LỜI MỞ ĐẦU
Giữa lúc nước nhà đang khủng hoảng sâu sắc về đường lối cứu nước, đòi hỏi phải
có một lực lượng lãnh đạo và có một đường lối cách mạng đúng đắn, một lý luận soi
đường, Hồ Chí Minh, vị anh hùng dân tộc, đã bôn ba khắp năm châu bốn bể để tìm ra
con đường cứu nước cho dân tộc. Tất cả đã được giải quyết từ khi Đảng ra đời – một
bước ngoặt trọng đại của cách mạng Việt Nam. Quá trình vận động thành lập Đảng là
một quá trình đấu tranh và chuẩn bị lâu dài, toàn diện của Nguyễn Ái Quốc và những
người cách mạng Việt Nam. Trong đó người có vai trò hàng đầu, có tác động lớn nhất
đến việc thành lập Đảng là lãnh tụ Hồ Chí Minh.
NỘI DUNG
I. VAI TRÒ CỦA NGUYỄN ÁI QUỐC TRONG VIỆC XÁC ĐỊNH CON
ĐƯỜNG CỨU NƯỚC
Cuối thế kỉ 19 – đầu thế kỉ 20, nước ta đứng trước cuộc khủng hoảng nghiêm
trọng về đường lối cứu nước. Các phong trào yêu nước của Trương Định, Phan Đình
Phùng, Hoàng Hoa Thám, Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh... đều không đi đến thắng
lợi, Các hệ tư tưởng phong kiến và tư sản đều bất lực trước những nhiệm vụ do lịch sử
đặt ra. Chính trong hoàn cảnh này, người đã ra đi tìm đường cứu nước.
Khác hẳn với các nhà nho yêu nước đương thời như Phan Bội Châu đi về phía
Đông, Nguyễn Ái Quốc đi về phía tây, nơi có nền khoa học kĩ thuật tiên tiến, với nhận
thức là “muốn đánh được kẻ thù thì phải hiểu được kẻ thù”. Chính vì vậy, đầu tiên,
Người đã đến Pháp để tìm hiểu thực chất nền văn minh phương tây ẩn giấu sau các từ
hoa mĩ “tự do, hòa bình, bác ái”.
1
Ngày 5-6-1911, trên chiếc tày buôn của Pháp, Người rời bến cảng Nhà Rồng ra đi
tìm đường cứu nước. Tháng 7 – 1911, Người đến cảng Mác-xây, sau đó qua nhiều nước
ở châu Phi, châu Âu, châu Mĩ Latinh, châu Á. Người nói “ở đâu cũng chỉ có 2 loại
người: Người bị áp bức, và người đi áp bức người khác. Từ đó người rút ra kết luận:
Nhân dân lao động tất cả các đều là bạn, chủ nghĩa đế quốc đâu cùng là thù. Kết luận
trên là sự tổng kết quan trọng để sau này Nguyễn Ái Quốc tìm ra được chân lí cứu nước
cho nhân dân Việt Nam.
Cách mạng tháng 10 Nga bùng nổ và thắng lợi (11/1917), Từ Luân Đôn, Người

báo, các tác phẩm người đều lên án chủ nghĩa thực dân, vạch trần bản chất xâm lược
phản động, bóc lột, đàn áp tàn bạo của chúng. Người tố cáo đanh thép trước thế giới và
nhân dân Pháp tội ác tày trời của thực dân Pháp với các nước thuộc địa và thức tỉnh lòng
yêu nước, ý chí phản kháng của các dân tộc thuộc địa.
Nguyễn Ái Quốc phác thảo đường lối cứu nước (thể hiện tập trung trong tác phẩm
Đường kách mệnh) với những nội dung cơ bản:
• Đi sâu vạch rõ bản chất phản động của chủ nghĩa thực dân. Chủ nghĩa thực
dân là kẻ thù chung của các dân tộc thuộc địa, của giai cấp công nhân và
nhân dân lao động trên thế giới, là kẻ thù trực tiếp và nguy hại nhất của
nhân dân các nước thuộc địa...
• Con đường đi lên của Cách mạng Việt Nam là cuộc Cách mạng giải phóng
dân tộc tiến lên làm cuộc Cách mạng XHCN đi lên CNXH. Hai giai đoạn
Cách mạng này có quan hệ mật thiết tác động qua lại lẫn nhau.
• Mối quan hệ giữa Cách mạng chính quốc và Cách mạng thuộc địa có mối
quan hệ khăng khít với nhau. Phải thực hiện sự liên minh chiến đấu giữa
3
các lực lượng Cách mạng ở thuộc địa và chính quốc. Đặc biệt người chỉ rõ
Cách mạng thuộc địa có tính chủ động.
• Về lực lượng Cách mạng: công nông là chủ, là gốc của Cách mạng, còn
người học trò, nhà buôn nhỏ, điền chủ nhỏ là bầu bạn của công nông. Cách
mạng là việc chung của dân chúng chứ không phải là việc của một hai
người.
• Mục tiêu Cách mạng: Quyền lực thuộc về nhân dân.
• Về đoàn kết quốc tế: Đặt Cách mạng Việt Nam là 1 bộ phận của Cách
mạng thế giới, phải thực hiện sự liên minh, đoàn kết với các lực lượng Cách
mạng thế giới.
• Về Đảng, tác phẩm nhấn mạnh các cách Cách mạng muốn thắng lợi trước
hết phải có Đảng Cộng sản lãnh đạo, lấy chủ nghĩa Mác - Lênin làm tư
tưởng và vận dụng học thuyết đó vào Việt Nam.
Đó là những hoạt động chính trị và những tư tưởng chủ yếu của Nguyễn Ái Quốc

mạnh, đặc biệt là phong trào công nhân, tuy nhiên các phong trào lại chưa có một chính
đảng tiên tiến lãnh đạo. Đồng thời, ba tổ chức cách mạng mới ra đời hoạt động riêng rẽ,
công kích lẫn nhau khiến phong trào cách mạng trong nước có nguy cơ bị chia rẽ. Do
đó, cách mạng Việt Nam cần phải có sự lãnh đạo thống nhất của một chính Đảng.
Với chức trách là phái viên của Quốc tế Cộng sản có quyền quyết định mọi vấn đề
liên quan tới phong trào cách mạng ở Đông Dương, Nguyễn Ái Quốc chủ động triệu tập
đại biểu của Đông Dương Cộng sản Đảng và An Nam Cộng sản Đảng đến Cửu long
(Hương Cảng, Trung Quốc) để bàn việc thống nhất đảng.
Hội nghị hợp nhất Đảng bắt đầu họp ngày 6-1-1930 tại Cửu Long do Nguyễn Ái
Quốc chủ trì. Tại Hội nghị, Người đã phê phán những quan điểm sai lầm của mỗi tổ
chức cộng sản riêng rẽ và nêu chương trình hội nghị.
5