Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai Giáo án Lịch Sử 11
Ngày soạn: 10/2/2011
PHẦN BA: LỊCH SỬ VIỆT NAM (1858-1918)
Chương I: VIỆT NAM TỪ 1858 ĐẾN CUỐI THẾ KỶ XIX
Bài 19:NHÂN DÂN VIỆT NAM KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP XÂM LƯỢC (1858 - 1873).
I. Mục tiêu:
1. Về kiến thức:
Sau khi học xong bài này, HS cần nắm được:
-Biết được nét chung về kinh tế,xã hội Việt Nam trước năm 1858.
- Ý đồ xâm lược Việt Nam của tư bản phương Tây.
- Quá trình thực dân Pháp xâm lược Việt Nam từ năm 1858 – 1973.
- Cuộc kháng chiến của nhân dân ta chống lại quá trình đô hộ của Pháp từ 1858 - 1973.
2. Về kỹ năng:
- Phát triển kỹ năng tư duy logic, phân tích, tổng hợp, đánh giá sự kiện.
- Rèn luyện cho HS kỹ năng quan sát lược đồ.
3. Về thái độ:
- Hiểu được bản chất xâm lược của CNTD và sự tàn bạo của chúng.
- Tự hào về truyền thống chống xâm lược của cha ông.
- Có thái độ đúng đắn khi tìm hiểu về nguyên nhân và trách nhiệm của nhà Nguyễn trong việc để mất nước
cuối XIX.
- Có nhận thực đúng đắn đối với sự kiện, nhân vật lịch sử cụ thể.
II. Chuẩn bị của GV – HS:
1. Chuẩn bị của GV:
- Sách giáo khoa, sách giáo viên, giáo án.
- Các tài liệu tham khảo liên quan đến nội dung bài dạy.
- Lược đồ “Quá trình Pháp xâm lược Việt Nam 1858 – 1867”
2. Chuẩn bị của HS:
- Sách giáo khoa, vở ghi.
- Đọc trước và trả lời câu hỏi bài 19.
III. Tiến trình dạy học:
1. Kiểm tra bài cũ, dẫn dắt vào bài mới:

Nguyễn không khẩn trương tìm hướng cải cách,
canh tân, phát triển đất nước và xoa dịu mâu thuẫn
xã hội thì sẽ đứng trước nguy cơ xâm lược của
TDPT – đặc biệt là tư bản Pháp.

*Hoạt động 2: cả lớp/cá nhân
? Việt Nam tiếp xúc với các nước Phương Tây từ khi
nào, thông qua con đường gì?
? Tại sao từ XIX, CNTB lại đẩy mạnh xâm chiếm thị
trường và thuộc địa ở phương Đông?
 HS suy nghĩ, trả lời.
- GV sử dụng công thức: TB = vốn + nhân công +
thị trường để làm rõ bản chất của CNTB và giúp HS
thấy điều kiện vốn, nhân công, thị trường sắn có ở
phuơng Đông.
+ Điều kiện các nước châu Á cuối XIX: CĐPK lạc
hậu.
 tạo thời cơ chho CNTB xâm lược.
+ Trình bày vị trí, điều kiện thuận lợi của Việt Nam.
Từ đó khiến Việt Nam trở thành đối tượng bị nhòm
ngó của CNTD phương Tây.

?Những hành động chứng tỏ thực dân Pháp ráo riết
chuẩn bị xâm lược Việt Nam?
 HS theo dõi SGK trả lời, GV chốt ý.

?Nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam?
 HS suy nghĩ trả lời, GV chốt ý:
I. Liên quân Pháp – Tây Ban Nha xâm lược Việt
Nam. Chiến sự ở Đà Nẵng năm 1858.

tư bản chủ nghĩa, đòi hỏi phải có nhiều thị trường,
nhân công và thuộc địa.
- Nguyên nhân trực tiếp: Pháp lấy cớ triều đình
Nguyễn thực hiện chính sách “cấm đạo”, “giết đạo”.
*Hoạt động 3:cả lớp/cá nhân
- GV treo lược đồ “Quá trình Pháp xâm lược Việt
Nam 1858 – 1867”.
?Tại sao Pháp lại chọn Đà Nẵng làm điểm tấn công
đầu tiên xâm lược Việt Nam?
 HS theo dõi SGK, suy nghĩ trả lời. GV sử dụng
lược đồ trình bày vị trí của Đà Nẵng:

?Trước hành động trên của thực dân Pháp nhân
dân có thái độ như thế nào?
? Em hãy nêu kết quả, ý nghĩa cuộc kháng chiến
của nhân dân ta năm 1858?
HS theo dõi SGK, suy nghĩ trả lời
GV nhận xét chốt ý
* Hoạt động 4:cả lớp/cá nhân
? Âm mưu của Pháp tấn công Gia Định là gì?
 HS đọc SGK trả lời, GV bổ sung.

?Tại sao quân đội triều đình lại tan rã nhanh chóng
như vậy?
-HS suy nghĩ trả lời.( do vũ khí thô sơ,bị động khi
giặc tấn công)
? Sau khi chiếm được thành Gia Định, tình hình
chiến sự ở đây diễn ra như thế nào?
? Đến năm 1860 cục diện chiến trường Nam kì có gì
thay đổi?

- 9/2/1859, Pháp đưa quân tới Vũng Taù Cần Giờ
Gia Định.
- 17/2/1859, Pháp tấn công và chiếm thành Gia Định.
quân đội triều đình tan rã nhanh chóng
các đội dân binh chiến đấu ngoan cường buộc Pháp
phải rút khỏi thành Gia Định
Kế hoạch ‘’ đánh nhanh thắng nhanh’’ bị thất bại, Pháp
chuyển sang kế hoạch ‘’ chinh phục từng gói nhỏ’’
- Năm 1860, Pháp gặp nhiều khó khăn, có lợi cho ta
quan,quân triều đình chỉ chú trọng xây dựng Đại đồn
Chí Hòa cơ hội tiêu diệt Pháp qua đi nhanh chóng
+ 7/1860, khởi nghĩa của Dương Bình Tâm ở Chợ Rẫy.
=> Kết quả:
- Pháp: sa lầy ở hai chiến trường Đà Nẵng, Gia Định, rơi
vào tình thế “tiến thoái lưỡng nan”.
- Triều đình: xuất hiện tư tưởng chủ hòa.
Giáo viên: Bùi Thị Ngọc
Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai Giáo án Lịch Sử 11
? Em có nhận xét gì về cuộc kháng chiến của nhân
dân ta ở Đà Nẵng và Gia Định?
HS suy nghĩ trả lời, GV nhận xét chốt ý:
-Nhân dân ta kháng chiến với tinh thần tích cực,chủ
động rất cao,tự nguyện đứng lên kháng chiến
-Còn triều đình phong kiến nặng về phòng thủ,bỏ lỡ
nhiều cơ hội đánh Pháp
3. Củng cố, luyện tập:
- Giúp HS nắm được nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam vào giữa thế kỷ XIX, để thấy được bản
chất của CNTD.
- HS cần nắm được những sự kiện chính, cơ bản về quá trình thực dân Pháp xâm lược Việt Nam và
quá trình đấu tranh của nhân dân Nam Kỳ chống sự xâm lược của Pháp