B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH TRN TH M HNG
qu¶n Lý TμI CHÝNH
T¹I BÖNH VIÖN §A KHOA
KHU VùC Cñ CHI LUN VN THC S KINH T
THÀNH PH H CHÍ MINH - 2010
TS. NGUYN VN LNG
THÀNH PH H CHÍ MINH - 2010 LI CAM OAN
Tôi xin cam đoan các s liu trong lun vn này đc thu thp t
ngun thc t. Nhng ý kin đóng góp và gii pháp đ xut là ca cá
nhân tôi t vic nghiên cu và rút ra t thc t làm vic ti Bnh
vin đa khoa khu vc C Chi.
TÁC GI LUN VN
Trn Th M Hng
1.3.1.1. V kinh t: 21 1.3.1.2. V chính tr: 23
1.3.1.3. Môi trng pháp lý: 23
1.3.2. Nhân t bên trong: 24
1.3.2.1. Nhân t con ngi: 24
1.3.2.2. Mô hình t chc Bnh vin và hiu qu hot đng: 25
1.3.2.3. Mi quan h gia Bnh vin vi khách hàng: 25
1.4. KINH NGHIM CA MT S NC VÀ MT S A
PHNG TRONG QUN LÝ TÀI CHÍNH BNH VIN: 26
1.4.1. H thng Bnh vi
n ca M: 26
1.4.2. H thng y t Singapore: 27
1.4.3. Mô hình qun lý tài chính BV ti mt s đa phng Vit Nam: 31
1.4.3.1. Kinh nghim qun lý tài chính ca BV Nhân Dân 115: 31
1.4.3.2. Kinh nghim qun lý tài chính ca BV An Sinh: 32
1.4.4. Bài hc kinh nghim cho Vit Nam và Bnh vin KKV C Chi: 33
Kt lun chng 1: 34
CHNG 2:THC TRNG QUN LÝ TÀI CHÍNH TI
BNH VIN A KHOA KHU VC C CHI: 35
2.1. KHÁI QUÁT V BNH VIN A KHOA KHU VC C CHI: 35
2.1.1. c đim kinh t xã hi huyn C Chi: 35
2.1.2. Khái quát v Bnh vin đa khoa khu vc C Chi: 36
2.2. THC TRNG QUN LÝ TÀI CHÍNH TI BNH VIN A KHOA
KHU VC C CHI: 37
2.2.1. c đim qun lý tài chính Bnh vin trong thc t hin nay: 37
CHÍNH TI BNH VIN A KHOA KHU VC C CHI: 68
3.2.1. Gii pháp khai thác ngun tài chính: 68
3.2.1.1. Tng cng ngun NSNN: 68
3.2.1.2. Tng cng huy đng s đóng góp ca Nhân dân thông qua
hình thc đóng phí và BHYT: 69
3.2.1.3. M rng phm vi thc hin hoc tham gia thc hin các d
án đu t trong và ngoài nc: 72
3.2.1.4. Phát huy ni lc ca Bnh vin: 73
3.2.1.5. Xây dng Bnh Vin hng v “khách hàng”: 73
3.2.1.6. C phn hóa mt phn BVKKV C Chi: 74 3.2.2. Gii pháp s dng ngun tài chính ca BVKKV C Chi: 74
3.2.2.1. Xây dng h thng đnh mc, tiêu chun ch đ chi tiêu
ni b hp lý: 74
3.2.2.2. Thc hin khoán qun ti mt s khoa, phòng trong Bnh vin: 75
3.2.3. Các gii pháp khác: 76
3.2.3.1. Tng cng c s vt cht, đa tin b tin hc ng dng
vào công tác qun lý tài chính: 76
3.2.3.2. Hoàn thin t chc b máy k toán: 77
3.2.4. Xây dng quy trình qun lý tài chính cho BVKKV C Chi: 79
3.3. MT S KIN NGH : 84
3.3.1. V phía Chính ph: 84
3.3.2. V phía B y t: 86
Kt lun chng 3: 87
Kt lun: 88
Tài li
DANH MC BNG S LIU
Bng 2.1 : T l chi NSNN cho y t so vi GDP 38
Bng 2.2 : KP NSNN cp cho Bnh vin KKV C Chi 39
Bng 2.3 : C cu KP NSNN cp cho BVKKV C Chi 41
Bng 2.4 : Ngun thu VP và BHYT ca Bnh vin KKV C Chi 43
Bng 2.5 : Ngun thu khác ca Bnh vin KKV C Chi 45
Bng 2.6 : Ni dung và t trng các khon chi t ngun NSNN 46
Bng 2.7 : Ni dung và t trng khon chi NVCM t ngu
n NSNN 47
Bng 2.8 : Ni dung và t trng các khon chi VP, BHYT 49
Bng 2.9 : Ni dung và t trng khon chi NVCM t ngun VP, BHYT 49
Bng 2.10 : Chi t các ngun khác ca Bnh vin KKV C Chi 50
Bng 2.11 : Tình hình trích lp các qu ca Bnh vin KKV C Chi 50
Bng 2.12 : Tình hình chi tng thu nhp và s dng các qu ca Bnh vin
KKV C Chi 51
Bng 2.13 : Tình hình tài chính ca Bnh vin
KKV C Chi qua mt
s ch tiêu đánh giá tài chính 52
Bng 2.14 : Ni dung và t trng khon chi NVCM t các ngun KP
hin có 54
Ph lc 1: Bn đ hành chính huyn C Chi
Ph lc 2: S đ t chc Bnh vin đa khoa khu vc C Chi
Ph lc 3: Tình hình thc hin các nhim v chuyên môn t nm 2006 đn 2009
Ph lc 4: Mô hình t chc b máy k toán theo hình thc hn hp k toán tài chính
và k toán qun tr - 1 -
PHN M U
1. Tính cp thit ca đ tài:
Ngành y t là mt ngành trong h thng kinh t quc dân và thuc nhóm
ngành dch v, phc v các nhu cu y t xã hi. Nói cách khác, ngành y t có đóng
góp vào GDP ca đt nc. u t cho y t không phi là tiêu phí mà là đu t c
bn, đu t cho phát trin. Theo quan đim mi, Bnh vin là mt đn v kinh t
dch v nhng khác vi các đn v kinh doanh dch v b
i hot đng cung cp dch
v ca BV không đt mc tiêu li nhun làm mc tiêu quan trng nht. BV là đn
v kinh t dch v thông qua các hot đng dch v ca mình đ có thu nhp và tích
cc hot đng y t - xã hi không vì li nhun.
Xut phát t quan nim mi trên, ng và Nhà nc ta đã có nhng thay đi
cn bn trong c ch qun lý tài chính đi v
i các đn v s nghip có thu trong
chng trình ci cách tài chính công. ó là:
Th nht, thay cho vic cp KP theo s lng biên ch bng vic tính toán KP
C Chi cng đc qun lý tng t nh các BV công khác. Do đó, nghiên cu
BVKKV C Chi cng là nghiên cu cho mô hình BV công trong h th
ng BV
Vit Nam.
Ngoài ra, nghiên cu BVKKV C Chi có ý ngha thc tin vi hc viên
cng nh đi vi BVKKV C Chi.
tài "Qun lý tài chính ti Bnh vin đa khoa khu vc C Chi” đc la
chn nghiên cu nhm đóng góp thêm c s khoa hc và thc tin hoàn thin công
tác qun lý tài chính BV, tìm ra hng thc hin hu hiu hot đng tài chính BV
ti BV
KKV C Chi. ng thi đáp ng yêu cu lý lun và thc tin cho vic hoàn
thin c ch qun lý tài chính BV công trong h thng BV Vit Nam hin nay.
2. Mc đích nghiên cu:
Xut phát t vic nghiên cu mt s vn đ lý lun v qun lý tài chính BV và
thc tin hot đng tài chính ti BVKKV C Chi nhm:
a ra bc tranh toàn cnh v tình hình khai thác và s dng các ngun
tài chính ti BVKKV C Chi.Và đây cng là thc trng chung ca h
thng BV công Vit Nam hin nay.
Ch ra u, nhc đim, nhng khó khn cng nh thun li trong vic
qun lý tài chính ti BVKKV C Chi.
xut mt s gii pháp theo hng va đm bo mc tiêu tài chính
va đm bo mc tiêu kinh t- xã hi ca BV: Tng vn chính đáng và
- 3 -
chi hu hiu nhm hoàn thin công tác qun lý tài chính ti BVKKV
C Chi trong c ch tài chính mi.
3. Phm vi nghiên cu đ tài:
6. Kt cu lun vn:
Ngoài phn m đu, kt lun và danh mc tài liu tham kho, ni dung ca
lun vn gm ba chng:
Chng 1: Tng quan v qun lý tài chính Bnh vin.
Chng 2: Thc trng qun lý tài chính ti Bnh vin đa khoa khu vc C
Chi.
Chng 3: Mt s gii pháp hoàn thin công tác qun lý tài chính ti Bnh
vin đa khoa khu vc C Chi.
là có li cho toàn xã hi.
Do vy, qun lý tài chính trong BV không ch dng li vic qun lý thu chi
đn thun mà phi bit tích cc khai thác ngun thu, phi bit huy đng mi ngun
lc (nh ngun XHH, c phn hoá, huy đng vn trong cán b công nhân viên
- 6 -
Bnh vin, vn nhàn ri t ngi dân, vn đu t trong và ngoài nc, ) đ đu t
phát trin Bnh vin t đó to ngun thu đ tái đu t và nâng cao đi sng cho
nhân viên Bnh vin. ng thi QLTC BV còn phi bit s dng hiu qu ngun
thu theo nguyên tc "chi phí thp nht đem li hiu qa cao nht".
1.1.2. S cn thit phi qu
n lý tài chính Bnh vin:
Vit Nam gia nhp WTO đã to điu kin rt nhiu cho s phát trin kinh t
chung ca toàn xã hi, trong đó có ngành y t. ây là mt ngành đóng vai trò rt
quan trng trong vic CSSK cng đng, con ngi tt yu phi có sc kho mi
phc v cho phát trin kinh t mt cách toàn din. Hi nhp vi nn kinh t quc t,
ngành y t trong nc có điu kin d dàng hn trong vic tip cn các k thut,
TTB tiên tin trên th gii, hp tác vi các dch v y t cao t các nc bn. Ngi
dân đc hng các dch v khám điu tr cao cp hn. Ngày nay, mc sng ngi
dân ngày càng nâng cao nên nhu cu khám và cha bnh cng đc tng cao.
Mt khác, các BV nói riêng và h thng các c s y t ca Vit Nam nói
chung đang đng trc nhng thách thc to ln trong mt môi trng đang có
nhiu đi mi. Xu th hi nhp kinh t quc t và yêu cu ca quá trình tham gia
vào WTO đã to ra mt môi trng cnh tranh gay gt. Vic phi đi mt vi các
thành phn kinh t khác và đc bit là vi các nhà đu t nc ngoài trong quá trình
cung cp các dch v công cng là điu tt y
u đang din ra. Tuy nhiên trong thc t
1.1.3. Nguyên tc qun lý tài chính Bnh vin:
Qun lý tài chính BV đc thc hin theo 4 nguyên tc c bn sau:
Nguyên tc hiu qu: Là nguyên tc quan trng hàng đu trong qun lý tài
chính BV. Hiu qu th hin trên tt c các lnh vc chính tr, kinh t và xã hi.
Hiu qu xã hi và hiu qu kinh t là hai ni dung quan trng phi đc xem xét
đng thi khi hình thành mt quyt đnh hay mt chính sách chi tiêu.
Nguyên tc thng nht: Thng nht qun lý bng pháp lut là nguyên tc
không th b qua trong qun lý tài chính BV. Thc hin nguyên tc này s đm bo
tính bình đng, công bng, hiu qu, hn ch nhng tiêu cc, nht là nhng ri ro có
tính cht ch quan khi quyt đnh các khon chi tiêu.
Nguyên tc tp trung dân ch: Tp trung dân ch đm bo cho các ngun lc
ca xã hi đc s dng tp trung và phân phi hp lý. Các khon đóng góp ca
dân thc s phi do dân quyt đnh chi tiêu nhm đáp ng mc tiêu chung ca cng
đng.
Nguyên tc công khai, minh bch: Thc hin công khai minh bch trong
qun lý s to điu kin cho cng đng có th giám sát, kim soát các quyt đnh v
thu, chi tài chính, hn ch nhng tht thoát và bo đm tính hiu qu.
- 8 -
1.1.4. Mc tiêu ca qun lý tài chính Bnh vin:
S dng, qun lý các ngun KP NSNN cp và các ngun đc coi là NSNN cp
nh: VP, BHYT, vin tr …theo đúng ch đ, đnh mc quy đnh ca NN.
Tng ngun thu hp pháp, cân đi thu chi, s dng các khon chi có hiu qu,
chng lãng phí, thc hành tit kim.
Thc hin chính sách u đãi và đm bo công bng trong khám bnh, cha
bnh cho các đi tng u đãi xã hi và ngi nghèo.
Tng bc tin ti hch toán chi phí và giá thành khám bnh, cha bnh.
tip cn dch v y t cn thit mà không ph thuc vào kh nng chi tr. Có
ngha là cn có nhng c ch hiu qu đ bo v ngi dân khi gánh nng
v tài chính do chi phí ca các dch v y t mà h cn s dng. Mun vy,
cn xác đ
nh các c ch cho phép chi tr trc khi s dng dch v (không
phi da trên các dch v s s dng, mà trên c s kh nng chi tr), và cn
tp trung nhng ngun tài chính khác nhau đ có th chia s ri ro (đây là
cách bao cp chéo có hiu qu, trong đó ngi giàu tr giúp ngi nghèo và
ngi ít có nhu cu s dng dch v tr giúp ngi có nhu cu nhiu hn).
i v
i các nhóm xã hi yu th, nh ngi nghèo – nhng ngi hoàn toàn
không có kh nng chi tr, thì chính ph cn bao cp toàn b chi phí CSSK
cho h.
Trong điu kin ca nc ta, công bng trong CSSK nhân dân là không đ
mt ngi dân nào b m đau mà không đc chm sóc mc c bn, thit yu,
phù hp vi điu kin kinh t - xã hi.
- 10 -
NHÂN VIÊN B. VIN
3. c hài lòng
- 11 -
KP do NSNN cp gm: KP bo đm hot đng thng xuyên thc hin chc
nng, nhim v đi vi đn v đc c quan qun lý cp trên trc tip giao, trong
phm vi d toán đc cp có thm quyn giao; KP thc hin các nhim v khoa
hc và công ngh; KP thc hin chng trình đào to bi dng cán b, viên chc;
KP thc hin các chng trình mc tiêu qu
c gia; KP thc hin các nhim v do c
quan NN có thm quyn đt hàng (điu tra, quy hoch, kho sát, nhim v khác);
KP thc hin nhim v đt xut đc cp có thm quyn giao; KP thc hin chính
sách tinh gin biên ch theo ch đ do NN quy đnh (nu có); Vn đu t XDCB,
KP mua sm TTB, sa cha ln TSC phc v hot đng s nghip theo d án
đ
c cp có thm quyn phê duyt trong phm vi d toán đc giao hàng nm; Vn
đi ng thc hin các d án có ngun vn nc ngoài đc cp có thm quyn phê
duyt; KP khác (nu có).
NSNN phn ln cp theo ch tiêu ging bnh k hoch, nhim v đc giao
và đc trng ca BV. ây là ngun KP mang tính cht n đnh và bao cp. Do đó,
đnh mc phân b NSNN hp lý phi đc xây dng da trên các tiêu chí phn ánh
nhu cu ca các BV, kh nng phc hi chi phí, công sut s dng ging bnh,
tính đc thù ca BV.
b. Ngun thu vin phí và bo him y t:
Ngun thu VP và BHYT đc NN quy đnh là mt phn NS s nghip y t
ca NN giao cho BV qun lý và s dng. Nó bao gm mt phn thu trc tip t
ngi bnh, phn còn li thu t Qu BHYT.
ni b.
Qui mô ca qu tin mt ln hay nh tu thuc vào s lng bnh
nhân thuc din phi tr tin VP trc tip cho BV và tng s dch v y t, các
dch v khác đc cung ng và nhu cu chi tiêu tin mt trong BV.
Tt c các ngun thu bng tin mt ca BV phi đc qun lý cht
ch theo đúng quy đnh ca Lut NSNN và Lut k toán.
1.2.3. Qun lý chi:
Ni dung chi ca đn v s nghip t đm bo mt phn KP bao gm chi
thng xuyên và chi không thng xuyên, c th nh sau:
- 13 -
Chi thng xuyên bao gm:
Chi hot đng thng xuyên theo chc nng, nhim v đc cp có thm
quyn giao, gm: Tin lng; tin công; các khon ph cp lng; các khon trích
np BHXH, BHYT, KP công đoàn theo quy đnh hin hành; dch v công cng; vn
phòng phm; các khon chi nghip v; sa cha thng xuyên TSC và các khon
chi khác theo ch đ quy đnh.
Chi hot đng thng xuyên phc v
cho công tác thu phí và l phí, gm:
Tin lng; tin công; các khon ph cp lng; các khon trích np BHXH,
BHYT, KP công đoàn theo quy đnh hin hành cho s lao đng trc tip phc v
công tác thu phí và l phí; các khon chi NVCM; sa cha thng xuyên TSC và
các khon chi khác theo ch đ quy đnh phc v cho công tác thu phí và l phí.
Chi cho các hot đng dch v gm: Tin lng; tin công; các khon ph
cp lng; các khon trích n
p BHXH, BHYT, KP công đoàn theo quy đnh hin
hành; nguyên, nhiên, vt liu, lao v mua ngoài; khu hao TSC; sa cha TSC;
đy đ ngh
a v vi NSNN, cn c kt qu tài chính trong nm, đn v quyt đnh
tng mc thu nhp tng thêm trong nm, nh sau:
- i vi đn v s nghip t bo đm mt phn chi phí hot đng, đc quyt
đnh tng mc thu nhp tng thêm trong nm, nhng ti đa không quá 02 ln qu
tin lng cp bc, chc v
trong nm do nlhà nc quy đnh, sau khi đã thc hin
trích lp Qu phát trin hot đng s nghip.
- Tin lng tng thêm ca ngi lao đng do nâng bc theo niên hn hoc
nâng bc trc thi hn (nu có).
Vic chi tr thu nhp tng thêm cho tng ngi lao đng trong đn v (lao
đng trong biên ch và lao đng hp đng t 1 nm tr lên) theo quy ch chi tiêu
ni b ca đn v và bo đm nguyên tc ngi nào có hiu sut công tác cao, đóng
góp nhiu cho vic tng thu, tit kim chi thì đc tr nhiu hn.
Nhóm II: Chi mua hàng hóa dch v phc v công tác qun lý hành chính và
chuyên môn.
Bao gm các khon chi: mua hàng hoá, vt t dùng cho công tác điu tr và
khám bnh; TTB k thut; sách, tài liu chuyên môn y t, tin đin, tin nc, vn
phòng phm, thông tin liên lc, hi ngh, khánh tit, xng xe…. Trong c ch mi
đn v ch đng xây dng tiêu chun, đnh mc và ch đ chi tiêu cn c trên c s
đnh mc kinh t k thut và ch đ chi tiêu tài chính hin hành ca NN đ đm bo
hot đng thng xuyên cho phù hp vi hot đng đc thù ca BV, đng thi tng
cng công tác qun lý, s dng tit kim, có hiu qu
trong phm vi ngun thu tài
chính ca mình. Cùng vi vic ch đng đa ra đnh mc chi, đn v cn xây dng