Ngy
dy
Lp H/ vng
B1
B2
B3
B4
B5
B6
Tiết 34
lịch sử địa phơng
kháI quát về địa lý, tự nhiên và x hội tỉnhã
tuyên quang
I / Mục tiêu chuyên đề.
Qua chuyên đề giúp học sinh nắm.
1: Về kiến thức.
- Hsinh nắm đợc nét khái quát về tình hình Tuyên Quang giai đoạn hiện nay.
- Những chiến thắng lớn của quân dân Tuyên Quang trong kháng chiến chống Pháp
- Tuyên Quang là khu căn cứ địa cách mạng.
2: Về t t ởng tình cảm.
Giáo dục học sinh tinh thần đoàn kết, lòng dũng cảm và niềm tự hào của quân dân Tuyên
Quang.
3: Về kỹ năng.
Hình thành cho học sinh kỹ năng đọc SGK, t liệu, quan sát lợc đồ
II/ Chuẩn bị của giáo viên và học sinh.
1. Giáo viên.
Giáo án, sách tham khảo( Lịch sử đảng bộ Tỉnh Tuyên Quang )
2. Học sinh chuẩn bị.
Vở ghi chép, tài liệu su tầm về những chiến thắng của quân dân Tuyên Quang trong kháng
chiến chống Pháp.
III/ Tổ chức dạy và học chuyên đề.

hướng Bắc-Nam và nhập vào sông Lô ở phía Tây Bắc huyện Yên Sơn chỗ giáp
ranh giữa ba xã Phúc Ninh, Thắng Quân và Tân Long.
Lịch sử
Tuyên Quang nguyên cũng là một vùng đất thuộc xứ Thái, nhưng từ thế kỷ 13 đã
chịu sự kiểm soát của triều đình Việt Nam dưới đời nhà Trần. Triều Trần gọi là
lộ Quốc Oai, sau đổi là châu Tuyên Quang. Dưới đời vua Trần Hiến Tông (niên
hiệu Khai Hữu, 1329-1341), châu Tuyên Quang đổi thành trấn, rồi thành phủTuyên
Hóa dưới thời Minh thuộc.
Sau khi vua Lê Thái Tổ đuổi xong giặc Minh, ngài đặt phủ Tuyên Hóa thuộc Tây
Đạo. Đời vua Lê Thánh Tông, Tuyên Quang gồm một phủ và năm huyện và trở
thành tỉnh Minh Quang dưới triều vua Lê Uy Mục. ĐờiLê Trang Tông, đổi Minh
Quang thành doanh An Tại, cho dòng họ Vũ người Thái làm doanh trưởng.
Thời gian các chúa Bầu cát cứ
Họ Vũ trấn trị Tuyên Quang gần 200 năm, từ 1527 đến 1699.Vũ Văn Uyên vốn là
một thanh niên khỏe mạnh, gan dạ. Thời vua Lê Chiêu Tông, vì phạm tội giết người,
trốn lên ngụ ở trấn Đại Đồng (phủ Tuyên Quang). Bấy giờ người tù trưởng Đại Đồng
bị nhân dân oán ghét, tình hình Đại Đồng rất lộn xộn. Vũ Văn Uyên thấy vậy bèn tập
hợp lực lượng riêng, thừa cơ giết chết người tù trưởng, ổn định tình hình địa
phương rồi chiếm luôn đất đó, trở thành người trấn trị Đại Đồng (thuộc các tỉnh
Tuyên Quang, Lào Cai, Yên Bái của Việt Nam hiện nay). Vua Lê Chiêu tông phong
cho ông làm Đô thống sứ trấn Tuyên Quang, tước Khánh Bá Hầu. Vũ Văn Uyên
đóng căn cứ tại thành Nghị Lang, giữ vững cả miền Tuyên Quang, Hưng Hóa, cát
cứ một phương, không chịu theo nhà Mạc khi Mạc Đăng Dung lên nắm quyền.
Họ Vũ nhân thời loạn tự lập ở Tuyên Quang, chống chính quyền cai trị ở Thăng
Long. Thời Nam Bắc triều, họ Vũ không theo nhà Mạc mà theo nhà Lê trung hưng ở
Thanh Hoá, nhưng khi nhà Lê trung hưng về Thăng Long, họ Vũ cũng không thần
phục hoàn toàn. Các đời họ Vũ trấn giữ trên thành ở núi Bầu nên được gọi chung là
Chúa Bầu, xây dựng nên một hệ thống thành nhà Bầu rộng khắp rất nhiều trong một
vùng rộng lớn suốt từ ngã ba Đoan Hùng ngược lên hết địa phận huyện Lục Yên.
Năm 1699, Vũ Công Tuấn bị triều đình vua Lê chúa Trịnh bắt và giết. Triều đình đặt

1. Thành phố Tuyên Quang 7 phường và 6 xã
2. Huyện Chiêm Hóa 1 thị trấn và 25 xã
3. Huyện Hàm Yên 1 thị trấn và 17 xã
4. Huyện Na Hang 1 thị trấn và 11 xã
5. Huyện Sơn Dương 1 thị trấn và 32 xã
6. Huyện Yên Sơn 1 thị trấn và 30 xã
7. Huyện Lâm Bình 8 xã
Tỉnh Tuyên Quang có 141 đơn vị cấp xã gồm 7 phường, 5 thị trấn và 129
xã. />Quang/20111/62680.vgp
Kinh tế
Tuyên Quang là tỉnh miền núi, nền kinh tế nông-lâm nghiệp chiếm ưu thế, mô hình
kinh tế trang trại kết hợp nông lâm.
Toàn cảnh đập thủy điện Na Hang
Năm 2005, cơ cấu kinh tế có công nghiệp-xây dựng: 30,7%, dịch vụ: 33,6%, nông-
lâm-ngư nghiệp: 35,7%. GDP bình quân hàng năm là 11 % (2000-2005)
Nông nghiệp: lúa là cây lương thực chính, sau đó là các cây ngô, sắn, khoai
lang. Cây công nghiệp gồm có: chè (nhà máy chè Tuyên Quang, Tháng Mười, Tân
Trào), cây sảlàm tinh dầu sả, lạc, đậu, tương. Cây ăn
quảcó: cam, quýt, nhãn, vải, chanh. Chăn nuôicó trâu, bò, lợn, dê, gia cầm
Công nghiệp: có quặng kẽm, quặng mangan, quặng thiếc, bột kẽm, khai thác
ăntimoan Sản xuất giấy, bột giấy, xi măng, vôi.
Có nhà máy thủy điện Tuyên Quang được đưa vào sử dụng chính thức ngày 30
tháng 1 năm 2008, công suất thiết kế đạt 342 MW.
[Giao thông
Giao thông vận tải gồm có: Vận tải đường bộ và vận tải đường thủy.
Vận tải đường bộ
1. Các tuyến Quốc lộ:
Tổng chiều dài: 340,6km. Gồm có 4 quốc lộ:
Quốc lộ 2: Điểm đầu tại km 115 00 (thuộc xã Đội Bình huyện Yên Sơn), điểm cuối
km 205 00 (thuộc xã xã Yên Lâm huyện Hàm Yên), chiều dài 90km.

Huyện Yên Sơn: gồm 14 tuyến=129,5 km.
Huyện Sơn Dương: gồm 12 tuyến=124,6 km
4. Các tuyến đường đô thị:
Chiều dài 141,71km, là các đường giao thông nằm trong phạm vi địa giới hành
chính thị xã Tuyên Quang, các thị trấn huyện lỵ và khu Di tích lịch sử Tân Trào.
Vận tải đường sông
Sông khai thác vận tải được:
Sông Lô: dài 156 km, TW quản lý: 85 km (Phan lương – N3 Lô Gâm) - Sà lan < 200
T hoạt động mùa nước, Tuyên Quang quản lý: 71 km (N3 Lô Gâm – Bạch xa)- Đò
ngang
Sông Gâm: dài 109 +70 km, TW quản lý: 33 km (N3 Lô Gâm – Chiêm Hóa) 33 km
( tầu, thuyền < 40T ), Tuyên Quang quản lý: 76 km (Chiêm Hóa - Thuý Loa) 37 km
(Chiêm Hóa - Na Hang) Thuyền < 5 T
2- Bến đò: Tổng số bến 44, Trong đó có giấy phép mở bến: 28
Du lịch
Danh lam, thắng cảnh
Lán Nà Lừa - nơi ở và làm việc của Hồ Chủ Tịch ở Tuyên Quang
 Di tích lịch sử Tân Trào Tân Trào là xã nằm trong thung lũng nhỏ ở Đông Bắc
huyện Sơn Dương(Tuyên Quang) được bao bọc bởi núi Hồng ở phía Đông, núi
Thoa, ngòi Thia ở phía Nam, núi Bòng ở phía Tây… Để đến được Tân Trào,
trước đây chỉ có 2 đường mòn xuyên qua rừng rậm và đèo cao. Ngày nay, đến
Tân Trào đã có đường ô tô rất thuận tiện.
Tân Trào là tên mới, được hợp nhất từ hai xã Tân Lậpvà Hồng Thái vào năm 1945
(trước đây còn gọi là Kim Long và Kim Châu). Gắn liền với chiến công oanh liệt của
dân tộc trong cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm, ngày nay Tân Trào có nhiều
di tích lịch sử quan trọng như đình Tân Trào, đình Hồng Thái, cây đa Tân Trào, lán
Nà Lừa, hang Bòng…
Cây đa lịch sử Tân Trào
 Thác Mơ - Nà Hang Cách thị xã Tuyên Quang 100 km, thác Mơ nằm giữa khu
bảo tồn thiên nhiên Nà Hang. Lối vào thác là con đường rải nhựa ngoằn ngoèo