T(J
DO HÓA
TÀI CHINH
-
KINH NGHIÈM 0
MOT SO
NCfÒC VA THCTC TIÉN Ò VIÉT
NAM*
TS.
Nguycn
Ngpc
Thanh
Hgc
vifn
Tài chinh
GlCfl THIÉU
Trong
nhìTng
nàm gàn
day,
si/
phàt trién kinh tè cùa càc
quòc già
phu
ihuóc
ràì nhiéu vào chinh sàch cùng
nhi/
ed cau
he thòng tài chinh cùa mòi
ni/dc.
Vdi nhiéu

- di/dc
coi là
hi/dng
di thich hdp trong
bòi
cành bién nay
va
du'dc
nhiéu quòc
già thi/c
bién - dò là
tì/ng bi/dc
tìén hành
lif
do bòa
he thóng
tài chinh cùa dal ni/de.
Xu
ihc tir
do do bòa
lai
chinh dà
va
dang
Irò
thành xu
thè'
Idn
cùa kinh té' hpc hien dai
va

di/dc
dal ra là nén
ti/
doi hóa
nhi/
thè nào
con ehi/a
ed càu
Irà Idi
cu thè va do
dp,
ràì càn
* Tifa de
do Ban
bicn tàp dai
212
co nhffng
long kéì, kinh nghiém
de due
ké' tthành
nhiTng
bài
hpc
ed
tinh chàì nguyén tac
chung"
(Landau, 2001).
Dóì vdi tru'dng hdp Viét Nam, ed
thè
nói rang tn/dc càc

gì
i\i
kinh nghiém cùa càc
nu'dc
di tn/dc? Trén
thi/c
tién ebùng la dà
ti/
do hóa
ò
mù'c dò nào
va con
phài
làm
gì? Dò là
nhffng
càu bòi
di/dc
giài quyèì
phan nào trong bài tham luàn cùa
ebùng
tói.
IL
MQT
SO
LUAN CU
LY
THUYET
/.
Khài

di/dc
dal trén nén
làng ed
che'
già;
nghia
là càc lo
chù'c
tài
chinh
di/dc
quyén
ti/
do xàc dinh lai suàì - tién gufi
va
cbo
vay. Diéu này cùng bao
bàm
viec xoà bò càc
miJc
tran lai
suat cùng
nbi/
càc ràng buòc khàc trong viéc sùf dung nguón
von huy dpng
di/dc
(vi du
nbUcàc
kboàn
lin

Càc tranh luàn ve ly thuyét
Trén khia canh
ly
ihuyéì,
ti/
do bòa tài chinh
di/a
trén
quan diém ve
si/
dóng góp cùa he thòng tài chinh vào viéc
làng
tn/dng
kinh tè là mot vàn
de bién
dang
di/dc
tranh cài.
Hicn nay
co
hai quan diém lón dang lón lai
va
chùng dói
l^p
vdi nhau:
Quan dicm 1: Quan diém này cbo ràng he thòng tài
chinh
co
vai
irò

làng tn/dng
va
pbàn phói thu
nhfp.
Kitchen,
sau khi
nghién
ctfu
tn/dng hdp cùa Nigièria dà viéì:
""Nói
chung,
h^
thóng tài chinh nén phàt trién sau han là di truàc viéc phàt
trién kinh té. Su dóc
Igp
ve chinh tri
va
thiét
làp
ngàn hàng
trung uang khòng
co
tinh càch là nén tàng cho su phàt
trien.
Xu huang chinh cùa su phàt trién duac xàc dinh trén su
thfnh
vuang
cùa
thi truùng xuat
khdu,

co
tàc
dpng
lich
CL/c dé'n viéc làng
tri/òng
kinh tè', do dò nò giù' mot
vai
Irò
quan trpng trong viéc kich thich nén kinh té' tàng
tn/òng.
Theo quan diém này
Ibi
viéc
ihié'u
mot he thòng tài
chinh phàt trién sé han
che'
làng tn/dng,
vi
thè', càc chinh
sàch cùa chinh phù can phài
hi/dng
dé'n viéc kbuyè'n khich
he thóng tài chinh phàt trién.
a) Ly thuyét cùa
trUùng
phài Keynes
ve
dàu

kiem. Chinh phù
co thè
cbù dóng tàc dpng dé'n ty
le tàng tn/òng bang càch theo duói mot chinh sàch tài chinh
gay lam phàt (inflationary
finance) bai
buòc
ngi/di
dàn phài
ùéì
kiem, gpi là
lièi
kiem
bai
buòc
(foreed
savings)
de
bù
d^p
vào
si/
thiè'u hut
giila
dau
ti/
va lièi
kiem. Do dò, he
ihó'ng
tài chinh dóng vai

va
do
dò
hp
co
dpng ed
lièi
kiem
de
dau
li/
va
giàm tiéu dùng. Loai
Ihù
nhàì sé
chiù
si/
giàm xuòng
ve
thu nhàp
thi/c,
diéu này
kbuyè'n khich hp tiéu dùng hdn là
lièi
kiem.
Nhi/
vay xu
hUdng lièi
kiem trén Idi nhuàn tàng
va

ràì thu dpng
va
nò
chi
phàt trién sau né'u
nhi/
nén kinh tè' phàt trién ben
vìTng.
Nhi/ng
chinh sàch tàng
truòng di/a
trén lam phàt hi
chi
Irich ve
nhiéu
mài:
"Co
nhung hiém hog khòng
thè
tranh
duac
lién
quan dé'n chinh sàch tàng truàng dua trén lam
phàt. De dog lón nhat
tvf
càn càn thanh toàn né'u ngogi
t^
là
khan hiém.
luim

yéu sàch
lén
càc
nguón
lue thuc
va
khòng si
dung
chùng."
(Thirdwall, 1994, p.304).
216
h) Ly thuyét cùa
Shaw va
McKinnon
ve
mot he thóng tài
chinh bì kìm hàm
Dói làp vói ly thuyéì cùa tn/òng phài Keynes
ve
vai
Irò
thu dóng cùa he thóng tài chinh trong viec thùc day tàng
tn/òng kinh tè', càc ly thuyéì co
vQ
cho quan diém he thóng
tài chinh
co
vai
Irò
tich

chinh
di/dc
ti/
do hào sé phàn bó nguón
li/c
mot càch hieu
qua
nhà'l.
Nàm 1973 trong tàc pham "Tién le
va
vò'n trong
phàt trién kinh té", McKinnon,
di/a
trén quan diém cùa
Shaw, dà du'a ra ly thuyéì ve kìm bàm
va luf
do hóa tài chinh.
Trpng tàm cùa ly thuyéì này là chinh phù khòng nén can
thiép vào he thóng tài chinh
ma de
chùng vàn dóng trén
ed
so
thi tn/òng
ti/
do.
Nhi/
vay nguyén tac hieu qua sé
di/dc
tòn

- Dau
li/
phu
ihuòc
nghich bién vào
lai
suàì. (Mot so
217
dau
ti/
cùa chinh phù vdi muc tiéu phùc
Idi còng
còng
khòng
di/dc
xem xét trong ly thuyéì này).
McKinnon cùng chi ra ràng lai bau hèì càc
ni/dc
dang
phài
trién, chinh phù
thi/dng
thich can thiép vào he thóng tài
chinh ni/de dò nhàm gii? mot
mùTc
lai suàì
thUc
tbà'p hdn mù'c
canh tranh, làm cho he thòng
lai

sul.
Nhi/
vay, nén kinh
tè'
sé dal mù'c tàng tru'dng chàm hdn càc kéì qua dal
di/dc
khi
thào bò mot phan viéc kiém soàt
lai
suàì.
Ly giài cho vice
giif lai
suàì tbà'p
d
di/di
mùfc
càn
bang,
chinh phù càc
ni/dc
này
thudng
cho ràng diéu này sé cài
thien du'dc dau
ti/
vi
càc
di/
àn se
de

ni/òc
hp
va
nén
de
cho chùng
boat dpng theo quy
luàt Ibi
tn/òng hay nói càch kàhc là nén
de
cho he thó'ng tài chinh
tir
do
(financial
liberalizalion).
Nhi/
vay, theo ly thuyéì này he thóng tài chinh nén phàt
trién
irUdc de
co
vQ
cho viéc tàng tn/dng kinh té chùf khòng
phài là san pham cùa
si/
phàt trién. Ngày nay, ly thuyéì này
dà
di/dc
il nhiéu
chap
nhàn lai càc quóc

cùa he thó'ng tài chinh dói vdi viéc tàng tn/dng kinh tè' là
xem xét mó hình hai khu
vi/c
bay
con
gpi là mò hình nhi
duyén (dualism). Mó hình này phàn tich
vai'trò
cùa he thóng
tài chinh
bang
càch chia nén kinh
té'
làm hai khu
vi/c:
Khu vUc 1:
Con
gpi là khu
vi/c
truyén thó'ng
co
dàc
diém là sùf dung còng nghe truyén thó'ng, nàng suàì tbà'p
va
Idi tue
dem lai trén vò'n khòng cao. Mot vi du dién hình là
ngành nòng nghiep. Khu
vi/c
này già dinh khòng thè dau
ti/

ti/
tijr
càc kboàn di vay tin dung.
Si/
phàn chia khu
vi/c
nhi/
trén cho
thà'y
ràng vdi
s\X
gidi
han cùa vò'n, mot dóng vò'n né'u
di/dc
chuyén
ti/
khu
vi/c mot
sang khu vufc hai sé làm cbo long già tri san pham cùa toàn
bp nén kinh té' làng nhiéu hdn do nàng suàì bién cùa vò'n
trong khu
vi/c
bai cao hdn. Do
dò,
he thó'ng tài chinh eó vai
trò thu
bùi
vón li/ khu
vi/c
mot

vi/c
mot) va dàm bao cbo khu
vifc
hai
con co
the
sinh lai khi hp vay vón lin dung
(lai
suàì cho vay
thi/c
phài
thàp hdn nàng
Idi
tùfc mamg lai trén vón trong khu \
i/c
hai).
Nhi/
vay, he thóng
lai
chinh thóng qua viéc tao ra dpng
Cd di chuyén vò'n lì/ khu
vi/c
eó nàng suàì tbà'p hdn sang khu
vi/c
eó nàng suàì cao hdn, dà
co
vai trò tich
ci/c
trong viéc
tàng tru'dng kinh tè'. Kéì luàn này cùng ngu y là khi he thóng

nhi/ng
tranh cài.
NhU
làp luàn cùa tn/òng phài tàn cà'u trùc (Neo
Slructuralist),
si/
lón lai cùa thi tn/dng tài chinh phi chinh
thùc song song vdi càc otch lai chinh trung gian
làm
cho viec
nr do hóa
lai
suàì là khòng hieu qua. Thi tn/òng khòng chinh
Ihtfc
(crub market) hay
con
gpi là
tbj
tn/òng giao dich
In/c
liép,
là ndi
ma ngi/òi
can vón
va ngi/òi co
vón
tri/c liép
thi/dng
lu'dng
de

mi/dn.
Mot
si/
già
tàng cùa
lai
suàì trén
ibi
tn/òng
khóng chinh
ihù'c
phàn ành
si/
già
làng cùa chi phi san
xuàì
va
do dò già cà sé tàng lén.
Nhi/
vay theo quan diém cùa tn/òng phài tàn cà'u trùc,
dòng vò'n du'dc
ti/
do di chuyén giù'a he thó'ng ngàn hàng
va
thi tn/òng khóng chinh tbù'c. Trong khi he thó'ng ngàn hàng bi
khòng che' bòi ty le
di/
tri?
bai
bupc khién cho long nguón

phi chinh tbù'c so vdi ty trpng cùa he thó'ng ngàn hàng khóng
thay dói, diéu này sé
gay
ra lam phàt do già cà
bay
giò dà
cao hdn.
Thi/c
ra khóng phài lue nào
ibi
tn/òng khóng chinh thùfc
cung hieu qua. Fry (1995) dà
chi
ra ràng: "Thi tn/dng khòng
chinh
thitc
cùng
co
hai loai: (i) Loai
tbù*
nhàì là
Ibi
tn/òng
canh tranh khòng chinh tbù'c
co
lién he chat che vdi he thó'ng
221
ngàn hàng va (ii) loai
thùf
hai là thi

bàn chàì
yéu kém cùa
ibi trUòng
boàc/và bòi \ì thi tn/òng này bi phàn
tàn nói chung trong khu
vi/c
nòng tbòn. Càc boat dóng cùa
thi tn/òng này gàn
nhi/
dòc làp vdi he thòng ngàn hàng
va
do
dò càc
lai
san
di/dc
giao dich trong
thi
tn/òng khóng
di/dc
coi
là
co
khà nàng thay
thè
cho nhùng cài
di/dc
giao dich
d
càc

suàì bj day lén
qua
cao
va
rùi ro
rafl
Idn,
do
dò co
thè dan dé'n
tinh trang
khóng tra
di/dc
nd cùa
mot
so
tó
chùc va
day là tién
de
cho mot cupe khùng hoàng
lai
chinh.
Nhi/
vay, "Mot khi
co
si/
lón lai cùa
ibi
tn/òng tài chinh

cho ràng tàc dóng tich
ci/c
cùa chinh phù
vào he thó'ng tài chinh thè bién trén càc diém.
- Lai suàì tbà'p sé cài thien chàì
li/dng
cùa càc kboàn
cho vay.
- Kìm hàm tài chinh sé kbuyè'n khich viéc tàng vón cùa
càc cóng ly
vi
chi phi vón giò
day
dà tbà'p hdn.
- Kìm hàm tài chinh eó thè du'dc kéì hdp vói
nhffng
thay dói
ed
cà'u khàc
nhi/:
nbffng
thay dói trong viéc
xuàì khau
de
kbuyè'n khich
tàng
tn/dng kinh tè'.
-
Chi/dng
trình

^TrichiìrFry.
1995.
223
ve vai
irò
lich
ci/c
cùa he thóng tài chinh
irong
viéc
phài
trién kinh té. Diéu này
co
thè thay
di/dc
trong trào
li/u
ti/
do
hóa tài chinh hien nay -
di/dc de
cap trong pbàn III.
3,
Tàc dóng cùa nhiìng can thiép cùa chinh phù vào he
thóng tài chinh
Chinh phù eó thè can thiép vào he thóng tài chinh
bang
mot hoàc
lai
cà càc còng cu sau:

gii!
lai
suàì
thi/c
thàp hdn mùfc canh tranh trén
Ibi In/Òng
li/
do là:
-
Lai
suàì thà'p khòng kich thich tiéu dùng
Uong li/dng
lai
ma
kich thich tiéu dùng
trong^hien
lai, do dò tiéì
kiém sé giàm di/di mùfc
co
thè.
- Nbùng
ngi/òi
cbo vay tiém nàng sé lo ra thich
dàu
ti/
vào càc
di/
àn sinh
Idi
thap cùa mình hdn là ky tbàc

ma
hp khòng
thè
hoàc khòng muón vay khi lai suàì
tbi/c
dal mù'c eó thè
trén
Ibi
tn/òng
ti/do.
- Tran lai suàì cbo vay
con din
dé'n viéc tin dung
khóng du'dc phàn phòì
di/a
trén suàì sinh
Idi
mong ddi
cùa càc
di/
àn dau
tu*
canh tranh
ma di/a
trén chi phi
giao dich
va
mùfc dò an toàn cùa càc
di/
àn.

qua
mù'c
kboàng
càch giù'a lai suàì tién gufi
va
lai suàì cbo vay.
Tn/òng hdp ddn gian, già
si/
he thó'ng ngàn hàng thi/dng
mai boat dòng vdi chi phi va Idi nhuàn bang khóng. Gpi D là
long so' ky tbàc
va
d là
lai
suàì ky tbàc, lai suàì tién gdi
tbi/c
là
r*^
=
d -
7t^,
vdi
TI*""
là ty le lam phàt mong ddi. Gpi L là
khòn vay vdi lai suàì cho vay là 1, lai suàì cbo vay
thi/c
là
r*
=
1

(r'
+ 0
r'
=
r%
+
7tM-q)/q
(2.3)
Già sùf ty le lam phàt mong ddi là 10%
va lai
suàì lién
gdi
thi/c
là 5% mot nàm. Néu ly le
di/
IriT
b^t
buòc là 5%
thi
lai suàì cho vay
ihi/c
sé là 5,79% mot nàm,
con
né'u ly le
di/
iriJ bill
buòc là 20%
ihì lai
suàì cho vay
ihi/c

ihi/dng
mai. Mot mat nào dò cà thè xem day là
si/
chi
dinh lin dung.
Chi dinh tin dung: Mot
so'
chinh phù
chi
dinh cbo càc lo
cbùe
tài chinh trung gian cùa hp phài
dàu
ti/
mot phàn nguón
quy cho vay
(loanable
fund) vào mot khu
vi/c
nhàì dinh vdi
lai
suàì thàp. Càc khu
vifc difde chi
dinh
ihi/òng
là càc khu
vL/c eó nàng suàì tbà'p và/hoàc tbòi gian khà'u bao ràì
làu,
ma
trong diéu kién canh tranh, càc nhà dàu

khòng nhàn
di/dc
vò'n lin dung
de
dàu
ti/
va
(ii) Tao ra tinh y
lai cùa khu
vi/c di/dc
bao ho: khòng tich
ci/c
cài thien san
xu^l.
Càc kboàn lin dung cà'p cbo khu
vi/c
này
Ihi/òng sU
bao
lành
cùa Nhà
ni/dc.
Khi khòng thanh toàn
di/dc
nd khi dé'n
han
ibi
Nhà
ni/dc
sé dùfng ra tra kboàn nd này bang càch này

can thiép này làm
mài
di tinh
chù dpng cùa he thó'ng tài chinh
va
làm cho he thó'ng tài
chinh khóng phàt trién
di/dc,
diéu này ành
hi/àng
tiéu
ci/c
dén viec kich thich nén làng
tru'òng.
Mot he thó'ng tài chinh
di/dc ttf
do hdn sé
tòlt
hdn cho muc tiéu tàng tn/òng kinh té'.
4, Trào
luu
tu do hóa tài chinh hien nay
Ngày nay,
màc
dù
con
nhiéu tranh cài
ve
mal ly thuyé't,
nhi/hg

rùi ro dói vài khu vUc tu
nhàn,
do dà ho
co
xu huàng chuyén qua dàu
tu
duài hình thùc tu tài
tra.
Và'n
de
gap
phài là hien co rat nhiéu du àn vài mùc sinh
/<//
hàp dàn
co
khà nàng bi ho qua do no càn mot
so lugng
vón dàu tu ban dàu
làn.
vuat
xa khà nàng tiét kiém trong
qua
khù cùa càc chù dàu tu Do do phàt trién tài chinh là rat càn
thiéf\
Dóng góp cùa he thòng tài chinh vào
vice
làng tn/òng
kinh té, nói ngàn gpn, thè hien
ò
chò:

dùng khién càc còng cu tài
chinh
Irò
nén
ihu bùi
hdn dói vdi lièi kiém.
Lai
suàì
cao làm tàng Idi nhuàn, khién
chongi/di
lièi kiém dal
di/dc
mùc Idi nhuàn
di/
kién \di
mot
ty le lièi kiém
thap hdn. Mal khàc, lièi kiem d dang tài chinh sé làm
làng hieu qua dàu tu.
- Tài chinh làm trung gian mot phàn
Idn
trong long thè
dàu
ti/
quóc
già.
Phàn
con
lai sé
di/dc ihi/c

si/
cài
thien chàì
li/dng dàu
ti/,
kich thich
si/
tàng tn/òng.
Mot cupe khào sàt dà di/de thi/c bién
ò
33 quóc
già
dang phàt trién cho thà'y lai càc
ni/óc
ed lai suàì
thi/c di/dng
va
àm
vjjfa
phài
di/dng
nhi/
ed bò mal kinh tè' ón dinh
va
làng
tn/òng tói hdn: lam phàt tbà'p, dò sau tài chinh tàng, ty le dàu
ti/
li/dng
dóì cao hdn
va

de
khàc
trong kinh tè'
vi
mó - day cùng là mot bài toàn khóng
co
dàp
so'
hoàn hào chinh xàc cho mpi
tinh
buòng. Mot
so'
và'n de
ve
phàt trién
lai
chinh, sé
di/dc
de cap trong càc phàn liép theo.
Bang III -1; Ty le tàng
in/óng va
mot
so chi
tiéu kinh
tè'
khàc cùa càc nhóm quòc
già co
lai suat
ihi/c
di/dng,

Igm
phàt
*'^*
1965-
1973
DacJng
3.7
7.3
28.9
21.4
36.7
18,7
22.2
17,1
Àm
Vùa
phài*»'
-1,7
5.5
27.0
19.7
31.1
12.7
7.1
5.3
Ldn
-13.7
4.6
29,1
21,4

6.2
-0.9
50.3
23,5
Nguón: World Bank, 1989 bang 3.2
230
Ghichù:
a)
Lai suà'l thi/c
àm
vi^a
phài dao dpng
iCf
0% - 5%
b) Lai
suà'l thi/c
tinh bang còng
tbù'c
r
= [(l-d)/(l-p)-l]
x
100,
trong
dò
d là
lai
suà't tién gài (tinh bang
so'thap
phàn)
va

dò.
IL KINH NGHIÈM
T\!
DO HÓA TÀI CHINH
Ò
MQT SO QUÓC GIÀ
Nhìn
chung, trén
phufdng
dién
thi/c
nghiém, ke lì/ thap
nién 1970 dé'n nay, dà
coi
nhiéu
tìm kié'm
kinh té'
li/dng ve
tàc dpng cùa
li/
do hóa tài chinh à
mal*
này bay mal khàc dò'i
vói nén kinh té' cùa mot quòc
già,
vói khuón khò tham luàn
này, chùng tòi
chi de
cap
rà'l

Càc ké'l qua
ngi/ói
cùa World Bank (1989)
khdng
dinh:
*'Né'u
nhi/
lai suat
di/dc gii?
à mù'c tbà'p già tao hay nói càch
khàc là khi he thong tài chinh bj kìm hàm
ibi day
là diéu gay
irà ngai cho phàt trién".
Bang càc so
liéu
nghién
cù'u
lai
33
quòc
già
dà
di/cJc
phàn nhóm
va
chia
làm
hai tbòi ky 1965-1973
va

long so
lièi
kiém
va dàu
ti/
vù'a
phài.
- Chiéu sàu tài chinh
gdn
bó mal thiét vói hieu qua dàu
II/
cao.
Sau khi xem xét càc ké'l qua cùa SU' tàc dòng cùa càc
diéu
kién lai
chinh dé'n ty le tàng
truài^g
cùa nén
kr,
Fry
(1995) cùng
co nbi/ng
ké'l luàn
ti/dng tir nhU
càc ké'l qua dà
néu trén. Càc ké'l
luàn
chi tiét cùa tàc già này là:
-
Lai suà't

dang phàt trién.
Khi lai suà't
tbi/c già
tàng
hi/óng
dén mùfc càn bang
canh tranh trén
ibi truTòng
ti/
do (nam dàu
dò
trong
khoàng
lì/
-5% dé'n 10%) lai di kèm vói mot
mù:c
tàng
tri/Òng
kinh té' cao hdn
ibi
du'dc cho rang
day
là
càc diéu kién cài thien long nàng suà't yéu
to'TFT va
làm tàng
chi
so' san
li/dng
làng

té' cho
thà'y ràng, màc dù
con
nhiéu dicm
chi/a
rò ràng
va day
dù,
nhi/ng
càc nghién cù'u
ve
vai
Irò
cùa he thòng tài chinh dò'i
vói viéc tàng tru'òng kinh té'
bau
nbi/
dà
dóng
y vói ké'l luàn
là he thòng tài chinh nén phàt
trién
de kich thich tàng
trufàng
kinh té'
va
trén
ed sa dò
mot nén tài chinh
ti/

va
phàn bò nguon
Ii/a
tài
chinh.
Cupe
cài càch manb me
bài
dàu vào
nbiTng
nàm 1970,
sau khi xày ra
cupe
khùng hoàng dàu
lùa
làn
ihù
nhàt; vdi
"Nói
dung bao gom
tir
viéc nói
long
hoàc loai bò càc bién
phàp kiém soàt
ve
tin dung, lai suàt
va
boat dóng ngoai bòi
den viéc loai bò

the se dàn dén
tinh
trang
su
dung càc
nguón
nhàn
li/c
kém hieu qua
va gay
trd
ngai cho viéc phàt trién he thòng tài chinh. Mòi quòc
già
déu
co
mot
chi/dng
trình cài càch cho riéng mình. (Xem chi
tiéì
ve càc
cupe
cài càch tài chinh trong Hossain
va Chowdhury
(1996)
chUdng
4
va Capirò
et al,
chi/dng
5-12). Nói chung,

nhi/
làm cho
he thóng tài chinh
nbay
càm hdn vói
nhifng cu
sò'c
lif ben
trong hoàc
ben
ngoài.
Tinh
trang khó
khan
cùa he thó'ng
lai
chinh à mot
so'
ni/óc
dang phàt trién
di/òng
nhi/
ibi/òng
xuyén
va
tram trpng hdn trong thàp ky 1980 do càc
cu
sò'c quoc té'.
Nhiéu còng ty mà't khà nàng tra nd làm cho càc otch tài
234

tài
chinh) bi chuyén chù, 3 phài thanh ly, 5 phài
ed
cà'u
lai va xàc dinh lai vò'n co pbàn. Tbàng 9/1988, già tri
càc khoàn cho vay khó dèi cùa ngàn
bang
thu'dng mai
dà lén
dé'n 19%GNP.
Bang
IV-1:
Chi so' tài chinh cùa mot
so'
nUóc
Dóng À
1980-1990
Dai
Loan Hàn Quóc Indonesia Malaysia
Philìppìne
s
80 90 80 90 80 90
80
.
90 80
Thàmhgtngàn
-0,2 0,1 -2,2
-0.3
-4.0
-5,7

Tin dung cho
khu 6 1 9 1 38 -2 -5 6 16
U
vi/c
còng
("b
tong
so)
Kiem
soàt
tin
dung
chpn Ipc
- Trp càp cho khu
Y'^'
Sr'2'
Y Sr Y Sr Y Y Y Y
vi/c uu tién
-
Chièt
khau Uu Y Sr Y Sr Y Sr Y Y Y Y
dai
- Trp càp
trpc tiép
Y Y Y
tu
ngàn
sach
-
San

bàt buòc
Nguón:
long hpp tu
Hossain
va
Chowdhury
(1996),
bang 4.4-4.7
Ghi
chù:
1980=100
Sr: Scope reduced:
giam
quy mò
na: khòng
co
so'
lieu
Y:
yes:
co
23G