B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH NGUYN TH HNH HIN NÂNG CAO NNG LC CNH TRANH CA
NGÂN HÀNG THNG MI C PHN
SÀI GÒN THNG TÍN TRONG IU KIN
HI NHP KINH T QUC T
Chuyên ngành: Kinh t Tài chính – Ngân hàng
Mã s: 60.31.12
LUN VN THC S KINH T NGI HNG DN KHOA HC
PGS.TS HOÀNG C THÀNH PH H CHÍ MINH – NM 2010
MC LC
Trang
1.2.4 Chin lc cnh tranh trong hot đng kinh doanh ca NHTM 13
1.2.4.1 Cnh tranh thông qua cht lng sn phm dch v 13
1.2.4.2 Cnh tranh thông qua lãi sut, phí và các chng trình u đãi, khuyn
mãi dành cho khách hàng 13
1.2.4.3 Cnh tranh thông qua mng li cung ng sn phm dch v Ngân
hàng 13
1.3 H thng tiêu chí đánh giá nng lc cnh tranh ca NHTM 14
1.3.1 Nng lc tài chính ca Ngân hàng 14
1.3.1.1 Quy mô vn t có 14
1.3.1.2 Cht lng tín dng 15
1.3.1.3 Kh nng sinh li 16
1.3.1.4 Kh nng thanh khon trong hot đng kinh doanh 17
1.3.2 Th phn, thng hiu và h thng mng li 17
1.3.3 S đa dng ca các sn phm và dch v Ngân hàng 18
1.3.4 Nng lc v công ngh 18
1.3.5 Ngun nhân lc 19
1.4 Ý ngha ca vic nâng cao nng lc cnh tranh ca các NHTM trong điu
kin hi nhp kinh t quc t 20
Kt lun chng I 22
CHNG II: THC TRNG V HOT NG KINH DOANH VÀ NNG
LC CNH TRANH CA SACOMBANK
2.1 Gii thiu v Sacombank 23
2.1.1 Lch s hình thành và phát trin 23
2.1.2 Các sn phm kinh doanh ca Sacombank 24
2.1.2.1 Sn phm tin gi 25
2.1.2.2 Sn phm cho vay 25
2.3.2 Nhng mt hn ch ca Sacombank 56
2.4 Nhng c hi và thách thc v mt cnh tranh trong quá trình hi nhp ca
Sacombank 58
2.4.1 C hi ca Sacombank trong quá trình hi nhp 58
2.4.2 Thách thc đi vi Sacombank trong quá trình hi nhp 59
Kt lun chng II 61
CHNG III : CÁC GII PHÁP NÂNG CAO NNG LC CNH TRANH
CA SACOMBANK TRONG IU KIN HI NHP KINH T QUC T
3.1 nh hng phát trin ca h thng NHTM Vit Nam và Sacombank đn
nm 2020 62
3.1.1 nh hng phát trin h thng NHTM Vit Nam đn nm 2020 62
3.1.2 nh hng phát trin ca Sacombank đn nm 2020 63
3.1.2.1. V nng lc tài chính 63
3.1.2.2. V hiu qu hot đng kinh doanh 63
3.1.2.3. V mng li hot đng 64
3.2 Các gii pháp nâng cao nng lc cnh tranh ca Sacombank trong điu kin
hi nhp kinh t quc t 64
3.2.1 Nhóm gii pháp cp đ v mô 64
3.2.1.1 i vi Chính Ph 64
3.2.1.2 i vi NHNN Vit Nam 66
3.2.2 Nhóm gii pháp đi vi Sacombank 66
3.2.2.1 Tng vn t có 66
3.2.2.2 Nâng cao cht lng tài sn có 68
VCB, Vietcombank Ngân hàng TMCP Ngoi thng
CTG, Viettinbank Ngân hàng TPCM Công thng
BIDV Ngân hàng u t và phát trin
ACB Ngân hàng TMCP Á Châu
MB Ngân hàng TMCP Quân đi
SCB Ngân hàng TMCP Sài Gòn
NHTM Ngân hàng thng mi
NHNNg Ngân hàng nc ngoài
NHNN Ngân hàng nhà nc
TP.HCM Thành ph H Chí Minh
CBCNV Cán b công nhân viên
ICC Phòng thng mi và công nghip
TCKT T tc kinh t
TCTD T chc tín dng
BCTC Báo cáo tài chính
TNHH Trách nhim hu hn
TTQT Thanh toán quc t
DPRR D phòng ri ro
TMCP Thng mi c phn
No&PTNT Nông nghip và phát trin nông thôn
DANH MC CÁC BNG
Bng 1: Tình hình huy đng vn ca Sacombank t 2005-2009
Bng 2: Th phn huy đng vn ca các NHTM C phn nm 2009
Bng 3: Tng trng d n tín dng ca Sacombank t 2005-2009
Bng 4: C cu d n theo loi hình cho vay ca Sacombank t 2005-2009
Bng 5: C cu d n theo loi tin t ca Sacombank t 2005-2009
Bng 6: C cu d n theo ngành ngh Sacombank t 2005-2009
PHN M U
1. Lý do chn đ tài:
Hin nay, ngành ngân hàng nói chung và Sacombank nói riêng đang hot đng
trong bi cnh hi nhp và toàn cu hóa. Hi nhp kinh t đã mang li cho Vit
Nam nhiu c hi cng nh nhiu thách thc cho quá trình phát trin kinh t, t đó
to nên nhng đng lc to ln thúc đy nn kinh t phát trin.
Hi nhp trong lnh vc ngân hàng là mt trong nhng lnh vc đc quan tâm
rt ln sau khi Vit Nam chính thc gia nhp WTO. Khi Vit Nam chính thc m
ca trong lnh vc ngân hàng, các ngân hàng nc ngoài vi tim lc tài chính
mnh, trình đ qun tr và công ngh ngân hàng cao, kinh nghim di dào,…đc
hot đng nh ngân hàng ni đa s tr thành đi th cnh tranh ln ca
Sacombank. Do đó, thách thc ln nht ca các NHTM nói chung và Sacombank
nói riêng là s cnh tranh ngày càng khc lit.
Do vy, đ đánh giá thc trng nng lc cnh tranh ca Ngân hàng
Sacombank, tìm ra nhng đim mnh đim yu trong quá trình phát trin và kin
ngh nhng gii pháp đ gia tng nng lc cnh tranh cho ngân hàng trong quá trình
hi nhp kinh t quc t, tôi đã quyt đnh chn đ tài nghiên cu “ Nâng cao nng
lc cnh tranh ca Ngân hàng Thng mi C phn Sài Gòn Thng Tín trong
điu kin hi nhp kinh t quc t”.
2. Mc tiêu nghiên cu:
Th nht, h thng hóa li mt s lý lun c bn v hi nhp quc t, các khái
nim v cnh tranh, nng lc cnh tranh, đa ra nhng tiêu chí đánh giá nng lc
cnh tranh ca mt NHTM.
Th hai, phân tích, đánh giá thc trng nng lc cnh tranh ca Sacombank,
nhng kt qu đt đc và nhng yu kém, c hi và thách thc cho Sacombank
trong quá trình hi nhp quc t.
ii
IU KIN HI NHP KINH T QUC T
1.1 Hi nhp kinh t quc t trong lnh vc Ngân hàng
1.1.1 Hi nhp kinh t quc t
1.1.1.1 Khái nim
Hi nhp kinh t quc t: là quá trình tng bc xây dng mt nn kinh t m,
gn kt nn kinh t trong nc vi nn kinh t khu vc và th gii thông qua các n
lc t do hóa và m ca trên các cp đ đn phng, song phng và đa phng.
Hi nhp kinh t quc t là xu th khác
h quan không mt quc gia nào có th đng
ngoài cuc. Hi nhp kinh t quc t đc thúc đy bi nhng nhân t chính sau:
+ S phát trin mnh m ca khoa hc công ngh, nht là công ngh thông tin;
+ Hot đng thng mi, tài chính-tin t và đu t quc t gia tng mnh m
theo xu hng t do hoá;
+ Thng mi hàng hóa, dch v ngà
y càng gia tng, chim t trng ln trong
GDP ca các nc;
+ Các công ty đa quc gia ngày càng ln mnh đóng vai trò tiên phong ca quá
trình toàn cu hóa;
+ S thay đi c bn v khái nim an ninh, ly phát trin kinh t là cách thc
hu hiu đ bo đm an ninh cho mi quc gia
Nhng yu t trên đã làm cho hi nhp kinh t quc t tr thành mt trào lu,
mt xu th tt yu. Bt c mt nn kinh t nào m
un không b gt ra ngoài l ca
dòng chy phát trin, đu phi n lc hi nhp vào xu th chung, điu chnh chính
sách, m ca th trng thông qua ct gim thu quan và d b rào cn liên quan
đn thu, làm cho vic trao đi hàng hóa, luân chuyn vn, lao đng, công ngh và
k thut trên phm vi th gii ngày càng t do, thông thoáng hn.
- 2 -
à dn dn mt đi, s cnh tranh tr nên gay
gt. Bi vy hi nhp kinh t quc t cng có ngha là tham gia vào cuc cnh tranh
kinh t c trong và ngoài nc. Ngày nay, đ khi b gt ra ngoài l ca s phát
- 3 - trin, các quc gia đu n lc hi nhp vào xu th chung, ra sc cnh tranh kinh t
vì s tn ti và phát trin ca mình.
1.1.2 Hi nhp kinh t quc t trong lnh vc Ngân hàng
1.1.2.1 Khái nim
Hi nhp quc t trong lnh vc ngân hàng: là quá trình m ca m ca đ h
thng ngân hàng trong nc hòa nhp vi h thng ngân hàng khu vc và th gii,
phm vi hot đng ngân hà
ng không còn bó hp trong mt nc, mt khu vc mà
m rng trên phm vi toàn cu. Mi hot đng ngân hàng đu phi tuân theo quy
lut th trng và các thông l, nguyên tc kinh doanh quc t và thc hin theo tín
hiu th trng mà không b ngn chn bi các bin pháp qun lý hành chính, lãi
sut, t giá, hot đng tín dng.
vic hi nhp có hiu qu, đòi hi phi có s cnh tranh bình đng gia các
Ngâ
n hàng trong và ngoài nc, mi u đãi đi vi các ngân hàng trong nc đu
phi đc dn dn xoá b.
1.1.2.2 Mt s cam kt m ca hi nhp quc t trong lnh vc ngân hàng
Th nht, các t chc tín dng nc ngoài đc thit lp hin din thng mi
ti Vit Nam di các hình thc nh vn phòng đi din, chi nhánh ngân hàng nc
ngoài, ngâ
n hàng liên doanh, ngân hàng 100% vn nc ngoài; công ty tài chính
liên doanh và 100% vn nc ngoài, công ty cho thuê tài chính liên doanh và 100%
vn nc ngoài. K t ngày 01/04/2007, ngân hàng 100% vn nc ngoài đc
vn đ nh t l an toàn vn, kh nng thanh toán và qun tr doanh nghip. Ngoài
ra, các tiêu chí đi vi chi nhánh và ngân hàng 100% vn nc ngoài s đ
c áp
dng trên c ch qun lý đi vi chi nhánh ngân hàng nc ngoài, bao gm yêu cu
v vn ti thiu, theo thông l quc t đã đc chp nhn chung;
Th by, các ngân hàng nc ngoài có th tham gia góp vn liên doanh vi
đi tác Vit Nam vi t l góp vn không vt quá 50% vn điu l ca ngân hàng
liên doanh; Tng mc góp vn mua c phn ca các t chc, cá nhâ
n nc ngoài ti
tng ngân hàng thng mi c phn ca Vit Nam không đc vt quá 30% vn
điu l ca ngân hàng đó, tr khi pháp lut Vit Nam có qui đnh khác hoc đc s
chp thun ca c quan có thm quyn ca Vit Nam;
- 5 - Th tám, đ thu hút đc các ngân hàng ln, có uy tín vào hot đng ti th
trng Vit Nam, trong cam kt cng đã đa ra yêu cu v tng tài sn có đi vi t
chc tín dng nc ngoài mun thành lp hin din thng mi ti Vit Nam (cam
kt này cng đã đc th ch hoá trong Ngh đnh s 22 ban hành ngày
28/02/2006), c th đ m mt chi nhánh ngân hàng nc ngoài ti Vit Nam
ngân
hàng m phi có tng tài sn có trên 20 t đô la M vào cui nm trc thi đim
xin m chi nhánh; mc yêu cu tng tài sn có đi vi vic thành lp ngân hàng liên
doanh hoc ngân hàng con 100% vn nc ngoài ca ngân hàng nc ngoài là trên
10 t đô la M; đi vi vic xin phép m công ty tài chính 100% vn nc ngoài,
công ty tài chính liên doanh, công ty cho thuê tài chính 100% vn nc ngoài hoc
công ty cho thuê tài chính liên doanh, các t chc tín dng nc ngoài phi có tng
tài sn trên 10 t đô la vào c
ui nm trc thi đim xin phép.
vn thì các dch v ngân hàng khác ngày càng đóng góp vai trò ln trong s phát
trin ca các ngân hàng, trong khi t trc đn nay các NHNNg luôn chim u th
v mng này. Do đó, vic nâng cao cht lng dch v, đa dng hoá các sn phm
dch v, phong cách vn hoá cho ngân hàng mình, to nên phong cách phc v
riêng cho ngân hàng là mt bin phá
p cn phi thc hin nhanh chóng đ gia tng
kh nng cnh tranh.
1.1.3 Tính tt yu, khách quan ca hi nhp kinh t trong lnh vc ngân
hàng
Hi nhp quc t là xu hng tt yu ca nn kinh t th gii, là điu kin tin
đ cn thit đ phát trin kinh t quc gia hoà nhp vi th gii thông qua vic tn
dng đ
c vn đu t và các công ngh tiên tin. y mnh hi nhp ngân hàng,
xây dng h thng ngân hàng vng mnh tr thành kênh dn nhp vn tt nht cho
nn kinh t đang cn vn nh Vit Nam đang tng bc chuyn dch c cu vn
theo đnh hng công nghip hóa và hin đi hóa đt nc.
Trong quá trình hi nhp quc t, các NHTM thc hin vai trò quan trng l
à
phân phi li vn đu t đ phát trin kinh t. Nhng đng thi cng có th ni xut
phát nhng thay đi, gây khó khn cho nn kinh t. Nu h thng ngân hàng yu
kém, m rng tín dng quá mc, n khó đòi gia tng là mt trong nhng nguyên
nhân tim n thúc đy khng hong tài chính và trì hoãn phc hi kinh t. Khi mt
h thng tài chính yu kém, thiu minh bch thì vic thu hút đu t nc ngoài, các
khon tài tr, vin tr nc ngoài s b st gim
, phân b và s dng không hiu
- 7 - qu các ngun vn gây tác đng tiêu cc đn phát trin kinh t đt nc, lãng phí
3
sn phm có cht lng hn, đp hn, có
4
chi phí
sn xut r hn, có t l
5
tri thc khoa hc,
6
công ngh trong đó cao hn đ đáp ng
vi th hiu ca ngi tiêu dùng. Cnh tranh làm cho ngi sn xut nng đng
hn, nhy bén hn, nm bt tt hn nhu cu ca ngi tiêu dùng, thng xuyên ci
tin k thut, áp dng nhng tin b, các nghiên cu thành công mi nht vào trong
- 8 - sn xut, hoàn thin cách thc t chc trong sn xut, trong qun lý sn xut đ
nâng cao nng sut, cht lng và hiu qu kinh t.
Ngoài mt tích cc, cnh tranh cng đem li nhng h qu không mong mun
v mt xã hi. Nó làm thay đi cu trúc xã hi trên phng din s hu ca ci,
phân hóa mnh m giàu nghèo, có nhng tác đng tiêu cc khi cnh tranh không
lành mnh, dùng các th đon vi phm ph
áp lut hay bt chp pháp lut. Vì lý do
trên cnh tranh kinh t bao gi cng phi đc điu chnh bi các đnh ch xã hi,
s can thip ca nhà nc.
Trong xã hi, mi con ngi, xét v tng th, va là ngi sn xut đng thi
cng là ngi tiêu dùng, do vy cnh tranh thng mang li nhiu li ích hn cho
mi ngi và cho cng đng,
7
xã hi.
vt qua nhng bin đng bt li trong môi trng kinh doanh”
1.2.2 Các đc đim cnh tranh ca các NHTM
Hot đng kinh doanh ca các NHTM có liên quan mt thit đn s phát trin
kinh t - chính tr - xã hi. Nu mt NHTM b khó khn trong kinh doanh, có nguy
c đ v thì không nhng s tác đng dây chuyn đn các NHTM khác, mà còn tác
đng đn các T chc Tài chính phi Ngân hàng khác t đó c
ó kh nng s nh
hng đn c h thng tin t, vì hot đng kinh doanh tin t vn có tính nhy cm
và liên quan mt thit vi nhau. Chính vì vy, các NHTM cnh tranh nhng không
phi cnh tranh bng mi giá, s dng mi th đon, bt chp pháp lut đ thôn
tính, đá
nh sp đi th ca mình. Nu đi th là các NHTM khác b sp đ thì nhng
hu qu mang li thng rt to ln, thm chí dn đn đ v luôn chính NHTM này
do tác đng dây chuyn. Bi th, các NHTM luôn cnh tranh ln nhau đ giành git
th phn, nhng luôn phi hp t
ác vi nhau nhm hng ti mt th trng lành
mnh đ tránh ri ro h thng.
Hot đng ca các NHTM liên quan đn lu chuyn tin t, không ch trong
phm vi mt nc mà có liên quan đn nhiu nc đ h tr cho các hot đng kinh
t đi ngoi; do vy, kinh doanh trong h thng NHTM chu s chi phi ca nhiu
yu t tr
ong nc và quc t nh môi trng pháp lut, tp quán, các thông l quc
t,… đc bit là nó chu s chi phi mnh m ca điu kin h tng, tài chính, công
- 10 - ngh thông tin trong đó công ngh thông tin đóng vai trò cc k quan trng có tính
cht quyt đnh đi vi các hot đng ca h thng Ngân hàng.
Chính vì lý do đó, hot đng ca các NHTM đu phi có s giám sát cht ch
Thông qua hot đng ca h thng NHTM, NHNN thc hin điu tit chính
sách tin t thông qua các chính sách v d tr bt buc, lãi sut, t giá,…. hot
đng ca h thng NHTM có nh hng trc tip đn nn kinh t và ngc li. Do
vy, các NHTM đu phi chu điu tit ca NHNN đ đm bo an toàn cho h
thng. đt đc các mc tiêu tng trng và phát tin, các NHTM s áp dng
các chin lc ki
nh doanh khác nhau đ nâng cao kh nng cnh tranh ca mình
nhm tng th phn huy đng vn, cp tín dng và các dch v ngân hàng khác.
1.2.3.2 Qúa trình hi nhp kinh t quc t
Toàn cu hóa kinh t s thúc đy mnh m quá trình hi nhp ca các quc gia
vi kinh t toàn cu đc bit là trong lnh vc tài chính - ngân hàng, qua đó các
NHTM không ngng m rng quy m
ô hot đng và th phn ca mình không
nhng trong nc mà còn vng ra th trng nc ngoài.
Mt trong nhng tiêu chun đ đánh giá mc đ hi nhp và kh nng phát
trin ca NHTM là tính đa quc gia trong phm vi hot đng kinh doanh. Nhiu
NHTM đã m rng phm vi hot đng ra nc ngoài bng nhiu phng thc: m
mi chi nhánh, hp nht, sáp nhp, mua li…quy m
ô ca các NHTM tng lên đáng
k. Xu hng các NHTM ln, giàu tim lc tài chính tìm cách thâm nhp vào các
NHTM nh trong nc và nc ngoài ngày càng gia tng. ây đc xem là gii
pháp ch yu trong vic thâm nhp th trng cung cp dch v Ngân hàng các
nc đang phát trin ca các ngân hàng ln, to ra tính đa quc gia trong hình thc
s hu ca các NHTM.
Trong quá trình toàn cu hoá, các NHTM các nc phát trin, có quy mô ln
và tim lc tài chính, giàu kinh nghim s có
li th hn các NHTM các nc
đang phát trin, nguy c b thôn tính ca các ngân hàng nhng quc gia này s
phc v hng ti khách hàng, tho mãn ti đa các nhu cu ca khách hàng.
Khi kinh t tng trng, th trng tài chính phát trin, các doanh nghip có
nhiu c hi đ la chn phng thc tài tr vn hn, phng thc thanh toán,
thông qua nhiu kênh khác nhau sao cho đt hiu qu cao nht, sn phm dch v
thu đc đt cht lng tt nht, kinh t nht. ng t
hi, kinh t càng phát trin,
thu nhp và mc sng ca ngi dân càng nâng cao, nhu cu ca h đi vi sn
phm dch v ngân hàng đòi hi ngày càng phi hoàn thin, giá tr gia tng mang li
t các sn phm dch v đó ngày càng nhiu. Do vy, nhng đòi hi ca khách hàng
trong vic nâng cao cht lng dch v đã nh hng trc tip đn hot đng ca
- 13 - các NHTM là mt tt yu, các NHTM s phi cnh tranh gay gt, tht nhy bén
trc bin đng ca th trng đ thu hút khách hàng
1.2.4 Chin lc cnh tranh trong hot đng kinh doanh ca NHTM
1.2.4.1 Cnh tranh thông qua cht lng sn phm dch v
Hin nay, ngày càng nhiu NHTM mi đc thành lp, sn phm dch v
cung ng trên th trng gia tng. Khách hàng ngày càng có nhng đòi hi yêu cu
kht khe hn v cht lng sn phm dch v cu
ng cp, h s có s so sánh, đánh
giá và quyt đnh la chn ngân hàng có sn phm cht lng cao, hoc thm chí có
th chuyn đi s dng nu thy cht lng sn phm dch v ca Ngân hàng đó
kém hp dn, không đáp ng đc yêu cu sang ngân hàng có cht lng tt hn.
có th cnh tranh bng cht lng sn phm dch v, các NHTM phi có
mt c s h tng hin đi, ngun nhân lc có cht lng cao, xâ
y dng các chin
lc kinh doanh phù hp. Ch có nh vy, các sn phm dch v mà NHTM cung
cp mi đáp ng đúng và đy đ, kp thi nhu cu t phía khách hàng.
Vn t có ca NHTM bao gm: vn điu l, các qu d tr và mt s tài sn
n khác. Vn t có là c s đ to nên ngun lc tài chính ca NHTM, dùng cho
mc đích đu t vào t
ài sn c đnh, đu t dài hn và ngn hn đ sinh li. Là
ngun vn n đnh cho hot đng kinh doanh ca ngân hàng.
Vn t có quyt đnh quy mô hot đng ca ngân hàng nh các gii hn huy
đng vn, gii hn cho vay và bo lãnh …vì hot đng ca các NHTM phi chu s
chi phi ca các quy đnh pháp lut da trên cn c là quy m
ô vn t có. Vn t có
đóng vai trò to ln trong hot đng NHTM vì nó quyt đnh sc mnh tài chính, kh
nng cnh tranh ca ca mt ngân hàng trên th trng. Vn t có càng ln càng
thun li cho hot đng kinh doanh ca ngân hàng, giúp ngân hàng có điu kin
trang b, cp nht h thng công ngh hin đi, các thit b chuyên dng phc v
hot đng kinh doanh.
ng thi khi
vn t có ln, ngân hàng càng có kh nng tip cn đ cung ng
vn cho nhng d án ln có tính hiu qu cao mà thông thng nhng d án này
các ngân hàng có quy mô vn nh rt khó có điu kin tip cn. Trong quan h
thanh toán quc t, các khon bo lãnh thanh toán L/C có giá tr ln,… các NHNNg
cng yêu cu xác nhn nng lc tài chính ca ngân hàng thanh toán, nu ngân hàng
- 15 - có quy mô vn nh, nng lc tài chính thp s khó đc chp nhn là ngân hàng
thanh toán, do vy có kh nng mt khách hàng và th phn.
Có th nói, quy mô vn ch s hu là tm đm đ đm bo cho ngân hàng
tng cng kh nng chng đ trc nhng ri ro trong hot đng kinh doanh. Quy
mô vn ch s hu càng cao thì kh nng chng đ ca ngân hàng s cao hn nu
xy ra nhng cú sc xut hin trong nn kinh t. iu này càng có ý ngha hn