Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
1
Lời nói đầu
1.Tính cấp thiết của đề tài :
Ngày nay, trong hoạt động mở rộng quan hệ kinh tế đối ngoại của các
quốc gia, hoạt động ngoại thương giữ vị trí vô cùng quan trọng. Một trong những
công cụ quan trọng để đạt được các mục tiêu của chính sách thương mại là dựa
vào thuế quan và các biện pháp phi thuế quan.
Ở Việt Nam, từ khi chuyển sang nền kinh tế thị trường, dưới sự quản lý
điều tiết vĩ mô của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, chính sách thuế
quan và phi thuế quan ngày càng có ảnh hưởng sâu sắc đến các hoạt động kinh
tế, xã hội của đất nước. Tuy nhiên, đối với một nước mà kinh nghiệm thị trường
còn ít, thì việc học hỏi kinh nghiệm của các nước có nền kinh tế phát triển , đặc
biệt là kinh nghiệm về chính sách Ngoại thương của Nhật Bản - đất nước được
cho rằng "đã đạt tới sự phát triển thần kỳ" là vô cùng cần thiết.
2. Mục đích nghiên cứu :
- Phân tích ảnh hưởng của chính sách thuế quan và phi thuế quan đối với
ngoại thương của Nhật Bản.
- Từ sự nghiên cứu tìm hiểu thuế quan và phi thuế quan của Nhật Bản rút
ra những bài học từ kinh nghiệm và khả năng áp dụng đối với Việt Nam trong
việc phát triển ngoại thương hiện nay.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu :
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của khoá luận này chỉ nghiên cứu thuế
nhập khẩu, các biện pháp phi thuế quan quản lý nhập khẩu của Nhật Bản những
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
3
Chương I
tổng quan về các công cụ của chính sách ngoại
thương
Chính sách ngoại thương là một bộ phận cấu thành quan trọng trong chính
sách đối ngoại của mỗi quốc gia. Đây là một hệ thống các nguyên tắc và các biện
pháp kinh tế, hành chính, pháp luật thích hợp mà nhà nước áp dụng để đạt được
nhữngmục tiêu xác định trong lĩnh vực ngoại thương. Bản chất của chính sách
ngoại thương thể hiện bản chất của chế độ xã hội và do chế độ xã hội quyết định,
vì vậy nó luôn được điều chỉnh một cách mềm dẻo để phù hợp với từng thời kỳ
phát triển. Mặc dù được điều chỉnh liên tục nhưng chính sách ngoại thương vẫn
phải luôn luôn đảm bảo mục tiêu : tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp
trong nước mở rộng thị trường ra nước ngoài nhằm tăng nhanh qui mô xuất khẩu,
tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường thế giới trong khi vẫn bảo vệ được thị
trường nội địa, hạn chế được những cạnh tranh bất lợi từ bên ngoài.
Có rất nhiều hình thức và công cụ trong chính sách ngoại thương nói
chung và mỗi quốc gia sẽ tự chọn lựa cho mình một công cụ phù hợp nhất. Tuy
nhiên, trong các công cụ của chính sách ngoại thương, hầu hết các quốc gia đều
chọn thuế quan và các biện pháp phi thuế quan làm công cụ mũi nhọn. Điều này
chứng tỏ rằng thuế quan và các biện pháp phi thuế quan có những ưu thế mà
những công cụ khác khó có thể so sánh được. Đây chính là đặc điểm mà chúng ta
nên nghiên cứu.
I. Chính sách ngoại thương và vai trò của nó đối với sự phát triển kinh tế.
1. Khái niệm:
Chính sách ngoại thương là một hệ thống nguyên tắc, biện pháp kinh tế,
hành chính và pháp luật liên quan đến hoạt động ngoại thương mà Nhà nước áp
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
5
hưởng của chúng đến các chi phí troa đổi và sản xuất. Vì vậy tác động của chính
sách ngoại thương đến nền kinh tế , dến chính sự phát triển ngoại thương theo
chiều hướng nào phụ thuộc vào chính sách đó có quan tâm đến lợi ích của doanh
nhân và người tiêu dùng hay không. Do đó chính sách ngoại thương phải bắt đầu
từ lợi ích của các nhà kinh doanh, của giới tiêu dùng. Tuy nhiên các chính sách
ngoại thương sẽ hận chếmột số lựa chọn của nhà sản xuất và tiêu dùng. Đảm bảo
sự hài hoà lợi ích của doanh nghiệp, của người tiêu dùng và quốc gia trong hoạt
động ngoại thương là mục tiêu quan trọnh của chính sách ngoại thương. Tuy là
bộ phận hợp thành của chính sách kinh tế nói chung của nhà nước trong mỗi thời
kỳ nhất định nhưng chính sách ngọai thương có những đặc điểm riêng. Đó là:
+ Việc ban hành chính sách ngoại thương là công việc nội bộ của mỗi quốc
gia, phải xuất phát từ lợi ích nước mình nhưng không được gây tổn hại đến lợi
ích nước khác.
+ Chính sách ngoại thương làm cầu nối liên kết kinh tế trong nước với kinh tế
thế giới, tạo điều kiện cho một quốc gia hội nhập về kinh tế với các nền kinh tế
khu vực và quốc tế theo những bước đi có hiệu quả.
+ Chính sách ngoại thương có nhiệm vụ cân bằng cán cân thanh toán thu chi.
Các hoạt động ngoại thương không chỉ đơn thuần tác động đến sự phát triển vầ
cân đối nền kinh tế quốc dân mà còn có nhiệm vụ đặc thù là cân bằng cán cân
thanh toán quốc tế.
II Các công cụ chủ yếu của chính sách ngoại thương.
1. Thuế quan
1.1. Khái niệm
Là loại thuế lấy vật phẩm xuất nhập qua biên giới quốc gia hay quá cảnh
quan làm phương tiện bảo vệ bảo hộ, từ đó xuất hiện thuế quan bảo hộ nhưng
thuế quan tài chính vẫn là nguồn thu nhập tài chính của quốc gia.
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
7
Từ kinh nghiệm của các nước, có hai vấn đề có tính nguyên tắc cần chú ý
trong chính sách thuế quan để có thể tạo nguồn thu dồi dào cho ngân sách là :
+ Đối với nhà nước, thuế suất phải đem đến một năng suất thu tối đa mà lại
không gây cản trở, thậm trí còn kích thích sự phát triển kinh tế xã hội. Thuế
không được triệt tiêu thuế mà trái lại thuế phải nuôi thuế.
+ Đối với người chịu thuế, thuế suất cần phải hạ, làm sao để người chịu thuế
bớt cảm thấy gáng nặng của thuế.
1.2.2. Thuế là công cụ quản lý và điều chỉnh vĩ mô nền kinh tế quốc dân
Khi kinh tế phát triển, chính phủ có thể gia tăng thuế để làm cán cân thu nhập
nghiêng về phía nhà nước, hạn chế thu nhập có thể sử dụng, tăng tích luỹ nhà
nước, tạo ra một nguồn nhất định dự phòng khi kinh tế bị suy thoái hay gặp
những điều kiện bất lợi. Nói cách khác, chính phủ sẽ giảm thuế khi nền kinh tế
đang khó khăn.
Để phù hợp với chính sách của chính phủ trong từng giai đoạn, thuế được sử
dụng như một biện pháp điều chỉnh lại cơ cấu sản xuất thông qua các mức thuế
suất phân biệt đối với từng sản phẩm, dịch vụ hoặc giữa các ngành sản xuất kinh
doanh khác nhau, có chính sách ưu đãi thuế đối với một số mặt hàng, ngành
hàng.
1.2.3. Bảo hộ và thúc đẩy sản xuất nội địa phát triển :
Để bảo hộ sản xuất trong nước, một trong những biện pháp hữu hiệu mà chính
phủ các nước hay sử dụng là đánh thuế cao vào hàng nhập khẩu để làm tăng giá
thành hàng hoá nhập khẩu, dẫn đến giảm mức cạnh tranh với sản phẩm trong
giảm dần mức thuế quan xuống, tiến tới xoá bỏ các rào cản thương mại. Hiệp
định chung về thuế quan và thương mại (GATT) đã đề xướng tự do thương mại,
huỷ bỏ hoặc cắt giảm các rào cản thương mại. Trong 7 vòng đàm phán (1948-1994)
các thành viên GATT đã đạt được thoả thuận giảm thuế cho 89.900 hạng mục hàng
hoá. Tỷ lệ thuế quan nói chung đã giảm đi nhiều, theo hiệp định Urugoay (kết
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
9
quả của vòng đàm phán thứ 8 của GATT), mức thuế quan trung bình giảm 40%.
Khi đó mức thuế nói chung ở các nước công nghiệp phát triển còn khoảng không
quá 5%, trừ hàng dệt và may mặc, mức trung bình khoảng 10-40% chủ yếu là đối
với hàng nhập khẩu từ các nước đang phát triển. Mức thuế quan trung bình ở các
nước Đông Á chỉ còn từ 5-15%, Nam Á 10-60%, Mỹ Latinh, Trung Đông, Châu
Phi 10-25%.
1.3.Phân loại thuế quan:
1.3.1. Phân loại theo mục đích đánh thuế :
- Thuế tài chính (còn gọi là Thuế ngân sách) : là thuế đánh vào hàng hoá
để tăng thu cho ngân sách nhà nước.
- Thuế quan bảo hộ : là mức thuế suất cao đánh vào hàng nhập khẩu, làm
cho giá cả hàng nhập khẩu cao hơn so với giá hàng trong nước và bị suy giảm
sức cạnh tranh, tạo điều kiện phát triển sản xuất trong nước.
1.3.2. Phân loại theo đối tượng chịu thuế :
- Thuế xuất khẩu : chủ yếu đánh vào những mặt hàng mà nhà nước hạn chế
xuất khẩu ra nước ngoài. Những mặt hàng xuất khẩu này sau khi chịu thuế sẽ bị
hạn chế khả năng cạnh tranh trên thị trường thế giới do những bất lợi về giá cả.
- Thuế nhập khẩu : đánh vào hàng nhập khẩu, thực hiện đồng thời cả hai
chức năng về tài chính và bảo hộ.
thế quốc tế hoá ngày càng mở rộng, biện pháp này dần dần được xoá bỏ và thay
thế bằng các biện pháp thuế quan.
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
11
2.2 Vai trò của phi thuế quan :
Phi thuế quan cũng thường được sử dụng với những mục đích tương đối
giống thuế quan. Tuy nhiên, theo thời gian, đi đôi với sự phát triển nhanh chóng
của nền kinh tế là sự phát sinh nhiều vấn đề và vai trò của phi thuế quan đã được
mở rộng, gây ảnh hưởng gián tiếp đến những quan hệ khác. Một trường hợp điển
hình là nó được sử dụng như là một trong những biện pháp hiệu quả để bảo vệ
môi trường - một vấn đề được coi là vấn đề toàn cầu hiện nay. Vấn đề này cũng
ảnh hưởng đến chính sách ngoại thương giữa các nước, đặc biệt là quan hệ giữa
các nước phát triển và các nước đang phát triển, liên quan đến việc chuyển vốn
và công nghệ.
Theo nguyên tắc lợi thế so sánh, ngoại thương sẽ tạo ra lợi nhuận cho cả
nước xuất khẩu và nước nhập khẩu, nhưng đối với những nguồn tài nguyên thiên
nhiên như nước, không khí, đất đai mà mọi người nghĩ là vô tận thì không thể
phản ánh được chi phí môi trường vì chi phí để bảo vệ, làm sạch hầu như không
thể hiện.
GATT thừa nhận những trường hợp ngoại lệ của việc tự do hoá ngoại
thương như đưa ra những biện pháp qui định để bảo vệ sức khoẻ con người, tài
nguyên thiên nhiên nhưng vấn đề bảo vệ môi trường cũng không được qui định
một cách rõ ràng. Trên thực tế, các nước vẫn đưa ra những biện pháp khác nhau
để bảo vệ môi trường đối với hoạt động ngoại thương, trong đó tích cực sử dụng
các biện pháp phi thuế quan như đặt ra những tiêu chuẩn về vệ sinh đối với mặt
hàng lương thực thực phẩm, tiêu chuẩn về kỹ thuật đối với mặt hàng máy móc
nhập khẩu, yêu cầu các nhà nhập khẩu phải đệ trình đơn hoặc các tài liệu khác
cho cơ quan quản lý hành chính có liên quan như là một số điều kiện để nhập
khẩu.
Giấy phép nhập khẩu có hai loại thường gặp: Giấy phép tự động và giấy
phép không tự động. Với loại giấy phép thứ nhất: Người nhập khẩu xin phép
nhập khẩu thì cấp gay không cần đòi hỏi gì cả. Với loại giấy phép thứ hai:
nmgười nhập khẩu bị ràng buộc bởi các hạn chế nhập khẩu.
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
13
Giấy phép nhập khẩu ngày nay ít được sử dụng hơn so với trước. Mặc dù
vậy, hệ thống giấy phép này vẫn cần để quản lý nhập khẩu một số mặt hàng.
2.3.4 Chế độ hạn ngạch thuế
Chế độ hạn ngạch thuế là chế độ trong đó quy định áp dụng dụng mức thuế
thấp hơn hoặc bằng không (0%) đối với những hàng hoá được nhập khẩu theo
đúng số lượng quy định, nhằm bảo đảm cung cấp với giá hợp lý cho người tiêu
dùng. Khi hàng hoá nhập khẩu vượt quá số lượng quy định thì sẽ áp dụng mức
thuế cao (thuế lần 2) để bảo vệ các nhà sản xuất trong nước.
Chế độ hạn ngạch nhập khẩu thuế được thiết lập dựa trên quan điểm đảm
bảo hài hoà mục tiêu bảo vệ người tiêu dùng và mục tiêu bảo hộ người sản xuất
nội địa. Vì vậy, Chính phủ thường nghiên cứu kỹ càng việc áp dụng chế độ hạn
ngạch thuế đối với từng mặt hàng trên cơ sở xem xét cung cầu, thực trạng sản
xuất trong nước để đề ra mức thuế olần một, lần hai và thời hạn áp dụng nhằm
thúc đẩy tự do hoá ngoại thương.
Như vậy chế độ hạn ngạch nhập khẩu, nhà nhập khẩu chỉ được phép nhập
khẩu trong phạm vi số lượng quy định., Còn trong chế độ hạn ngạch thuế, nhà
nhập khẩu vẫn có thể nhập khẩu vượt quá số lượng quy định nhưng phải nộp thuế
Chương II
Các biện pháp tHUế QUAN Và phi thuế quan trong
chính sách ngoại thương của Nhật Bản
Như chúng ta đã biết Nhật Bản là một quần đảo với diện tích là 372.815
km2. Mặc dù diện tích lớn hơn diện tích nước ta (khoảng 15%), song Nhật Bản
lại là một nước nghèo tài nguyên thiên nhiên. Rừng núi chiếm 2/3 diện tích cả
nước, diện tích đất trồng trọt được chỉ chiếm 15%. Khoáng sản và các tài nguyên
thiên nhiên khác hầu như không có gì ngoài đá vôi và khí sunfua. Đối với các
nguyên liệu cơ bản như đồng, chì, kẽm, nhôm Nhật Bản đều phải phụ thuộc
vào nhập khẩu từ nước ngoài. Thêm vào đó lại bị chiến tranh tàn phá nặng nề nền
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
15
kinh tế đất nước. Tài nguyên duy nhất của Nhật Bản để phục hồi kinh tế đó là
hơn mức giá tiêu chuẩn. Hiện nay, Nhật Bản đang áp dụng loại thuế này đối với
lợn, thịt lợn và các mặt hàng chế biến từ thịt lợn.
1.4. Thuế theo mùa : Là loại thuế mà mức thuế áp dụng sẽ khác nhau tuỳ
thuộc vào từng thời kỳ nhập khẩu. Chẳng hạn, trong thời kỳ hàng hoá sản xuất
trong nước đang mùa thu hoạch thì người ta sẽ đánh thuế cao vào hàng hoá nhập
khẩu có sức cạnh tranh với hàng hoá đó để bảo hộ hàng hoá sản xuất trong nước.
Nhưng khi chuyển sang các mùa khác thì người ta lại đánh thuế thấp để có thể
đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Ở Nhật Bản thường hay áp dụng phương
pháp tính thuế này đối với các loại trái cây sản xuất trong nước có chi phí cao,
không trồng được quanh năm và rất khó cạnh tranh với các loại trái cây nhập
khẩu giá rẻ như chuối, cam
1.5. Các loại thuế khác :
* Thuế lựa chọn : áp dụng đối với những hàng hoá đồng loại, số lượng lớn.
Người ta qui định cả 2 cách tính thuế theo giá và thuế theo lượng và có thể chọn
một trong hai cách tính theo số tiền thuế cao hay thấp.
* Thuế hỗn hợp : là tổng hợp cách tính thuế theo giá và thuế theo lượng,
cũng áp dụng đối với hàng hoá đồng loại số lượng lớn.
* Chế độ hạn ngạch thuế : là chế độ áp dụng mức thuế suất thấp hoặc
bằng 0 khi hàng hoá nằm trong một số lượng qui định nhưng khi số lượng vượt
quá mức qui định thì sẽ áp dụng mức thuế cao đối với phần vượt đó.
Mỗi cách tính thuế đều có ưu điểm và nhược điểm. Tuỳ thuộc vào tình
hình sản xuất trong nước, tính chất của hàng hoá mà chọn cách tính thuế phù
hợp để vừa có thể đảm bảo tiền thu thuế cao vừa thực hiện chức năng bảo hộ sản
xuất trong nước mà vẫn không ảnh hưởng nhiều đến tiêu dùng.
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
Thuế giá chênh lệch
CIF+ Thuế
CIF Thuế
Thuế theo lượng
CIF+ Thuế
Mức thuế
Thuế theo
mùa
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
18
thương mại với Nhật Bản. Trong trường hợp các nước muốn sửa đổi lại mức thuế
đã thoả thuận thì các nước cần thiết phải thương lượng với nhau.
3. Chế độ thuế quan
3.1. Chế độ ưu đãi thuế quan phổ cập (GSP)
Theo nguyên tắc đãi ngộ tối huệ quốc không phân biệt đối xử, bất kỳ nước
nào là thành viên của GATT đều được hưởng mức thuế ưu đãi mà các nước thành
viên dành cho nhau. Trong những qui định của GATT có đưa ra những điều kiện
như không mở rộng số nước được hưởng ưu đãi Thế nhưng, từ sau năm 1950
dưới sức ép mạnh mẽ của một loạt các nước Châu Á, Châu Phi mới giành được
độc lập từ tay thực dân Anh, Pháp thì cuối cùng GATT đã cho tất cả các nước
đang phát triển hưởng chế độ ưu đãi thuế quan phổ cập.
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
20
Trải qua những cuộc thảo luận ở GATT, OECD, tại hội nghị của Liên Hợp
Quốc về thương mại và phát triển lần thứ 2, Nhật Bản cùng 18 nước phát triển
khác đã từng tuyên bố cho hưởng ưu đãi đã thực hiện chế độ ưu đãi thuế phổ cập
Hơn nữa, từ khoảng năm 1980, các nước phát triển còn áp dụng các biện
pháp đặc biệt về thuế quan ưu đãi đối với các nước chậm phát triển (LDC) nơi có
GDP bình quân đầu người rất thấp. Vào năm 1978, Bangladesh đại diện cho 30
nước LDC, đã yêu cầu hãy cho các nước LDC hưởng ưu đãi và đến năm 1990
Nhật Bản đã chấp nhận.
Bảng 1: Kim ngạch nhập khẩu áp dụng ưu đãi của các nước chủ yếu
Đơn vị tính: 1.000.000USD
Nhập khẩu từ các
nước trên thế giới
gồm những vấn đề sau :
3.1.1. Danh mục hàng hóa được hưởng ưu đãi :
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
21
* Nông thuỷ sản (từ chương 1 đến chương 24 thuộc hệ HS) : 73 mặt hàng
đã được công nhận hưởng qui chế ưu đãi (hệ thống danh sách tích cực). Các mặt
hàng này được lựa chọn sau khi đã cân nhắc các ảnh hưởng tới sản xuất nông
nghiệp trong nước khi chúng được hưởng quy chế ưu đãi. Thuế quan ưu đãi
không áp dụng đối với các sản phẩm không có tên trong “danh sách tích cực”.
* Các sản phẩm công nghiệp, khai mỏ (từ chương 25 đến chương 97 thuộc
hệ HS): tất cả đều được hưởng ưu đãi trừ 27 mặt hàng như dầu thô, đồ da, các
sản phẩm từ các loại lông, gỗ dán, lụa thô, sợi lụa, vải lụa, sợi bông, giầy và các
bộ phận của giầy (hệ thống danh sách tiêu cực).
3.1.2. Mức thuế ưu đãi :
* Hàng hoá nông thuỷ sản : có mức thuế thấp hơn 10% đến 100% so với
mức thuế chung hiện hành của các loại hàng hoá cùng loại.
* Các sản phẩm công nghiệp, khai mỏ : về nguyên tắc sẽ không phải chịu
thuế nhập khẩu, tuy vậy có 66 mặt hàng mà thuế nhập khẩu không thể giảm đến 0
bởi cần tính đến các ngành sản xuất trong nước như các loại cặp bằng da, quần áo
Thay vào đó, các mặt hàng này chỉ phải chịu 50% so với mức thuế chung hiện
hành.
3.1.3. Phương thức về cấp thuế quan ưu đãi :
* Nông, thuỷ sản : Thông thường, nông, thủy sản đủ tiêu chuẩn quy chế ưu
đãi thì không chịu giới hạn của hạn ngạch. Tuy nhiên nếu như quy chế ưu đãi đối
với hàng nhập khẩu có thể gây ảnh hưởng xấu tới ngành nông, thuỷ sản trong
nước thì một qui định về trường hợp ngoại lệ sẽ được đưa ra để tạm hoãn quy chế
động ngoại thương với các nước đang phát triển. So với 18 nước cho các nước
đang phát triển hưởng chế độ ưu đãi thuế quan ưu đãi, như EC : 2 tỷ USD, Nhật
Bản: 14,2 tỷ USD, Mỹ : 10 tỷ USD.
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
23
Nước đang hưởng ưu đãi thuế quan nhiều nhất của Nhật Bản là Hàn Quốc,
tiếp theo là Đài Loan, Trung Quốc, Braxin, ASEAN. Hơn nữa, do hoạt động
ngoại thương, sản xuất công nghiệp của các nước NIES châu Á ngày càng phát
triển, nên vào năm 1989 Mỹ đã huỷ bỏ quy chế thuế quan ưu đãi đối với các
nước Hàn Quốc, Singapore, Đài Loan, Hồng Kông. Ngay cả EC cũng chấm dứt
việc cho Hàn Quốc hưởng quy chế ưu đãi trong một thời gian do những vướng
mắc liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ. Chính vì những lý do đó mà trong thời
gian gần đây người ta chia các nước đang phát triển thành các nước thương mại
Đông Á, Đông Nam Á và các nước con nợ lớn và vẫn tiếp tục thảo luận việc
chấm dứt cho hưởng quy chế này.
Bảng 2: Những nước và khu vực được hưởng chế độ GSP
LDC
LLDC
1971
96 nước
-
1975
110 nước và 28 khu vực
-
1980
Hµn Quèc
Trung Quèc
Kim ng¹ch 95
Kim ng¹ch 96
Khoá luận tốt nghiệp
Trịnh Thanh Hương - A2 - CN9
HTTP://SINHVIENNGANHANG.COM
_________________________________________________________________
24 Nguồn: Thuế quan Nhật Bản (tiếng Nhật: Nihon no kanzei), NXB Zaikeiyohosha, 1997, tr31
3.2 Chế độ thuế quan đặc biệt
Thuế quan đặc biệt hiện nay của Nhật Bản bao gồm 3 loại: thuế khẩn cấp,
thuế đối kháng và thuế chống phá giá hàng hoá.
3.2.1 Thuế khẩn cấp: là loại thuế đánh vào hàng nhập khẩu để bảo vệ kịp
thời ngành sản xuất trong nước khi có sự tăng nhanh nhập khẩu do giá hàng hoá
của nước ngoài rẻ.
3.2.2 Thuế đối kháng: là loại thuế đặc biệt đánh vào hàng nhập khẩu để bù
lại việc các nhà sản xuất và nhập khẩu được hưởng trợ cấp của chính phủ.
3.2.3 Thuế chống phá giá hàng hoá: là loại thuế đặc biệt đánh vào hàng
nhập khẩu để bảo vệ cho những ngành sản xuất trong nước bị thiệt hại do việc
các nhà sản xuất và xuất khẩu được hưởng trợ cấp từ chính phủ hoặc là do việc
về thủ tục từ việc bắt đầu điều tra đến việc quyết định mức thuế. Sau đó, dựa vào
những qui định trong quan điểm hướng dẫn liên quan đến những thủ tục của thuế
Copyright: Tài liệu đại học ©