NHÀ NƯỚC XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
Nhà nước xã hội chủ nghĩa là tổ chức mà thông qua
đó, Đảng cộng sản thực
hiện vai trò lãnh đạo của mình đối với xã hội; là tổ
chức chính trị thuộc kiến trúc
thượng tầng được xây dựng lên từ cơ sở vật chất,
kinh tế xã hội chủ nghĩa; là
nhà nước kiểu mới thay thế nhà nước tư sản; là hình
thức chuyên chính vô sản
trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội.
Là một trong những tổ chức cơ bản của hệ thống
chính trị xã hội chủ nghĩa, Nhà
nước xã hội chủ nghĩa thể hiện và thực hiện quyền
lực của nhân dân. Chính vì
vậy, Nhà nước xã hội chủ nghĩa vừa là cơ quan quyền
lực, vừa là bộ máy hành
chính, vừa là tổ chức quản lý kinh tế, văn hóa, xã hội
của nhân dân; thể hiện qua
chức năng thống trị giai cấp và chức năng xã hội.
KHÁI NIỆM
ĐẶC TRƯNG

Nhà nước xã hội chủ nghĩa không phải là công cụ để đàn áp một giai cấp nào đó, mà là công
cụ thực hiện lợi ích cho những người lao động; nhưng vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân thông qua
chính đảng của nó đối với nhà nước vẫn được duy trì

Nhà nước xã hội chủ nghĩa có đặc trưng về nguyên tắc khác hẳn với Nhà
nước tư sản. Cũng là công cụ của chuyên chính giai cấp, nhưng vì lợi ích của
những người lao động, tức tuyệt đại đa số nhân dân; và chuyên chính, trấn áp
đối với thiểu số những kẻ bóc lột, đi ngược lại với lợi ích của giai cấp công
nhân và nhân dân lao động.

có tính sáng tạo của Nhà nước xã hội chủ nghĩa nhằm cải biến trật tự chủ nghĩa
tư bản và hình thành trật tự chủ nghĩa xã hội và đây là chức năng căn bản nhất
trong hai chức năng của Nhà nước xã hội chủ nghĩa
Chức năng bạo lực trấn áp nhằm chống lại sự phản kháng của kẻ thù giai
cấp, chống lại công cuộc tổ chức, xây dựng xã hội mới của giai cấp công nhân
và nhân dân lao động. Đề cập đến sự cần thiết của chức năng này, C.Mác cho
rằng bởi chính giai cấp tư sản không cần đắn đo trong việc sử dụng những
biện pháp cứng rắn nhất nhằm khôi phục lại trật tự tư bản chủ nghĩa của chúng.
Về mặt thực tiễn, nếu không nắm vững chức năng bạo lực của nhà nước xã
hội chủ nghĩa thì giai cấp công nhân có nguy cơ để mất những thành quả của
cách mạng. Ngược lại, Nhà nước xã hội chủ nghĩa nào biết nắm vững chức
năng ấy thì không những bảo vệ mà còn phát triển được những thành quả cách
mạng ấy. V.I.Lênin trong thời kỳ trực tiếp lãnh đạo quá trình xây dựng chủ nghĩa
xã hội trong điều kiện nội chiến, đã nhấn mạnh sự cần thiết phải thực hiện
cưỡng bức như là lý do tồn tại của nhà nước nhằm chuyển biến từ chủ nghĩa tư
bản lên chủ nghĩa xã hội
NHIỆM VỤ
Trong lĩnh vực kinh tế: để thực hiện nhiệm
vụ xây dựng, nhà nước vô sản phải hoàn
thành việc tước đoạt giai cấp tư sản, phát
triển mạnh các lực lượng sản xuất, củng cố kỷ
luật lao động mới: nâng cao năng suất lao
động được xem là nhiệm vụ cơ bản
Trong lĩnh vực xã hội: phải tạo ra quan hệ xã
hội mới, tạo ra những tổ chức lao động mới có
khả năng phối hợp những thành tựu mới nhất
của khoa học và kỹ thuật với sự tập hợp đông
đảo những người lao động: cải tạo dần tầng
lớp tiểu sản xuất hàng hoá thông qua một
công tác tổ chức lâu dài.