ĐỀ CƯƠNG PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO

1. Chương trình đào tạo là gì? Thế nào là phát triển chương trình đào tạo?
2. Phân biệt các hướng tiếp cận khi xây dựng CTĐT: chương trình theo hướng
tiếp cận mục tiêu, tiếp cận nội dung, tiếp cận phát triển.
3. Tổng quan hệ thống dạy nghề ở Việt Nam.
4. Thế nào là đào tạo theo năng lực thực hiện? Đặc điểm của đào tạo theo
năng lực thực hiện.
5. Giải thích sự khác biệt giữa môn học và modul, giữa CTĐT theo môn học
và CTĐT theo modul.
6. Phân tích nghề là gì? Hãy trình bày các phương pháp phân tích nghề.
7. Hãy trình bày quy trình phát triển CTĐT.
8. Làm thế nào để xây dựng một modul từ bảng phân tích nghề?
9. Nêu cách xây dựng một đơn nguyên trong modul. Mục tiêu đơn nguyên lấy
từ đâu?
10.Phân tích công việc là gì?
11.Xây dựng modul khác xây dựng môn học như thế nào?
Câu 1:
Chương trình đào tạo là bản thiết kế về hoạt động dạy học trong đó phản ánh các
yếu tồ mục đích dạy học, nội dung và phương pháp dạy học cùng các kết quả dạy
học. Hay như Wentling( 1993) cho rằng: “Chương trình đào tạo là một bảng thiết
kết tổng thể cho một hoạt động đào tạo. Chương trình đào tạo là một hệ thống
nhiều cấp độ bao gồm chương trình dạy học của 1 quốc gia, một ngành, một bậc,
cấp học, lớp học…….
Phát triển chương trình đào tạo là một quá trình thiết kế, điều chỉnh, sửa đổi dựa
trên việc đánh giá thường xuyên và liên tục. Để có được sự thay đổi mang tính tích
cực mang lại sự phát triển cần phải:
- Thay đổi nhằm đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp, phù hợp với phát triển khoa
học.
- Thay đổi phải có kế hoạch bao gồm một loại các bước có trình tự và hệ
thống

kiến thức, nội dung quá
tải, học nhiều nhưng ít
ứng dụng
yếu nghe theo người dạy
một chiều. Phương pháp
tiếp cận này nhằm mục
tiêu phải truyền thụ được
càng nhiều kiến thức
càng tốt
của nhiều vấn đề khoa học
và thực tiễn
- Người học chỉ được
tiếp thu một chiều,
thiếu sự linh hoạt và
ứng biến tốt trong
nhiều tình huống khác
nhau…
Tiếp cận mục tiêu Thực chất cách tiếp cận
này là dựa trên mục tiêu
đào tạo để xây dựng
chương trình dạy học.
Theo hướng tiếp cận này
người học được trang bị
kiến thức cùng kỹ năng
và cả thái độ. Câu hỏi đặt
ra là đầu vào và đầu ra
của QTDH là gì? Mục
tiêu dạy học là chuẩn để
đánh giá kết quả học tập.
- Mục tiêu dạy học cụ thể

do nhu cầu và sở thích
của mỗi cá nhân thay
đổi một cách liên tục
- Quá chú trọng đến
nhu cầu và sở thích
người học mà chưa chú
trọng đến những lợi ích
từ phía xã hội.
vai trò tư vấn giúp đỡ và
hỗ trợ cho người học tìm
kiếm thông tin và xử lí
chúng
Câu 3:
Hệ thống dạy nghề ở Việt Nan được chia thành 2 khối do 2 bộ khác nhau quản lí
đó là: Trung cấp chuyên nghiệp ( Bộ GD& ĐT quản lí) và Dạy nghề ( Bộ LĐTB
&XH quản lí). Trong đó
- Trung cấp chuyên nghiệp: có khoảng 250 nghề và thường tuyển sinh cho các thí
sinh ít khi tốt nghiệp cấp 2. Nếu tốt nghiệp THCS thì thời gian đào tạo thường là
2.5 năm ( học song song văn hóa với chương trình dạy nghề). Nếu tốt nghiệp
THPT thì thời gian đào tạo là 1.5 tương ứng 18 tháng.
- Dạy nghề: được chia thành: sơ cấp nghề, trung cấp nghề và cao đẳng nghề
+ Sơ cấp nghề: Trang bị cho người học một số kiến thức cơ bản trong nghề, và
một số khả năng làm việc đơn giản. Dành cho người trên hoặc dưới lớp 9.
+ Trung cấp nghề: dành cho học viên tốt nghiệp THCS trở lên, trang bị cho người
học một số kiến thức chuyên môn trong nghề, một số kỹ năng thao tác cơ bản của
nghề
+ Cao đẳng nghề: Dành cho học viên tốt nghiệp THPT trở lên, trang bị cho người
học những kiến thức cơ bản lẩn chuyên môn trong nghề, những kỹ năng cần thiết
và khả năng làm việc một cách độc lập trong nghề.
Câu 4:

hoạch. CTĐT theo môn học tuân theo logic tuyến tính ( theo một hệ thống chương
bài chặt chẽ).
CTĐT theo Modun: gồm nhiều modun được sấp xếp thành một hệ thống logic. Là
một trong những cách thiết kế hiện đại và phổ biến trong dạy học hiện nay, nhất là
lĩnh vực đào tạo nghề nghiệp. Các đặc điểm của CTĐT theo modun là: các modun
vừa có tính độc lập vừa có tính chặt chẽ; kích cỡ của modun phụ thuộc vào khối
lượng kiến thức hoặc kỹ năng trong modun đó; Modun được kết nối qua mang
không gian hoặc theo logic tuyến tính; Mỗi modun được đánh giá riêng và độc lập;
học viên có thể chủ động chọn lựa các modun trong chương trình đào tạo sao cho
phù hợp với khả năng và trình độ của mình; cho phép học viên có khả năng học
song hành các modun trong chương trình.
Câu 6:
Phân tích nghề là chia tách công việc của một người lao động đang làm việc trong
nghề nào đó để tìm ra những nhiệm vụ công việc, động tác kèm theo, hay nói cách
khác : Phân tích nghề là mô tả nghề, xác định các kỹ năng của nghề thông qua việc
xác định các nhiệm vụ và công việc của nghề.
Các phương pháp phân tích nghề:
- Phân tích theo truyền thống ( tại chỗ làm): điều tra tại nơi làm, các công ty
xí nghiệp nơi các công nhân làm việc. Phỏng vấn lấy ý kiến từ các công
nhân về điều kiện làm việc, công việc nhiệm vụ phải làm ……Kết quả của
việc phân tích nghề thường kéo dài 1 đến 2 năm
- Phân tích nghề theo DACUM ( Develop A Curriculum) là phương pháp
phân tích nghề thông qua tiểu bang DACUM gồm những người thợ lành
nghề hoặc những chuyên gia trong nghề đó, thông qua một số buổi hội thảo
với sự điều khiển của thông hoạt viên( không phải người trong nghề nhằm
tránh gây nhiễu). Phương pháp trên thích hợp cho những nghề đơn giản và
ít tốn kém chi phí lẫn thời gian ( 1 2 buổi) . Kết quả là hình thành sơ đồ
DACUM. Lưu ý là chỉ mời những thợ lành nghề hoặc những người làm
việc lâu năm thành lập tiểu bang DACUM chứ không mời các giảng viên
dạy nghề.

việc thiết kế nội dung các đơn nguyên học tập để hình thành kỹ năng.
Xây dựng tiêu chuẩn nghề/ cấp trình độ: Đây là một bước nhằm định hướng cho
công việc kiểm tra đánh giá từ đó điều chỉnh cho phù hợp với nhu cầu thị trường.
Thiết kế chương trình tổng thể: từ kết quả của giai đoạn chuẩn bị, người thiết kế
chương trình tiếp tục thiết kế chương trình tổng thể. Các công việc cần làm bao
gồm: xây dựng chuẩn đầu ra, mục tiêu đào tạo của nghề, xác định các yêu cầu về
văn bằng, lựa chọn các nhiệm vụ và công việc trong sơ đồ phân tích nghề để đưa
vào chương trình đào tạo, hệ thống kiến thức thức khoa học cần thiết, hệ thống các
nhóm kiến thức theo logic khoa học và logic nhận thức, hệ thống các nhóm kỹ
năng hành nghề thành các modun, xác định thời gian để dạy các modun,……
Thiết kế chương trình chi tiết: sau khi thiết kế chương trình tổng thể, người thiết
kế tiếp tục thiết kế chương trình chi tiết cho từng modun trong chương trình đào
tạo. Trong đó bao gồm: viết mục tiêu, nội dung thời lương của modun, xác định
các yêu cầu và công cụ đánh giá kết quả học tập, xác định các nguồn lực cần thiết
để dạy, xác định số lượng nội dung thời lượng cho một đơn nguyên
Thiết kế đơn nguyên: là đi xác định các mục tiêu của một bài dạy trong modun
hoặc một chương…….
Thực nghiệm chương trình: là áp dụng thử chương trình đào tạo vừa phát triển, từ
đó rút ra được những điều đạt được và những điều chưa đạt được để từ đó có thể
tiếp tục hoàn thiện chương trình đào tạo sao cho phù hợp với nhu cầu thị trường.
Đánh giá điều chỉnh: là bước cuối cùng nhằm đánh giá tổng quan chương trình
đào tạo nghề và điều chỉnh nghề theo hướng phù hợp với nhu cầu của thị trường
lao động nhằm đáp ứng nhu cầu của xã hội.
Câu 8:
Muốn xây dựng một modun từ bảng phân tích nghề thì có nhiều cách. Trong đó có
thể:
- Cách xây dựng 1 modul từ kết quả phân tích nghề: từ kết quả phân tích nghề
DACUM ta xem xét và lựa chọn kĩ lưỡng từng công việc hoặc kết hợp 1 số c.việc
lại hoặc lấy các c.việc từ những nh.vụ cụ thể thao bảng phân tích nghề or chuyển
trực tiếp 1 số n.vụ thành 1 modul dựa theo logic nghề nghiệp sao cho modul đó

Sản phẩm là các phiếu phân tích công việc. Đây là một việc làm rất phức tạp, tốn
nhiều thời gian và công sức nhưng là bước quan trọng vì nó quyết định nội dung
và thời gian đào tạo hợp lí để hình thành kỹ năng. Việc phân tích cần có sự tham
gia của một nhóm chuyên gia, thợ lành nghề và phải có phương pháp phân tích
khoa học để loại trừ các thao tác dư thừa, không hợp lí hoặc thiếu logic.
Câu 11
Xây dựng chương trình môn học Xây dựng chương trình Modun
Chương trình môn học quy định những
kiến thức, kỹ năng học sinh phải đạt
được sau khi học tập môn học, phùy
hợp thời gian đã xác định trong kế
hoạch đào tạo.
Môn học phải đảm bảo các yêu cầu về
khoa học, kỹ thuật, công nghệ và sư
phạm.
Chương trình môn học phải đảm bảo
tính cơ bản, tính hiện đại, liên thông và
thực tiễn.
Cấu trúc của chương trình môn học:
- Tên môn học, vị trí, tính chất, mục
tiêu của môn học
- Nội dung tổng quát, phân phối thời
gian
- Nội dung chi tiết cho từng bài
- Hướng dẫn thực hiện chương trình
môn học
Nội dung của chương trình Modun bao
gồm: số lượng, thời lượng, trình tự thực
hiện các modun, mối liên hệ giữa các
modun và tài tiệu hướng dẫn.