GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG
CHO HS PHỔ THÔNG
Duy Xuyên, 28/10/2010
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẢNG NAM
Lí do tập huấn
Thực trạng:
-
Nhiều học sinh thành tích học tập rất tốt, nhưng kĩ năng
sống rất thấp (thể hiện khi giao tiếp, ra đường, tham gia các
cuộc thi lớn…)
-
Bạo lực học đường gia tăng
-
Nhận thức các cấp, CBQL, GV xem GD KNS là việc phụ…
Quan điểm:
Tích hợp vào các môn học để GDKNS cho HS
Thay đổi nhận thức
Trang bị kiến thức, chuẩn bị cho việc giảng dạy GDKNS
trong thời gian đến
Thông tin về các nước có nền GD
phát triển
Nước Úc:
GD KNS cho HS.
Nghiêm túc, tự tin trong quá trình thực hiện GD KNS cho
HS.
NỘI DUNG TẬP HUẤN
- Giới thiệu mục tiêu, nội dung, phương pháp tập huấn
- Quan niệm về KNS
- Mục tiêu, nguyên tắc, ND GD KNS cho HS trong trường phổ
thông
- Phương pháp GD KNS cho HS trong trường phổ thông
- GD KNS cho HS qua các hoạt động trong trường
- Thực hành GD KNS cho HS qua bài soạn.
PHƯƠNG PHÁP TẬP HUẤN
Lớp tập huấn sẽ được tiến hành theo PP cùng tham gia. Có
nghĩa là trong quá trình tập huấn, HV sẽ được tạo cơ hội
tham gia tích cực vào các HĐ tập huấn, cùng chia sẻ những
suy nghĩ, ý kiến, kinh nghiệm về KNS và GD KNS của bản
thân,…để thông qua đó, với sự hướng dẫn, giúp đỡ của GV,
HV sẽ cùng nhau xây dựng và chiếm lĩnh được các ND tập
huấn.
QUAN NIỆM VỀ KNS
I. Quan niệm về KNS
II. Vì sao phải GD KNS cho HS PT? Bắt đầu bằng một câu chuyện
-
Cá nhân suy nghĩ, ghi vào giấy A4
-
Thời gian 5 phút
Quan niệm về KNS
Có nhiều quan niệm khác nhau về KNS:
WHO: KNS là khả năng để có hành vi thích ứng và tích cực,
giúp các cá nhân có thể ứng xử hiệu quả trước các nhu cầu
và thách thức của cuộc sống hàng ngày.
UNICEF: KNS là cách tiếp cận giúp thay đổi hoặc hình
thành hành vi mới. Cách tiếp cận này lưu ý đến sự cân bằng
về tiếp thu kiến thức, hình thành thái độ và kỹ năng.
UNESCO: KNS là năng lực cá nhân để thực hiện đầy đủ
các chức năng và tham gia vào cuộc sống hàng ngày.
Quan niệm về Kỹ năng sống (Life skills)
UNESCO: Kỹ năng sống gắn với 4 trụ cột của giáo dục
Học để biết (Learning to know): bao gồm các KN tư duy
như: giải quyết vấn đề, tư duy phê phán, ra quyết định, nhận
thức được hậu quả
Học làm người (Learning to be): bao gồm các KN cá nhân
như ứng phó với căng thẳng, cảm xúc, tự nhận thức, tự tin
Học để sống với người khác (learning to live together): bao
- KN thương lượng còn gọi là KN đàm phán, KN thương thuyết,…
- Các KNS thường ko tách rời mà có mối liên quan chặt chẽ với
nhau
Lưu ý:
- KNS không phải tự nhiên có được mà phải được hình thành
trong quá trình học tập, lĩnh hội và rèn luyện trong cuộc sống.
Quá trình hình thành KNS diễn ra cả trong và ngoài hệ thống
giáo dục.
- KNS vừa mang tính cá nhân, vừa mang tính xã hội. KNS mang
tính cá nhân vì đó là khả năng của cá nhân. KNS mang tính XH
vì KNS phụ thuộc vào các giai đoạn phát triển lịch sử xã hội,
chịu ảnh hưởng của truyền thống và văn hóa của gia đình, cộng
đồng, dân tộc.
Lưu ý:
- Trong giáo dục ở nước ta những năm qua, KNS thường được
phân loại theo các mối quan hệ:
Nhóm các KN nhận biết và sống với chính mình: tự nhận thức,
xác định giá trị, kiểm soát cảm xúc, ứng phó với căng thẳng,…
Nhóm các KN nhận biết và sống với người khác: giao tiếp có
hiệu quả, giải quyết mâu thuẫn, thương lượng, từ chối, bày tỏ
sự cảm thông, hợp tác,…
Nhóm các KN ra quyết định một cách có hiệu quả: tìm kiếm và
xử lí thông tin, tư duy phê phán, tư duy sáng tạo, ra quyết định,
giải quyết vấn đề
Đặc điểm lứa tuổi HS phổ thông
Bối cảnh hội nhập quốc tế và nền kinh tế thị trường
Yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông
Giáo dục KNS cho HS trong các nhà trường phổ thông
là xu thế chung của nhiều nước trên thế giới
MỤC TIÊU, NGUYÊN TẮC, NỘI DUNG
GD KNS CHO HS PHỔ THÔNG
MỤC TIÊU GD KNS
- Trang bị cho HS những kiến thức, giá trị, thái độ và kĩ
năng phù hợp. Trên cơ sở đó hình thành cho HS những
hành vi, thói quen lành mạnh, tích cực; loại bỏ những
hành vi, thói quen tiêu cực trong các mối quan hệ, các
tình huống và hoạt động hàng ngày
- Tạo cơ hội thuận lợi để HS thực hiện tốt quyền, bổn
phận của mình và phát triển toàn diện về thể chất, trí
tuệ, tinh thần và đạo đức
NGUYÊN TẮC GD KNS
Tương tác
Trải nghiệm
Tiến trình
KN kiểm soát cảm xúc
KN ứng phó với căng thẳng
KN tìm kiếm sự hỗ trợ
KN thể hiện sự tự tin
KN Giao tiếp
KN lắng nghe tích cực
KN thể hiện sự cảm thông
KN Thương lượng
KN Giải quyết mâu thuẫn