Trờng THPT Chuyên đề thi thử đại học lần thứ i
Nguyễn Huệ - hà nội năm học 2010 2011
Môn Ngữ văn
Thi gian: 180 phỳt, khụng k thi gian giao
( thi cú 01 trang)
PHN CHUNG CHO TT C TH SINH (5,0 im)
Cõu I (2,0 im)
Anh / ch hóy trỡnh by nhng nột chớnh v c im con ngi nh vn Nguyn Tuõn.
Cõu II (3,0 im)
Vit mt bi vn ngh lun khong 600 ch trỡnh by suy ngh ca anh / ch v thụng ip
t cõu chuyn sau õy:
Mt cu bộ nhỡn thy cỏi kộn ca con bm. Mt hụm cỏi kộn h ra mt khe nh, cu bộ ngi
yờn v lng l quan sỏt con bm trong vũng vi gi khi nú gng sc chui qua khe h y. Nhng
cú v nh nú khụng t c gỡ c.
Do ú cu bộ quyt nh giỳp con bm bng cỏch ct khe h cho to hn ra. Con bm chui ra
c ngay nhng c th nú b phng rp v bộ xớu, cỏnh ca nú co li. Cu bộ tip tc quan sỏt con
bm, hi vng ri cỏi cỏnh s ln c c th nú. Nhng chng cú chuyn gỡ xy ra c.
Thc t, con bm ú s phi b ra sut c cuc i nú ch bũ trn vi c th sng phng.
Nú khụng bao gi bay c.
Cu bộ khụng hiu c rng chớnh cỏi kộn bú buc lm cho con bm phi c gng thoỏt ra l
iu kin t nhiờn cht lu trong c th nú chuyn vo cỏnh, nú cú th bay c khi nú thoỏt
ra ngoi kộn.
(Ht ging tõm hn, t1, First New, NXB TP HCM, tr 123).
PHN RIấNG (5 im)
Thớ sinh ch c lm mt trong hai cõu (cõu III.a hoc III.b)
Cõu III.a. Theo chng trỡnh Chun (5,0 im)
Nh vn Thch Lam tng núi v mc ớch ca vic sỏng tỏc vn chng l lm cho lũng ngi
c thờm trong sch v phong phỳ hn.
Gii thớch ý kin trờn. iu tõm nim y ca ụng c th hin nh th no trong truyn ngn Hai
a tr?
- Yêu cầu về kiến thức: Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần thể hiện
những suy nghĩ chân thành làm nổi bật trọng tâm vấn đề.
Bài làm cần nêu được những ý chính sau đây:
1. Giải thích
Câu chuyện đặt ra hai vấn đề:
- Những khó khăn thử thách trong cuộc sống chính là cơ hội cho con người tự rèn luyện, phấn đấu
vươn lên để khẳng định bản thân và hoàn thiện mình. ( ý chính)
- Lòng tốt nếu không thể hiện đúng cách, đúng chỗ có thể gây ra những hậu quả, những hệ lụy
nghiêm trọng.( ý phụ)
2. Bàn luận
a- Tại sao những khó khăn thử thách trong cuộc sống là những cơ hội cho con người vươn lên?
+ Khó khăn thử thách buộc con người phải phấn đấu không ngừng; khó khăn thử thách rèn cho con
người bản lĩnh, ý chí; khó khăn nhiều khi là động lực khích lệ con người hành động…Khi vượt qua
thử thách, con người sẽ trưởng thành hơn, vững vàng hơn.
+ Nếu không có khó khăn thử thách, con người sẽ ỷ lại, không có môi trường để rèn luyện, phấn đấu,
không có động lực để vươn lên…
b- Tại sao lòng tốt không thể hiện đúng cách, đúng chỗ có thể gây ra những hậu quả, những hệ lụy
nghiêm trọng?
+ Lòng tốt rất cần trong cuộc sống…
+ Nhưng lòng tốt phải thể hiện đúng chỗ, đúng lúc, hợp hoàn cảnh thì mới có tác dụng…
3.Bài học nhận thức và hành động:
- Mối quan hệ giữa khó khăn và sự trợ giúp…
- Liên hệ bản thân
Biểu điểm: Ý 1: 0,5 đ; ý 2: 2 đ; ý 3: 0,5đ
PHẦN RIÊNG (5,0 điểm)
Câu III.a. Theo chương trình Chuẩn (5,0 điểm)
YÊU CẦU VỀ KỸ NĂNG:
- Học sinh hiểu được yêu cầu của đề: Giải thích được ý kiến của Thạch Lam, phân tích làm
rõ những biểu hiện của nó trong truyện Hai đứa trẻ với những dẫn chứng cụ thể.
1. Giới thiệu vắn tắt về tác giả (Là một nhà thơ lớn, thơ Chế Lan Viên đã đi qua và chiếm lĩnh cả ba
đỉnh cao ở ba thời kì tiêu biểu nhất của thơ ca Việt Nam thế kỉ XX: thời kì Thơ mới lãng mạn (1932-
1945); thời kì thơ ca Kháng chiến (1945-1975) và thời kì Đổi mới (sau 1986). Ông được đánh giá là
một nhà thơ có phong cách đặc sắc và nổi bật), bài thơ Tiếng hát con tàu, đỉnh cao của thơ Chế Lan
Viên sau cách mạng.
2. Vài nét về phong cách nghệ thuật : Là những nét độc đáo về nội dung và nghệ thuật, có giá trị
thẩm mĩ được thể hiện khá đậm nét trong sáng tác của một tác giả.
Chế Lan Viên được đánh giá là một nhà thơ có phong cách đặc sắc và nổi bật với hai đặc điểm: tính
trí tuệ, triết lí và khả năng sáng tạo hình ảnh, tạo nên sự đa dạng, phong phú của thế giới hình ảnh
trong thơ ông
3. Phân tích những đặc điểm trên của phong cách nghệ thuật Chế Lan Viên thể hiện ở bài thơ Tiếng
hát con tàu
a. Là một nhà thơ ưa triết lí, Chế Lan Viên thường có những phát hiện sâu sắc, mới mẻ và bất ngờ về
đối tượng. Vì thế thơ ông lấp lánh vẻ đẹp trí tuệ; con đường đến với người đọc của thơ Chế Lan Viên
không phải là “từ trái tim đến trái tim” mà là từ trí tuệ đến trái tim, bởi ông quan niệm “thơ không
chỉ đưa ru mà còn thức tỉnh”. Tuy nhiên, trí tuệ mà không khô khan, trừu tượng; trí tuệ luôn gắn liền
với cảm xúc, là thứ trí tuệ của trái tim.
Trong Tiếng hát con tàu , rất nhiều câu thơ có hàm lượng trí tuệ cao, nhiều câu được đúc kết như
những triết lí, qui luật. Có thể dẫn một vài ví dụ:
- Chẳng có thơ đâu giữa lòng đóng khép
Tâm hồn anh chờ gặp anh trên kia.
- Khi ta ở chỉ là nơi đất ở
Khi ta đi đất đã hoá tâm hồn
- Như xuân đến chim rừng lông trở biếc
Tình yêu làm đất lạ hoá quê hương.
b. Tính triết lí, trí tuệ đi liền với khả năng sáng tạo hình ảnh. Có thể nói Chế Lan Viên cảm nhận và
suy nghĩ về mọi vấn đề bằng hình ảnh và thế giới nghệ thuật của thơ ông là thế giới của vô số những
hình ảnh phong phú.
Trong bài thơ này có những hình ảnh tả thực, chân thực:
Chiếc áo nâu suốt một đời vá rách