HC VIN NGÂN HÀNG
KHOA NGÂN HÀNG
~~~~~~*~~~~~~
K YU HI THO KHOA HC SINH VIÊN
KHOA NGÂN HÀNG 2014-2015
CHÍNH SÁCH TIN T - TÍN DNG – NGÂN HÀNG M BO TNG
TRNG KINH T BN VNG VÀ DUY TRÌ LM PHÁT THP
HÀ NI – 04/2015

1

TÁC NG CA T GIÁ HI OÁI TI LM PHÁT CA VIT NAM
GIAI ON 2008-2014
Phm Th Linh, K15-NHB

Nn kinh t Vit Nam đang trong quá trình m ca và hi nhp ngày càng sâu
rng vi nn kinh t th gii. Do vy t giá hi đoái có ý ngha rt quan trng trong vic
giao lu thng mi vi các quc gia khác. Vic điu tit t giá hp lý s to ra nhng li
th cnh tranh nht đnh cho hàng hóa trong nc, giúp ci thin cán cân thng mi và
cán cân thanh toán quc t ca quc gia. Do vy chính sách t giá là mt trong nhng

Xut phát t vic xem xét nguyên nhân ca lm phát: “lm phát là quá nhiu tin
đi sn quá nhiu hàng” hay “lm phát là khi tin lng danh ngha tng nhanh nng sut
lao đng”
Xut phát t nhng nh hng ca lm phát và cng là cách hiu ph bin v lm
phát hin nay: “lm phát là s gia tng mc giá c chung ca hàng hóa dch v theo thi
gian”. S tng giá mi ch là th hin hình thc biu hin ca lm phát. Bn cht ca lm
phát th hin  tính cht ca s tng giá: đó là s tng giá vi tc đ cao và kéo dài
2. Mi quan h gia t giá hi đoái và lm phát
Chính sách t giá và lm phát có mi liên h cht ch vi nhau, song hành vi
nhng s bin đng t giá luôn kéo theo nhng s thay đi ca lm phát. Tuy nhiên t giá
không trc tip tác đng đn lm phát mà ch gián tip tác đng thông qua 3 kênh chính là
xut nhp khu ròng, cán cân thanh toán và giá hàng hóa nhp khu. Tuy nhiên, vic tác
đng ca t giá đn lm phát thông qua cán cân thng mi và cán cân thanh toán quc t
thì mi nn kinh t m đu tuân theo, nhng riêng vi giá hàng nhp khu thì ch có
nhng quc gia có t trng nhp khu cao so vi GDP mi có tác dng rõ rt. T giá
danh ngha

Xut khu ròng
Tng cu nn
kinh t (AD)
Lm phát
Cán cân thanh
toán (BP)
Mc cung tin

danh ngha. Khi t giá danh ngha tng làm cho giá hàng hóa nhp khu cng tng theo và
ngc li. Nu hàng nhp khu là các nguyên liu đu vào ca quá trình sn xut thì s
làm cho chi phí ca doanh nhip b đy lên cao, khin sn phm đu ra cng tng giá dn
ti lm phát chi phí đy. Nu hàng nhp khu phc v mc đích tiêu dùng trong nc thì
4

t giá tng cng khin cho giá c hàng hóa tính bng ni t b đy lên đây cng chính là
nguyên nhân gây ra lm phát.Tuy nhiên, nh hng này ch rõ rt đi vi nhng nc có
t trng hàng hóa nhp khu cao, còn vi nhng nc có t trng hàng nhp khu thp thì
tác đng này là không đáng k.
Ngoài ba kênh dn truyn trên lãi sut ni t cng tác đng ti lm phát k vng.
Trên c s xác đnh lãi sut là k vng trung bình ca nhà đu t v lm phát và lãi sut
thc dng. Vic điu chnh t giá liên lc ca NHTW có th khin cho lãi sut huy đng
bng ni t tng cao, đn đn nhà đu t và dân chúng k vng ni t s gim giá trong
tng lai, gây ra vòng xoáy lm phát- t giá.
II. Thc trng tác đng ca t giá ti lm phát  Vit Nam giai đon 2008-2014
 th 1: Lm phát ca Vit Nam giai đon 2008- 2014 Ngun: Tng cc thng kê Vit Nam
Trong giai đon 2008-2014, lm phát ca Vit Nam có nhng bin đng rt mnh.
Lm phát hai ln đt đnh đim  mc hai con s là 22.97% vào nm 2008 và 18,75% vào
nm 2011. T nm 2008 đn nm 2011 lm phát dao đng mnh và có xu hng đo
chiu liên tc. Tuy nhiên, k t nm 2011 tr đi lm phát đã gim nh và xu hng n
đnh tr li. S thay đi tích cc này mt phn là nh s thay đi đáng k trong c ch
điu chnh t giá ca NHNN t c ch neo t giá vi biên đ đc điu chnh sang c ch
neo t giá c đnh. Do vy, tác đng c th ca t giá hi đoái ti lm phát đc trình bày
qua hai giai đon “t 2008 đn 2011” và “t 2012 đn 2014”.
5


Vit Nam sau khi Vit Nam gia nhp t chc thng mi th gii WTO. Mc dù t giá
gim nhng trong 4 tháng đu nm, ch s giá tiêu dùng ca Vit Nam tng vt đt đnh
6

đim vào tháng 2 vi mc tng 3,96% so vi tháng 1. nh hng ca t giá đn lm phát
thi đim này không rõ rt vì trong giai đon này giá lng thc tng cao do khng hong
lng thc dn đn lm phát tng mnh. Trong nhng tháng tip theo, tâm lý bt n ca
doanh nghip và ngi dân to nên tình trng gm gi ngoi t cùng vi vic dòng vn
đu t nc ngoài đt ngt đo chiu đã to nên cn st USD trên th trng liên ngân
hàng và th trng t do. T giá đã tng chóng mt đnh đim lên ti 19.400 đng/USD.
T giá tng, đng thi giá xng du cng tng đã làm nh hng ti chi phí ca hàng lot
doanh nghip đc bit các doanh nghip s dng nguyên liu đu vào nhp khu, dn ti
giá c ca hàng lot mt hàng tng lên. Cùng vi nh hng ca giá lng thc tng cha
chm dt, ch s CPI tip tc có đt leo dc, CPI tháng 8 tng 1,56% so vi tháng 7. Sau
đó nh s can thip ca NHNN bng các bin pháp nh công b d tr ngoi hi quc gia
20,7 t USD, kim soát cht vic thu đi ngoi t, t giá đã n đnh tr li quanh mc
16.600 đng. Cui nm 2008, t giá tng tr li 17.400 đng do nhu cu mua USD tng
lên ca nhà đu t ngoi. Kt thúc nm 2008, lm phát ca Vit Nam  mc cao k lc
19,89% so vi tháng 12/2007, điu này đã làm nh hng mnh m ti nim tin ca
ngi dân vào đng ni t, dn ti vic dân chúng cng nh doanh nghip gm gi ngoi
t đây là yu t chính khin cho t giá tng trong nm 2009.
Bc sang nm 2009, t giá USD/VND li tip tc đà tng trong 4 tháng đu nm,
đc bit sau khi NHNN thc hin ni rng biên đ t giá lên +/-5% khin cho t giá ngoi
t liên ngân hàng đã có đt tng đt bin và giao dch trên th trng t do tin sát mc
18.000 đng. Do nh hng t cuc khng hong kinh t th gii, chính ph đã thc hin
các bin pháp kích thích kinh t nh gói kích cu 1 t USD thông qua vic h tr lãi sut
vay ngn hn 4% cho doanh nghip làm tng cung tin, lng kiu hi kém kh quan làm
gim cung USD trên th trng ngoi hi dn đn t giá tng. Cui nm 2009, t giá n
đnh v mc 18.500 đng. Mc dù VND mt giá so vi USD, tuy nhiên đng USD cng
b suy yu do khng hong, cán cân thng mi ca Vit Nam nm 2009 b thâm ht 12

to áp lc lm phát chi phí đy. Thêm vào đó lòng tin ca ngi dân vào đng ni t suy
gim dn đn vic luôn k vng vào s mt giá ca VND làm tình hình lm phát thêm
trm trng.
2. Giai đon 2012-2014

8
 th 3: Ch s lm phát và t giá bình quân liên ngân hàng 2012-2014

Ngun:
và

Nm 2012, t giá USD/VND khá n đnh nh s điu hành rt thành công chính
sách tin t và chính sách t giá ca NHNN Vit Nam. u nm 2012, NHNN đa ra cam
kt mnh m s không điu chnh quá 2-3% trong c nm. Na đu nm 2012, t giá khá
n đnh vi chiu hng tng nh 0.55%, t giá giao dch  các NHTM  mc 20.860 -
20.920 VND/USD. Nh t giá n đnh mà CPI trong 6 tháng đu nm tng rt chm thm
chí tháng 6 và tháng 7 còn  mc -0.26% và -0.29%. Na cui nm 2012, t giá có xu
hng gim nh và chênh lch gia th trng chính thc và th trng t do thu hp li
ch còn 70 VND/USD. Theo đó, lm phát trong nhng tháng cui nm có xu hng tng
nh lm phát tháng 9/2012  mc 2,2% sau đó h nhit trong nhng tháng tip theo. Kt
thúc nm 2012, lm phát tháng 12  mc 6,81% đt mc tiêu ca Quc hi đ ra đu
nm.
Tip tc nhng kt qu kh quan đã đt đc trong nm 2012, nm 2013 NHNN
tip tc đa ra cam kt không điu chnh t giá quá 2-3%. Vic đa ra thông đip t giá rõ

đt đ, khin chi phí đu vào ca nhiu doanh nghip gia tng do 70-80% nguyên
liu đu vào ca nc ta vn ph thuc vào nhp khu, dn đn gia tng lm phát chi
phí đy.
- Trong giai đon này, NHNN thc hin c ch neo t giá vi biên đ dao đng đc
điu chnh, chính điu này đã góp phn gia tng thêm lm phát  nc ta.  thc
hin vic neo gi t giá NHNN đã chp nhn mc lm phát cao hn, khi lm phát
10

cao NHNN phi thc hin chính sách tin t tht cht làm lãi sut ni t tng, dn
đn vòng xoáy t giá- lm phát- lãi sut- t giá.
- Hn na vic NHNN phá giá VND dè chng đã dn đn tâm lý k vng ch đi s
phá giá tip ca NHNN khin cho t giá liên tc tng do tình trng gm gi ngoi t.
Chính điu này làm trm trng thêm tình trng đôla hóa trong nc và khin cho tin
đng b mt giá tr thêm.
Khc phc nhng nhc đim trên, trong giai đon 2012- 2014 NHNN đã điu
hành chính sách t giá vi xu hng duy trì s n đnh nhiu hn và điu này đã có
nhng tác đng tích cc đi vi nn kinh t Vit Nam, góp phn kim soát lm phát trong
nc.
- Trong 3 nm liên tip NHNN luôn đa ra cam kt không điu chnh t giá vi t l
phn trm c th to lòng tin cho doanh nghip và dân chúng vào VND. Hn ch
đc đáng k tình trng chênh lch t giá gia th trng chính thc và th trng t
do.
- T giá n đnh đã góp phn ci thin đáng k cán cân thng mi ca Vit Nam.
Nhng nm trc đây mc dù liên tc phá giá VND nhng cán cân thng mi ca
Vit Nam vn luôn ri vào tình trng thâm ht. Tuy nhiên trong 3 nm tr li đây,
NHNN ít tin hành phá giá ni t hn, cán cân thng mi ca Vit Nam đc ci
thin tích cc, nm 2012 thng d 749 triu USD, nm 2013 thng d 9,4 triu USD,
nm 2014 xut siêu khong 2 t USD. iu này chng t vic t giá n đnh có tác
đông tích cc ti xut khu ca Vit Nam hn so vi vic phá giá ni t, khi phá giá
ni t s làm giá nguyên liu đu vào tng làm giá hàng hóa sn xut ra tng lên

T nhng nhn xét trên, em xin đa ra mt s khuyn ngh cho chính sách t giá
ca Vit Nam trong thi gian sp ti:
- Trong ngn hn:
•  có th đt đc mc tiêu lm phát là 5% trong nm 2015 thì duy trì t giá n
đnh là điu cn thit. NHNN cn tip tc thc hin các bin pháp qun lý cht ch
th trng t do, s dng linh hot các công c chính sách t giá, đa ra nhng cam
kt mnh m đ n đnh lòng tin ca ngi dân vào giá tr VND.
• NHNN nên điu chnh t giá linh hot hn và theo sát các din bin ca th trng.
Trong các trng hp cn phá giá VND thì NHNN cng phi phá giá đ mnh đ
12

tránh tình trng trông ch USD tng giá, dn đn vic gm gi ngoi t, nh hng
làm gia tng áp lc lm phát trong nn kinh t
• Các thông tin v vic tính toán, niêm yt t giá bình quân liên ngân hàng cn đc
công khai, minh bch hn nhm nâng cao nim tin ca ngi dân vào s điu hành
ca NHNN
• Cn nâng cao đ chính xác, hiu qu ca công tác d báo đ các cam kt t giá đa
ra đu nm có th sát vi thc t tránh tình trng tin thoái lng nan cho NHNN
• NHNN cn kim soát cht ch hot đng ca th trng t do nhm hn ch các giao
dch trái phép, hin tng đu c gây nh hng xu ti t giá trong nc.

- Trong dài hn, đ có th có mc lm phát thp và n đnh, t bài hc kinh nghim
ca nhiu nc, Vit Nam nên thc hin chính sách lm phát mc tiêu. iu kin đ
thc hin chính sách này là phi có mt c ch t giá linh hot. Do vy, c ch t giá
cn đc điu chnh theo hng linh hot và mang tính th trng nhiu hn đng
thi cn phi đy mnh quá trình tái c cu h thng ngân hàng, to môi trng tài
chính lành mnh. Trong tng lai, Vit Nam có th tin ti th ni t giá hoàn toàn
khi các điu kin đã chín mui.
TÀI LIU THAM KHO
1. Tô Kim Ngc, 2012, Giáo trình tin t ngân hàng. Nhà Xut bn Dân Trí

14 MC  LÀNH MNH TÀI CHÍNH CA CÁC NGÂN HÀNG
THNG MI TI VIT NAM GIAI ON 2011 – 2014
An Hi Anh, K15-TCD
T Th Hu, K15-TCB

I. Tng quan chung v hot đng ca h thng ngân hàng
Sau 23 nm đi mi và phát trin, h thng ngân hàng Vit Nam là đu tàu thúc
đy tin trình đi mi và phát trin ca h thng tài chính hng ti xây dng nn kinh t
th trng đnh hng xã hi ch ngha trong thi k quá đ, đi tiên phong trong quá trình
m ca th trng và hi nhp quc t. T h thng ngân hàng mt cp ri hai cp ban
đu ch có 4 NHTM nhà nc hot đng hn ch v quy mô tài chính, dch v, hin nay,
h thng ngân hàng Vit Nam đã và đang phát trin mnh m v s lng, quy mô tài

khng l do đóng bng bt đng sn và hot đng trì tr ca các doanh nghip gây ra,
hàng lot các ngân hàng tuyên b phá sn, gii th, hot đng mua bán và sáp nhp ngân
hàng din ra mnh m hn bao gi ht nhm cu cánh cho các ngân hàng đang trên thi
k lao dc, thc hin áp ch tiêu đ tr lng nhân viên nh ch tiêu v m tài khon, huy
đng vn hàng tháng… Cùng vi s điu hành ca NHNN, các NHTM đã thc hin
nhiu gii pháp nhm khi thông tín dng, khuyn khích cho vay và ban đu thu đc
mt vài tín hiu tích cc nhng xét v dài hn, tái cu trúc h thng ngân hàng là gii
pháp ti u nht đ tháo g khó khn, thúc đy các ngân hàng phát trin n đnh, bn
vng.  án tái cu trúc h thng ngân hàng bao gm 3 ni dung chính là: nâng cao vai
trò điu tit th trng tin t ca NHNN, cng c và nâng cao hiu lc và hiu qu ca
thanh tra giám sát ca c quan qun lý, lành mnh hóa ngân hàng thng mi và các đnh
ch tài chính khác mà trong đó lành mnh hóa NHTM đc coi là trng tâm. Mc tiêu
ca đ án này là: đn nm 2020 h
 thng ngân hàng Vit Nam v c bn phát trin theo
hng hin đi, hot đng an toàn, hiu qu có kh nng cnh tranh ln da trên nn tng
công ngh hin đi, qun tr ngân hàng đc tin hành phù hp vi thông l quc t. c
bit trong giai đon 2011 – 2015 đ án tp trung lành mnh hóa tài chính các NHTM,
nâng cao trt t k cng trong hot đng ngân hàng.
16 II. ánh giá mc đ lành mnh ca các NHTM Vit Nam thông qua mt s ch
tiêu tài chính
Hình 2.1: Biu đ t l vn t có vi tài sn điu chnh theo trng s ri ro

CAR là ch tiêu quan trng phn ánh sc khe thc s ca mt ngân hàng, h s
CAR càng cao tc ngân hàng càng d dàng đi phó khi có nhng ri ro nh khách hàng

niên, Báo cáo tài chính hay BaoViet bank không công b báo cáo riêng ca ngân hàng mà
ch công b báo cáo hp nht ca tp đoàn… trong khi đó nh Agribank đã chim gn ¼
n xu ca khu vc ngân hàng. Nhìn chung, t l n xu đã có s bin chuyn tích cc so
vi nhng nm trc đó.  có đc nhng kt qu trên, h thng ngân hàng Vit Nam
đã tích cc, ch đng thc hin các gii pháp đ kim ch n xu gia tng và x lý n xu
nh: C cu li n đ h tr doanh nghip tip cn đc vn vay phc v sn xut; kim
soát cht ch và tit gim chi phí hot đng, tích cc đôn đc, thu hi n, trích lp d
phòng và x lý n xu bng d phòng ri ro; bán n, x lý tài sn đm bo; thc hin các
gii pháp nâng cao cht lng tín dng và hn ch n
 xu phát sinh mi, đáng chú ý là,
vic thành lp và đa vào hot đng Công ty qun lý tài sn VAMC. Bên cnh đó, bin
pháp c cu li n theo Quyt đnh 780/Q-NHNN thc s có ý ngha h tr cho doanh
18

nghip trong vic tip tc đc vay vn ngân hàng vi lãi sut hp lý hn nhng cng
tim n ri ro n xu tng tr li nu kinh t v mô và điu kin sn xut kinh doanh, th
trng bt đng sn chm đc ci thin. Gii quyt vn đ n xu vn là bài toán nan
gii ca ngành ngân hàng và ca Chính ph.  đt mc tiêu gim t l n xu xung 3%
vào nm 2015 tin ti an toàn  ngng 1,5% theo chun mc quc t và qun lý tt n
xu trong dài hn, x lý n xu không th ch đc gii quyt thông qua mt vài công c
là VAMC hay sáp nhp các ngân hàng… mà cn có nhng điu chnh linh hot đ giúp
gim thiu tn thng  khu vc này bên cnh đó Chính ph cn phi xây dng chin
lc x lý n xu trong dài hn, nguyên tc minh bch hóa trong qun lý n xu phi
đc chú trng.
Hình 2.3: Biu đ li nhun ròng trên tài sn bình quân

ROA có mc trung bình là 0,56% cn c vào s liu tính toán ca nhóm nghiên
cu trong đó ngân hàng KienLong bank là ngân hàng có ROA cao nht 1,47% và VIB có
t l thp nht là 0,07%. Xét trên toàn h thng t l này gim so vi nm 2012 là 0,73%
theo tính toán ca Viettinbank. Theo mt chuyên gia ngân hàng, nguyên nhân do tng tài

2013 cng nh trong tng lai.

20
Hình 2.5: Biu đ t trng d n theo lnh vc kinh t so vi tng d n

Nhìn vào biu đ có th thy d n cho vay nm 2013 ca các NHTM tp trung
ch yu vào các lnh vc gia công ch bin, thng mi. T trng d n cho vay vào các
lnh vc u tiên nh nông nghip, nông thôn; xut khu; công nghip h tr; doanh
nghip nh và va; doanh nghip ng dng công ngh cao cha ln; vy ti sao các lnh
vc đc nhà nc u tiên li chim t trng thp nh vy? Theo nh tìm hiu ca nhóm
nghiên cu, vic các ngân hàng đy mnh cho vay các lnh vc thng mi ch bin mà
không chú trng cho vay vi nhóm ngành u tiên bi l các ngân hàng đy mnh cho vay
khu vc thành th và điu đc bit hn là lãi sut cho vay đi vi các ngành nông nghip,
doanh nghip va và nh thp. Tng chi phí huy đng sau khi tính toán các khon trích
lp theo yêu cu là 8,4%/nm trong khi lãi sut cho vay nhóm lnh vc u tiên ch
8%/nm, cho vay lúa go 7%/nm, nh vy các ngân hàng không th thc hin đy mnh
cho vay đc. T ngày 29/10/2014, NHNN s điu chnh gim lãi sut tin gi ti đa
bng VND ca các t chc, cá nhân ti các TCTD, chi nhánh ngân hàng nc ngoài t
mc 6%/nm xung 5,5%/nm đi vi tin gi có k hn t 1 tháng đn di 6 tháng;
gim lãi sut cho vay ngn hn ti đa bng VND ca TCTD, chi nhánh ngân hàng nc
ngoài đi vi mt s lnh vc, ngành kinh t t mc 8%/nm xung còn 7%/nm; gim
lãi sut ti đa đi vi tin gi bng USD ca cá nhân ti TCTD, chi nhánh ngân hàng
nc ngoài t mc 1%/nm xung 0,75%/nm. iu này làm cho c cu tín dng chuyn
dch theo hng tích cc, tp trung vào các lnh vc sn xut kinh doanh, đc bit là các
21

lnh vc u tiên. C cu tng trng tín dng đã đi vào thc cht và hiu qu, theo hng

Theo thng kê t báo cáo tài chính ca 38 NHTM nm 2013 thì chi phí nhân viên
chim gn 50% so vi tng chi phí hot đng mc cho s n lc gim dn t l này, ví d
nh Ngân hàng Ngoi thng (Vietcombank), Ngân hàng u t và Phát trin Vit Nam
(BIDV) qu lng, thng cho nhân viên trong nm 2013 đu chim 53 - 54% tng chi
phí hot đng. Ngân hàng Công Thng (Vietinbank) và Sài Gòn Thng Tín
(Sacombank) cng b hn 50% chi phí hot đng đ tr lng. Theo đánh giá ca nhóm
nghiên cu gim chi cho nhân viên là xu hng hin nay các ngân hàng trên toàn cu,
trung bình  mt s nc, t trng chi cho ngun nhân lc chim khong 40% chi phí
hot đng. Trong bi cnh hot đng kinh doanh khó khn, chi phí hot đng ca các
ngân hàng ngày mt tng cao, nhng li nhun st gim, đòi hi trc ht ngân hàng phi
tinh gin b máy, vi các ngân hàng thuc din tái c cu, vic ct gim nhân s càng
din ra mnh m hn. Bi khi hai hoc ba t chc tín dng hp nht li vi nhau, s
lng nhân viên s gia tng, gây áp lc rt ln đn qu lng ca ngân hàng…SHB va
gây sc trong báo cáo tài chính riêng l 2014, khi đim đáng lu ý nht không phi ch
tiêu li nhun đc ci thin mà chính là vic SHB mnh tay ct gim nhân s. Ch trong
ba tháng, 666 nhân s đã phi ri SHB khin tng nhân s ti ngân hàng này ch còn
4.256 ngi, thay vì 4.922 ngi nh thi đim đu nm 2014 nhng đây không phi ln

Trích đoạn Bi cnh kinht trong nc Chính sách tint giai đ on 2011-2015 1 H th ng m c tiêu c a chính sách ti n t TheoThs ng Th Vi tc Ths Phan Anh Tun Th c trng sd ng HMTD trong đ iu hành CSTT tiVi tNam Lý l un chung vc ch truy n ti chính sách tint qua kênh tí nd ng Khái ni m chung v chính sách ti n t

---