28TỌM LỈÅÜC

Trong nhỉỵng nàm tråí lải âáy nhu cáưu vãư trao âäøi thäng tin liãn lảc ca ngỉåìi
dán ngy cng nhiãưu v ngy cng âi hi ngy cng khàõc khe hån. Bãn cảnh âọ cạc
dëch vủ ca Bỉu chênh chỉa âạp ỉïng këp cạc nhu cáưu âọ. Màûc khạc, Nh nỉåïc xọa b
thãú âäüc quưn ca Bỉu chênh Viãùn thäng, lm cho sỉû cảnh tranh thë trỉåìng ca Bỉu
chênh âang gàûp khọ khàn thç cng gàûp khọ khàn hån. Khäng nhỉỵng thãú m sỉû cháûm
trãø trong viãûc thäng tin liãn lảc ca ngỉåìi dán lm cho Bỉu chênh khäng thãø âäúi âáưu
våïi cạc thạch thỉïc.
Ngoi ra, ngỉåìi dán chỉa nàõm r hãút cạc vë trê ca cạc Bỉu củc lm cho Bỉu
chênh khäng phạt huy hãút tiãưm nàng ca mçnh. V xút phạt tỉì tçnh hçnh thỉûc tãú ca
Bỉu chênh − Bỉu âiãûn tènh Cáưn thå, viãûc tiãún hnh: “Âäøi måïi täø chỉïc v qun l khai
thạc kinh doanh Bỉu chênh - Viãùn thäng” trãn âëa bn tènh Cáưn Thå, âáy l váún âãư khạ
bỉïc xục, lm thãú no Bỉu chênh cọ thãø âỉïng vỉỵng v phạt triãøn sau khi hảch toạn âäüc
láûp.
Do âọ, âãư ti “Âạnh Giạ Kh Nàng ỈÏng Dủng Cäng Nghãû GIS (Geographic
Information System) Trong Bỉu chênh − Bỉu Âiãûn Tènh Cáưn Thå” âỉåüc thỉûc hiãûn.
Âãư ti nhàòm âạnh giạ kh nàng ỉïng dủng ca cäng nghãû GIS trong cäng tạc
qun l Bỉu chênh − Viãùn Thäng. Âãư ti âỉåüc thỉûc hiãûn tỉì viãûc thu tháûp säú liãûu vãư
Bỉu chênh v Viãùn Thäng v cạc bn âäư vãư tènh Cáưn Thå v Phỉåìng Tán An (tåì 4, 5,
7, 8) âãø thỉûc hiãûn cäng viãûc säú họa bn âäư nhåì pháưn mãưm MapInfo.
Tỉì cạc bn âäư trãn tảo ra cạc bn âäư âån tênh khạc nhau nhỉ: âỉåìng, säng,
trung tám x, âiãøm âiãûn thoải, Cạc bn âäư âỉåüc tảo cạc thüc tênh v sau âọ s
âỉåüc chäưng làõp våïi nhau. Säú liãûu sau khi thu tháûp s âỉåüc xáy dỉûng theo chøn mỉûc
nháút âënh âãø tiãûn cho viãûc liãn kãút våïi säú liãûu hçnh hc. Nhåì MapBasic âãø tảo chỉång
trçnh cho Bỉu chênh v Viãùn Thäng.
Kãút qu tảo âỉåüc cạc thanh Menu giụp cho ngỉåìi sỉí dủng thûn tiãûn trong


30

Lồỡi noùi õỏửu
Cọng nghóỷ thọng tin õaợ õổồỹc ổùng duỷng ồớ nổồùc ta trong nhổợng thỏỷp nión 90 vaỡ
phaùt trióứn cho õóỳn ngaỡy nay. Cọng nghóỷ thọng tin õaợ xỏm nhỏỷp hỏửu hóỳt vaỡo caùc lộnh
vổỷc, tổỡ lộnh vổỷc quaớn lyù õóỳn lộnh vổỷc kyợ thuỏỷt.
Coỡn õọỳi vồùi caùc nhaỡ quaớn lyù thỗ hoỹ luọn tỗm caùch õóứ cọng vióỷc quaớn lyù hióỷu
quaớ hồn. Mọỹt trong nhổợng vióỷc quaớn lyù cuớa Bổu chờnh Vióựn Thọng laỡ laỡm sao coù thóứ
xaùc õởnh vở trờ caùc Bổu cuỷc trón baớn õọử ? vaỡ sổỷ phỏn bọỳ caùc Bổu cuỷc trong huyóỷn tốnh
ra sao ? Muọỳn phaùt trióứn thóm õổồỡng thổ thỗ nón phaùt trióứn nồi naỡo cho thuỏỷn lồỹi ?
Laỡm sao bióỳt õổồỹc vở trờ nhaỡ cuớa ngổồỡi coù sọỳ maùy õióỷn thoaỷi khi hoỹ yóu cỏửu sổớa õióỷn
thoaỷi ? Nhióửu cỏu hoới õỷt ra cho nhaỡ quaớn lyù caùc thọng tin vóử Bổu cuỷc, õổồỡng thổ,
sọỳ õióỷn thoaỷi.
Nhổợng cỏu hoới trón thỗ coù thóứ traớ lồỡi õổồỹc vồùi vióỷc sổớ duỷng cọng nghóỷ GIS

khäng cọ thäng tin Viãùn thäng, cạc trung tám tènh, thë x cọ thäng tin nhỉng ch úu
phủc vủ cho bäü mạy chiãún tranh ca M ngủy lục báúy giåì.
Ngy 01/04/1992 tènh Cáưn Thå v Sọc Tràng (tạch ra tỉì Háûu Giang) chênh
thỉïc hoảt âäüng theo tènh måïi, theo nghë quút k hp thỉï 10 Qúc häüi khọa VIII,
phán âënh âëa giåïi tènh Cáưn Thå gäưm: Thäút Näút, Ä Män, Cháu Thnh, Phủng Hiãûp,
Long M, Vë Thanh v Thnh phäú Cáưn Thå. Tuy nhiãn mảng Bỉu chênh - Viãùn thäng
váùn do Bỉu âiãûn Háûu Giang tiãúp tủc âiãưu hnh.
Quút âënh säú 16/QÂ.TCBÂ ngy 20/11/1992 ca Täøng củc Bỉu âiãûn gii thãø
Bỉu âiãûn tènh Háûu Giang, thnh láûp hai Bỉu âiãûn måïi: Cáưn Thå v Sọc Tràng.
Hiãûn nay Bỉu âiãûn mang tãn chênh thỉïc l Bỉu âiãûn tènh Cáưn Thå, cọ trủ såí
âàût tải säú 2 Ha Bçnh Thnh phäú Cáưn Thå, âi vo hoảt âäüng ln äøn âënh, våïi sỉû

32

quan tám âáưu tỉ âụng hỉåïng, âäøi måïi trang thiãút bë k thût ngy cng tán tiãún, hiãûn
âải, våïi sỉû chè âảo sáu sạt v këp thåìi ca Bäü Bỉu chênh v Täøng cäng ty Bỉu chênh
Viãùn thäng Viãût Nam. Bỉu âiãûn tènh Cáưn Thå â tråí thnh l mäüt Bỉu âiãûn trung tám
ca khu vỉûc Âäưng Bàòng Säng Cỉíu Long, l mäüt trong nhỉỵng Tènh, Thnh kinh
doanh cọ hiãûu qu trong ton ngnh.
I.1.2. Quạ trçnh phạt triãøn:
Qua 28 nàm xáy dỉûng v khäng ngỉìng phạt triãøn, hiãûn tải Bỉu âiãûn tènh Cáưn
Thå cọ täøng säú lao âäüng l : 1.055 ngỉåìi. Trong ton tènh cọ 154 âiãøm phủc vủ, mảng
lỉåïi Bỉu chênh Viãùn thäng khẹp kên, mảng âỉåìng thỉ täø chỉïc khạ chàût ch, cọ xe
chun ngnh âãø váûn chuøn tụi thỉ bạo khåïp âụng våïi hnh trçnh thåìi gian, mảng
Viãùn thäng âỉåüc trang bë thiãút bë hiãûn âải, âm bo tênh nhanh chọng, chênh xạc,
täøng âi k thût säú âa nàng, linh hoảt, hãû thäúng truưn dáùn cạp quang, viba säú, kãút
håüp näúi kãút mảng thäng tin cáúp I. Våïi hãû thäúng hiãûn âải ny Bỉu âiãûn tènh Cáưn Thå
kãút näúi âãø liãn lảc våïi táút c cạc âëa phỉång, cạc tènh trong c nỉåïc v qúc tãú, phủc
vủ këp thåìi theo u cáưu thäng tin liãn lảc ca cạc täø chỉïc kinh tãú, x häüi v nhán dán
trong tènh (Bỉu âiãûn tènh Cáưn Thå, 2000).

Bãn cảnh âọ Täøng cäng ty Bỉu chênh Viãùn thäng Viãût Nam cn giao cho mäüt
säú väún cäú âënh âãø âån vë tỉû täø chỉïc sn xút, khai thạc cạc dëch vủ, khäng ngỉìng
phạt triãøn måí räüng mảng lỉåïi Bỉu chênh Viãùn thäng trong tènh, nhàòm phủc vủ täút vãư
thäng tin liãn lảc cho sỉû lnh âảo, chè âảo ca Tènh y, UBND tènh, cạc Ban ngnh,
Âon thãø v nhán dán âỉåüc tha mn nhu cáưu vãư thäng tin Bỉu chênh Viãùn thäng
trãn âëa bn. Sau khi hon thnh kãú hoảch âỉåüc giao thç âỉåüc Täøng cäng ty cho phẹp
trêch qu xê nghiãûp, qu phục låüi, khen thỉåíng nhàòm phạt triãøn måí räüng quy mä sn
xút ca âån vë.
I.2.3. Quưn hản:
Quưn tỉû ch sn xút kinh doanh theo phán cáúp ca Bäü Bỉu chênh - Viãùn
thäng v Täøng Cäng ty Bỉu chênh - Viãùn thäng Viãût Nam, âỉåüc cáúp väún, vay väún, måí
ti khon åí ngán hng, cọ con dáúu riãng, âãø quan hãû giao dëch, k kãút cạc håüp âäưng
kinh tãú âụng theo lût phạp quy âënh.

34

Quyóỳt õởnh moỹi bióỷn phaùp õóứ thổỷc hióỷn nhióỷm vuỷ kóỳ hoaỷch õổồỹc giao, giaới
quyóỳt moỹi vỏỳn õóử phaùt sinh vaỡ trổỷc tióỳp chởu traùch nhióỷm vóử kóỳt quaớ saớn xuỏỳt kinh
doanh cuớa toaỡn Bổu õióỷn tốnh.
ồn vở chuớ õọỹng õỏửu tổ, lión doanh, lión kóỳt vồùi caùc õọỳi taùc vồùi moỹi hỗnh thổùc
trong lộnh vổỷc Bổu chờnh - Vióựn thọng theo quy õởnh cuớa phaùp luỏỷt; ổồỹc quyóửn
chuyóứn nhổồỹng, thay thóỳ, thuó vaỡ cho thuó, thóỳ chỏỳp, cỏửm cọỳ taỡi saớn thuọỹc quyóửn
quaớn lyù cuớa Bổu õióỷn, theo nguyón từc baớo tọửn vaỡ phaùt trióứn nguọửn vọỳn.
Phỏn cỏỳp laỷi cho caùc õồn vở cồ sồớ trổỷc thuọỹc, sổớ duỷng caùc nguọửn lổỷc õaợ õổồỹc
Bọỹ Bổu chờnh - Vióựn thọng vaỡ Tọứng Cọng ty Bổu chờnh - Vióựn thọng Vióỷt Nam giao
cho, õióửu chốnh nguọửn lổỷc giổợa caùc õồn vở trổỷc thuọỹc khi cỏửn thióỳt, õaớm baớo cho vióỷc
hoaỡn thaỡnh vổồỹt mổùc caùc chố tióu kóỳ hoaỷch cuớa cỏỳp trón giao cho.
Lỏỷp phổồng aùn õóử nghở Bọỹ Bổu chờnh - Vióựn thọng , Tọứng Cọng ty Bổu chờnh -
Vióựn thọng Vióỷt Nam xem xeùt quyóỳt õởnh thaỡnh lỏỷp, tọứ chổùc laỷi, giaới thóứ caùc õồn vở
saớn xuỏỳt trổỷc thuọỹc. Quyóỳt õởnh tọứ chổùc bọỹ maùy quaớn lyù trón cồ sồớ lổỷa choỹn caùc mọ

õọỹc lỏỷp).
Maỷng Bổu cuỷc cỏỳp III: 46 (ồớ caùc phổồỡng, xaợ) laỡ caùc Bổu cuỷc khu vổỷc,
ióứm BVH xaợ, ki ọỳt trổỷc thuọỹc mọỹt Bổu cuỷc cỏỳp 2.
ióứm Bổu ióỷn Vm Hoùa xaợ: 54 õióứm (ồớ caùc vuỡng nọng thọn).
aỷi lyù Bổu õióỷn: 65 õióứm (ồớ tốnh, thaỡnh phọỳ, thở xaợ, thở trỏỳn) laỡ mọỹt mọ
hỗnh tổồng tổỷ nhổ mọỹt Bổu cuỷc ba cuớa Bổu õióỷn, trong õoù mỷt bũng, con ngổồỡi
khọng thuọỹc Bổu õióỷn quaớn lyù, Bổu õióỷn coù nhióỷm vuỷ quaớn lyù chỏỳt lổồỹng dởch vuỷ do
õaỷi lyù nhỏỷn laỡm uớy thaùc, trong õoù aỷi lyù õổồỹc caùc Bổu õióỷn sồớ taỷi uớy thaùc baùn caùc
dởch vuỷ Bổu chờnh, Vióựn thọng, quaớn lyù chỏỳt lổồỹng dởch vuỷ, kóỳ toaùn caùc nghióỷp vuỷ
theo thóứ lóỷ cuớa ngaỡnh Bổu õióỷn, õaỷi lyù õổồỹc traớ thuỡ lao hay coỡn goỹi hoa họửng theo tyớ
lóỷ phỏửn trm theo doanh thu cho tổỡng dởch vuỷ. Bổu õióỷn seợ õaỡo taỷo nghióỷp vuỷ cho
nhỏn vión laỡm õaỷi lyù. Bổu õióỷn seợ õỏửu tổ trang thióỳt bở cỏửn thióỳt cho õaỷi lyù hoỷc cuỡng
chuớ õaỷi lyù cuỡng Bổu õióỷn tham gia õỏửu tổ.
Maỷng lổồùi coù tọứng sọỳ õióứm phuỷc vuỷ laỡ: 176 õióứm, baùn kờnh phuỷc vuỷ bỗnh quỏn
laỡ: 2,47 km/Bổu cuỷc, bỗnh quỏn mọựi Bổu cuỷc phuỷc vuỷ laỡ: 10.524 ngổồỡi/Bổu cuỷc.

36

Ngoaỡi ra, coỡn coù 81 õaỷi lyù baùo chờ, tem thổ tham gia hoaỷt õọỹng trón õởa baỡn vaỡ
coù 187 thuỡng thổ cọng cọỹng õổồỡng phọỳ.
Maỷng õổồỡng thổ:
Maỷng õổồỡng thổ cỏỳp I: laỡ maỷng õổồỡng thổ nọỳi lióửn tổỡ Bổu õióỷn trung tỏm
tốnh naỡy õóỳn bổu õióỷn trung tỏm tốnh khaùc vaỡ tổỡ Bổu õióỷn Vióỷt Nam õóỳn Bổu õióỷn
caùc Nổồùc vaỡ ngổồỹc laỷi (do VPS quaớn lyù). Tổỡ Cỏửn Thồ õóỳn thaỡnh phọỳ Họử Chờ Minh coù
chióửu daỡi laỡ 168km, chuyóỳn giao nhỏỷn buọứi saùng vaỡo luùc 06 giồỡ, chuyóỳn thổ buọứi
chióửu giao nhỏỷn vaỡo luùc 17 giồỡ 30.
Bổu õióỷn Thaỡnh phọỳ Cỏửn Thồ hióỷn õang tọứ chổùc vaỡ quaớn lyù maỷng õổồỡng thổ
cỏỳp II kóỳt hồỹp vồùi õổồỡng thổ cỏỳp III, trón cồ sồớ õởa õióứm mồớ Bổu cuỷc vaỡ saớn lổồỹng
phuỡ hồỹp.
Maỷng õổồỡng thổ cỏỳp II laỡ maỷng õổồỡng thổ nọỳi tổỡ Bổu õióỷn trung tỏm

baớo õaớm bờ mỏỷt theo phaùp luỏỷt quy õởnh.
+ Bổu thióỳp: ổồỹc laỡm bũng bỗa hoỷc loaỷi giỏỳy coù õuớ õọỹ dai, bóửn thuỏỷn
tióỷn cho vióỷc khai thaùc. Bổu thióỳp chổùa nhổợng thọng tin vừn từt, coù thóứ õóứ trỏửn hoỷc
boớ trong phong bỗ õóứ hồớ.
+ n phỏứm: Laỡ caùc baớn chổợ vióỳt, baớn in hoỷc trón nhổợng vỏỷt lióỷu
thổồỡng duỡng cho ỏỳn loaùt vaỡ in hoỷc sao chuỷp thaỡnh nhióửu baớn giọỳng nhau. n phỏứm
phaới goùi boỹc sao cho baớo vóỷ õổồỹc nọỹi dung nhổng khọng gỏy trồớ ngaỷi cho vióỷc kióứm
tra bũng caùch lọửng bng hoỷc boớ trong phong bỗ õóứ hồớ, khọng nióm phong.
+ Hoỹc phỏứm ngổồỡi muỡ: Laỡ thổ in, vióỳt bũng chổợ nọứi gổới hồớ hoỷc nhổợng
baớn in chổợ nọứi daỡnh cho ngổồỡi muỡ. Bng õộa ghi ỏm daỡnh cho ngổồỡi muỡ cuợng õổồỹc
coi laỡ hoỹc phỏứm ngổồỡi muỡ, nóỳu bng õộa õoù do trổồỡng daỡnh rióng cho ngổồỡi muỡ gổới
õi hoỷc gổới cho caùc trổồỡng õoù.
+ Goùi nhoớ: Laỡ loaỷi bổu phỏứm coù chổùa vỏỷt phỏứm, haỡng hoùa. Trong goùi
nhoớ khọng õổồỹc chổùa thổ vaỡ õổồỹc õoùng kờn. Khọỳi lổồỹng tọỳi õa cuớa mọựi goùi nhoớ gổới
õi trong nổồùc laỡ 2 Kg, ngoaỡi nổồùc laỡ 5 Kg.
Dởch vuỷ chuyóứn tióửn Bổu chờnh: Dởch vuỷ chuyóứn tióửn Bổu chờnh laỡ dởch
vuỷ nhỏỷn gổới, chuyóứn tióửn vaỡ traớ tióửn tổỡ ngổồỡi gổới õóỳn ngổồỡi nhỏỷn tióửn, thọng qua
maỷng lổồùi Bổu chờnh - Vióựn thọng cuớa ngaỡnh Bổu õióỷn.
Caùc loaỷi dởch vuỷ chuyóứn tióửn:

38

+ Thỉ chuøn tiãưn: l dëch vủ chuøn cạc phiãúu u cáưu tr tiãưn do
ngỉåìi gỉíi viãút, âãø chuøn säú tiãưn tỉì ngỉåìi gỉíi tåïi ngỉåìi nháûn bàòng âỉåìng thỉ Bỉu
chênh.
+ Âiãûn chuøn tiãưn: l dëch vủ chuøn cạc phiãúu ưu cáưu tr tiãưn do
ngỉåìi gỉíi viãút âãø chuøn säú tiãưn tỉì ngỉåìi gỉíi âãún ngỉåìi nháûn bàòng âỉåìng Viãùn
thäng.
+ Chuøn tiãưn nhanh: l dëch vủ trong hãû thäúng nghiãûp vủ chuøn tiãưn
ca ngnh, âỉåüc täø chỉïc nháûn gỉíi, chuøn phạt âãún ngỉåìi nháûn bàòng phỉång tiãûn

bë máút mạt, suy suøn ngỉåìi sỉí dủng dëch vủ âỉåüc bäưi thỉåìng theo giạ trë â khai.
+ Tiãút kiãûm bỉu âiãûn: Dëch vủ ny bao gäưm cạc lénh vỉûc:
§ Tiãút kiãûm khäng k hản.
§ Tiãút kiãûm cọ k hản.
§ Tiãút kiãûm gỉíi gọp.
§ Thỉûc hiãûn cạc dëch vủ chuøn tiãưn.
§ Thỉûc hiãûn dëch vủ y thạc (thu nháûn).
Mủc âêch ca dëch vủ ny l thu hụt väún cho ngán sạch Nh nỉåïc, âäưng thåìi
dëch vủ ny cn mang nghéa to låïn l ngnh Bỉu âiãûn thu hụt âỉåüc nhỉỵng khon
tiãưn nhn räùi trong dán.
+ Bỉu chênh y thạc: Khạch hng cọ thãø sỉí dủng dëch vủ ny khi cọ
khäúi lỉåüng hng họa låïn (hng táún tråí lãn), khạch hng cọ thãø y thạc cho Bỉu âiãûn.
Bỉu âiãûn s nháûn v chuøn âãún âëa âiãøm nháûn m khạch hng u cáưu, Bỉu âiãûn cọ
thãø cho th kho bi khi ch hng khäng cọ âiãưu kiãûn màût bàòng, âiãưu kiãûn bo qun
hng họa.
+ Dëch vủ datapost: L mäüt dëch vủ lai ghẹp giỉỵa Tin hc - Viãùn thäng -
Bỉu chênh. Thỉûc cháút ca dëch vủ datapost l viãûc vi tênh họa v tỉû âäüng họa cao cạc
cäng âoản tỉì thiãút kãú m thût âãún viãûc hon chènh thnh cạc bỉu gỉíi theo ca
khạch hng thäng qua mäüt hãû thäúng thiãút bë pháưn mãưm mạy tênh ngay tỉì trung tám
qun l khai thạc dëch vủ. Củ thãø ngỉåìi gỉíi cọ thãø gỉíi nhiãưu bỉïc thỉ cng mäüt lục
cho nhiãưu ngỉåìi nháûn chè cáưn gỉíi näüi dung thỉ, ti liãûu dỉåïi dảng mäüt file dỉỵ liãûu tåïi
trung tám qun l dëch vủ, tải âáy näüi dung bỉu gỉíi ca khạch hng s âỉåüc hãû
thäúng mạy tênh xỉí l v tiãún hnh in áún, gáúp läưng vo phong bç, thu cỉåïc, phán
hỉåïng v chuøn âãún âëa chè ngỉåìi nháûn theo mäüt chu trçnh tỉû âäüng khẹp kên v

40

âỉåüc bo máût tuût âäúi vãư näüi dung v an ton ca bỉu gỉíi. Dëch vủ ny âạp ỉïng
âỉåüc u cáưu vãư thåìi gian cỉûc nhanh ca khạch hng.
I.3.2. Thỉûc trảng qun l v âiãưu hnh Mảng Bỉu chênh − Phạt hnh Bạo Chê

Hióỷn nay, Nhaỡ nổồùc cho caùc doanh nghióỷp cuỡng tham gia kinh doanh dởch vuỷ
Bổu chờnh Vióựn thọng gọửm : Cọng ty õióỷn tổớ quỏn õọỹi, Cọng ty Vióựn thọng Saỡi Goỡn,
Cọng ty Vióựn thọng õióỷn lổỷc, Cọng ty Vióựn thọng haỡng haới, Cọng ty Vióựn thọng
õổồỡng sừt, Hióỷn taỷi Cọng ty Vióựn thọng õióỷn tổớ quỏn õọỹi (178), Cọng ty vióựn thọng
Saỡi goỡn (177), Cọng ty cọứ phỏửn Bổu chờnh - Vióựn thọng Saỡi goỡn õaợ õi vaỡo hoaỷt õọỹng,
thở trổồỡng Bổu chờnh Vióựn thọng cuớa ngaỡnh Bổu õióỷn bở chia seợ lồùn, kóỳ hoaỷch phaùt
trióứn saớn xuỏỳt kinh doanh seợ coỡn nhióửu khoù khn trồớ ngaỷi õang chồỡ ồớ phờa trổồùc.
Lộnh vổỷc BC-PHBC mang tờnh phuỷc vuỷ cọng ờch, trong nhổợng nm qua phaới
buỡ lọự, nón õỏửu tổ cho BC-PHBC coỡn quaù thỏỳp. Caùc dởch vuỷ BC-PHBC khaù õa daỷng,
vồùi nhióửu dởch vuỷ õaợ trióứn khai trón maỷng cung cỏỳp cho nhióửu õọỳi tổồỹng khaùch haỡng,
vồùi quy trỗnh cuớa tổỡng dởch vuỷ khaùc nhau vaỡ rỏỳt phổùc taỷp, maỷng lổồùi rọỹng lồùn laỷi
phỏn taùn, khọng tỏỷp trung. ỏy laỡ nhổợng khoù khn vổồùng mừc trong quaù trỗnh quaớn
lyù, nỏng cao chỏỳt lổồỹng caùc dởch vuỷ õỷt ra õọỳi vồùi Bổu õióỷn tốnh Cỏửn Thồ Hióỷu quaớ
õỏửu tổ cho BC-PHBC mang laỷi thỏỳp, trong nhổợng nm qua ờt õổồỹc quan tỏm maỡ chố
tỏỷp trung õỏửu tổ cho lộnh vổỷc Vióựn thọng.
I.3.3. Sổỷ cỏửn thióỳt phaới coù mọỹt hóỷ thọỳng õóứ quaớn lyù:
Cuọỹc caùch maỷng khoa hoỹc cọng nghóỷ hổồùng vóử mọỹt nóửn kinh tóỳ tri thổùc õang
dióựn ra rỏỳt nhanh, õỷc bióỷt laỡ trong lộnh vổỷc cọng nghóỷ thọng tin, laỡ cồ họỹi tọỳt giuùp
cho Bổu õióỷn tốnh Cỏửn Thồ tióỳp cỏỷn õổồỹc cọng nghóỷ mồùi, õóứ ruùt ngừn khoaớng caùch
chónh lóỷch trong lộnh vổỷc Bổu chờnh Vióựn thọng giổợa thaỡnh thở vaỡ nọng thọn, nhũm
traùnh õổồỹc nhổợng nguy cồ tuỷt hỏỷu.
Vồùi chờnh saùch mồớ cổớa, thở trổồỡng Bổu chờnh Vióựn thọng coù sổỷ caỷnh tranh sọi
õọỹng, õóứ taỷo cho ngaỡnh Bổu õióỷn õổồỹc phaùt huy tọỳt tờnh chuớ õọỹng saùng taỷo, laỡ bổồùc
tỏỷp dồỹt õóứ thờch nghi vồùi cồ chóỳ thở trổồỡng, nhũm cuớng cọỳ loỡng tin, taỷo tióửn õóử vổợng
chừc cho chióỳn lổồỹc phaùt trióứn saớn xuỏỳt kinh doanh cho nhổợng nm tióỳp theo.

42

Våïi dủng củ, phỉång tiãûn, trang thiãút bë hiãûn tải chỉa âỉåüc tỉû âäüng họa, tin
hc họa, våïi cạch lm th cäng dãù dáùn âãún sai sọt nghiãûp vủ l khọ trạnh khi, âäưng

cn cå såí dỉỵ liãûu Access thç qun l dỉỵ liãûu bn âäư nãưn cho tỉìng âån vë. (Dỉång Thãú
Lỉång, 2001).
II. GIÅÏI THIÃÛU VÃƯ HÃÛ THÄÚNG THÄNG TIN ÂËA L − GIS (GEOGRAPHIC
INFORMATION SYSTEM)
II.1. Âënh nghéa :
Âãún nay, ty theo cạch tiãúp cáûn m cọ nhiãưu âënh nghéa khạc nhau vãư “Hãû
thäúng thäng tin âëa l - GIS". ÅÍ âáy, chè trêch dáùn lải âënh nghéa ca mäüt säú tạc gi:
Theo V Quang Minh (1996), GIS l mäüt hãû thäúng dng âãø sỉí l säú liãûu dỉåïi
dảng säú dng trong viãûc phán têch v qun l cạc säú liãûu thüc vãư âëa l, âỉåüc kãút
håüp våïi cạc hãû thäúng phủ âãø nháûp v truy xút dỉỵ liãûu, nọ cọ kh nàng nháûp dỉỵ liãûu,
mä t v khäi phủc hay hiãøn thë nhỉỵng säú liãûu khäng gian.
Theo Nguùn Thãú Nhán (1996), cho ràòng: “GIS l k thût ỉïng dủng hãû thäúng,
mạy tênh, k thût säú âãø lỉu trỉỵ, xỉí l, qun l trçnh by mä hçnh họa v phán têch
nhỉỵng säú liãûu, thäng tin cọ liãn quan âãún âëa l ca mäüt khu vỉûc no âọ, nhỉỵng dỉỵ
kiãûn ny âỉåüc mä t båíi thüc tênh gàõn liãưn våïi mäüt vë trê âëa l cäú âënh trong hãû
thäúng kinh vé hay lỉåïi chiãúu âëa cáưu (UTM, GAUSSE).
Theo Nguùn Thãú Tháûn (1999), GIS l hãû thäúng thäng tin khäng gian âỉåüc
phạt triãøn dỉûa trãn cå såí cäng nghãû mạy tênh våïi mủc âêch lỉu trỉỵ håüp l, mä hçnh
họa, phán têch v miãu t âỉåüc nhiãưu dỉỵ liãûu.
Theo Phảm Trng Mảnh v Phảm Vng Thnh (1999), Hãû thäúng thäng tin âëa
l l táûp håüp mäüt bäü cạc cäng củ mảnh tråü giụp cho viãûc thu nháûp, lỉu trỉỵ, truy cáûp,
biãún âäøi v hiãøn thë cạc thäng tin khäng gian tỉì thãú giåïi thỉûc cho táûp håüp mủc âêch
no âọ.
Theo Dỉång Thãú Lỉång (2001), Hãû Thäúng Thäng tin Âëa l l mäüt cäng củ
pháưm mãưm mạy tênh cho phẹp v lãn bn âäư v phán têch cạc sỉû täưn tải v cạc hiãûn
tỉåüng xy ra trãn trại âáút.
Theo GIS l mäüt cäng củ dỉûa trãn mạy tênh dng
cho viãûc thnh láûp bn âäư v phán têch cạc âäúi tỉåüng täưn tải v cạc sỉû kiãûn xy ra trãn

44


45

Theo GIS âỉåüc kãút håüp båíi 5
thnh pháưn chênh: pháưn cỉïng, pháưn mãưm, dỉỵ liãûu, con ngỉåìi v phỉång phạp.
Theo Tráưn Vénh Phỉåïc (2001), GIS cọ cạc thnh
pháưn sau: Pháưn cỉïng, pháưn mãưm, dỉỵ liãûu, cạc qui trçnh,
vãư täø chỉïc, con ngỉåìi.
Theo GIS l sỉû kãút håüp
ca 5 thnh pháưn sau: pháưn cỉïng, pháưn mãưm, dỉỵ liãûu,
con ngỉåìi, v cạch thỉïc lm viãûc (hardware, software,
data, people, and methods).
II.4. Kh nàng ca GIS:
Theo V Quang Minh (1999), GIS cọ 3 kh nàng sau (i) Kh nàng chäưng làõp
cạc bn âäư (Map Overlay) bàòng nhiãưu phỉång phạp (cäüng, trỉì, nhán, chia, tênh trung
bçnh, säú m, che, täø håüp); (ii) Kh nàng phán loải thüc tênh (Reclassification); (iii)
Kh nàng phán têch (Spatial Analysis) nhỉ tçm kiãúm, vng âãûm, näüi suy, tênh diãûn
têch.
Theo GIS cọ cạc kh nàng sau: Kh nàng láûp bn âäư;
Täøng håüp thäng tin; Thãø hiãûn cạc tçnh húng; Gii quút cạc váún âãư ràõc räúi; Thỉûc hiãûn
cạc tỉåíng cọ êch; V phạt triãøn cạc gii phạp hỉỵu hiãûu m trỉåïc âáy chỉa tỉìng cọ.
Theo cäng nghãû GIS cọ kh
nàng kãút håüp cạc thao tạc cå såí dỉỵ liãûu thäng thỉåìng (nhỉ cáúu trục hi âạp) v cạc
phẹp phán têch thäúng kã, phán têch âëa l, trong âọ phẹp phán têch âëa l v hçnh nh
âỉåüc cung cáúp duy nháút tỉì cạc bn âäư. Nhỉỵng kh nàng ny phán biãût GIS våïi cạc hãû
thäúng thäng tin khạc.
Theo Nguùn Thãú Tháûn v Tráưn Cäng n (2000), kh nàng GIS khạ phong
phụ v ty thüc vo cạc ỉïng dủng củ thãø ca nọ trong thỉûc tãú nhỉng báút cỉï hãû GIS
no cng phi täúi thiãøu gii quút âỉåüc 5 váún âãư chênh sau âáy:
• Vë trê (Location).

cỏu hoới õồn giaớn nhổ:
Nhaỡ chuớ maùy õióỷn thoaỷi sọỳ XXXXXXX ?
Hai Bổu cuỷc cỏỳp 2 caùch nhau bao nhióu?
Vaỡ caùc cỏu hoới phỏn tờch nhổ:
Tỏỳt caớ caùc vở trờ thờch hồỹp cho xỏy dổỷng caùc toaỡ nhaỡ mồùi nũm ồớ õỏu?

47

• Nãúu xáy dỉûng mäüt âỉåìng qúc läü måïi åí âáy, giao thäng s chëu nh
hỉåíng nhỉ thãú no?
Cạc hãû GIS hiãûn âải cọ nhiãưu cäng củ phán têch hiãûu qu, trong âọ cọ hai cäng
củ quan trng âàûc biãût:
• Phán têch liãưn kãư: (Täøng säú khạch hng trong bạn kênh 10 km khu hng?).
Âãø tr låìi nhỉỵng cáu hi ny, GIS sỉí dủng phỉång phạp vng âãûm âãø xạc âënh mäúi
quan hãû liãưn kãư giỉỵa cạc âäúi tỉåüng.
• Phán têch chäưng xãúp: Chäưng xãúp l quạ trçnh têch håüp cạc låïp thäng tin
khạc nhau. Cạc thao tạc phán têch âi hi mäüt hồûc nhiãưu låïp dỉỵ liãûu phi âỉåüc liãn
kãút váût l. Sỉû chäưng xãúp ny, hay liãn kãút khäng gian, cọ thãø l sỉû kãút håüp dỉỵ liãûu vãư
âáút, âäü däúc, thm thỉûc váût hồûc såí hỉỵu âáút våïi âënh giạ thú.

Hçnh 2: Sỉû thãø hiãûn quan cnh våïi cạc låïp bn âäư khạc nhau.
II.5.5. Hiãøn thë:
Våïi nhiãưu thao tạc trãn dỉỵ liãûu âëa l, kãút qu cúi cng âỉåüc hiãøn thë täút nháút
dỉåïi dảng bn âäư hồûc biãøu âäư. Bn âäư khạ hiãûu qu trong lỉu giỉỵ v trao âäøi thäng
tin âëa l. Hãû thäúng thäng tin âëa l cung cáúp nhiãưu cäng củ måïi v thụ vë âãø måí
räüng tênh nghãû thût v khoa hc ca ngnh bn âäư. Bn âäư hiãøn thë cọ thãø âỉåüc kãút
håüp våïi cạc bn bạo cạo, hçnh nh ba chiãưu, nh chủp v nhỉỵng dỉỵ liãûu khạc (âa
phỉång tiãûn).
II.6. Hãû thäúng qun l cå såí dỉỵ liãûu:
Theo V Quang Minh (1999),

• Hãû qun trë cå såí dỉỵ liãûu cho cå såí dỉỵ liãûu âëa l.
• Hãû qun trë cå såí dỉỵ liãûu quan hãû åí mỉïc tra cỉïu, hi âạp.
• Hãû qun trë cå såí dỉỵ liãûu thüc tênh.

49

Hóỷ quaớn trở cồ sồớ dổợ lióỷu cho dổợ lióỷu khọng gian bao gọửm caùc hóỷ thọỳng con
sau:
Hóỷ thọỳng nhỏỷp baớn õọử: cung cỏỳp caùc cọng cuỷ õóứ sọỳ hoùa caùc õọỳi tổồỹng trón
baớn õọử. Hióỷn nay coù hai phổồng phaùp (Digitizer vaỡ Scanning).
Hóỷ thọỳng hióứn thở baớn õọử: cung cỏỳp caùc khaớ nng hióứn thở baớn õọử trón maỡn
hỗnh cho ngổồỡi sổớ duỷng xem.
Hóỷ thọỳng tra cổùu, hoới õaùp cồ sồớ dổợ lióỷu: cung cỏỳp caùc cọng cuỷ cho ngổồỡi sổớ
duỷng tra cổùu, hoới õaùp, lỏỳy caùc thọng tin cỏửn thióỳt trong cồ sồớ dổợ lióỷu ra.
Hóỷ thọỳng xổớ lyù, phỏn tờch õởa lyù: cung cỏỳp caùc cọng cuỷ cho pheùp ngổồỡi sổớ
duỡng xổớ lyù, phỏn tờch daỷng dổợ lióỷu khọng gian.
Hóỷ thọỳng phỏn tờch thọỳng kó: cung cỏỳp caùc cọng cuỷ thọỳng kó trón dổợ lióỷu
khọng gian cuợng nhổ dổợ lióỷu thuọỹc tờnh.
Hóỷ thọỳng in ỏỳn baớn õọử: Coù nhióỷm vuỷ in caùc baớn õọử kóỳt quaớ ra caùc thióỳt bở
ra thọng duỷng nhổ maùy in (Printer), maùy veợ (Plotter).
II.7. Lồỹi ờch vaỡ haỷn chóỳ cuớa vióỷc sổớ duỷng kyợ thuỏỷt GIS:
Theo Voợ Quang Minh (1999), Kyợ thuỏỷt GIS (Geographic Information System)
laỡ mọỹt cọng nghóỷ ổùng duỷng caùc tióỳn bọỹ cuớa khoa hoỹc maùy tờnh, do õoù sổớ duỷng GIS
trong caùc muỷc tióu nghión cổùu so vồùi caùc phổồng tióỷn cọứ õióứn coù thóứ mang laỷi hióỷu
quaớ cao do:
Tióỳt kióỷm chi phờ vaỡ thồỡi gian nhỏỳt trong vióỷc lổu trổợ sọỳ lióỷu,
Coù thóứ thu thỏỷp sọỳ lióỷu vồùi sọỳ lổồỹng lồùn,
Sọỳ lióỷu lổu trổợ coù thóứ cỏỷp nhỏỷt hoùa mọỹt caùch dóứ daỡng,
Chỏỳt lổồỹng sọỳ lióỷu õổồỹc quaớn lyù, xổớ lyù vaỡ hióỷu chốnh tọỳt,
Dóứ daỡng truy cỏỷp, phỏn tờch sọỳ lióỷu tổỡ nhióửu nguọửn vaỡ nhióửu loaỷi khaùc

• Âäúi tỉåüng vng: thãø hiãûn cạc âäúi tỉåüng khẹp kên hçnh hc v bao ph mäüt
vng diãûn têch nháút âënh. Chụng cọ thãø l cạc Polygon, hçnh ellip v hçnh chỉỵ nháût
(nh, mäüt x, ). Cạc âäúi tỉåüng âëa l cọ diãûn têch v âọng kên båíi mäüt âỉåìng gi l
âäúi tỉåüng vng Polygon.
51

IV. MAPBASIC:
Theo Nguùn Thãú Tháûn (1999), MapBasic l ngän ngỉỵ láûp trçnh âån gin
nhỉng mảnh. Nọ l mäüt pháưn mãưm hãû thäúng thäng tin bn âäư cho phẹp chụng ta
thỉång mải họa v tỉû âäüng họa MapInfo. Ngoi ra, MapBasic khäng bë giåïi hản båíi
cạc cáúu trục v chỉïc nàng âỉåüc xáy dỉûng âäúi våïi ngän ngỉỵ láûp trçnh. MapBasic cho
phẹp bản liãn kãút våïi cạc ỉïng dủng âỉåüc viãút trong mäi trỉåìng phạt triãøn khạc nhỉ
Visual Basic.
MapBasic cọ cạc kiãøu dỉỵ liãûu cho cạc biãún sau:
Bng 1: Cạc kiãøu dỉỵ liãûu ca MapBasic.
Tãn kiãøu Mä t (phảm vi kiãøu)
SmallInt Säú ngun (giạ trë trong khong−32767 âãún 32767)
Integer Säú ngun (giạ trë trong khong −2.000.000.000 âãún 2.000.000.000 )

Float Säú thỉûc (dáúu pháøy âäüng)
String Chøi k tỉû (nhiãưu nháút l 32.000 k tỉû)
String * n Cäú âënh âäü di k tỉû (di n k tỉû)
Logical True hay False (âụng hay sai)
Date Kiãøu ngy
Object Âäúi tỉåüng âäư ha
Alias Tham chiãúu cäüt ca bng
Pen Kiãøu nẹt v (line)

Nọ âảt âỉåüc nhiãưu kãút qu hån våïi Menu.
Häüp thoải cọ thãø chỉïa cạc thnh pháưn (dảng) sau:
• Button (gäưm cạc phêm OK v phêm Cancel).
• Häüp kiãøm tra våïi lỉûa chn on/off cho cạc tham sä ú.
• Radio Groups: cung cáúp âiãưu khiãøn mäüt cạch dãø dng cạc ty chn tỉì
táûp håüp ca option. Loải ny thỉåìng âỉåüc chn mäüt biãøu tỉåüng. Khi mäüt phêm â
âỉåüc chn thç táút c cạc phêm khạc khäng âỉåüc chn.
• Edit Text boxes: cho phẹp ngỉåìi dng cho dng Text hay sỉỵa chỉỵa.