C¸c níc ®ang ph¸t
C¸c níc ®ang ph¸t
triÓn
triÓntrong Quan hÖ
trong Quan hÖ
quèc tÕ hiÖn nay
quèc tÕ hiÖn nay
GVC-TS.
GVC-TS.NguyÔn Thuý Hµ
NguyÔn Thuý Hµ
TàI liệu tham khảo
TàI liệu tham khảo
1. Một số vấn đề quan hệ quốc tế và đ"ờng lối
chính sách đối ngoại của Đảng và Nhà n"ớc
Việt Nam. Nxb CT-HC, H.2012.
2. Lê Hữu Nghĩa: Góp phần nhận thức thế giới
đ"ơng đại. Nxb CTQG, 4-2003.
3. Quan hệ Kinh tế - Quốc tế. Nxb Thống Kê,
2009.
4. Kishhore Mahbubani: Bán cầu Châu á mới -
sự chuyển giao tất yếu quyền lực toàn cầu sang ph"ơng
Đông. Nxb CTQG, H.2010.
Néi dung
Néi dung
I. Thùc tr¹ng cña c¸c níc §PT

nghèo nàn, lạc hậu và đang trong quá
trình lựa chọn con đ"ờng phát triển
trình lựa chọn con đ"ờng phát triển
.
.Một số thuật ngữ
Một số thuật ngữ

Các n"ớc
Các n"ớc


độc lập trẻ tuổi
độc lập trẻ tuổi



Các n"ớc
Các n"ớc


thế giới thứ ba
thế giới thứ ba



Các n"ớc
Các n"ớc

đế quốc để trở thành những quốc gia độc lập dân
đế quốc để trở thành những quốc gia độc lập dân
tộc.
tộc.
B¶n ®å thÕ giíi
B¶n ®å thÕ giíi

Quá trình ĐT giành ĐLDT của các
Quá trình ĐT giành ĐLDT của các
n"ớc TĐ phụ thuộc gồm 2 giai đoạn:
n"ớc TĐ phụ thuộc gồm 2 giai đoạn:-
-
Giai đoạn1:
Giai đoạn1:Là GĐ đấu tranh chống
Là GĐ đấu tranh chống
CNTD kiểu cũ với mục tiêu giành độc lập
CNTD kiểu cũ với mục tiêu giành độc lập
về chính trị (từ đầu thế kỷ XX đến cuối
về chính trị (từ đầu thế kỷ XX đến cuối
thập kỷ 60 của TK XX). Mục tiêu cao nhất
thập kỷ 60 của TK XX). Mục tiêu cao nhất
là đấu tranh giành
là đấu tranh giành
độc lập dân tộc.

Trớc năm 1917
:
:Cuộc đấu tranh diễn ra ở
Cuộc đấu tranh diễn ra ở
mức độ thấp và ch"a đạt đ"ợc mục tiêu là
mức độ thấp và ch"a đạt đ"ợc mục tiêu là
giành ĐLDT.
giành ĐLDT. - Thời kỳ 1917-1945
- Thời kỳ 1917-1945
:
:Sau CM tháng M"ời Nga,
Sau CM tháng M"ời Nga,
xuất hiện khuynh h"ớng phong trào GPDT do
xuất hiện khuynh h"ớng phong trào GPDT do
g/c CN với hạt nhân là các chính Đảng theo
g/c CN với hạt nhân là các chính Đảng theo
CN Mác - Lênnin lãnh đạo => thu đ"ợc thành
CN Mác - Lênnin lãnh đạo => thu đ"ợc thành
công b"ớc đầu.
công b"ớc đầu.


nhiều n"ớc châu giành ĐLDT, hơn 1,2 tỷ ng"ời
giành ĐLDT, hơn 1,2 tỷ ng"ời
đ"ợc giải phóng. Hệ thống thuộc địa của
đ"ợc giải phóng. Hệ thống thuộc địa của
CNTD
CNTD
cũ bớc đầu sụp đổ
cũ bớc đầu sụp đổ
.
.
+
+Từ 1955 - 1970
Từ 1955 - 1970
,
,
phong trào GPDT phát triển
phong trào GPDT phát triển
mạnh mẽ ở châu Phi => 17 quốc gia châu Phi
mạnh mẽ ở châu Phi => 17 quốc gia châu Phi
giành độc lập, hơn 1,5 tỷ ng"ời đ"ợc giải phóng.
giành độc lập, hơn 1,5 tỷ ng"ời đ"ợc giải phóng.
HT thuộc địa của CNTD cũ cơ bản bị xóa bỏ.
HT thuộc địa của CNTD cũ cơ bản bị xóa bỏ.
Giai đoạn 2:

thông qua các biện pháp KT để nô dịch,
khống chế các n"ớc mới giành đ"ợc ĐLDT =>
khống chế các n"ớc mới giành đ"ợc ĐLDT =>
cuộc đấu tranh bảo vệ ĐLDT của các n"ớc ĐPT
cuộc đấu tranh bảo vệ ĐLDT của các n"ớc ĐPT
chuyển sang thời kỳ mới với những
chuyển sang thời kỳ mới với những
nội dung và
nội dung và
hình thức mới.
hình thức mới.
+ Năm 1990
+ Năm 1990
,
,
n"ớc thuộc địa cuối cùng Namibia
n"ớc thuộc địa cuối cùng Namibia
giành độc lập =>
giành độc lập =>
hệ thống thuộc địa của CNTD
hệ thống thuộc địa của CNTD
kiểu mới
kiểu mớisụp đổ hoàn toàn.
sụp đổ hoàn toàn.
Nhận xét
Nhận xét
Sự ra đời của các nớc ĐPT có ba ý nghĩa lớn
chủ thế chính
chủ thế chính
trong đời sống
trong đời sống
QT hiện nay
QT hiện nay
.
.
Về kinh tế
Về kinh tế

Đa số các n"ớc ĐPT: KT nghèo nàn lạc hậu; lệ
Đa số các n"ớc ĐPT: KT nghèo nàn lạc hậu; lệ
thuộc vào các n"ớc CNPT
thuộc vào các n"ớc CNPT

Tốc độ phát triển kinh tế không đều giữa các
Tốc độ phát triển kinh tế không đều giữa các
khu vực và các n"ớc; cạnh tranh giữa các nền
khu vực và các n"ớc; cạnh tranh giữa các nền
kinh tế của các n"ớc ĐPT ngày càng quyết liệt.
kinh tế của các n"ớc ĐPT ngày càng quyết liệt.
Nợ n"ớc ngoài ngày càng trở nên trầm trọng.
Nợ n"ớc ngoài ngày càng trở nên trầm trọng.
=>2 đặc điểm nổi bật về KT các nớc ĐPT hiện

khoảng 0,3 USD.
+
+
Các n"ớc ĐPT chiếm 80% dân số TG, song chỉ chiếm
Các n"ớc ĐPT chiếm 80% dân số TG, song chỉ chiếm
khoảng 14% GDP toàn cầu,
khoảng 14% GDP toàn cầu,
đặc biệt 49 n"ớc kém
đặc biệt 49 n"ớc kém
phát triển nhất (10% dân số TG) chỉ chiếm 1% GDP
phát triển nhất (10% dân số TG) chỉ chiếm 1% GDP
TG; khoảng cách giàu - nghèo giữa các ĐPT với các
TG; khoảng cách giàu - nghèo giữa các ĐPT với các
n"ớc phát triển ngày càng lớn, từ 30 lần năm 1960
n"ớc phát triển ngày càng lớn, từ 30 lần năm 1960
lên đến 86 lần năm 2000.
lên đến 86 lần năm 2000.

Nợ chồng chất
Nợ chồng chất
Đây là thực trạng nguy hiểm đe dọa đến sự phát
Đây là thực trạng nguy hiểm đe dọa đến sự phát
triển của các quốc gia ĐPT => tác động mạnh
triển của các quốc gia ĐPT => tác động mạnh
mẽ đến CT, XH, an ninh, chủ quyền của các
mẽ đến CT, XH, an ninh, chủ quyền của các
nớc này.
nớc này.
172 tỷ USD
180 tỷ USD


Nhận xét
Nhận xét
Nguyên nhân của thực trạng KT
Nguyên nhân của thực trạng KT
- Hậu quả thống trị và bóc lột của CNTD trong quá
- Hậu quả thống trị và bóc lột của CNTD trong quá
khứ.
khứ.
- Tiếp tục bị bóc lột nặng nề trong hiện tại,
- Tiếp tục bị bóc lột nặng nề trong hiện tại,là nơi
là nơi
cung cấp nguyên liệu cho các n"ớc phát triển và
cung cấp nguyên liệu cho các n"ớc phát triển và
chịu sự thua thiệt do tình trạng bất bình đẳng
chịu sự thua thiệt do tình trạng bất bình đẳng
trong quan hệ KTQT.
trong quan hệ KTQT.
-
-Nhiều n"ớc ĐPT
Nhiều n"ớc ĐPT

Tuy nhiên, trong những năm qua một số n"
Tuy nhiên, trong những năm qua một số n"
ớc ĐPT (TQ, ÂĐ, VN ) có tốc độ tăng tr"
ớc ĐPT (TQ, ÂĐ, VN ) có tốc độ tăng tr"
ởng kinh tế cao do đ"ờng lối cải cách mở
ởng kinh tế cao do đ"ờng lối cải cách mở
cửa đúng đắn.
cửa đúng đắn.
Với dân số 3 tỉ người, BRICS có sản lượng kinh tế chung gần 15.000 tỉ USD,
bằng 20% của toàn cầu và gần bằng Mỹ, và khối dự trữ ngoại tệ 4.000 tỉ, 3/4 là của Trung Quốc.
Đây là thế lực kinh tế rất đáng kể.

Đã giành đ"ợc độc lập nh"ng nền chính trị ch"a
Đã giành đ"ợc độc lập nh"ng nền chính trị ch"a
ổn định, ch"a vững chắc: Li khai, nội chiến,
ổn định, ch"a vững chắc: Li khai, nội chiến,
xung đột dân tộc, sắc tộc, tôn giáo, gia tăng.
xung đột dân tộc, sắc tộc, tôn giáo, gia tăng.
Văn kiện ĐH Đảng XI (Tr 67):
Văn kiện ĐH Đảng XI (Tr 67):
Chiến tranh cục
Chiến tranh cục
bộ, xung đột vũ trang, xung đột sắc tộc, tôn
bộ, xung đột vũ trang, xung đột sắc tộc, tôn
giáo, chạy đua vũ trang, hoạt động can thiệp, lật
giáo, chạy đua vũ trang, hoạt động can thiệp, lật
đổ, khủng bố, tranh chấp lãnh thổ, biển, đảo, tài
đổ, khủng bố, tranh chấp lãnh thổ, biển, đảo, tài
nguyên và cạnh tranh quyết liệt về lợi ích kinh tế
nguyên và cạnh tranh quyết liệt về lợi ích kinh tế