Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP “TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC DUY TRÌ
SĨ SỐ LỚP CHỦ NHIỆM” BẬC THCS

PHẦN MỞ ĐẦU:
I . BỐI CẢNH CỦA ĐỀ TÀI:
Đảng ta đã chỉ rõ “ Bước vào thế kỷ XXI chất lượng nguồn nhân lực giữ vai trò
quyết định trong việc phát huy nội lực trong công cuộc phát triển đất nước. Trong giai
đoạn hội nhập xu thế hợp tác càng khẳng định vai trò quyết định của giáo dục. Nhiệm
vụ của giáo dục là nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước.
Phát triển giáo dục đào tạo là quốc sách hàng đầu, là một trong những động lực quan
trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước, là điều kiện để phát
huy nguồn lực con người.
Đảng và nhà nước ta xác định GD-ĐT là quốc sách hàng đầu, và đầu tư cho giáo
dục đào tạo là đầu tư cho phát triển của đất nước.
Trong những năm gần đây, sự nghiệp GD-ĐT Huyện nhà đã có bước phát triển
mới, chuẩn bị tiền đề cho những bước phát triển mạnh mẽ và vững chắc hơn cho sự
nghiệp giáo dục trong những năm tiếp theo đến năm 2020. Cho nên ngoài việc nâng
cao chất lượng dạy và học thì việc duy trì sĩ số học sinh là một trong những mục tiêu
phải cần đạt được, nhằm nâng cao dân trí ngày càng cao trong sự thúc đẩy nền kinh tế
địa phương phát triển mạnh mẽ. Việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng
nhân tài là góp phần ổn định và phát triển đất nước, xã hội văn minh, trong đó mọi
người đều có trình độ, có học thức cao.
Xuất phát từ những yêu cầu trên mà hàng năm nhà trường lên kế hoạch chỉ đạo
việc duy trì sĩ số học sinh để góp phần hạn chế tối đa học sinh bỏ học giữa chừng . Cho
nên là giáo viên chủ nhiệm, tôi luôn tìm tòi những biện pháp tích cực để thực hiện cho
lớp mình đạt chỉ tiêu theo yêu cầu. Đây cũng là một trong những công tác đặc biệt quan
trọng mà Đảng và nhà nước cũng như ngành GD-ĐT rất quan tâm, vì phải tiến hành
phổ cập đồng thời phải tốn nhiều kinh phí cho việc phổ cập giáo dục và chống mù chữ
( nếu duy trì sĩ số không đạt ở cấp học phổ thông).

khăn, phức tạp trước nền kinh tế thị trường phát triển để đáp ứng nhu cầu đổi mới của
xã hội trong xu thế hội nhập quốc tế. Chính vì vậy một trong những nhiệm vụ trọng
tâm của nhà trường là công tác duy trì sĩ số, hạn chế học sinh bỏ học để nâng cao chất
Trần Tố Nga -Trang 2-
Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
lượng giáo dục. Đó là nổi trăn trở mà những ai làm công tác chủ nhiệm. Từ những
vấn đề nêu trên tôi quyết định chọn đề tài Một số giải pháp “Tăng cường công tác
duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” Bậc THCS .
III. PHẠM VI NGHIÊN CỨU :
Đề tài Một số giải pháp “Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm”
Bậc THCS được nghiên cứu trong lớp chủ nhiệm 8A9 trường THCS Phú Mỹ.
IV. ĐIỂM MỚI TRONG KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU:
Đúc kết kinh nghiệm của bản thân qua nhiều năm tham gia công tác chủ nhiệm và
dạy lớp, giáo dục học sinh có ý chí vượt qua khó khăn để tiếp tục việc học tập không
bỏ học.
-Nghiên cứu công tác chủ nhiệm lớp để duy trì sĩ số tốt là sự hợp tác giữa GVCN
cùng với BGH, và địa phương.
- Kết các đoàn thể trong và ngoài nhà trường cùng quan tâm đến học sinh có nguy
cơ bỏ học giữa chừng.
- Cùng với Ban đại diện cha mẹ học sinh của lớp để vận động học sinh kịp thời
khi các em nghỉ học trở lại trường.
PHẦN NỘI DUNG:
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN :
Công tác duy trì sĩ số, chống bỏ học trong trường THCS có ý nghĩa quan trọng,
đây là giải pháp tích cực để đáp ứng yêu cầu xã hội về nguồn nhân lực mới. Quan
điểm của Đảng “ Coi trọng việc bồi dưỡng nâng cao dân trí, đẩy mạnh việc phổ cập
giáo dục các cấp nhằm phục vụ kịp thời việc đào tạo nhân lực đáp nhu cầu phát triển
kinh tế của đất nước”.
Tổ chức triển khai và quán triệt tốt Chỉ thị 06/2006 CT- UBND và KH 15 của
UBND tỉnh An Giang, về việc tăng cường huy động học sinh đến trường hạn chế học

thể, các ngành và sự chuyển biến nhận thức của cộng đồng về công tác giáo dục đã
góp phần đáng kể cho công tác huy động học sinh đến trường, hạn chế học sinh bỏ
học. Tuy nhiên trong thực tế công tác duy trì sĩ số của lớp chủ nhiệm vẫn còn không ít
khó khăn, rất đáng quan tâm.
Các em ham chơi trốn học, học yếu, kiến thức cơ bản bị hụt hẩng không tiếp thu
được kiến thức mới nên các em chán mất hứng thú học tập, mặc cảm với bạn bè về
trình độ một số ý thức học tập chưa cao làm cho các em chán học dẫn đến bỏ học, một
Trần Tố Nga -Trang 4-
Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
số khác học sinh có hoàn cảnh đặc biệt: cha mẹ ly hôn ở với ông bà hoặc chú bác, gia
đình thiếu quan tâm.
Đôi lúc chưa làm tốt công tác chủ nhiệm lớp, chưa quan tâm đúng mức đến học
sinh lớp mình như: Hoàn cảnh sống, điều kiện học tập. Chưa thật sự gần gũi với các
em để hiểu được tâm tư, tình cảm nhất là các em có hoàn cảnh khó khăn, học sinh học
yếu.
Trong giảng dạy chưa phát huy được tính tích cực học tập của các học sinh, chưa
kích thích tính tự tìm tòi, khám phá điều mới, việc phân hóa đối tượng học sinh trong
giảng dạy của giáo viên chưa tốt. Thiếu thu hút các em trong học tập. Đặc biệt là ở
các em bị hụt hẩng kiến thức để các em có thể phấn đấu vươn lên. Đôi lúc chê trách,
cáo gắt, nặng nề tạo sự ngăn cách thầy trò ngày một xa .
Trường chưa tổ chức nhiều hoạt động ngoại khoá nhằm thu hút các em bám
trường, bám lớp, hoạt động của Đoàn, Đội còn đơn điệu và hình thức chưa phong phú
nên chưa tạo nhiều sân chơi cho các em.
Một số gia đình sự nhận thức còn hạn chế, thiếu quan tâm đến việc học tập của con
em, không theo dõi kiểm tra nhắc nhở con em mà bỏ mặc cho thầy cô và nhà trường.
Một số gia đình lao động nghèo tất bật với sinh hoạt đời sống hằng ngày, chỉ nghỉ tới
lợi ích trước mắt mà cho con em nghỉ học lao động sớm như: bán vé số, hái ớt mướn
… hoặc đi làm ăn xa vào mùa vụ.
Địa phương do nhiều công việc nên công tác lãnh chỉ đạo đôi lúc chưa thường
xuyên chủ yếu vào những thời gian cao điểm ( đầu năm học hoặc vụ mùa… ). Trong

Kiên quyết không để xảy ra tình trạng học sinh vi phạm nội qui, đưa đến xử lý dẫn
đến các em chán phải bỏ học.
3. Giải pháp kiềm chế học sinh bỏ học:
3.1. Đối với các em học yếu :
Tăng cường công tác kiểm diện nắm sát hoàn cảnh gia đình, năng lực học tập của
học sinh.
Giáo viên đầu tư nghiên cứu đổi mới phương pháp phân hoá đối tượng học sinh
quan tâm giúp đỡ học sinh nghèo, học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
Trường tổ chức phụ đạo học sinh yếu, vận động các em trở lại học theo kịp các
bạn.
Trần Tố Nga -Trang 6-
Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
Phân công đôi bạn cùng tiến, giúp đỡ nhau trong học tập.
Hàng tuần giáo viên tuyên dương những em học yếu có nhiều cố gắng vươn lên
trong học tập.
Thường xuyên liên hệ với gia đình học sinh
yếu để PHHS tạo điều kiện tốt cho các em tham
gia phụ đạo.
Ví dụ: Trường hợp em Phạm Thanh Phong
học yếu nhưng không chịu học phụ đạo thuộc
diện có nguy cơ bỏ học, nên giáo viên chủ nhiệm kịp thời báo gia đình bên cạnh đó
luôn động viên giúp đỡ chỉ cho em Phong thấy lợi ích của việc học phụ đạo từ đó em
hiểu ra và những lần sau em tự nguyện ở lại học.
3.2. Đối với học sinh có hoàn cảnh gia đình khó khăn:
GVCN kết hợp chi hội phụ huynh lớp đến những gia đình lớp mình có con em lao
động sớm nhằm tâm tình thuyết phục gia đình dành thời gian học tập cho học sinh.
Thông báo những văn bản về chế độ miễn giảm cho PHHS nắm.
Hội phụ huynh học sinh giúp đỡ các em tập sách, cặp viết… nhằm giúp các em đủ
điều kiện đến trường và yên tâm trong học tập.
Ví dụ: Em Trần Thị Ngọc Ngà gia đình khó

giúp đỡ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các em đến trường. Đối với học sinh nghỉ học
không phép lớp trưởng đến gia đình nắm lý do báo ngay cho GVCN lớp, GVCN đến gia đình
kịp thời để vận động các em trở lại lớp, nếu các em chưa trở lại lớp thì GVCN kết hợp với
Ban đại diện cha mẹ học sinh đến vận động và tìm hiểu nguyên nhân vì sao các em nghỉ học,
để có giải pháp giúp đỡ các em trở lại lớp học. Đây là vấn đề tâm lý vì phần lớn học sinh
nghĩ học là do quyết định của cha mẹ học sinh. Do đó, khi đến trao đổi ta phải hết sức thận
trọng, tế nhị để phụ huynh thấy được sự quan tâm của GVCN, và ban Đại diện cha mẹ học
sinh, mỗi lần trao đổi giáo viên cần chuẩn bị tốt nội dung trao đổi tạo tâm lý gần gũi thân
thiện, ân cần phân tích kỹ những ưu khuyết chỉ rõ ra những môn học yếu của học sinh và
hướng dẫn phụ huynh một số kiến thức cơ bản để có thể giúp đỡ các em ở nhà, hầu hết các
Trần Tố Nga -Trang 8-
Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
em đều trở lại lớp, như trường hợp: em Đặng Ngọc Nữ dự định theo cha mẹ làm ăn ở Bình
Dương, nhưng qua vận động phân tích, động viên ông nội em đi rước em về tiếp tục đi học.
Em Phạm Thanh Lai, gia đình nghèo cha mẹ không quan tâm nhắc nhở nên em thường hay
trốn học đi chơi, qua trao đổi, thuyết phục gia đình thấy được trách nhiệm, thương con không
chỉ lo cái ăn mà phải lo cho con học, từ đó mà cha em đưa em trở vào lớp và tiếp tay với giáo
viên trong việc nhắc nhở em học tập, và không nghỉ học.
Điều đáng kể từ đầu năm đến giờ lớp hằng tháng khoảng 2, 3 trường hợp nghỉ học
có phép trong tháng với lý do bệnh, hoặc ông bà mất, các em đều báo với chủ nhiệm.
4. Công tác quản lí lớp chủ nhiệm:
Trong công tác quản lý lớp chủ nhiệm thường xuyên kiểm tra nhắc nhở học sinh có
hoàn cảnh gia đình khó khăn và quan tâm sự phát triển tâm lý của học sinh lớp mình.
Nhằm xây dựng kế hoạch chủ nhiệm cụ thể, nhận định, phát hiện đối tượng có nguy
cơ bỏ học để có biện pháp phù hợp.
Thực hiện nghiêm túc tinh thần chỉ đạo của ngành, thường xuyên kiểm tra sĩ số
học sinh ở các buổi học. Qua kiểm tra thực tế, vẫn còn một số học sinh đôi lúc vẫn
còn đi trể do chơi game, giáo viên chấn chỉnh kịp thời.
Thông báo kết quả học tập nữa học kỳ, học kỳ qua phiếu liên lạc, động viên sự
phấn đấu vươn lên của các em nhằm tạo niềm tin đối với phụ huynh.

của giáo viên chủ nhiệm mới đạt được kết quả tốt nhất.
3.Với tổ chuyên môn:
Sự thành công sáng kiến đem lại tổ có thành viên đạt chỉ tiêu hoàn thành tốt nhiệm
vụ, từ đó lan rộng ra cho toàn tổ thực hiện tốt công tác DTSS lớp mình, nhờ thế công
tác DTSS của tổ đạt chỉ tiêu đề ra.
V. NGUYÊN NHÂN THÀNH CÔNG, TỒN TẠI
a.Thành công:
Việc thành công trong công tác DTSS của lớp tôi chủ nhiệm là do:
Sự hướng dẫn đôn đốc thực hiện tốt công tác vận động DTSS lớp của BGH nhà
trường.
Sự giúp đỡ nhiệt tình của các cấp ủy, chính quyền địa phương trong công tác vận
động học sinh trở lại lớp học, sự giúp đỡ về vật chất của những mạnh thường quân
trong địa bàn Thị Trấn và sự phối kết hợp chặt chẽ giữa GVCN- PHHS.
Sự quan tâm giúp đỡ tận tình với tâm huyết của nhà giáo theo phương chăm của
Bác Hồ dạy “ Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồng người”.
Trần Tố Nga -Trang 10-
Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
Tạo môi trường học tập thuận lợi thoải mái, lấy học sinh làm trung tâm trong quá
trình xây dựng giáo dục.
Xây dựng một tập thể vững mạnh biết tương thân tương ái lẫn nhau, giúp đỡ nhau
cùng tiến bộ.
Làm cho các em thấy được mỗi ngày đi học là một niềm vui.
b. Tồn tại:
Bên cạnh sự thành công trong công tác chủ nhiệm lớp bản thân còn có phần tồn tại
trong quá trình thực hiện như:
Một số học sinh có hoàn cảnh gia đình rất khó khăn nên phụ huynh ít quan tâm
đến việc học của con em. Cha mẹ chỉ thấy cái lợi trước mắt chứ không lo cho các em
có được tương lai sau này, mọi việc phó thác cho nhà trường.
PHẦN KẾT LUẬN :
I. NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM :

của học sinh về thái độ động cơ học tập, ý chí vươn lên. Trong phụ huynh học sinh về
tinh thần trách nhiệm đối với lợi ích lâu dài của việc học tập. Nhà trường không
ngừng đổi mới phương pháp nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện. Nhưng điều
quyết định hơn hết vẫn là sự quyết tâm, lòng nhiệt tình kiên trì bền bỉ của mọi thành
viên trong nhà trường đến các lực lượng xã hội trong cộng đồng thì dù có khó khăn
mấy nhất định cũng sẽ vượt qua đi đến thắng lợi. Góp phần xây dựng nước Việt Nam
giàu đẹp.
1.Với học sinh:
Giúp các em có được kiến thức để sau này là người có ích cho bản thân, cho gia
đình và cho xã hội.
2.Với bản thân:
Hoàn thành được công tác DTSS của lớp chủ nhiệm.
3.Với tổ chuyên môn:
Hạn chế được số học sinh bỏ học trong tổ, tổ hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
4.Với trường:
Hạn chế số lượng học bỏ học, hoàn thành tốt nhiệm phổ cập cấp THCS theo đúng
độ tuổi.
III. KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG TRIỂN KHAI:
Trần Tố Nga -Trang 12-
Một số giải pháp “ Tăng cường công tác duy trì sĩ số lớp chủ nhiệm” bậc THCS.
Sáng kiến kinh nghiệm áp dụng được cho tất cả GVCN trong trường THCS Phú
Mỹ. Bên cạnh có khả năng áp dụng rộng rãi cho những giáo viên có làm công tác chủ
nhiệm bậc THCS ở các trường trong huyện.
IV. NHỮNG KIẾN NGHỊ ĐỀ XUẤT :
1.Với trường:
Ban giám hiệu nhà trường cần xây dựng hội phụ huynh học sinh nhiệt tình để có kế
hoạch giúp đỡ học sinh nghèo, khó khăn có nguy cơ bỏ học đủ điều kiện để tiếp tục
đến trường.Cần có các hình thức khen thưởng kịp đối với những giáo viên làm tốt
công tác DTSS của lớp chủ nhiệm.
2.Với ngành:

của quý thầy cô, tôi xin chân thành cảm ơn.

Người viết

Trần Tố Nga
Trần Tố Nga -Trang 14-