Tuần 23
Tiết 31
GIÁO ÁN
Tên bài – Bài 28: Quá trình hình thành loài
Họ và tên sinh viên: Lê Tấn Đạt MSSV: DSB071093
Giáo viên hướng dẫn: Đoàn Thị Ngọc Tuyền
Ngày 14 Tháng 02 Năm 2011
I. Mục đích và yêu cầu:
1. Kiến thức:
− Giải thích được sự cách li địa lí dẫn đến sự phân hóa vốn gen giữa các quần thể
như thế nào.
− Giải thích được tại sao các quần đảo lại là nơi lí tưởng cho quá trình hình thành
loài và tại sao ở các đảo giữa đại dương lại hay có các loài đặc hữu.
− Trình bày được thí nghiệm của Đôtđơ chứng minh cách li địa lí dẫn đến sự
cách li sinh sản như thế nào.
2. Kĩ năng:
− Kĩ năng thể hiện sự tự tin khi trình bày ý kiến trước nhóm, lớp
− Kĩ năng hợp tác, lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ.
− Phát triển năng lực tư duy lí thuyết: Phân tích, tổng hợp, so sánh, khái quát.
− Kĩ năng làm việc độc lập SGK.
3. Tư tưởng
− Rèn luyện thái độ học tập tích cực, học tập nhóm nghiêm túc.
− Rèn tinh thần học hỏi lĩnh hội tri thức mới.
− Giải thích được các trường hợp trong tự nhiên và từ đó tạo thêm niềm say mê
tìm hiểu thiên nhiên lí thú.
II. Phương pháp và phương tiện dạy học:
1. Phương pháp:
− Dạy học nhóm
− Vấn đáp – tìm tòi
− Dạy học nêu vấn đề.
2. Phương tiện:

(giao phối gần) giữa các cá thể trong quần thể nhỏ
→ phân hóa vốn gen. Quần đảo cách li địa lí →
không bị hiện tượng di- nhập gen chi phối nên các
đặc điểm thích nghi của sinh vật đảo sẽ khó tìm
thấy ở nơi nào khác trên trái đất.
→ Cách li địa lí là gì?
- Cách li địa lí dẫn đến hình thành loài mới diễn ra
như thế nào?
- Vai trò của cách li địa lí trong hình thành loài
mới?
- GV nêu câu hỏi thảo luận:
+ Cách li địa lí có phải là cách li sinh sản hay
không? (Không phải là cách li sinh sản vì sự cách
li địa lí chỉ làm cho các cá thể bị cách li, ít có cơ
I. Hình thành loài khác khu vực địa lí:
1. Vai trò cách li địa lí trong quá trình
hình thành loài mới:
a. Khái niệm: Cách li địa lí là
những trở ngại về mặt địa lí như sông,
núi, biển, giúp ngăn cản các cá thể của
các quần thể cùng loài gặp gỡ và giao
phối.
b. Cơ chế
- Một quần thể ban đầu được chia thành
nhiều quần thể cách li với nhau.
- Các quần thể nhỏ sống cách biệt trong
các điều kiện môi trường khác nhau.
- Các nhân tố tiến hóa tác động → biến
đổi tần số alen, thành phần kiểu gen.
- Cách li sinh sản → hình thành loài mới.

Nhận xét
- Nhận xét về kết quả của sự cách li địa lí và sự
khác biệt về môi trường sống?
c. Vai trò: Cách li địa lí góp phần
duy trì sự khác biệt về tần số alen và
thành phần kiểu gen giữa các quần thể
được tạo ra bởi các nhân tố tiến hóa.
d. Đặc điểm hình thành loài bằng con
đường cách li địa lí.
- Hình thành loài bằng cách li địa lí
thường xảy ra với những loài có khả
năng phát tán mạnh.
- Quá trình hình thành loài xảy ra chậm
chạp qua nhiều giai đoạn trung gian
chuyển tiếp.
- Quá trình hình thành loài thường gắn
với quá trình hình thành đặc điểm thích
nghi.
2. Thí nghiệm chứng minh quá trình
hình thành loài bằng cách li địa lí:
a. Thí nghiệm:
Nội dung
Đối tượng
nghiên cứu
Ruồi giấm
Cách tiến
hành
Chia 1 quần thể ruồi
giấm thành nhiều phần
và nuôi dưỡng trong các

A
2
Cách ly a lý đị

Trở ngại địa lý
M
T

A
1
M
T

A
2
NTTH
NTTH
NTTH
NTTH
- Giải thích kết quả thí nghiệm của Dodd trên ruồi
giấm?
c. Giải thích:
+ CLTN làm phân hóa về tần số alen
giữa 2 quần thể ruồi → làm cho chúng
thích nghi với việc tiêu hóa thức ăn khác
nhau.
+ Tiêu hóa thức ăn khác nhau dẫn đến
tích lũy, thành phần hóa học khác nhau ở
vỏ kitin, làm xuất hiện mùi khác nhau.
+ Giao phối có chọn lọc → hình thành