- 24 -

Tuy nhiên, việc xây dựng và hoàn thiện danh mục cho vay và
các giải pháp cụ thể để hoàn thiện danh mục cho vay tối ưu nhất tại
chi nhánh là một vấn đề lớn, đòi hỏi nỗ lực nghiên cứu một cách
khoa học, có tính chất thường xuyên và cần xây dựng hệ thống cơ sở
dữ liệu đủ mạnh, hạ tầng công nghệ thông tin tốt nhằm đáp ứng được
yêu cầu mới đặt ra về công tác xây dựng và quản trị danh mục cho
vay trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng như hiện nay,
đặc biệt trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng của nước ta nói chung
và của NHĐT&PT - HV nói riêng. Theo đó, trong quá trình nghiên
cứu luận văn cũng không thể tránh khỏi những sai sót mang tính chủ
quan, rất mong nhận được nhứng ý kiến đóng góp nhằm giúp cho tác
giả hoàn thiện hơn nữa trong công tác nghiên cứu của mình.
Tác giả xin chân thành cảm ơn đến Quí Thầy, Cô đã tạo điều
kiện hướng dẫn, quan tâm giúp đỡ trong quá trình học tập và nghiên
cứu. Đặc biệt là giáo viên hướng dẫn khoa học cho luận văn là
PGS.TS LÊ THẾ GIỚI đã tận tình chỉ dẫn trong suốt thời gian thực
hiện và hoàn thành luận văn này.
- 1 - MỞ ĐẦU

1. Tính cấp thiết của đề tài
Hệ thống ngân hàng thương mại của nước ta từ khi ra đời cho

một cách nhanh chóng như đối với các danh mục đầu tư tài chính
khác, ví dụ như đầu tư cổ phiếu, trái phiếu và cho vay tiêu dùng.
Do vậy, cùng với việc nâng cao chất lượng hoạt động tín
dụng thì việc xây dựng và hoàn thiện danh mục cho vay của NHTM
là xu thế tất yếu trong hoạt động kinh doanh của các NHTM nước ta,
phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế thị trường và hội nhập sâu
rộng vào nền kinh tế quốc tế, đồng thời cũng là mục tiêu nhằm quản
lý tốt các hình thức cho vay trong hoạt động kinh doanh của các
NHTM.
NHĐT&PT-HV cũng không nằm ngoài thực trạng chung đó,
việc xây dựng và hoàn thiện danh mục cho vay nhằm giúp chi nhánh
có được bức tranh tổng thể về hoạt động cho vay của mình, thực hiện
cho vay đồng thời giám sát nhằm phát hiện kịp thời những dấu hiện
bất thường. Từ đó đưa ra được những giải pháp cụ thể để xử lý nhằm
làm danh mục cho vay của chi nhánh được phù hợp với điều kiện
hoạt động của mình và thu về lợi nhuận cao nhất với mức rủi ro thấp
nhất.
Từ tính thực tế tất yếu khách quan là cần thiết phải xây dựng
và hoàn thiện danh mục cho vay của các NHTM nói chung và thực tế
còn tồn tại trong công tác tín dụng của NHĐT & PT-HV nói riêng
trong những năm qua. Chính vì vậy, đề tài “Hoàn thiện danh mục
cho vay tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh
Hải Vân” đã được chọn làm đối tượng nghiên cứu trong luận văn
này. - 23 -

thức phân loại khác nhau nhằm đạt được một danh mục cho vay tối
ưu trong điều kiện nguồn lực hiện có của chi nhánh.

quyền các cấp
3.3.2 Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước
3.3.3 Kiến nghị đối với Ngân hàng Đầu tư và Phát Triển
Việt Nam (BIDV) KẾT LUẬN
Trong thời gian qua, khi Việt Nam gia nhập WTO, nền kinh
tế thị trường nói chung và ngành ngân hàng nói riêng có những tăng
trưởng, cạnh tranh và biến động mạnh mẽ hơn. Thực tế hoạt động tín
dụng của NHĐT&PT – HV có sự tăng trưởng tương đối cao nhưng
vẫn còn tồn tại một số mặt hạn chế, đó là hiệu quả hoạt động và rủi ro
tín dụng còn cao được thể hiện ở tỷ lệ nợ quá hạn còn cao. Việc tìm
ra các giải pháp để đa dạng hóa danh mục cho vay nhằm hạn chế thấp
nhất rủi ro tín dụng là vấn đề rất quan trọng của NHĐT&PT – HV
nói riêng và Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam nói chung.
Trên cơ sở vận dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu
và đi sâu phân tích thực trạng danh mục cho vay tại Ngân hàng Đầu
tư và Phát triển chi nhánh Hải Vân trong giai đoạn từ 2009 – 2011,
luận văn đã trình bày được những vấn đề sau:
 Hệ thống hóa cơ sở lý luận về tín dụng ngân hàng, khái quát
chung về danh mục cho vay, xây dựng và hoàn thiện một danh mục
cho vay hiệu quả thông qua việc đánh giá, nhận định và đưa ra giải
pháp hoàn thiện danh mục cho vay tại chi nhánh, dưới nhiều hình - 3 -2. Mục đích nghiên cứu

trong việc xây dựng và hoàn thiện danh mục cho vay tại
NHĐT&PT-HV.
- Phân tích và đánh giá thực trạng cho vay tại NHĐT&PT-
HV trong giai đoạn từ năm 2009 – 2011 phân theo nhiều
tiêu chí khác nhau như theo kỳ hạn, loại hình doanh
nghiệp, theo quy mô doanh nghiệp, theo hình thức đảm
bảo….
- Đưa ra những nhóm giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn
thiện danh mục cho vay tại NHĐT&PT-HV trong thời
gian tới.
6. Kết cấu luận văn
Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn gồm 3 chương.
Chương 1: Cơ sở lý luận về danh mục cho vay của ngân hàng
thương mại.
Chương 2: Thực trạng danh mục cho vay tại Ngân hàng Đầu
tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Hải Vân trong giai
đoạn từ năm 2009 đến 2011.
Chương 3: Giải pháp hoàn thiện danh mục cho vay tại Ngân
hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Hải Vân

- 21 -

3.2.4.2 Xử lý những khoản cho vay có vấn đề
Khi phát hiện những khoản cho vay có vấn đề, ngân hàng cần
khôi phục vốn cho những khoản cho vay đó một cách cụ thể.
- Luôn giữ vững mục tiêu, tận dụng mọi cơ hội trong việc khôi
phục toàn bộ phần vốn cho vay.

3.2.4.1 Phát hiện các dấu hiệu của những khoản vay có vấn
đề
Mặc dù đã có những biện pháp quản lý an toàn áp dụng trong
hoạt động cho vay của ngân hàng song việc tồn tại các khoản cho vay
có vấn đề là một thực tế không thể tránh khỏi. Tuy mỗi khoản cho
vay có vấn đề đều mang những nét đặc thù nhưng dù sao chúng đều
có những nét chung góp phần cảnh báo cho ngân hàng về những vấn
đề rắc rối đã bắt đầu nảy sinh như:
- Sự trì hoãn bất thường hay không có lời giải thích của người
vay trong việc nộp các báo cáo tài chính và các khoản thanh toán
theo kế hoạch cũng như trì hoãn trong giao tiếp với nhân viên ngân
hàng.
- Đối với những món cho vay kinh doanh là những thay đổi bất
thường xuất hiện trong các phương pháp mà người vay sử dụng để
tính khấu hao tài sản cố định, trả tiền trợ cấp, tính giá trị hàng tồn
kho, tính thuế hay thu nhập.
- Đối với những món cho vay kinh doanh, việc cấu trúc lại số
dư nợ, không chia lợi tức cổ phần, hay sự thay đổi trong mức phân
hạng tín dụng của khách hàng là những dấu hiệu cần chú ý.
- Khách hàng hoạt động thua lỗ trong một hoặc nhiều năm, đặc
biệt thể hiện thông qua các chỉ số lãi trên tài sản của người vay
(ROA), lãi trên vốn cổ phần (ROE) hay thu nhập trước trả lãi và thuế
(EBIT). - 5 -CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DANH MỤC CHO VAY CỦA NGÂN

1.1.3 Nguyên tắc cho vay
- Sử dụng vốn vay đúng mục đích
- Hoàn trả nợ gốc và lãi tiền vay đúng thời hạn đã thoả thuận
1.2 Danh mục cho vay của Ngân Hàng Thương Mại
1.2.1 Khái niệm danh mục cho vay
Danh mục cho vay là tổng hợp tất cả các khoản cho vay của
ngân hàng được xây dựng tại một thời điểm nhất định. Danh mục cho
vay là tài sản chiếm tỷ trọng lớn nhất của các ngân hàng, giá trị của một
danh mục cho vay không chỉ phụ thuộc vào lợi nhuận thu được của các
khoản vay mà còn thể hiện ở chất lượng của các khoản vay hay chính là
khả năng hoàn trả gốc và lãi của người đi vay. [11, Tr. 4]
1.2.2 Cơ cấu danh mục cho vay
Cơ cấu cho vay của ngân hàng là tỷ trọng dư nợ cho vay từng
bộ phận trong tổng dư nợ, các bộ phận này được xem xét theo nhiều
tiêu chí khác nhau (theo địa lý, theo kỳ hạn, mục đích, loại hình
doanh nghiệp, ngành nghề, quy mô, mức rủi ro, ) các bộ phận này
tạo thành cơ cấu danh mục cho vay của ngân hàng.
1.2.3 Mục tiêu của việc xây dựng danh mục cho vay
Tỷ lệ sinh lời hợp lý và ổn định sẽ là mục tiêu hàng đầu của
danh mục cho vay thương mại. - 19 -

- Trước khi đề xuất một khoản vay mới cho khách hàng, cán bộ tín
dụng nạp thử vào hệ thống. Nếu không vượt hạn mức, cán bộ tín
dụng tiếp tục tiến hành các thủ tục đề xuất cho vay. Nếu vượt hạn
mức, cán bộ tín dụng lập tờ trình xin tăng hạn mức để Trung tâm
điều hành xem xét phê duyệt và chỉ tiếp tục tiến hành các thủ tục
đề xuất cho vay khi có phê duyệt tăng hạn mức của Trung tâm

(1) Trưởng phòng Tín dụng lập đề xuất hạn mức tập trung tín dụng
cho danh mục cho vay của chi nhánh. Đề xuất này phải đi kèm
bản thuyết minh với nội dung : Lý do, căn cứ đề xuất, phân tích
cơ cấu ngành hàng trên danh mục cho vay của chi nhánh trong
những năm trước, phân tích cơ cấu ngành hàng theo kế hoạch
kinh doanh của năm đề xuất hạn mức, phân tích nhu cầu vốn của
các ngành hàng trong nền kinh tế.
(2) Giám đốc ngân hàng thông qua bản đề xuất.
(3) Trình đề xuất lên Trung tâm điều hành của NHĐT&PT VN xin
phê duyệt
Sau khi hạn mức tập trung tín dụng phân bổ theo ngành hàng
của chi nhánh được Trung tâm điều hành phê duyệt, chi nhánh quản
lý hạn mức tập trung tín dụng theo cách thức sau:
- Mã hóa các khoản vay theo ngành hàng nhằm tự động hóa việc
phân loại khoản vay trên hệ thống máy tính của chi nhánh.
- Lập mức cảnh báo vi phạm hạn mức (chẳng hạn, mức cảnh báo
80% nghĩa là khi tổng dư nợ của một ngành hàng đạt tới 80% hạn
mức, hệ thống tự động cảnh báo cho cán bộ quản lý tín dụng). - 7 -1.2.4 Những nhân tố ảnh hưởng đến việc xây dựng danh
mục cho vay
1.2.4.1 Nhóm nhân tố thuộc về phía ngân hàng
+ Khả năng thẩm định cho vay
+ Tình hình huy động vốn của ngân hàng
+ Chất lượng cán bộ tín dụng
+ Thông tin tín dụng

* Chỉ tiêu hệ số thu nợ
1.2.6 Vai trò của việc xây dựng danh mục cho vay
Xây dựng danh mục cho vay giúp ngân hàng đưa ra định
hướng chiến lược cho hoạt động kinh doanh của mình.
1.2.7 Các nguyên tắc xây dựng danh mục cho vay
1.2.7.1 Quy định pháp lý đối với hoạt động cho vay
Quy định về hoạt động cho vay có ảnh hưởng rất lớn tới danh
mục cho vay của ngân hàng bởi vì danh mục cho vay có vai trò rất
lớn đối với trạng thái rủi ro và an toàn trong hoạt động ngân hàng.
1.2.7.2 Thiết lập một chính sách cho vay bằng văn bản
Một trong những phương pháp quan trọng nhất mà một ngân
hàng có thể vận dụng để đảm bảo rằng các khoản cho vay của ngân
hàng thoả mãn được các tiêu chuẩn của cơ quan quản lý ngân hàng là
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đặt ra là phải thiết lập một chính sách
cho vay bằng văn bản. Một chính sách cho vay như vậy cho phép cán
bộ tín dụng và nhà quản lý ngân hàng thấy rõ đường lối chỉ đạo cụ
thể trong việc ra quyết định cho vay và xây dựng danh mục cho vay.
Cấu trúc thực tế của danh mục cho vay sẽ phản ánh những gì mà mà
chính sách cho vay của ngân hàng đặt ra.
1.2.7.3 Đa dạng hóa danh mục cho vay - 17 -

Hoạt động cho vay là hoạt động kinh doanh chủ yếu của
ngân hàng với việc xác định mối tương quan giữa lợi nhuận và rủi ro.
NHĐT & PT – HV có phương châm kinh doanh thận trọng, vì vậy
mục tiêu của việc xây dựng và hoàn thiện danh mục cho vay của chi
nhánh là nhằm đạt được mức lợi nhuận hợp lý nhất tương ứng với
một mức rủi ro có thể chấp nhận được.

3.1.3 Định hướng danh mục cho vay tại NH ĐT&PT -
HV trong thời gian tới
3.1.3.1 Xây dựng định hướng các ngành cho vay mục tiêu
Thực hiện chính sách tín dụng linh hoạt, thích ứng với môi
trường kinh tế, trên cơ sở cập nhật thông tin, phân tích, đánh giá thực
trạng và dự báo triển vọng từng ngành hàng, sản phẩm.
3.1.3.2 Xây dựng chính sách tín dụng chú trọng khách hàng
mục tiêu
Danh mục các khách hàng mục tiêu được lựa chọn biện pháp
cho vay an toàn và đạt hiệu quả cao.
Hoạt động tín dụng chủ yếu của NHĐT&PT-HV là cho vay
đối với các khách hàng DNNN nhưng cơ cấu dần chuyển dịch sang
cho vay đối với các doanh nghiệp ngoài quốc doanh và các tổ chức
khác nhằm đáp ứng như cầu vốn của các thành phần trong nền
kinh tế.
3.1.3.3 Giới hạn tổng dư nợ cho vay đối với một khách hàng
NHĐT&PT-HV đáp ứng tối đa và kịp thời nhu cầu về tín
dụng đối với khách hàng trên cơ sở phải đảm bảo giới hạn cho vay,
bảo lãnh tối đa đối với một khách hàng, nhóm khách hàng theo quy
định hiện hành.
3.1.3.4 Mục tiêu xây dựng và hoàn thiện danh mục cho vay
tại NHĐT & PT – HV - 9 -Đa dạng hóa đảm bảo rằng những rủi ro không mang tính hệ
thống như vậy sẽ được hạn chế rất nhiều bằng cách phân tán rủi ro
trên một số lượng lớn các tài sản không ràng buộc với nhau. Thông

hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam.
2.1.2.2 Cơ cấu tổ chức Chi nhánh Ngân hàng Đầu tư và
Phát triển Hải Vân
- Sơ đồ tổ chức
2.1.2.3 Kết quả hoạt động kinh doanh của NH ĐT&PT – HV
trong giai đoạn từ 2009-2011
a. Tình hình huy động vốn
b. Tình hình sử dụng vốn
c. Kết quả hoạt động kinh doanh
2.2 Thực trạng danh mục cho vay tại Ngân hàng Đầu tư và
Phát triển Việt Nam chi nhánh Hải Vân
2.2.1 Xây dựng danh mục cho vay
2.2.1.1 Hoạch định chính sách tín dụng trong giai đoạn
2009 – 2011
Định hướng hoạch định chính sách tín dụng của chi nhánh là
quá trình kế thừa, phát huy giá trị sẵn có, thay đổi để thích nghi với
sự biến động của môi trường kinh tế, xã hội tại địa phương và phù
hợp pháp luật trong từng thời kỳ.
2.2.1.2 Những nguyên tắc trong xây dựng danh mục cho vay
tại NHĐT&PT-HV trong giai đoạn 2009 – 2011
Việc xây dựng một danh mục cho vay tổng quát đa dạng
ngành nghề và lĩnh vực thì việc nghiên cứu về thị trường đòi hỏi
ngân hàng phải có một đội ngũ cán bộ giỏi nghiệp vụ và am hiểu thị
trường để có thể đề xuất, giám sát và quản lý tốt các khoản vay. - 15 -

CHƯƠNG 3
GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN DANH MỤC CHO VAY TẠI

2011
Năm 2011 là một năm đầy biến động đối với nền kinh tế Việt
Nam, và đặc biệt là đối với hoạt động của ngành ngân hàng. Ngành
ngân hàng ngày càng thâm nhập sâu và có vai trò quan trọng trong
nền kinh tế thị trường, các động thái chính sách của NHNN cũng như
các giải pháp điều hành kinh doanh của các NHTM tác động lớn đến
nền kinh tế do đó thu hút sự quan tâm lớn của công chúng.
2.2.4.2 Những kết quả đạt được trong việc xây dựng và quản
lý danh mục cho vay tại NHĐT&PT-HV
Đã thực hiện chỉ đạo điều hành công tác xây dựng danh mục
cho vay đảm bảo các nguyên tắc: việc tăng trưởng cho vay phải phù
hợp với tăng trưởng nguồn vốn và nâng cao hơn nữa chất lượng tín
dụng.
2.2.4.3 Những hạn chế trong việc xây dựng và quản lý danh
mục cho vay tại NHĐT&PT-HV
Cơ cấu danh mục cho vay phân bổ chưa hợp lý, tập trung chủ
yếu đối với DNNN. Tỷ lệ nợ xấu thấp nhưng doanh số cho vay chưa
cao. Mức tăng trưởng dư nợ còn thấp, vòng quay vốn tín dụng nhỏ.
2.2.4.4 Nguyên nhân dẫn đến sự hạn chế trong việc xây
dựng và quản lý danh mục cho vay tại NHĐT&PT-HV
Hệ thống thông tin tín dụng còn hạn chế ảnh hưởng trực tiếp
đến công tác quản lý khách hàng, làm suy giảm chất lượng danh mục.
Công tác thẩm định còn nhiều thiếu sót. - 11 -

2.2.2 Thực trạng danh mục cho vay
2.2.2.1 Phân tích cơ cấu danh mục cho vay
a. Phân tích cơ cấu danh mục cho vay theo kỳ hạn

doanh nghiệp
Bảng 2.6. Danh mục cho vay theo loại hình doanh nghiệp
(Nguồn: Báo cáo của NHĐT&PT chi nhánh Hải Vân năm 2009-
2011)
d. Phân tích cơ cấu danh mục cho vay theo quy mô
doanh nghiệp
e. Phân tích cơ cấu danh mục cho vay theo hình thức
đảm bảo
f. Phân tích cơ cấu danh mục cho vay theo mục đích
vay
g. Phân tích cơ cấu danh mục cho vay theo phương
thức cho vay
2.2.2.2 Cơ cấu dư nợ chung theo mức rủi ro tại NHĐT&PT -
HV - 13 -

Bảng 2.11. Cơ cấu dư nợ phân theo mức độ rủi ro