ĐỀ TÀI:
“PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG TRẢ CÔNG LAO ĐỘNG TẠI MỘT DOANH NGHIỆP
CÓ SỐ LAO ĐỘNG TỪ 50-500 Ở VIỆT NAM”
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI:
- Hệ thống hóa các vấn đề lý luận liên quan đến việc trả công cho người lao động.
- Phân tích và đánh giá thực trạng trả công cho người lao động tại công ty Cổ Phần
Constrexim Bình Định trong thời gian qua.
- Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao công tác trả công lao động tại công ty Cổ
phần Constrexim Bình Định.
1
LỜI MỞ ĐẦU
Nguồn nhân lực là một trong những yếu tố đóng vai trò quyết định đến sự tồn tại và
phát triển của doanh nghiệp, doanh nghiệp nào sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực thì sẽ có
hiệu quả sản xuất kinh doanh cao. Có rất nhiều cách để sử dụng nguồn nhân lực một cách
hiệu quả, trong đó có một nội dung mà chúng ta không thể bỏ qua đó là tổ chức quản trị
nhân lực nâng cao động lực làm việc của người lao động. Đây là một vấn đề đáng quan
tâm của mỗi doanh nghiệp và cần phải làm như thế nào để tạo động lực cho người lao
động, giúp họ hăng say làm việc, phát huy hết khả năng của bản thân để đem lại lợi ích cho
mình và cho cả doanh nghiệp. Tuy vậy, trong việc nâng cao động lực thúc đẩy người lao
động thì có một vấn đề không thể thiếu và không thể không nhắc đến đó là vấn đề trả công
cho người lao động.
Nhận thức được vấn đề quan trọng này, Nhóm 9 đã nghiên cứu và triển khai phân
tích đề tài: “Thực trạng trả công lao động tại một doanh nghiệp có số lao động từ 50-500
tại Việt Nam”. Với đề tài này, nhóm quyết định lựa chọn Công ty cổ phần Constrexim
Bình Định để nghiên cứu.
Trong những năm qua Công ty Cổ phần Constrexim Bình Định đã không ngừng hoàn
thiện công tác trả công cho người lao động, nhờ vậy đã tạo ra được động lực phát triển của
đơn vị và đã đạt được một số kết quả nhất định. Tuy nhiên, công tác trả công lao động ở
công ty vẫn còn một số tồn tại như việc xây dựng chính sách trả công, việc xác định mức
trả công, việc xác định các yếu tố cấu thành tiền công như tiền thưởng và phúc lợi hay quỹ
lương còn chưa hợp lý. Để hiểu rõ hơn về các vấn đề này, chúng em mời thầy và các bạn

1.1.3. Ý nghĩa của việc trả công cho người lao động:
- Trả công cho người lao động có ý nghĩa lớn trong việc tạo động lực, kích thích sự
nhiệt tình làm việc của nhân viên, nhờ đó mà tăng năng suất, chất lượng, dẫn đến tăng lợi
nhuận cho doanh nghiệp.
- Việc trả công cho lao động hợp lý có tác dụng thu hút nhân viên, duy trì những nhân
viên giỏi, hạn chế tình trạng chảy máu chất xám.
- Ngoài ra, trả công còn còn giúp người lao động thỏa mãn các nhu cầu sinh hoạt của
bản thân cũng như gia đình của họ. Vì vậy, việc trả công sẽ thúc đẩy người lao động hoàn
thành các chức trách được giao.
4
1.2. Nội dung của việc trả công cho người lao động:
1.2.1. Xây dựng chính sách trả công lao động:
a. Các nguyên tắc xây dựng chính sách trả công:
Để xây dựng chính sách trả công phù hợp, các nhà quản trị cần tuân thủ một số
nguyên tắc cơ bản sau đây:
• Nguyên tắc tập trung dân chủ:
Nguyên tắc tập trung dân chủ một mặt đòi hỏi khi xây dựng chính sách trả công, nhà
quản trị phải phát huy tinh thần tham gia đóng góp của tập thể người lao động và các đối
tượng có liên quan khác. Luật pháp Việt Nam quy định ề sự tham gia của công đoàn và ký
kết thỏa ước lao động tập thể chính là góp phần phát triển hóa nguyên tắc quan trọng này.
Mặt khắc, việc xây dựng chính sách trả công phải mang tính tập trung, thống nhất trong
toàn bộ doanh nghiệp, do giới quản trị cao cấp quyết định dựa trên việc đảm bảo mục tiêu
chung.
• Nguyên tắc khoa học- thực tiễn:
Nguyên tắc này thể hiện đòi hỏi quá trình xây dựng chính sách trả công phải dựa trên
cơ sở vận dụng các kiến thức khoa học và các quy luật khách quan. Bên cạnh đó cần chú ý
thực tiễn, khả thi nhằm tạo thuận lợi cho việc áp dụng chính sách.
• Nguyên tắc hài hòa:
Tính cân đối hài hòa phải được tuân thủ khi xây dựng chính sách trả công, nếu không
nó sẽ phá vỡ nền tảng hệ thống của tổ chức. Sự hài hòa còn phải thể hiện trong chính sách

văn hóa khi đưa ra các chính sách đãi ngộ phi tài chính, bởi nó liên quan trực tiếp đến đời
sống tinh thần của người lao động.
• Hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp:
Chính sách trả công phải gắn chặt tới hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp, bởi
chính sách trả công thành công là chính sách hướng người lao động đến việc nâng cao hiệu
quả công việc của bản thân và qua đó nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, cần làm cho người lao động thấy rằng, nếu hiệu quả kinh doanh càng cao thì
mới có đầy đủ điều kiện thực thi các chính sách đãi ngộ đối với họ.
• Thị trường lao động và quan hệ cung cầu trên thị trường lao động:
Chính sách trả công của doanh nghiệp phải gắn với đặc điểm của thị trường lao động
cụ thể. Nếu không chú ý đến đặc điểm của thị trường lao động và quan hệ cung cầu trên thị
trường thì doanh nghiệp khó có thể duy trì lâu dài đội ngũ lao động có trình độ tay nghề
cao.
c. Yêu cầu đối với chính sách trả công
Mỗi doanh nghiệp có thể chọn những chính sách trả công khác nhau nhưng phải
đảm bảo yêu cầu sau:
- Công bằng: Phải được thể hiện ở mọi khía cạnh của chính sách, là tư tưởng xuyên
suốt toàn bộ chính sách.
- Công khai: Chính sách trả công là động lực quan trọng thúc đẩy tinh thần làm việc
cho nên phải được công bố công khai, giải thích rõ ràng.
- Kịp thời: Động lực làm việc phải không ngừng được bồi dưỡng vì vậy khi không
phù hợp cần phải sửa đổi,đưa ra chính sách mới đúng lúc.
- Có lý, có tình: Con người là chủ thể của xã hội đòi hỏi phải đối xử dựa trên lòng
nhân ái. Chính sách ngoài tính hợp lý cần mang tính nhân bản.
- Rõ ràng, dễ hiểu: Cần được hướng vào việc động viên các thành viên tích cực làm
việc và thi đua nhau vì vậy cần được mọi thành viên thông hiểu. Không nên đưa ra hệ
thống chính sách trả công chi li, phức tạp dễ dẫn đến hiểu nhầm hoặc bị xuyên tạc.
7
d. Một số chính sách trả công lao động cơ bản trong doanh nghiệp thương mại
Chính sách tiền lương:

b. Thiết lập các quy định, quy tắc, thủ tục hỗ trợ thực hiện chính sách trả công lao
động
• Đối với thực hiện chính sách tiền lương
Các nhà quản trị cần phải đưa ra một số quy định lên quan đến trả lương như: (i)
Hướng dẫn tính bảng lương; (ii) Thủ tục trả lương.
-Hướng dẫn tính bảng lương
Doanh nghiệp quy định mẫu bảng lương và quy định cách tính từng nội dung cụ thể
trong bảng lương đó. Những quy định này được công bố cho cả người lao động lẫn các bộ
phận quản lý.
- Các thủ tục liên quan đến trả lương cho người lao động:
Thủ tục lập bảng chấm công và xác nhận
Bảng chấm công phải có dấu xác nhận của phòng Nhân lực, có chữ ký xác nhận
ngày làm việc của người lao động về ngày làm việc, thời gian làm thêm, làm đêm và thời
gian nghỉ.
Bảng chấm công phải được sắp xếp theo thứ tự nhất định theo bảng lương và ổn định
trong các tháng để thuận lợi trong việc làm và kiểm tra lương.
Bảng chấm công phải điền đầy đủ thông tin cá nhân của người lao động.
9
Báo cáo thay đổi nhân lực
Báo cáo này được lập nhằm mục đính tổng hợp và kiểm tra tất cả những trường hợp
thay đổi nhan lực có liên quan đến việc làm lương cá kỳ trong tháng.
Thực tế doanh nghiệp xây dựng Báo cáo thay đổi nhân lực được làm 02 lần trong
tháng.
Lần một báo cáo số người thay đổi từ ngày 01 đến hết ngày 15 của tháng, lần 2 báo
cá người thay đỏi từ ngày 16 đến ngày 31 của tháng. Báo cáo thay đổi nhân lực bao gồm:
báo cáo người nghỉ ốm, nghỉ đẻ, người thôi việc, người mới tuyển dụng, người kết thúc tập
sự, người chuyển vị trí công tác,…
Báo cáo nghỉ chế độ Bảo hiểm xã hội
Báo cáo này được xấy dụng có tác dụng kiểm tra chéo với bảng chấm công về ngày
nghỉ hưởng BHXH của người lao động

Cánh thức trả lương
Người lao động có thể nhận trực tiếp tại phòng kế toán hay thông qua tài khoản cá
nhân ở ngân hàng.
• Hướng dẫn thực hiện chế độ quyền lợi khác của người lao động
Ngoài tiền lương được coi là thu nhập chính của người lao động, để ràng buộc trách
nhiệm của người lao động với công việc và doanh ngiệp, các quyền lợi hác cũng cần được
cụ thể hóa bằng các quy định và thủ tục. Các quy định và các thủ tục cần ban hành bao
gồm:
-
11
- Nghỉ phép năm.
- Quy định lễ, Tết, Ngày thành lập doanh nghiệp
- Nghỉ hiếu, hỷ.
- Tham quan, nghỉ mát.
- Thưởng kinh doanh.
- Khám sức khỏe định kì hàng năm.
- Chế độ làm việc.
- Chế độ đối với các vị trí làm việc đặc biệt.
- Bảo hiểm rủi ro và tai nạn giao thông
- Thủ tục thăng chức.
- Quy định điều chuyển công việc và chỗ làm.
- Thủ tục thôi việc.
Để đảm bảo quyền lợi chính đáng cho người lao động cũng như trật tự của tổ chức
cần phải có những quy định rõ trách nhiệm của các bộ phận có liên quan.
Ngoài ra cần phải ban hành những thủ tục liên quan đến xử lý các mâu thuẫn và
khiếu nại phát sinh từ người lao động đối với doanh nghiệp và các nhà quản trị. Thông
thường các doanh nghiệp ban hành thủ tục trong đó, quy định người lao động phải đưa ra
yêu cầu thông qua công đoàn để đại diện trong việc giải quyết các loại mâu thuẫn và khiếu
nại phát sinh.
Nhiều doanh nghiệp còn ban hành quy tắc ứng sử giữa nhà quản trị với nhân viên

Tổng giá trị tài sản của công ty tại ngày 31/12/2011 là: 148.395 tỷ đồng.
c. Nguồn lực về cơ sở vật chất:
Công ty Cổ phần Constrexim Bình Định là doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực
xi măng nên cơ sở vật chất tại công ty chủ yếu phục vụ công tác sản xuất và có vai trò rất
lớn đến việc nâng cao năng suất lao động, tăng hiệu quả kinh doanh. Hiện công ty có thuận
lợi cơ bản là có mặt bằng sản xuất kinh doanh rộng với 14.750 m2, công ty dành 5000 m2
cho 02 phân xưởng, tỷ trọng 35%; diện tích kho hàng là 1500m2, tỷ trọng 11%; Máy móc
thiết bị được đầu tư hiện đại đảm bảo được nhu cầu sản xuất của công ty trong hiện tại và
mở rộng quy mô sản xuất trong tương lai.
14
2.1.3. Tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty
Trong những năm qua Công ty đã có nhiều cố gắng trong việc đẩy mạnh sản xuất
kinh doanh đã đạt được tốc độ tăng doanh thu 9 năm sau cao hơn năm trước. Ngoài việc
tăng doanh thu, lợi nhuận cũng là một trong những tiêu chí mà Công ty luôn quan tâm, bởi
lợi nhuận tăng năm sau cao hơn năm trước 5% là một trong những điều kiện để Công ty
xác định quỹ lương cũng như việc xếp loại doanh nghiệp hằng năm theo quy định hiện
hành của Nhà nước.
Tình hình hoạt động của công ty từ năm 2009-2011:
(Đơn vị: triệu đồng)
TT Chỉ tiêu 2009 2010 2011
1 Tổng doanh thu 38,776 40,732 43,992
2 Lợi nhuận sau thuế 278 293 308
3 Nộp ngân sách 820 620 670
(Nguồn: Số liệu thống kê của công ty CP Constrexim Bình Định)
2.2. Thực trạng công tác trả công tại công ty Cổ phần Constrexim Bình Định
2.2.1. Chính sách trả công cho lao động tại công ty
Hiện nay công ty chưa có chính sách trả công khuyến khích cho người lao động trẻ
và giỏi, chưa khuyến khích lao động có trình độ chuyên môn cao. Công ty đang áp dụng
chính sách trả công cho người lao động: làm công việc gì thì ra việc đó, đồng thời phân ra
3 nhóm đối tượng lao động để tính tiền lương đó là:

- Văn phòng
công ty
2,61
…
III CN trực tiếp sản xuất 2,65
Qua phân tích có thể nhận thấy hạn chế trong chính sách trả công lao động của công
ty là công ty chưa căn cứ vào trình độ chuyên môn của người lao động để làm căn cứ trả
công.
16
Bảng quy mô tiền công tại công ty CP Constrexim Bình Định
Chỉ tiêu Đơn vị 2009 2010 2011
Tổng doanh thu Triệu đồng 38.776 40.732 43.992
Tổng công quỹ Triệu đồng 12.173 13.176 14.308
Tỷ lệ công/doanh thu % 31,4 32,3 32,5
Tổng số lao động Người 317 322 324
Tiền công bình quân
Triệu
đồng/người/tháng
3,2 3,41 3,68
(Nguồn: phòng Tài chính- Kế toán)
Tiền công của người lao động tại công ty Cổ phần Constrexim Bình Định bao gồm:
Tiền công cơ bản, các khoản phụ cấp, tiền thưởng và các khoản phúc lợi.
2.2.2. Các hình thức trả công lao động của công ty
a. Trả công lao động theo thời gian:
Tiền công được tính cho cán bộ công nhân viên văn phòng từng tháng dựa vào các
thông tin sau đây:
17
Hệ số lương theo cấp bậc của nhân viên:
Bảng: hệ số cấp bậc công việc của các chức danh công tác tại công ty cổ phần
Constrtexim Bình Định

thiện công tác trả công cho người lao động, nhờ vậy đã tạo ra được động lực phát triển của
đơn vị và đã đạt được một số kết quả nhất định. Tuy nhiên công tác trả công lao động ở
công ty vẫn còn một số tồn tại như việc xây dựng chính sách trả công, việc xác định mức
trả công, việc xác định các yếu tố cấu thành tiền công như tiền thưởng và phúc lợi hay quỹ
lương còn chưa hợp lý.
Công tác trả công lao động của công ty trong thời gian này vẫn tồn tại nhiều bất cập và
hạn chế nhất định, chưa đáp ứng kịp thời với sự phát triển của công ty.
19
2.4. Nguyên nhân của những hạn chế trong công tác trả công lao động tại
công ty cổ phần constrexim Bình Định
2.4.1. Do môi trường bên ngoài
Việc xây dựng và thực hiện chính sách tiền lương tối thiểu của nhà nước hiện nay
còn nhiều khiếm khuyết.
2.4.2. Do môi trường bên trong công ty
- Công ty chưa quan tâm nhiều đến công tác trả công lao động mà chỉ tập trung đầu
tư cho lĩnh vực sản xuất, kinh doanh
- Về cơ cấu tổ chức, Công ty chưa chú trọng nhiều đến vai trò của bộ phận làm công
tác quản trị tiền lương. Đội ngũ nhân viên còn quá mỏng, thiếu được đào tạo về nghiệp vụ.
Việc xem nhẹ vai trò của công tác tiền lương là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến những hạn
chế tồn tại trong công tác trả công cho người lao động tại công ty.
- Việc xác định cơ cấu tiền công tại công ty không hợp lý thể hiện ở tỷ trọng và mối
quan hệ giữa tiền công cơ bản, phụ cấp, tiền thưởng và phúc lợi có sự chênh lệch lớn.
- Trong cách xác định hình thức trả công. Mặc dù Công ty đã áp dụng hình thức trả
công lao động khác nhau cho các loại lao động khác nhau. Tuy nhiên, trong mỗi hình thức
trả công áp dụng trong thời gian qua vẫn có một số hạn chế.
2.4.3. Do bản thân người lao động
Hiện nay tại công ty đa phần là lao động phổ thông, không có trình độ chuyên môn,
chưa qua đào tạo bài bản và thiếu ổn định. Đây cũng là một trong những nguyên dẫ đến
việc trả công cho người lao động trong công ty gặp không ít trở ngại, đặc biệt là trong
công tác xác định mức trả công.

thành tựu cũng như hạn chế mà công tác trả lương ở công ty đã gặp phải, từ đó đưa ra
được các giải pháp phù hợp cho việc trả công ở công ty.
Với đề tài này, nhóm 9 hy vọng mọi người sẽ có cái nhìn toàn diện hơn về vấn đề trả
lương cho người lao động. Chúng em cũng rất cảm ơn thầy đã theo dõi và mong nhận
được những góp ý từ thầy để bài thảo luận của nhóm được hoàn thiện hơn.
Nhóm 9 xin chân thành cảm ơn!
22
Danh mục tài liệu tham khảo:
1. Giáo trình “Quản trị nhân lực căn bản” - Trường đại học Thương Mại
2. Giáo trình “Quản trị nhân lực căn bản” - Trường đại học Kinh tế Quốc Dân
3. Số liệu, thông tin:
• “Tổng cục thống kê” - www.gso.gov.vn
• “Bộ nội vụ - viện khoa học tổ chức nhà nước” : www.isos.gov.vn
• Thư viện pháp luật: www.thuvienphapluat.vn
• Số liệu thống kê của công ty cổ phần Constrexim Bình Định
23
Bảng đánh giá công việc của các thành viên nhóm 9
stt Họ tên Nhiệm vụ
Điểm
Kí tên
Tự đánh
giá
Nhóm
trưởng
1 Vũ Thị Trang Tổng hợp, Slide, Vận
dụng
2 Vương Thị Hoàng
Trang
Lý thuyết
3 Phạm Thị Trinh Vận dụng