1
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN  ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC

SINH LÝ HỌC THỰC VẬT 1. Thông tin về giảng viên:

- Họ và tên : Vũ Văn Vụ
- Chức danh, học hàm, học vị : GVCC, GS. TS.
- Thời gian, địa điểm làm việc : p. 238, T1, 334 Nguyễn Trãi
- Địa chỉ liên hệ : 303, A2, 51 Cảm Hội, P. Đông Mác, Q. Hai Bà.
- Điện thoại, email :
- Các hướng nghiên cứu chính : Quang hợp, Nuôi cấy mô-tế bào thực vật.

- Họ và tên: Trần Thị Dụ Chi
- Chức danh, học hàm, học vị: Giảng viên, Thạc sĩ
- Thời gian, địa điểm làm việc: Phòng 238, nhà T1, 334 Nguyễn Trãi, Hà Nội
- Địa chỉ liên hệ: Bộ môn Sinh lý thực vật và Hóa sinh, Khoa Sinh học, Đại học
Khoa học Tự nhiên, 334, Nguyễn Trãi, Hà Nội
- Điện thoại, email:
[email protected]
- Các hướng nghiên cứu chính: sinh lý vi tảo, sinh lý tính chống chịu ở thực vật

+ Bộ môn: Sinh lý thực vật và Hóa sinh
+ Khoa: Sinh học
- Môn học tiên quyết: Hóa sinh học, Lý sinh học, Tế bào học
- Môn học kế tiếp: Các môn học khác
3. Mục tiêu của môn học:
- Mục tiêu về kiến thức: Cung cấp cho sinh viên ngành Sinh học những kiến thức cơ
bản về các quá trình sống trong cơ thể thực vật.
- Mục tiêu về kỹ năng: Thực hiện được các phương pháp cơ bản sử dụng trong
nghiên cứu sinh lý thực vật
- Các mục tiêu khác: Rèn luyện khả năng tìm hiểu và giải thích các vấn đề có liên
quan đến các quá trình sống của thực vật
4. Tóm tắt nội dung môn học:
Cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản về các quá trình sống của thực
vật: thực vật thu nhận năng lượng ánh sáng để tổng hợp chất hữu cơ từ những chất vô

3
cơ như thế nào; thực vật làm thể nào để giải phóng năng lượng từ các nguyên liệu hữu
cơ cho các hoạt động sống; thực vật trao đổi nước và muối khoáng với môi trường như
thế nào, sinh trưởng và phát triển ra sao; phản ứng với môi trường như thế nào để tồn
tại và phát triển.
5. Nội dung chi tiết môn học:
Chương 1. TẾ BÀO VÀ CƠ THỂ THỰC VẬT
1.1. Khái niệm chung
1.2. Tổ chức cấu trúc và chức năng của các bào quan.
1.2.1. Cấu trúc của một tế bào thực vật điển hình
1.2.2. Vách tế bào
1.2.3. Màng sinh chất
1.2.4. Chất nguyên sinh
1.2.4.1. Tế bào chất
1.2.4.2. Nhân

3.1.1. Định nghĩa quang hợp
3.1.2. Chu trình cac bon trong tự nhiên và vai trò của quang hợp
3.2. Cơ quan làm nhiệm vụ quang hợp
3.2.1. Lá - cơ quan làm nhiệm vụ quang hợp
3.2.2. Lục lạp - bào quan làm nhiệm vụ quang hợp
3.2.3. Các sắc tố quang hợp
3.2.4. Các thành phần trong chu trình truyền điện tử của bộ máy quang hợp
3.2.5. Khái niệm đơn vị quang hợp
3.3. Các pha trong quá trình quang hợp
3.3.1. Pha sáng
3.3.1.1. Giai đoạn quang vật lý
3.3.1.2. Giai đoạn quang hóa học
3.3.2. Pha tối
3.3.2.1. Chu trình Calvin hay chu trình C3
3.3.2.2. Chu trình Hatch-Slach (chu trình a xít dicacboxilic hay
chu trình C4)
3.3.2.3. Con đường cacbon ở thực vật CAM
3.3.2.4. Các tiêu chuẩn để xác định hai nhóm thực vật C3 và C4
3.4. Quang hợp và các yếu tố môi trường
Chương 4. DINH DƯỠNG KHOÁNG VÀ NITƠ Ở THỰC VẬT
4.1. Khái niệm chung
4.2. Các chất dinh dưỡng thiết yếu

5
4.2.1. Khái niệm và sự phân loại các nguyên tố dinh dưỡng
4.2.2. Vai trò sinh lý của các nguyên tố dinh dưỡng thực vật
4.2.3. Thiếu dinh dưỡng và xử lý thiếu dinh dưỡng ở thực vật
4.2.3.1. Triệu chứng thiếu dinh dưỡng
4.2.3.2. Phân tích mô để chẩn đoán thiếu dinh dưỡng
4.2.3.3. Xử lý thiếu dinh dưỡng ở thực vật

5.2. Bộ máy hô hấp
5.3. Hóa thức của quá trình hô hấp
5.3.1. Hô hấp yếm khí và hiếu khí của cây xanh
5.3.1.1. Pha yếm khí - con đường đường phân (glicoliz)
5.3.1.2. Pha hiếu khí
- Chu trình Crebs
- Chuỗi truyền điện tử hô hấp và quá trình tổng hợp ATP
5.3.1.3. Quá trình lên men, sự hô hấp yếm khí ở thực vật
5.3.2. Những con đường biến đổi khác của glucose
5.3.2.1. Con đường Pentozophôtphat
5.3.2.2. Con đường oxi hóa glucose tự do
5.4. Nguyên liệu của hô hấp
5.5. Hiệu quả về mặt năng lượng của quá trình hô hấp
5.6. Quang hô hấp ở thực vật
5.6.1. Nguyên liệu của quang hô hấp và sự chuyển hóa của nó
5.6.2. Vai trò của quang hô hấp
5.7. Hô hấp và bảo quản rau quả
Chương 6. SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN THỰC VẬT
6.1. Khái niệm chung
6.2. Sinh trưởng, phát triển và biệt hóa
6.3. Các giai đoạn phát triển của tế bào thực vật
6.3.1. Giai đoạn phân chia tế bào
6.3.2. Giai đoạn giãn của tế bào
6.3.3. Giai đoạn phân hóa tế bào
6.4. Sinh sản vô tính và sinh sản hữu tính
6.5. Chu trình sống của thực vật có hoa
6.5.1. Giai đoạn thể giao tử và giai đoạn thể bào tử
6.5.2. Chu trình sống của thực vật có hoa
6.5.3. Sinh trưởng sơ cấp và thứ cấp của thân và rễ
6.6. Sự hình thành hoa

Tổng
Lên lớp
Thực hành,
thí nghiệm,
điền dã
Tự học, tự
nghiên
cứu
Lý thuyết Bài tập Thảo luận
Chương 1
4 1,5 1 6,5
Chương 2
5 4,5

9,5
Chương 3
5 4,5 9,5
Chương 4
4 1,5
1
6,5
Chương 5
4 1,5 5,5
Chương 6

ứng dụng thực tiễn
Đọc tài liệu [1]: tr. 27 -
31
Tự học, tự
nghiên cứu

3
Chương 2: mục 2.1; 2.2 và
phần đầu của mục 2.3
Đặc điểm, vai trò của nước
đối với thực vật; Thế năng
nước
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
32 – 36; tài liệu [2]: tr.
33 – 36 và tr. 39 - 40
Lý thuyết
Bài thực hành 1: Sự xâm
nhập của các chất vào tế
bào
Đọc trước tài liệu [4]: tr.
16 - 19
Thực hành
trong phòng
thí nghiệm

4
Chương 2: mục 2.3 và 2.4
Thế năng nước (tiếp theo)
và sự hút nước vào tế bào
thực vật

6
Chương 3: mục 3.1 và 3.2
(3.2.1 và 3.2.2)
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
63 - 71
Lý thuyết 9
Khái niệm, vai trò của
quang hợp; Cơ quan làm
nhiệm vụ quang hợp
Bài thực hành 4: Xác định
cường độ thoát hơi nước
bằng phương pháp cân
nhanh
Đọc trước tài liệu [4]: tr.
56 - 59
Thực hành
trong phòng
thí nghiệm

7
Chương 3: mục 3.2 (3.2.3;
3.2.3; 3.2.4; 3.2.5) và mục
3.3 (3.3.1.1)
Sắc tố quang hợp; các
thành phần của chuỗi
truyền điện tử quang hợp;
đơn vị quang hợp; Giai

Đọc trước tài liệu [4]: tr.
85 – 87; 90- 91
Thực hành
trong phòng
thí nghiệm

9
Thi giữa kỳ
Chương 4: mục 4.1; 4.2;
4.3 và 4.5
Các chất dinh dưỡng thiết
yếu, khái niệm và phân
loại; Kỹ thuật đặc biệt sử
dụng trong nghiên cứu dinh
dưỡng khoáng
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
114 – 118; 120 – 127; tài
liệu [2]: tr. 67 – 75 và tr.
87 – 107
Lý thuyết 10
Cơ chế vận chuyển khoáng
thụ động và chủ động
Bài thực hành 7: Xác định
cường độ quang hợp theo
Tiurin

Thực hành

các chất khoáng trong thực
vật
Đọc trước tài liệu [4]: tr.
74 - 76
Thực hành
trong phòng
thí nghiệm

11
Chương 5: mục 5.1 ÷ 5.3.1
Khái niệm chung, bộ máy
hô hấp, hô hấp yếm khí và
hiếu khí của cây xanh
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
139 – 151 và tr. 160; tài
liệu [3]: tr. 161 - 174
Lý thuyết
12
Chương 5: 5.3.2 ÷ 5.7
Những con đường biến đổi
khác của glucose, nguyên
liệu của hô hấp, ứng dụng
của hô hấp tế bào và quang
hô hấp
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
151 – 181; tài liệu [3]: tr.
195 – 196
Lý thuyết

Bài thực hành 9: Các

14
Chương 6: mục 6.5 ÷ 6.7
Chu trình sống của thực vật
có hoa; Sự hình thành hoa,
sự hình thành quả và sự
chín quả
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
221 – 237; tài liệu [3]: tr.
576; 580 – 585 và 771 -
780
Lý thuyết
Chương 6: mục 6.8 và 6.9
Sự hình thành củ và căn
hành
Sinh lý sự hóa già và sự
ngủ nghỉ ở thực vật
Đọc tài liệu [1]: tr. 237 -
245
Tự học, tự
nghiên cứu

15
Chương 6: mục 6.10
Các chất điều hòa sinh
trưởng thực vật
Đọc trước tài liệu [1]: tr.
184 – 210; tài liệu [3]: tr.
791 - 802

Sau 15 tuần sẽ thi cuối kỳ. Lịch cụ thể do nhà trường bố trí