12
Bác dựa vào lời bàn của Khổng T Mạc.
Đảm dục đại nhi tâm dục tiểu
Trí dục viên nhi hạnh dục ph ơng
Niêm niệm nh lâm địch nhật
Tâm tâm th ờng tự quá kiều thì
Để nói về nhân cách ng ời cán bộ:
Sự dũng cảm.
Tâm hồn tinh tế trong sáng.
Trí tuệ toàn diện vững vàng
Hành động hiệu quả13
Nhân cách Con ng ời hiện đại
theo tâm lý học Mỹ hiện đại
Hài hòa bốn chỉ số: IQ EQ AQ - CQ
CQ (Hành dục ph ơng)
EQ (Tâm dục tế)IQ (Trí dục viên)
AQ (Đảm dục đại)
Con ng ời
hiện đại22
10/. Với nguyễn hảI thần năm 1946
(NHT)
Hồ Chí Minh - Hầu Chí Minh - Nguyễn Chí Minh,
đồng chí tam minh, minh thả chí.

5/1946:

HCM:
Gặp gỡ đ ờng đời anh với tôi
Đ ờng đời gai góc phải chia hai.
Đ ờng đời gai góc phải chia hai.
Đã sinh tai mắt, sinh đầu óc.
Đã sinh tai mắt, sinh đầu óc.
Há bỏ thân yêu, bỏ giống nòi.
Há bỏ thân yêu, bỏ giống nòi.
Trách kẻ đ a thân vào miệng cọp,
Trách kẻ đ a thân vào miệng cọp,
Tôi đành ghé đít c ỡi đầu voi.
Tôi đành ghé đít c ỡi đầu voi.
Tàn cờ mới biết tay cao thấp,
Tàn cờ mới biết tay cao thấp,
Há phải nh ai cá thấy mồi
Há phải nh ai cá thấy mồi25
11/. Với các thày giáo tr ờng liên châu,
tr ờng đại thanh (hà nội) năm 1962
Những thày giáo này không S hinh
mà họ đã Sinh h
S hinh: Ng ời thày cao quý26
12/. Với nhóm học sinh tập viết (nam định)

thống, thanh lịch nh chiếc áo dài Việt Nam. 29

Từ Mỹ tôi sang Thái Lan và vào thành phố Hồ Chí
Minh thấy ngỡ ngàng khi nhìn thấy nữ sinh các tr ờng đều
mặc áo dài những chiếc áo dài tuyệt đẹp. Tôi nh bị thôi
miên cứ đứng nhìn ngây ngất những tà áo dài mềm mại
trên thân hình rất đẹp của các nữ sinh. Trong khi đó một
cảm giác buồn t ơng phản đột nhiên xâm chiếm trong tôi
một cách bất ngờ khi tôi thấy nhiều chị em khác sống tại
thành phố này mặc những bộ đồ mà những ng ời phụ nữ
Mỹ chúng tôi đã ném đi từ thập kỷ 60 sáng thập kỷ 70
không dám mặc vì xấu hổ; khi ra Hà Nội tôi hiểu đ ợc bề
dầy nền văn minh sông Hồng, nh ng không giống nh thành
phố Hồ Chí Minh, phụ nữ ít mặc áo dài phấn son, họ mặc
quần áo giống nh phụ nữ Bangkok và Philippines.30
Hồ Chí Minh là ng ời mà tôi dành nhiều thời gian nhất trong
đời nghiên cứu lịch sử của tôi, cố tìm hiểu cho đ ợc đích thực
tính cách của Ng ời. Tôi thuộc thế hệ tuổi con cháu của Bác
Hồ Chí Minh, cho phép tôi đ ợc ca ngợi lời ca muộn mằn của
ng ời con gái hậu thế.
Tôi đã tự bỏ tiền túi ra để đi Mỹ sang Pháp và Liên Xô (cũ)
những nơi mà Bác Hồ đã đặt chân tới đó, để tìm những di tích
gốc về Hồ Chí Minh. Tôi đã ở Liên Xô (cũ) một thời t ơng đối
lâu để nghiên cứu về Bác. Khi về Mỹ tôi lại đi từ New York

tôi đồng thời bằng cả trái tim của một ng ời con gái
hậu thế.
Khi tôi đã yêu Ng ời và tôi kính Ng ời ở góc độ khoa
học thì tôi nghĩ ngay đến t ợng Thần Tự do ở quê h ơng
tôi. Tôi là nhà sử học, tôi đã lật ra xem những trang
ghi cảm t ởng của mọi chính khách khi họ đến tham
quan và chiêm ng ỡng t ợng Thần Tự do và ca ngợi
Thần Tự do, 33

Nguyễn Tất Thành khi đến New York cũng đã
đến chiêm ng ỡng t ợng Thần Tự do và nh mọi chính
khách, sau khi đến tham quan Thần Tự do đều ghi cảm
t ởng bằng những lời ca ngợi: "Ngôi sao tỏa sáng trên
vòng Nguyệt quế là ánh sáng tự do "
Duy chỉ có Nguyễn Tất Thành đến xem thần Tự
do nh ng nhìn xuống d ới chân t ợng và ghi:
ánh sáng trên đầu thần Tự do tỏa rộng khắp trời
xanh, còn d ới chân t ợng thần Tự Do thì ng ời da đen
đang bị chà đạp. Bao giờ ng ời da đen đ ợc bình đẳng với
ng ời da trắng? Bao giờ có sự bình đẳng giữa các dân
tộc? Và bao giờ ng ời phụ nữ đ ợc bình đẳng với nam
giới."34

Duy nhất chỉ có Nguyễn Tất Thành nhìn xuống

bình th ờng sống hoà lẫn vào trong cuộc sống của xã hội
chứ không phải siêu phàm.
Tôi đọc nhiều t liệu về Ng ời và biết Ng ời đ ợc nhiều phụ
nữ yêu. Bà Larec theo đuổi Nguyễn ái Quốc nhiều năm
trong những đêm đi họp chi bộ về, hai ng ời đi bên nhau
trên bờ sông Saine, bà tỏ tình mà Nguyễn ái Quốc không
mềm lòng. Khi bà qua đời để lại cuốn nhật kí, tôi đ ợc đọc
quyển nhật kí đó và hiện giờ con gái bà đang giữ. Con bà
cũng nói với tôi "Mẹ tôi yêu Nguyễn ái Quốc".
Đấy tôi phải đi tìm cho đ ợc những bằng sử sau này mới
đủ cơ sở khẳng định nhân cách một con ng ời của thời
đại "Đúng Hồ Chí Minh là nhân cách của một thời đại".37

Tôi cũng đến khách sạn Boston Đông Bắc n ớc Mỹ,
nơi Nguyễn Tất Thành ở đó làm thợ nặn bánh mì gần một
năm trời và sau này chính các nhà đại văn hoá châu Âu
qua Mỹ đều ở khách sạn này. Nguyễn Tất Thành đã ghi
lại tên tất cả những chính khách đến ở trong khách sạn
Boston. ở đây có một cô gái quốc tịch Mỹ gốc Pháp tên
là Cô-lét đã yêu say đắm Nguyễn Tất Thành.
Nguyễn Tất Thành rất thích nghe hát và xem kịch,
nhất là kịch cổ điển. Đ ợc biết Hồ Chí Minh rất yêu nghệ
thuật và tâm hồn nghệ thuật rất phong phú, nh ng
Nguyễn Tất Thành rời n ớc ra đi không để hoạt động
chính khách mà Ng ời đi tìm đ ờng cứu n ớc. Cô-Lét mong
Thành gắn bó và kết hôn với mình. Nh ng Thành từ chối.
Thành an ủi Cô-Lét và tâm sự vì đã có ng ời yêu ở quê

cuộc sống h ởng thụ vật chất, bất chấp cả nhân phẩm đạo đức.40

Tôi đã đi Quảng Châu và tôi biết Nguyễn ái Quốc còn có
một ng ời yêu nữa tên là Lí Ph ơng Liên (bí danh), th kí của Đông
Ph ơng Bộ thuộc Cục Ph ơng Nam là vợ của Lý Thuỵ (Bác Hồ) ở
phố Văn Minh, Quảng Châu, Trung Quốc. Thực tiễn cuộc sống
có những việc nhìn thấy tận mắt ch a hẳn là thật. Khi ông Phạm
Văn Đồng cùng một số ng ời trong tổ chức Việt Nam Thanh niên
Cách mạng Đồng chí Hội sang dự một khoá học chính trị tại
nhà số 13 phố Văn Minh cũng t ởng Lý Ph ơng Liên là vợ của Lý
Thuỵ, nh ng sau mới biết thực tế không phải nh vậy, đây chỉ là
việc nguỵ trang để che mắt mật thám.41

Tôi không coi vấn đề này quan trọng, tuy vậy thời gian tôi
đến Liên Xô (cũ) tôi cũng biết có một cô gái Nga yêu Ng ời, yêu
tới mức bà ta không lấy đ ợc Nguyễn ái Quốc và suốt đời ở vậy
cho đến già rồi chết. Có một nhân chứng ng ời Nga đ ợc bà này
tâm sự kể lại với tôi rằng:
Họ yêu nhau nh ng không dám lấy nhau, Nguyễn ái Quốc
nói lấy vợ thì phải để lại địa chỉ, phải có con, phải có trách
nhiệm làm chồng, làm cha, và rồi thế nào mật thám cũng
phát hiện ra.

Cho nên Nguyễn ái Quốc không lấy vợ và bà Nga đó cũng

44
Gia đình ông Diệp Văn C ơng, rồi gia đình cụ Hồ Tá
Bang cứ vun vào cho cậu Thành, nh ng cậu Thành lại
ch a chịu dừng lại một chỗ. Cậu nh con chim bằng còn
muốn cất cánh bay xa. Cậu Thành cũng th ơng cô Huệ
lắm. Tôi ghi lại chi tiết này vào cuốn sổ tay và bắt đầu t
giây phút ấy nung nấu một quyết tâm phải tìm cho ra
ng ời phụ nữ có tên là Lê Thị Huệ mà bà Thanh đã kể.

Sau giải phóng miền nam 1975, tôi đến Sa Đéc và gặp
đ ợc cụ Nguyễn Thành Mậu. Cụ Mậu là ng ời đứng ra tổ
chức xây lăng cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc. Cụ Mậu
cho tôi biết một chi tiết hết sức lý thú là nếu muốn tìm
tung tích bà Lê Thị Huệ hãy lên Sài Gòn tìm bà Hồ T
ờng Vân và ông Lê H ơng. Ông H ơng là một học giả thời
tr ớc từng làm tại một cơ quan văn hoá.