BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TPHCM
KHOA: LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
ĐỀ TÀI: PHÂN TÍCH VAI TRÒ VÀ VỊ TRÍ CỦA TUYẾN ĐƯỜNG VẬN
TẢI CHIẾN LƯỢC, ĐƯỜNG HỒ CHÍ MINH TRÊN BIỂN TRONG CUỘC
KHÁNG CHIẾN CHỐNG MĨ CỨU NƯỚC (1954-1975)

NHÓM:

VŨ THỊ
THU HIỀN
11116027

TRẦN THỊ
THU HIỀN
11116035
NGUYỄN THỊ ANH THƯ 11116066
NGUYỄN THÁI HOÀNG AN 11116001
NGUYỄN THỊ THANH CHÂU 11116007
PHAN VĂN LUẬT 11116036

LỜI GIỚI THIỆU
Tuyến vận tải chiến lược trên biển hoạt động liên tục trong suốt 14 năm (1961 -
1975), với hành trình hàng vạn hải lý, bằng nhiều phương án đi và đến; đã góp phần chi
viện kịp thời sức người, sức của cho chiến trường miền Nam, làm nên chiến thắng
30/4/1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất Tổ quốc. Cuộc kháng chiến
chống thực dân Pháp xâm lược của nhân dân ta kết thúc thắng lợi, nhưng hai miền Nam -
Bắc còn bị chia cắt, nhân dân miền Nam còn phải chịu sự đàn áp dã man của kẻ thù. Vì
miền Nam, toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta quyết đánh bại quân xâm lược, thu non
sông về một mối, Bắc - Nam sum họp một nhà. Để thực hiện ý nguyện đó, Đảng ta chủ
trương nối liền hậu phương lớn miền Bắc với chiến trường miền Nam bằng những tuyến

khí nhằm thăm dò, nghiên cứu, xác định tuyến đường quyết định đúng. Theo đó, các tỉnh
Bến Tre, Trà Vinh, Bạc Liêu, Bà Rịa Vũng Tàu gấp rút chuẩn bị lực lượng, tàu, thuyền ra
Bắc nhận vũ khí. Từ giữa năm 1961 cho đến giữa năm 1962, 6 chiếc thuyền đột phá ra
Bắc chỉ có một chiếc phải quay trở về vì lý do kỹ thuật. Tháng 4-1962, Quân ủy Trung
ương quyết định cử đồng chí Bông Văn Dĩa trở về bằng chính chiếc tàu năm trước anh
đã vượt biển ra Bắc. Lần trở về này, tàu anh chưa vận chuyển vũ khí, mà ra đi với mục
đích tiếp tục thăm dò, xây dựng phương án. Ngày 18-4-1962, tàu anh vào tới cửa Bồ Đề,
thuộc Cà Mau và tháng 7-1962, anh trở ra Bắc trực tiếp báo cáo với Trung ương.
Sau khi nghiên cứu, phân tích, đánh giá kỹ tình hình các chuyến đi thăm dò hai
chiều Nam - Bắc, Bắc - Nam và chỉ đạo chặt chẽ công tác chuẩn bị tàu, thuyền, xây dựng
phương án, Quân ủy Trung ương, trực tiếp là đồng chí Bí thư thứ Nhất Ban Chấp hành
Trung ương Đảng Lê Duẩn đã lựa chọn Bông Văn Dĩa phụ trách chiếc tàu đầu tiên chở
vũ khí vào Nam”. Đêm 12-10-1962, chiếc tàu “Phương Đông 1” gồm 10 thủy thủ dưới sự
chỉ huy của thuyền trưởng Lê Văn Một, chính trị viên Bông Văn Dĩa chở hơn 30 tấn vũ
khí rời bến Đồ Sơn (Hải Phòng) đi về phương Nam. Đến sáng ngày 19-10-1962, tàu vào
tới Chùm Gọng (Vàm Lũng, Tân An) an toàn. Tàu “Phương Đông 1” đã đi vào lịch sử,
chính thức khai thông tuyến vận tải quân sự đường biển. Sau chuyến đi thành công của
tàu “Phương Đông 1”, ba chiếc tàu khác cũng đã cập bến Cà Mau an toàn; cùng với các
bến Trà Vinh, Bến Tre, Bà Rịa hình thành các cụm bến đón nhận những chuyến hàng đầu
tiên của tuyến vận tải Đường Hồ Chí Minh trên biển.Để các chuyến hàng như “dòng máu
chảy về tim”, Bộ Chính trị tiếp tục chỉ đạo Bộ Quốc phòng, trực tiếp là Quân chủng Hải
quân kịp thời tổ chức rút kinh nghiệm qua mỗi chuyến đi. Mặc dù, lúc đầu chỉ là những
chiến thuyền thô sơ, trọng tải nhỏ, với lộ trình bám dọc bờ biển, rồi nhanh chóng phát
triển, có hàng trăm chiếc tàu sắt trọng tải lớn không những chỉ hoạt động ở vùng biển của
ta mà còn vươn ra hải phận quốc tế. Những con tàu không số đều chở nặng vũ khí, trang
bị, được nguỵ trang và nghi trang khéo léo, lúc hợp pháp lúc bất hợp pháp. Cùng với đó
là phương thức vận chuyển cũng được phát triển ngày càng linh hoạt, sáng tạo , đã giúp
chúng ta vượt qua những phòng tuyến nghiêm ngặt của kẻ thù, cung cấp kịp thời vũ khí,
trang bị cho tuyến lửa miền Nam. Và “nếu tính từ chuyến tàu (Phương Đông 1) đầu tiên
đến chuyến tàu thứ 148 vào bến Vũng Rô (ngày 15-2-1965), ta đã có 87 chuyến tàu xuất

kỳ tích Đường Hồ Chí Minh trên biển.
2. Vai trò, vị trí của tuyến đường vận tải chiến lược, đường Hồ Chí Minh trên biển
trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước (1954-1975)
Đường Hồ Chí Minh trên biển đã góp phần quan trọng vào thắng lợi vĩ đại và trọn
vẹn của dân tộc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Để chi viện cho miền Nam đánh thắng giặc Mỹ xâm lược, ngày 19/5/1959, Quân
ủy Trung ương quyết định thành lập "Đoàn quân sự đặc biệt" có nhiệm vụ mở đường, vận
chuyển vũ khí, lương thực, tổ chức đưa đón bộ đội từ Nam ra Bắc và ngược lại. Hai con
đường huyết mạch quan trọng được hình thành. Đó là con đường 559 theo dãy Trường
Sơn và đường Hồ Chí Minh trên biển.
Tàu của Đoàn 125 nhận hàng từ bến Đá Bạc (Thủy
Nguyên, Hải Phòng) để vận chuyển, chi viện chiến trường
miền Nam. Ảnh tư liệu.
Ngày 23/10/1961, theo Chỉ thị của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương, Bộ Tổng
tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam đã quyết định thành lập Đoàn 759, tiền thân của Lữ
đoàn 125 Hải quân ngày nay.
Với tên gọi “Đoàn tàu Không số”, con đường Hồ Chí Minh trên biển đã vận
chuyển 150.000 tấn vũ khí, trang bị và 80.000 lượt cán bộ vượt biển vào Nam chiến đấu.
Đường Hồ Chí Minh trên biển là con đường của niềm tin tất thắng, con đường tự hào của
bộ đội Hải quân Nhân dân Việt Nam.
* Những thành tích cơ bản của Đoàn tàu không có số trong những năm tháng chống Mĩ
cứu nước:
1. Táo bạo - bí mật - bất ngờ, vận chuyển chi viện trên 90 chuyến, vận chuyển trên 5 ngàn
tấn vũ khí, bao gồm súng đạn, thuốc chữa bệnh và các trang bị quân sự cho chiến trường
giai đoạn 1 (1962 – 1965), góp phần đánh thắng chiến lược “chiến tranh đặc biệt” của
Mỹ.
2. Vượt qua thử thách ác liệt, khắc phục khó khăn, tiếp tục vận chuyển chi viện cho chiến
trường giai đoạn II, tổ chức gần 600 chuyến tàu, vận chuyển gần 33.000 tấn hàng hoá, vũ
khí các loại, kịp thời chi viện cho chiến trường góp phần đánh thằng chiến lược “chiến
tranh cục bộ” và “Việt Nam hoá chiến tranh” của đế quốc Mỹ (1965 – 1972)

quả cao, rút ngắn được thời gian vận chuyển và thương vong ít.
Tham gia lực lượng làm nhiệm vụ bảo đảm và vận chuyển trên tuyến đường có
1.375 cán bộ, chiến sĩ thuộc Quân chủng Hải quân, trong đó có 104 đồng chí đã anh dũng
hy sinh, 46 đồng chí bị thương. Tổng số đã có 168 chuyến đi, trong đó có 30 lần chạm
trán, chiến đấu với lực lượng của địch; không một tàu nào của ta đầu hàng địch; 11 lần
chúng ta phải phá hủy tàu, tổn thất về hàng khoảng 7%, có nghĩa là 93% tới đích.
So với vận chuyển bằng đường bộ thì vận chuyển bằng đường biển chi phí rẻ hơn,
thời gian cũng được rút ngắn hơn nhiều. Nếu vận chuyển 100 tấn vũ khí bằng đường
biển, trên một con tàu, chỉ cần 10-15 hay tối đa 20 cán bộ, chiến sỹ; nhưng nếu vận
chuyển bằng đường bộ thì phải cần đến 1 Tiểu đoàn vận tải cơ giới và 1 Sư đoàn nếu là
khuân vác.
Về thời gian, nếu vận chuyển bằng đường bộ phải mất mấy tháng trời mới tới nơi,
nhưng vận chuyển bằng đường biển, tuy gian nan, nguy hiểm hơn nhưng nếu thuận lợi thì
chỉ một tuần là hàng đã tới các bến. Chính vì vậy mà đã đáp ứng được Chỉ thị “Thần tốc”,
“Đại thần tốc” của Bộ Tư lệnh Chiến dịch lúc bấy giờ.
Ngoài những ý nghĩa vừa kể trên, Đường Hồ Chí Minh trên biển còn đảm đương
sứ mệnh quan trọng, đó là vận chuyển những món hàng “đặc biệt” mà không thể vận
chuyển bằng đường bộ như: Dụng cụ đặc biệt về y tế; máy chế tạo giấy tờ cho cán bộ ta
đi lại công khai trên toàn miền Nam; hóa chất đặc biệt để chế tạo vũ khí…
*Những bài học kinh nghiệm của Đường Hồ Chí Minh trên biển đến nay vẫn còn nguyên
giá trị. Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay khi Quân chủng Hải quân đảm đương sứ mệnh
là lực lượng nòng cốt và trực tiếp trong quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền vùng biển,
đảo, thềm lục địa của Tổ quốc.
Có 4 bài học kinh nghiệm là:
Thứ nhất, phải phát huy sức mạnh của toàn Đảng, toàn dân; sự giúp đỡ, ủng hộ
quý báu lúc bấy giờ của các nước XHCN anh em, trong đó đặc biệt là sự giúp đỡ, ủng hộ
của nước bạn Trung Quốc về tàu, bến bãi, vũ khí, trang thiết bị… Phải phát huy sức
mạnh tổng hợp của các lực lượng, nhất là nhân dân địa phương từ bến xuất phát đến các
bến bãi nơi tiếp nhận vũ khí, đạn dược từ con đường này. Đây là bài học quan trọng
xuyên suốt tạo nên thành công của con đường. Bởi sự hiệp đồng chặt chẽ của các lực

3. Tổng kết vai trò của tuyến đường này.
Sự lãnh đạo, chỉ đạo sáng suốt và tài tình của Ban chấp hành Trung ương Đảng,
đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, của Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng – nhân
tố quyết định sự hình thành và phát triển thắng lợi của Đường Hồ Chí Minh trên biển.
Đường Hồ Chí Minh trên biển đã trở thành nơi hội tụ sức mạnh của chiến tranh
nhân dân Việt Nam trong cuộc đấu trí, đấu lực với các âm mưu thủ đoạn của kẻ thù; là
nơi tỏa sáng chủ nghĩa anh hùng cách mạng; lòng quả cảm, trí thông minh và quyết tâm
đánh Mỹ và thắng Mỹ của dân tộc Việt Nam anh hùng.
Đó còn là niềm tự hào, nguồn cổ vũ, động viên lớn lao đối với những cán bộ,
chiến sĩ trên những con “tàu không số” của bộ đội Hải quân và nhân dân các tỉnh duyên
hải nơi tuyến đường đi qua. Chiến công và thành tích vẻ vang của Đường Hồ Chí Minh
trên biển đã góp phần quan trọng vào thắng lợi chung của sự nghiệp kháng chiến chống
Mỹ, cứu nước, đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào, giải phóng miền Nam, thống nhất
Tổ quốc.
Cuộc đấu trí, đấu lực quyết liệt của các lực lượng tham gia vận tải và bảo đảm trên
tuyến đường; âm mưu thủ đoạn cũng như thất bại của kẻ thù nhằm tiêu diệt tuyến vận tải
chiến lược quân sự trên Biển Đông; sự độc đáo của nghệ thuật quân sự Việt Nam nói
chung, nghệ thuật quân sự Hải quân nói riêng trong cuộc chiến đấu chống chiến tranh
ngăn chặn của đế quốc Mỹ và tay sai.
Vai trò to lớn của Đường Hồ Chí Minh trên biển trong việc chi viện sức người,
sức của cho chiến trường miền Nam. Sự phối hợp của quân và dân cả nước, hậu phương
lớn miền Bắc xã hội chủ nghĩa, của các đơn vị, địa phương dọc miền duyên hải trong
chiến đấu, bảo vệ và phát triển Đường Hồ Chí Minh trên biển, tinh thần chiến đấu, hy
sinh cao cả của quân và dân ta, đặc biệt là của bộ đội Hải quân và nhân dân các tỉnh nơi
tuyến đường đi qua trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc.
Đường Hồ Chí Minh trên biển là một nét độc đáo, đặc sắc, sáng tạo của đường lối
chiến tranh nhân dân, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng cộng sản Việt Nam và Chủ
tịch Hồ Chí Minh; trở thành biểu tượng tự hào của cả dân tộc Việt Nam, hiện thân của ý
chí khát vọng độc lập, tự do và thống nhất Tổ quốc; là trí tuệ, ý chí quyết chiến, quyết
thắng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu