MỤC LỤC
I. KHÁI QUÁT CHUNG…………………………………………… 2
1. Các nhóm thể loại báo chí và nhóm thể loại chính luận…….2
2. Thể loại bình luận và thể bình luận ngắn……………………3
_ Thể loại bình luận………………………………………………3
_ Thể bình luận ngắn…………………………………………… 7
II. ƯU VÀ NHƯỢC ĐIỂM CỦA THỂ LOẠI BÌNH LUẬN NGẮN
TRÊN MỘT SỐ BÁO………………………………………………
9
1. Ưu điểm……………………………………………………… 9
2. Nhược điểm………………………………………………… 16
III. NGUYÊN LÝ VÀ YÊU CẦU TRONG SÁNG TẠO TÁC PHẨM
BÁO CHÍ ĐỐI VỚI THỂ LOẠI BÌNH LUẬN NGẮN………….21
1
I. KHÁI QUÁT CHUNG
Trong thời đại chúng ta, báo chí là một hiện tượng đặc biệt phổ biến, tác
động từng ngày từng giờ vào xã hội; quan hệ tới từng địa phương, từng tổ
chức, từng thành viên trong xã hội. Dưới ảnh hưởng của cuộc cách mạng
khoa học kĩ thuật và công nghệ, đời sống vật chất và tinh thần của xã hội có
những bước phát triển to lớn và nhanh chóng. Trong điều kiện ấy, quy mô,
phạm vi, hình thức hoạt động của báo chí ngày càng mở rộng, thu hút sự
quan tâm của đại bộ phần xã hội.
Báo chí có vai trò to lớn trong việc cung cấp thông tin, phản ánh, bàn luận
và nêu những cảm nhận về đời sống cũng như định hướng dư luận xã hội
trong rất nhiều lĩnh vực xã hội. Vai trò đó ngày càng được khẳng định không
chỉ về quy mô phát triển của các loại hình báo chí như: báo in, báo mạng,
báo nói, báo hình mà còn thể hiện trong sự phong phú của hệ thống các thể
loại.
1. Các nhóm thể loại báo chí và nhóm thể loại chính luận.
Hệ thống thể loại báo chí gồm 3 nhóm thể loại chính, đó là: Thông tấn,
chính luận và thông tấn nghệ thuật.

tác động lớn.
“Bình luận là thể loại có chức năng giải thích, đánh giá, phân tích những sự
thật tiêu biểu của đời sống. Đối tượng phản ánh của bình luận có thể là các sự
kiện, hoàn cảnh, tình hình, hiện trạng tiêu biểu của đời sống, đang cần được làm
sáng tỏ và định hướng. Với nghệ thuật lập luận mềm dẻo, linh hoạt bằng cách
3
kết hợp giữa các bằng chứng, luận cứ, luận điểm. Tác phẩm bình luận có thể
thuyết phục công chúng hiểu và hành động theo hướng mà người viết bình luận
hướng tới. Bình luận là một kiểu bài nghị luận mang tính chất tổng hợp trong
đó bao gồm các yếu tố giải thích, phân tích, có khi cả chứng minh. Dĩ nhiên
không chỉ quan niệm đơn giản nó là sự cộng lại đơn thuần của các yếu tố đó” -
Hoàng Đình Cúc, Đức Dũng- Những vấn đề của Báo chí hiện đại, Nxb Lý luận
Chính trị, 2007.
• Sự hình thành và phát triển:
Là một thể loại báo chí xuất hiện tương đối muộn so với các thể loại báo chí
khác, nửa đầu thế kỉ XIX, thể loại bình luận mới được xuất hiện trên báo chí
cúa các nước tiến bộ châu Âu. Theo Karenstorkal thì bình luận xuất hiện đầu
tiên ở Anh và Pháp. Tuy nhiên, trong thời gian mới đầu xuất hiện thì bình luận
chưa phát huy được sức mạnh của nó. Theo tác giả cuốn “Cách viết một bài
báo” NXB TTXVN (Hà Nội, 1989, trang 90) cho rằng “Bình luận có tác dụng
soi sáng, giải thích một sự kiện, một vấn đề hoặc một một hiện tượng xã hội nào
đó”. Sau đó, bình luận phát triển ở nhiều nước trên thế giới. Tuy nhiên ở mỗi
nước, người ta lại sử dụng và có quan niệm về bình luận theo một cách riêng.
Thể loại bình luận có nhiều điểm tương đồng với thể loại văn nghị luận nên rất
nhiều nhà văn tham gia vào sáng tạo thể loại này.
Ở đầu thế kỉ XX, bình luận phát triển rộng rãi trên thế giới. Bình luận xuất
hiện ở Việt Nam muộn hơn, là một thể loại hoàn chỉnh của báo chí. Trong thực
tế đời sống, bình luận đã xuất hiện từ lâu đời cùng sự phát triển của con người
chứ không phải chỉ có khi bao chí xuất hiện. Nguồn gốc của bình luận là hình
thức đơn giản đầu tiên trong thao tác của tư duy con người thể hiện thái độ khen

Mặt khác, trên cơ sở đó phải giúp cho công chúng nhận thức đầy đủ và chính
5
xác về nhiều vấn đề của quá khứ và hiện tại, biết cách đánh giá thực tế khách
quan, hiểu được vị trí của mình, có hành vi cần thiết cho mục tiêu xây dựng
cuộc sống ngày một tốt đẹp hơn.
Như vậy, bình luận là phương pháp vừa là một cách đánh giá, bàn luận về sự
kiện, vừa là thể loại báo chí có khả năng chỉ ra bản chất của quan hệ nhằm định
hướng hành vi cho công chúng.
Trong quá trình của bình luận, chủ thể sáng tạo không chỉ sử dụng những sự
kiện, hoạt động trong một lĩnh vực ở một thời điểm nhất định mà sử dụng tất cả
các dữ liệu có liên quan thuộc mọi lĩnh vực. Tác giả của bình luận không xem
xét, đánh giá sự kiện đơn lẻ mà nhìn nhận và đánh giá nó trong một hệ thống
quan điểm chặt chẽ, thống nhất.
• Các dạng bình luận: Có nhiều cách chia khác nhau theo những tiêu chí khác
nhau:
- Dựa vào dung lượng và thời gian: Dạng bài bình luận ngắn, dạng bình luận
trong tuần:
- Dựa vào tính chất phương pháp thể hiện: Bình luận chính trị xã hội; bình
luận kinh tế, văn hóa, thể thao
- Dựa vào phạm vi và vấn đề bình luận (Cách chia này hợp lý và khá sát với
thực tiễn báo chí Việt Nam) : Bình luận chung, bình luận theo chủ đề, bình luận
quốc tế.
Cùng với sự phát triển của xã hội thì các nhu cầu thông tin, thường thức, các
giá trị được tạo ra. Và thể loại bình luận ngày càng được rèn dũa và hoàng thiện
hơn. Ngày nay, nó trở thành một thể loại mang tính chiến đấu cao của báo chí
6
.
• Về thể bình luận ngắn:
Là một dạng bình luận được phân chia theo dung lượng và thời gian của tác
phẩm.

các sự kiện hiện tượng một cách độc lập như viết tường thuật hay viết tin, mà
xem xét các sự kiện hiện tượng đó trong mối quan hệ chặt chẽ, phụ thuộc lẫn
nhau, nhấn mạnh ý nghĩa của chúng để làm nổi bật cái chung. Vì vậy khi lựa
chọn tư liệu cho bài viết, tác giả phải cố gắng khám phá mỗi quan hệ và phụ
thuộc lẫn nhau của chúng để các sự kiện trong mỗi bài bình luận được thể hiện
như một trong những yếu tố của tính quy luật, là những ấn tượng mới mẻ.
• Bình luận ngắn mang những đặc điểm riêng:
Dạng này không đòi hỏi tính luận lý nhiều song có ý nghĩa và vai trò rất quan
trọng.
Thường chỉ cần 20-30 dòng chữ, dẫn ra 1 sự kiện, 1 lời phát biểu và một vài
câu bình luận.
Mặc dù dung lượng ít hơn nhưng bình luận ngắn vẫn phải đáp ứng yêu cầu
của một tác phẩm bình luận. Do vậy, trong bài viết của mình, tác giả phải biết
cách kết hợp nhuần nhuyễn và hợp lý các phương pháp nghị luận; đặc biệt,
ngôn ngữ phải ngắn gọn, súc tích, dễ hiểu, dễ nhớ đối với người đọc.
8
II. ƯU ĐIỂM VÀ NHƯỢC ĐIỂM CỦA THỂ BÌNH LUẬN NGẮN
TRÊN MỘT SỐ TỜ BÁO.
1. Ưu điểm:
• Đa dạng và phong phú về đề tài: Chủ đề và nội dung trong các bài bình luận
ngắn có liên quan đến tất các lĩnh vực của đời sống xã hội. Tác giả của bài
viết có thể đưa vào bài viết của mình bất cứ một sự kiện, vấn đề, hiện tượng
nào mà dư luận xã hội đang quan tâm hoặc cho rằng nó cần được quan tâm.
Như vậy, bài bình luận ngắn sẽ chứa đựng nhiều thông tin quan trọng, thú vị,
cần thiết với mọi người; trở thành phương tiện hữu hiệu trong việc phản ánh
bức tranh đời sống muôn màu, muôn vẻ. Đồng thời, giúp độc giả hiểu sâu
hơn về một khía cạnh nào đó của vấn đề mà bài viết đề cập. Sự đa dạng và
phong phú về chủ đề được phản ánh chính là yếu tố thu hút sự quan tâm của
các đối tượng độc giả với thể loại bình luận ngắn nói riêng và với báo chí
nói chung. Rất nhiều vấn đề, sự kiện trong xã hội trên nhiều lĩnh vực từ

đẩy cả hệ thống chính trị và toàn xã hội cùng giải quyết những vấn đề phức
tạp còn gây nhức nhối.
• Với dung lượng ngắn khoảng từ 800-1500 chữ với mỗi bài bình luận ngắn
thì mức độ cô đọng về nội dung và tính hàm súc của ngôn ngữ sẽ được thể
hiện một cách rõ ràng hơn. Có thể chỉ từ một hoặc một vài sự kiện sẽ được
tác giả sử dụng để chứng minh cho vấn đề mà mình định nói, sau đó phân
tích và bình luận trong mấy câu văn cũng đủ để làm nổi bật vấn đề. Chính do
đặc trưng, yêu cầu về dung lượng của mỗi bài bình luận ngắn nên yêu cầu
tác giả phải rất cận trọng trong việc đưa ra vấn đề, cách tiền hành phân tích
10
và bình luận chúng, cách lựa chọn dẫn chứng và nhất là việc trau chuốt ngôn
ngữ. Do đó, hầu như các bài bình luận ngắn tuy có dung lượng không nhiều
nhưng lại mang đến cho độc giả nhiều kiến thức, nhiều cái nhìn mới mẻ về
một vấn đề, hiện tượng nào đó. Ngôn ngữ trên các bài báo viết theo thể loại
phóng sự ngắn là ngôn ngữ chính luận, ngày càng được trau chuốt. Đồng
thời, việc sử dụng các chất liệu văn học một cách phổ biến vừa làm tăng tính
hàm súc, ngắn gọn cho tác phẩm, vừa giúp độc giả dễ dàng tiếp cận và hiểu
vấn đề hơn.
VD:
• Trên Chuyên mục Tuần Việt Nam của báo điện tử Vietnamnet, trong bài
“Làm phim hay…”làm tiền”(16/5) của tác giả, đạo diễn Nguyễn Anh Tuấn,
khi giả thích lý do tại sao Phim chiếu vào giờ vàng trên Truyền hình lại chứa
nhiều yếu tố thương mại, tác giả đã cho rằng: “Người làm phim (thường do
đạo diễn, hoặc đối tác trung gian đứng ra nhận thầu), khi cầm đồng tiền
tạm ứng làm phim thì phải so đo đong đếm để "gọt giày vừa chân". Chưa
kể, người làm phim trong khi lo xoay sở chuẩn bị tiền kỳ, lại phải đối phó
với trung gian đương tìm mọi cách bớt xén phần kinh phí vốn đã quá èo
uột Nhưng không chấp nhận thì đạo diễn thất nghiệp và "chợ người làm
phim" chờ việc đang nhan nhản ra kia ở cổng các hãng phim lớn nhỏ.
Không ít người làm phim, trong cuộc cạnh tranh khốc liệt, đã chấp nhận

mạnh mẽ đối với độc giả, đồng thời làm giảm bớt đi tính khô khan của thể
loại bình luận ngắn. Đọc mấy dòng thơ trên, độc giả có thể hiểu được rằng
trên đất nước ta, có rất nhiều nơi, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa, biên giới,
12
hải đảo, người dân vẫn còn thiếu ăn, trẻ em không được đến trường; và sự
chênh lệch giàu nghèo còn quá lớn… Phần mở đầu này sẽ thu hút người đọc
tiếp tục theo dõi những phần sau để xem bài viết có gì đặc biệt. Như vậy là
tác phẩm cũng đã thành công một nửa rồi.
• Cập nhật thông tin nhanh, dung lượng ngắn phù hợp với yêu cầu của độc
giả. Đây là một ưu điểm tạo ra lợi thế phát triển quan trọng đối với thể loại
bình luận ngắn. Bởi lẽ trong xã hội hiện đại, hội nhập quốc tế, nhịp độ phát
triển mau lẹ thì mọi người dân luôn hối hả với công việc riêng của mình.
Công chúng tìm đến báo chí không những với mong muốn giải trí mà còn
với mục đích làm sao có thể thu lượm được nhiều thông tin, kiến thức trong
một thời gian ngắn nhất. Độc giả không có nhiều thời gian cho các bài báo
viết dài, viết lan man…Có thể nói rằng đây là lợi thế của thể loại tin tức…
Còn với các bài chính luận báo chí thì muốn làm được điều này không phải
là dễ dàng. Trong bài bình luận ngắn, với dung lượng không dài sẽ là ưu
điểm đầu tiên giúp cho độc giả không bị “ngợp” với số lượng con chữ, và
thu hút sự quan tâm của họ, nhất là với những công chung không có nhiều
thời gian. Bên cạnh đó, với thể loại bình luận ngắn, độc giả không những
được tiếp cận với nhiều sự kiện liên qua đến vấn đề (mà tác giả đưa ra để
làm dẫn chứng) mà còn được lắng nghe những bình, đánh giá, nhận xét vấn
đề từ chính tác giả, đôi khi, đó cũng chính là ý kiến của bản thân hoặc là
giúp độc giả có cách nhìn nhận mới mẻ và đúng đắn hơn về vấn đề và có
những hướng giải quyết phù hợp. Mọi sự kiện diễn ra hàng ngày trong đời
sống xã hội đều có thể tổng kết nên một vấn đề. Tác giả của bình luận ngắn
cập nhật và đưa chúng ngay vào bài viết của mình. Như vậy, không có nghĩa
là đề tài của bài viết đã cũ, mà ngược lại tính thời sự của một bài bình luận
13

được đặt chân vô rạp xem phim nên không biết đường so sánh. Chưa kể là
lâu nay xem phim từ kênh HBO đến VTV thì cũng là coi qua màn ảnh nhỏ,
nên có phân biệt chăng chỉ là phim Việt, phim ngoại, phim hay, phim dở,
phim dài tập, phim một tập chứ chẳng có sự phân biệt nào khác hơn….Tôi
ngây thơ hỏi lại: “Bộ Huế không có một rạp chiếu phim nào à?” để nhận
được những tiếng cười ồ còn lớn hơn lần trước. “Có, một rạp. Nhưng chỉ để
vô đó “đóng phim” hoặc coi phim khán giả đóng”.So sánh Huế, những
thành phố nhỏ khác nữa của VN với Sài Gòn, Hà Nội, Đà Nẵng , tôi trả lời
được cho mình câu hỏi tại sao nhiều khán giả Việt vẫn còn chưa phân biệt
được sự khác nhau của phim điện ảnh lẫn phim truyền hình. Nhưng chạnh
lòng hơn cả là đến bao giờ khán giả của những nơi ấy mới có cơ hội tiếp
xúc với màn ảnh rộng” Qua đoạn hội thoại ngắn ngủi và nhất là câu phát
biểu ở cuối đoạn trích trên, ta có thể thấy rõ thái độ và ý kiến của tác giả
được bộc lộ như thế nào. Đó là sự tiếc nuối và cảm thấy một sự chênh lệch
trong việc tiếp cận các yếu tố văn hóa giữa người dân thành phố với những
người dân sống ở tỉnh lẻ và vùng nông thôn, mà ở đây là văn hóa phim
truyện.
• Cũng có một số tác giả bộc lộ quan điểm ấy rõ ràng hơn. Trong bài viết “Tri
thức trẻ trước ba cánh cổng” (báo điện tử Quandoinhandan.vn, 7/5) của tác
giả Hồng Hải là một ví dụ. Tác giả dùng lời kể chuyện và trình bày của mình
bằng đại từ nhân xưng “tôi”, thể hiện rất rõ quan điểm cá nhân của bản thân
mình. Trong bài có đoạn “Nhân dịp nghỉ lễ 30-4 và 1-5, về thăm quê, tôi
15
đem chuyện dự án tuyển 600 trí thức trẻ về làm phó chủ tịch UBND các xã
nghèo kể với ông Nguyễn Văn Kỳ ở thôn Đại Tiền, xã Liên Lộc (Hậu Lộc,
Thanh Hóa). Năm nay, ông Kỳ đã gần 70 tuổi, trình độ văn hóa chưa qua
bậc trung học cơ sở, vậy mà suốt bao năm, không ai có thể thay ông làm tốt
“chức vụ” trưởng thôn. […] Bí quyết nào để ông Kỳ làm tốt vai trò trưởng
thôn của mình? Qua tìm hiểu, tôi nhận thấy, ông Kỳ hoàn thành tốt công
việc được giao trước hết vì ông là người “nhanh tay, hay làm”. Phụ cấp

thêm phức tạp và gây phản tác dụng đó là không những không giải đáp được
vấn đề mà còn đặt thêm cho độc giả nhiều băn khoăn, nhiều câu hỏi mới
(chứ không phải là đặt ra vấn đề mới để người đọc suy nghĩ); thậm chí tệ
hơn nữa, có thể làm cho công chúng hiểu sai, hiểu lệch lạc vấn đế, từ đó tác
động đến suy nghĩ và định hướng hành động Tuy điều này phụ thuộc nhiều
vào người viết bài nhưng đó cũng là hạn chế mà bản thân thể loại bình luận
ngắn tạo nên.
VD: Trong bài “Nỗi đau khó chấp nhận” (Mục thời sự và bình luận, báo
tuoitre.vn, ngày 10/5) đã bàn về vấn đề lạm phát. Đây là một vấn nạn chung của
Quốc gia, đã trở thành nỗi lo chung của cả xã hội. Tuy nhiên, trong khuôn khổ
của một bài bình luận ngắn, tác giả chỉ đề cập đến tác động của lạm phát ảnh
hưởng đến doanh nghiệp, chứ không phải là tất cả các hệ quả mà lạm phát gây
nên : “Kiềm chế lạm phát phải trả giá bằng nỗi đau. Nhiều doanh nghiệp đang
khó khăn, thậm chí đình đốn sản xuất. Đây là thực tế mà người dân và doanh
nghiệp đồng lòng chia sẻ với Chính phủ. Nhưng nếu nỗi đau này cứ kéo dài mà
nguyên nhân là đã thấy bệnh, đã bốc thuốc nhưng không chữa trị đúng liều khi
17
cắt giảm đầu tư công một cách khiên cưỡng, thì đó là nỗi đau khó có thể chấp
nhận”.
• Mất nhiều thời gian trong việc chọn lựa thông tin, dẫn chứng và ngôn ngữ.
Nói như thế không có nghĩa là các thể loại báo chí khác thì không cần quan tâm
đến điều này, nhưng với thể loại bình luận ngắn thì đây là điều đáng được quan
tâm. Bình luận ngắn phải làm được hai việc là vừa “bình luận” nhưng cũng vừa
phải “ngắn”. Có nghĩa là một tác phẩm báo chí viết theo thể loại này vừa phải
đáp ứng những yêu cầu đối với một bài bình luận, nhưng dung lượng phải ngắn
gọn. Chính vì thế mà tác giả phải thật kì công và sáng suốt khi lựa chọn dẫn
chứng, cách phân tích, chứng minh và đưa ra ý kiến thế nào cho phù hợp và
hiệu quả; đồng thời ngôn ngữ cúng phải phù hợp với phong cách của thể loại và
đặc điểm công chúng, ngắn gọn, súc tích nhưng đầy đủ ý nghĩa. Việc làm này
yêu cầu người phóng viên phải có nhiều kĩ năng, kinh nghiệm và mất rất nhiều

viết theo thể loại bình luận ngắn còn khô khan, thiếu hấp dẫn. Vấn đề này tạo ra
do 2 yếu tố chính: Thứ nhất là do đặc trưng của thể loại, cần phải sử dụng lối
viết nghị luận, đưa ra đẫn chứng…với ngôn ngữ cầu kì, trau chuốt. Thứ 2, có
thể do tác giả không biết cách ứng dụng những cách viết và phương pháp sử
dụng từ ngữ sáng tạo, linh động, làm cho bài viết đi theo hướng máy móc và
trùng lặp.
VD: Trong bài “Lãnh đạo đối thoại với báo chí” của tác giả Lê Long Khánh,
(quandoinhandan.vn, ngày 15/5, mục cùng bình luận) có đoạn “Việc lãnh đạo
19
một tỉnh trực tiếp đối thoại với báo chí chẳng phải là vấn đề đặc biệt, nhưng để
làm được, làm một cách thường xuyên cũng không phải chuyện dễ. Có hàng
triệu lý do được lãnh đạo các địa phương đưa ra nhằm “từ chối” khi trả lời
các câu hỏi mà báo chí quan tâm, nhất là những vấn đề “nóng” xảy ra trên địa
bàn. Vì thế, báo chí đành tìm kiếm thông tin theo cách riêng của mình. Bởi vậy,
không ít vấn đề xảy ra trên cùng một địa bàn, nhưng do thiếu thông tin chính
thống nên mỗi cơ quan báo chí phản ánh một kiểu, vô tình gây bất bình trong
dư luận.” Việc sử dụng ngôn ngữ ở đây không có vấn đề gì đáng chê trách.
Nhưng chính vì việc sử dụng từ ngữ và phong cách viết chính luận một cách
máy móc sẽ làm cho bài viết trở nên khô khan, thiếu hấp dẫn. Phải chăng tác
giả bài viết nên sử dụng linh động một số loại ngôn từ khác hoặc các yếu tố văn
học nghệ thuật vào bài viết, như thế sẽ gây thu hút hơn với độc giả.
20
III. NGUYÊN LÝ VÀ YÊU CẦU TRONG SÁNG TẠO TÁC PHẨM
BÁO CHÍ ĐỐI VỚI THỂ LOẠI BÌNH LUẬN NGẮN
Nắm được các ưu điểm và nhược điểm của thể loại bình luận ngắn sè giúp cho
người viết, ở đây chính là các nhà báo hiểu rõ các nguyên lý và yêu cầu trong
quá trình sáng tạo một tác phẩm báo chí theo thể loại bình luận ngắn:
• Trước hết, nhà báo, phóng viên phải có một sự chuẩn bị chung cần thiết, đó
là; Trang bị đầy đủ năng lực và phẩm chất cần có của một người làm báo; hiểu
rõ những vấn đề về lý luận và nghiệp vụ báo chí; không ngừng học hỏi và trau

vấn đề, từng nhân vật trong bài viết của mình.
• Phóng viên phải luôn bám sát các vấn đề thời sự trong nước và quốc tế để có
những hiểu biết toàn diện về các vấn đề xảy ra hàng ngày trong đời sống xã hội.
Một tác phẩm bình luận ngắn cũng có tác động to lớn trong việc tạo và định
hướng dư luận xã hội. Nhưng nhà báo cần biết khai thác như thế nào và biết
dừng lại ở đâu. Cần phải cân nhắc giữa cái mình thích và cái xã hội cần, cái
mình muốn và cái mình không được làm, không nên làm. Trách nặng về ý kiến
chủ quan, thiếu định hướng. Có khi sự thờ ơ, thiếu trách nhiệm, nhận xét vội
vàng, nhuwgx định kiến, suy diễn chủ quan của người viết là yếu tố dẫn đến
những hậu quả không lường.
• Người phóng viên phải có sự hiểu biết đầy đủ và nhất định về thể loại bình
luận ngắn, đặc biệt là yêu cầu và đặc điểm của nó. Điều này sẽ giúp phóng
viên xác định thể loại này nên sử dụng trong trường hợp nào, và viết thế nào
cho hiệu quả.
22
• Cần phải xác định và tìm hiểu rõ đề tài, chủ đề mà mình định viết trước khi
hình thành nên tác phẩm. Đề tài có thể tìm thấy ở mọi nơi trong đời sống xã
hội nhưng không phải tất cả những sự việc và hiện tượng xảy ra đều trở
thành chủ đề của bài bình luận. Nó phải chứa đựng những thông tin mới mẻ,
nóng hổi; có khả năng tác động, lôi kéo với độc giả; được sự quan tâm của
đông đảo công chúng… Tiếp theo sau đó, cần phải tiến hành quá trình thu
thập thông tin và tài liệu liên quan, tất nhiên không chỉ đơn giản là để sử
dụng chúng vào bài viết mà là giúp người viết có sự hiểu biết rõ ràng về đề
tài, từ đó mà đưa ra sự phân tích cũng như quan điểm hợp lí, rõ ràng. Để làm
một bài bình luận ngắn, đầu tiên phải lựa chọn và phân tích sự kiện; tiếp
theo là sắp xếp các sự kiện trong mối quan hệ và phụ thuộc lẫn nhau của
chúng. Trong các bài bình luận, điều quan trọng nhất là phải bám sát đề tài
và làm nổi bật được chủ đề bằng những chi tiết tiêu biểu nhất của các sự
kiện.
• Bài bình luận ngắn phải được viết theo phương pháp nghị luận mang tính

nâng cao chất lượng của bài viết, thu hút sự quan tâm của độc giả, định
hướng tốt dư luận xã hội.
24