d?p rieng cho mQi lua tuoi". Day chinh la niem tin manh li^t vao nhung gia trj
CO
truyen. Nha van con dem hinh anh cay si c6 thy vao phan cuoi cua truy^n
voi
thai dp ngoi ca nhan vat voi su tran trpng nhirng gia tri tarn
linh.
Cay si bait
go'c do len mai den Ngpc San nhung nho vao tinh yeu va niem tin cua con
nguai ma no da song lai. Su song lai cay c6 thu la niem lac quan tin tuang cua
tac gia vao su phuc hoi nhiing gia tri tinh than cua Ha Npi. Nhung gia tri van
hoa ben vung se khong ma't di, nha van ao uoc nhimg gia tri ay se hoa than
vao hi^n tai "Mpt nguai nhu c6 phai
chet
di
that
tiec, mot hat bui vang cua Ha
Npi
rai xuo'ng chim sau vao lop da't c6. Nhirng hat bui vang lap lanh dau do 6
moi goc pho' Ha Npi hay mupn gio ma bay len cho dat
kinh
ky lung
linh
choi
sang nhirng anh vang".
Lam
nen thanh cong cua tac pham noi chung va xay dung nhan vat ba Hien
noi
rieng la nha vao ngon ngu ke chuy^n dac sac, c6 tinh ca the hoa. Nha van it
mieu ta, chii yeu la ke, ke bang quan sat, phan tich va binh luan sac sao giau y
nghia. Gipng di^u tran
thuat
DANG
Ot SO SANH & cAu TRUC BAI LAM
I.
KHAI
QUAT
CHUNG
Trong cac ky thi DH tu nam
2009
cho den nay. Bp Giao Due va Dao Tao da
lien
tuc ra de thi
theo
huang mo. Dac
bif
t eo dang de so sanh la dang de dang
fat
Vam
kho cho thi sinh hifn nay. Tuy nhien, dang de nay da dupe nguoi viet
bien
soan
theo
cau triie chuan dap an cua Bp. Nam dupe cau
true
nay hpc sinh
ge khong con phai bo nga voi de thi mai nira. Tu do biet ap dung cho timg de
thi
va npi dung eu the ma de thi yeu cau.
1. Cdc dang so s^nh thudng gap 1^:
a. So sanh hai chi
tiet
nhan
nhuc
cua
nhan
vat Tie (Dai thica - Nam Cao)
khong
dang
trdch chi
dang
thuomg;
con su
nhan
nhuc
cua
nguai
dan ba
hang
chai
(Chiec
thuyen
ngoai
xa - Nguyen Minh Chan) thi vita
dang
thuomg
vita
dang
trdch.
Tu
cam nhan cua minh ve hai nhan v|t nay, anh (eh;) hay binh luan y kieh
tren.
11, Tap hai,
NXB
Giao dye,
2008,
tr. 39)
L&p
lap may cao dim nui bqc,
Chim
nghieng
cdnh
nho:
bong
chieu
sa.
.un ,„n,x
luuru
ihi da, hoc ^gU Van -
fhan
uatin tJteu
Long
que den dan vai con
nude,
Khong
khoi hoang hon cung nhd nha. '.
(Trang
giang - Huy Can, Ngif van i j
Tap
hai, NXB
Giao
due,
cdi mdu do gian die a mot nguai bat man bue bgi gi moi do thu ve{ )
.
(Ngudi lai do Song Da - Nguyen
Tuan,
N^'ff
van
12 Nang cao,Tap mot, NXB
Giao
dye,
2009;
tr. 157)
( ) Tie Tuan veddy, song Huang van di trong du vang cua Truang San, vugt
qua mot long vuc sau dieai ehan niii Ngoc Trdn desdc nuac tra nen xanh thdm, vd
tit
do no troi di
giiea
hai day doi sirng simg nhu thdnh qudch, vai nhimg diem cao
dot
ngot nhu Vong Canh, Tam Thai, Luu Bdo md tie do, nguai ta luon luon nhin
thay
dong song mem nhu tam lua, vai nhieng chiec thuyen xuoi
ngugc
chi be vita bang
con
thoi.
Nhiimg
nggn
doi nay tqo nen nhiimg mdng phdn quang nhieu mdu sac tren nen
trbi tdy nam thdnh pho, "sam xanh, trita vdng, chieu tim" nhu nguai Hue
thiecmg
THAN
BAI
2, Lam ro tung doi tugtig.
a. Cam nhan ve doi tugmg thu nhat.
-
Npi dung.
-
Ngh^ thuat.
1,0
II.
THAN
BAI
b.
Cam nhan ve doi tuong thu hai.
-
Npi dung.
-
Ngh^ thuat.
1,0
2^
Cty
TNHH MTV DWH Khang Vi$t
3. So sanh
s^f
tuong dong va khac
bif
t.
0,5
-
Sy tuong dong.
f
lT'
Truang
THPT
Dong Ha - Quang Tri)
I.M6BAI
Nguyen
Tuan
la nha van c6
nhieu
trang viet rat song dpng ve
nhiing
eon
nguai
phi thuong,
tinh
each phi thuong. Nhan vat cua ong moi khi da xuat
hien
thi dut khoat phai c6 dau ah dac biet.
Canh
vupt thac cua ong lai do song
Da
trong Nguai lai dd song Dd va canh cho
chii
cua
Huah
Cao trong Chie nguai
tie
til
la hai chi tiet nghe thuat dac sSe. Qua canh cho chir va canh vup-t thac,
cAnh
cho chtr va canh vugt thac
*^WQIC
xem la
nhiSng
ang van dep nhat trong van hoe
Vi^t
Nam.
Npi
dung cam nhan (Lam ro timg doi tu<?ng):
Trong
tac pham Chii nguai tii tii Nguyen
Tuan
da rat dung cong vao
^'?c mieu ta buc tranh cho
chii
"mpt canh tugng xua nay chua timg c6".
mat npi dung:
Canh
cho
chii
nam 6 phan cuol
truyf
n
ngan Chii nguai tii
Cau
ehuy^n la cuoc gap go giira hai eon nguai trong mot
tinh
huohg v6
l^^'^g hi
tinh
huohg day
kich
tinh,
kich
tinh
cang
dupe
day den cao trao
khi
quan nguc bong nhan
dupe
cong van khan va biet
sang
sam mai Huan Cao da bi
giai
ra
phap
trucmg.
Li^u
cai
so nguyen thie't tha aia vien quan nguc la c6
dupe
chu Huah Cao de treo
trong
nha c6 thuc hi^n
dupe
khong?
Li^u
tarn long
sao lai nhu vay?
Vi
Thu
phap
la mpt
thii
choi tao nha mang net d^p cua
van
hoa phuang Dong. No thuong dien ra trong thu phong
hoac
trong khung
canh son
thiiy
huu
tinh,
troi
trong gio mat, c6 tra, eo rupu, eo hoa Vay ma
canh cho
chii
6 day lai dien ra trong dem khuya, ngay trong nha giam tarn toi
chat hep, am uot, tuong day mang nh^n, nen day phan chupt phan gian ,
trai
ngupe voi nhiing cai tarn toi ban
thiu
ay, noi bat len anh
sang
do rue eiia mpt
bo duo'e,
khoi
toa ra nhu dam chay nha, tarn lua trang
ve d?p hien ngang, hanh dpng nghla hi^p, thieng lieng eua nguoi cho chiJ.
Tuong
phan
voi
tu the^ hanh dpng nay la nguoi
dupe
nhan
chir:
vien quan nguc
lai
khiim
niim,
thay tho
lai
gay go
thi
run run bung chau myc.
Trong
canh nay eo rat nhieu dieu
trai
voi trat tu thong thuong: nha lao - nai
ngu tri
cua bong
to'i,
cai xau, cai ae tro thanh noi de
sang
tao ngh^ thu$t - san
sinh
ra cai
D^p;
am. Ca'
D?p da dua hp den
voi
nhau, khong eon ranh
gioi
giua pham nhan va quan
nguc ma la mpt tam long dap lai mpt tam
long.
Vi
thye
sxf
coi nhau la tri ai^'
o chu xong, Huah Cao con do quan ngyc day va noi voi ong nhiing 161
Ijiuyen
chan thanh, tam huye't: " Thay Quan nen tim ve que ma o, thay hay
jjioat
khoi
cai
nghe
nay da roi hay nghl den chuyfn choi chir. O day kho giu
thien
luong cho lanh
vimg
va roi
ciing
den nhem nhuo'c mat cai doi lucmg
^hi?n
di.
Nguc quan cam dpng,
chap
iTioi
ay khong phai ehi c6
thoi
ong Huah ma den hom nay no van con nguyen
gia tri.
Do
ciing
chinh la ly tuong tham my
ciia
Nguyen Tuan ve su thong nhat
giua
TAM
va
TAI,
giiia
THIEN
va
MY.
Ve
mat ngh^ thuat: Va de tao nen sy "chua tung c6 ay", Nguyen Tuan da
huy
dpng von ngh| thuat uyen tham
ciia
minh
de tao dyng.
Biit
phap
tucmg
phan rat dam net: bong toi doi lap
voi
gop
phan khong nho lam nen thanh eong eho tae pham Chu
nguai
tie
tu. Canh cho
ehii
dem den mpt ket thiie c6 hau,
giiip
nguoi dpc them yeu men mpt net d^p
trong
van hoa dan toe, cam
phue
truoc mpt tai nang, nhan
each
cao ca, gieo vao
long
nguoi mpt
niem
tin
bat
dif t
vao chieh thang
ciia
thien luong.
b. Phan tich canh vupt thac trong Nguai lai dd song
Da:
Truoc
het ve mat npi dung: Ong do trong tac pham la mpt nguai lao
<l9ng,
la hinh anh
mao va tam dja
ciia
thii
ke thu
so' mpt
doi voi
^on
nguoi (di?n mao do
dupe
the
hifn
qua dia the hiem tro: Bo da, ghenh,
'^oay nuoe, dang long Ipn
giiia
rung tre
niia
do lua Dang gam hon ca la tam
"^ia
cvia no qua
each
bay binh bo tran nham hiem vai v6 so nhung boong-ke
phao
dai da
noi,
ba lop
triing
vi
th^ch
tr^n.
365
tran mac ngay tu cau van mo dau canh vupt thac: "Thach tran dan bay
vira
xong
thi cai thuyen vut
toi.
Pho'i hpp voi da,
thac
nuoc reo ho lam thanh vi^n
cho da". Canh hon chien ac
li^t
dien ra "mat nuoc ho la vang day, ua vao ma be
gay can cheo, song
nude
nhu the quan
lieu
mang xong vao ma "da
trai"
ma
"thiic
goi vao bung va hong thuyen Co
liic
chiing dpi ca thuyen len". Song
thac
da danh mie'ng don hiem dpc nhat bop chat lay ha bp "khien cho ong do
dau dieng mat meo bech
di.
Nguy hiem la vay nhung ong lai do van co nen vet
thuong, hai chan kep chat cuong
lai,
binh
nghiem gia dan, ong da nam
chac
binh
phap
ciia
than song than da, nam
virng
quy luat phuc
kich
cua lii da noi ai nuoc
nguy hiem nay:
Triing
vi thu hai tang them nhieu cua tu hon danh
lira
con
thuyen, cira sinh lai bo' tri l^ch qua phia bo
hiru
ngan: "Dong
thac
hiim
beo
dang hong hoc te'manh tren song da". Ong lai do bat dau cupc tan cong bang
each
"nam chat
dupe
cai bom song
diing
luong
roi"
ong cho eon thuyen "phong
qua cong da canh
vno
canh khep". "Chiec thuyen nhu mpt
miii
ten tre xuyen nhanh qua hoi nuo"^/
vira
xuyen
vira
tu dpng lai lupn dupe". The la het thac. That la tai
tinh
het cho
noi.
Tai ngh^ lai do vupt
thac
nhu ong
ciing
dupe
xep vao bae sieu pham xtf^
nay chua
timg
co! Dpc den day ta moi co cam giae v6 6a, tho
phao
nh? nhom.
366
'e mat ngh^ thu^t: Do^ van huy dpng sue manh cua quan sat, tuong
tvfCT'S'
tuong, cac
phep
nhan hoa, so
sanh,
song Da. Canh vupt
thac
cd the xem la doan hay nhat trong ban anh
hiing
ca
pgoi
tri dung tuyet voi cua eon nguoi lao dpng.
3. Doi chieu hai canh do de thay net on dinh va doi moi trong phong
each
ngh?
thuat
ciia
Nguyen Tuan tmoc va sau Cach mang:
Ve
diem giong nhau: Trude sau Nguyen Tuan van
giir
phong
each
tai hoa
ngh^
sT. Ong kham pha sy vat d phuong di?n van hda tham my, con ngudi d
phuong dien tai hoa ngh^
sT.
Ca hai hinh tupng nhan vat: Hua'n Cao va ong do
deu la nhirng con ngudi tai hoa ngh^ si. Cho dii hp d nhirng
giai
doan, tang Idp
khac nhau, lam nhirng cong viec
khae
nhau nhung deu la doi tupng
phan tieh deu truyen den cho ngudi dpc nhirng rung cam manh
li^t
Thii
phap
tuong phan thuong
dupe
van dung de to dam nhirng canh tupng gay an
^<?ng dir dpi. Trong canh cho chir ong Huan da cho chir trong hoan canh nguc
^
tam
tdi,
trong canh vupt
thac
ong do be nhd chinh phuc song Da hung bao.
Von
ngdn ngir phong
phii,
chuan xae, giau gia tri tao hinh, gpi cam, cau van
gpt giua can trpng. Ngon tir trong van ong bien hda khon ludng. Ong
"^^Pc menh danh la "thay
phii
thuy
ciia
ngon ngu". O ca hai canh trong hai tac
Pl^am da khang dinh tai ngh^ do cua ong.
Ve
net khac nhau net doi moi
ciia
Nguyen Tuan trudc va sau Cach mang:
Trong
d?p trong
xa
hoi mai (vang).
Truoc
day ong
tuy#t doi
hoa cai
phi thuong,
nay ong
phat hi^n
sy
thoVig
nhat giiia
cai
phi thuong
va
binh thuong. Ngon
ngii
truoc day
c6
kinh,
dai
cac,
giQng van ngang tang, kieu
bac, nay
hi^n dai, gan voi doi thuong.
Su
thay do'i
do lam
cho
nha
van tai hoa
ngh§
si -
niem tv hao ciia Van h(?c Vi?t Nam.
Diing
nhu loi ciia nha
phe binh Vu NgQC
Phan
"Van ciia Nguyen Tuan khong dung cho nhung ngu6i
nong noi thuong thiic".
2:
So
sanh
cai
nhin
nghf
thu?t
cua
nhan
vat
Phung
trong
Chiec
thuyih
ngoai xa -
Nguyen
Minh Chau
va
nhan
song
vi
hai
thii
ay
luon
gan
lien voi
nhau. Hai nha van Nguyen Huy Tuong va Nguyen
Minh
Chau tuy viet hai
tac
pham
a
hai giai doan
khac
nhau nhung ho cung huang den quan ni^m ve
ngh?
thuat. Quan niem
do
dugc
the
hien
qua
hinh tugng hai nhan
vat
Phiing trong
Chiec
thuyih
n;^oai
nang tarn gia trj.
II.
THAN BAI
1. Khai
quat
tac
gia,
tac
pham:
Nguyen
Minh
Chau, ong dugc xem
la
mpt trong nhirng nha van tien phong
trong
cong
cupc
doi moi van hpc
"nguoi
mo
duong
tinh
anh va tai
nang
(Nguyen Nggc). Van ciia ong gian
di
ma sau
sac,
tham thia nhieu du vj
ve
Nguyen Huy Tuong
vua la mpt nha van, mgt nha
bien kich.
Ckig
c6 xu
hUf^ng
tim
ve
lich sii
de
tie'p can nhiing con nguoi "mpt
thdi
vang bong". Ngoai
^i)
kich
sac Son gay
tieng vang Ion, Nguyen Huy Tuong
con xay
dyng thanh
c6ng
vo kich
V
hoi, mpt bi kich ciia nguoi kien tnic su tai
ba -
Vii
Nhu To.
Hai
nhan
vat
Phung
loi
de
nghi ciia truong phong,
anh
phai ehyp
nipt
biic
anh de
dang
cho bp
Uch nam
sau. Sau
nhieu ngay
lao luc
tim kiem,
anh
bat
gap mpt hinh anh
chiec
thuyen dang tu tu
ghe
vao
bo
trong mpt buoi
sang
"suong
mu
trang nhu sira
c6 pha
doi chiit mau hong
nuoe
rira quai dan, Phiing
da
ngay lap tue phat hi^n
ra
dSng
sau
chiec
thuyen
ngu
phii
d?p nhu
trong
mo ay la mpt su
that
phii
phang.
Do la
canh
lao dan ong danh vp mpt
each
tan nhan. Canh nguoi dan
ba
hung
chju don roi
ma
khong
"chay
tron, khong tim
each
tinh
yeu v6 bo ben do'i voi nhirng diia con. Vi "dan
6 thuyen chiing toi phai
song
cho con
chir khong
the
song
cho
minh nhu
a
^••en da't dupe"
va
cung vi
"can
mpt nguoi dan ong
de
cheo
chong nhirng liic
phong ba" dii han tan bao den miic nao.
Phiing
cay
dang nhan
ra
rang,
dSng
sau
canh
d?p nhu
mo
huong dupe
tao nen
tir ngoi
biit
ciia ong
la su
tuong phan giira nghf
*^^at va
eupc
song,
ngh$ thuat thi
6
ngoai
xa
con
cupc
doi thi
Igii
that gan, ngh$
•3AQ
thuat thi d^p nhung cupc doi sao day ray bao ngang trai. Qua tinh huo'ng do
nguoi ngh# sT mod thain thia r^g: ngh# thuat khong the lang man hoa, thi vj
hoa
cuQC
doi khi
cugc
doi con day ngang trai. Anh da cho nguoi dpc tha'y
dxiqc
cai
nhin
true
su thien
tai va dam me ngh$ thuat, bj hon quan Le Tuong Due bat xay dvmg Cuu Trung
Dai
de lam noi huong lae, vui choi voi cac cung nu. Nhung ong la mpt ngh^ si
CO
nhan each va c6 ly tuong ngh^ thuat het sue cao d?p, khong phai la nguoi
ham
song sp chet hay chi vi chiit cong danh ma phai ban than minh cho nghe
thu^t. Lue dau, ong nhat
dinh
tha chet chu khong xay dung Cuu Trung Dai
cho ten vua bao ngupe, nhung khi nhan ra gia tri nghf thuat de lai cho doi thi
ong lai quen mat mpt thve te la dan ehung dang doi kho.
Cuu
Trung Dai cang xay cao bao nhieu thi mo hoi, nude mat va ea mau
xuong cua nhan dan ngay cang tang len bay nhieu.
Vii
Nhu To cang quyet tam
xay dvrng Cuu Trung Dai thi eae mau thuan ngay cang
theo
do ma kho giai
quyet va Dan Thiem cang khuyen
khich
Vu Nhu To xay Cuu Trung Dai thi
xung dpt giiia nguoi nong dan va eon nguoi nghf thuat ngay cang tang cao.
Co
the noi do la mpt khat vpng het sue ehan chinh nhung no dupe dat khong
diing
cho, khong kjp thoi, khong tinh den gia tri eupe song thi nghiem nhien
Vu Nhu To phai lay ea cai gia ciia ngh^ thuat de doi bang ehinh mang
song ciia minh. Tuy dupe viet vao hai boi canh xa hpi khac nhau, van hoa ma
(Jo'i tuong ton tai khac nhau va phong each cua hai nha van ciang hoan toan
khac nhau, nhung hp deu c6 mpt diem ehung da lat ra la bai eiia ngh$ thuat.
Ngh^
thuat phai gan
lien
voi eupe song, phuc vy eupe song, ne'u ngh^ thuat xa
roi
cupc song, xa roi quan chiing thi chi dem lai bi
kjch
tham kho'e nhu ciia Vu
Nhu
To hay cai
nhin
phien di$n ve cupc so'ng ciia ngh§ sT Phiing. Tuy rang
ngh? thuat la cai d?p ciia cupc song nhung khong phai
liic
nao no cung d?p.
Dang
sau ciia tam huy ehuong rang ro luon go ge va nhieu khuyet diem.
Ngoai ra, nghe thuat ehan ehinh la ngh§ thuat vi cupc so'ng, phuc vy cho cupc
song, ngh^ thuat xa roi eupe song chi la ngh? thuat suong, khong xiing dang la
nghf thuat ehan ehinh, dieu do doi hoi nguoi ngh^ si phai bie't tim toi, kham
pha
cupc song, hieu no tren nhieu phuong dien. Ngh^ si ehan chinh ding
giong nhu nghe thuat ehan ehinh va ngh^ thuat luon phai vi nhan
sinh
khong
chi
ca dai duong
|>ao la. Trong tac pham Chi Pheo va Vo
chong
A Phu hai tac gia Nam Cao va To
lloai
da lam nen hai "hat cat", "hai gipt nuoc" ay. Do la "tieng chim hot ngoai
Ha vui ve qua. Tieng anh thuyen chai go mai
cheo
duoi ea. Tieng ciia ma'y ba
B cho ve" (Chi Pheo) va "Mi nghe tieng sao vpng lai thiet tha boi hoi " {Va
^ngAPhii).
II.
THAN BAI
1. Khai
quat
ve hai tac gia, tac
pham:
- Nam Cao, cay but hien thuc xuat sac va tham dam
tinh
than nhan dao.
Chi
Pheo
(1941)
la kiet tac da ke't
tinh
cao nha't cho dac diem
nghe
thuat aia
nha van. Chi tiet "tieng chim hot'ngoai kia vui ve qua! " la mpt trong nhung
chi tiet dac sac the hi$n gia tri nhan dao cua tac pham.
chim hot
ngoai
kia vui ve qua!"
trong
tac
pham
Chi
Pheo
ciia Nam Cao:
- Ve mat npi
dung:
Chi
Pheo
dxxgc
nha van Nam Cao xay dung bang mot
tarn
long nhan dao sau sac. Nha van da vui buon, kho dau ciing vai so phan
nhan vat ngay tu dau cho den cuoi tac pham. Vui mung khi Chi
Pheo
song
vol
uoc mo thai
tuoi
tre "chong
cuoc
muon cay thue, vg a nha d^t vai". Buon khi
Chi
Pheo
tro thanh con quy dir ciia lang Vii Dai, buon khi Chi trugt dai trong
toi
trai
tim nhan ai. Va sau
cuoc
tinh
ay trong dem trang rac bui vang tren
song.
Chi
Pheo
da dugc thoat ra khoi con me ciia
cuoc
doi han.
Cuoc
gap go bat ngo voi Thj No va tran 6'm da lam cho con quy Avt c6 su
thay doi han ca ve tam sinh
li.
Tu khi di tu ve day la Ian dau tien sau bao nhieu
nam Chi he't say, hoan toan
tinh
tao va c6 dugc mgt khoang ngung lang de
nghe
dugc nhiing am thanh quen thugc ciia
cugc
song
"Tieng chim hot ngoai
kia vui ve qua. Tieng anh thuyen chai go mai
cheo
duoi ca. Tieng may ba di
chg ban vai ve".
Nhiing
am thanh thuong nhat ay ngay nao ma cha c6 nhung
thanh do da danh thiic trong Chi nhirng cam xiic ciia con nguoi. Chi
nhan ra ngoai cai leu am tha'p chi c6 hoi lo mo ciia minh, "mat
troi
chac
da len
cao, va nang ben ngoai
chac
la rue ro". Cung nhu nhiing nguoi say
tinh
day,
Chi
Pheo
thay mieng dang, long mo ho buon. Nhung vai anh, day la cam
giac,
cam xiic vua dugc danh thuc. Khi Chi
Pheo
nghe
nhiing am thanh ciia
cugc
song
va biet dugc
trai
som hay mugn cung chinh la anh da dan y thiic ve
cugc
song.
Am thanh
cugc
song
ay da danh thiic trong Chi
giac
Roi Chi
Pheo
da hinh dung dugc tuang lai day bat on 6 phia truoc: 6
nhiing
nguoi nhu han, chiu dung biet bao la
chat
dgc, day doa cue
nhgc,
ma
chua
bao gio 6'm, "mgt tran 6'm c6 the la dau hi^u bao rang ca the da hu hong
nhieu. No la mgt can mua cu6'i miia thu cho biet
trai
gio ret, nay mua dong da
den". Chi
Pheo
hinh nhu da tr6ng truoc thay
tuoi
gia ciia han, doi ret va 6'm
dau,
va c6
dgc
Cang
nghl, Chi
cang
lo, vi "c6 dgc dang sg han la doi ret va
6m dau". Neu khong c6 Thi No vao, cii de han van vo, thi den
khoc
dugc mat.
De'n day, kh6ng ai nghl Chi
bao gio dugc ban tay nguoi dan ba nao cho. Va Thj
No
la Ian dau. Lan nay la Ian
thii
nhat han dugc mgt nguoi dan ba cho, dugc
so'ng
trong
tinh
cam yeu thuong thue sy. Bat
chao
hanh da nga'm
cang
lam han
suy nghl nhieu. ^ ,„
373
Tu
cam nhan ve
tinh
yeu cua Ihi No, cam xuc, cam
giac
cang duoc danh
thiic
sau sac han a Chi
Pheo:
"Han thay mat hinh nhu uot
irot
Han nhin bat
chao
hanh boc
khoi
khae
lai
khong
the du(?e. Ho se thay rang han cung c6 the khong lam hai
duge
ai.
HQ
se
nhan han vao cai xa hoi bang phang, than thien cua nhirng nguai luong
thi?n ".
Doan van ngan nhung chua dung trong do la ca sy khao khat den
chay bong cua Chi
Pheo.
That cam dong biet bao.
'•I
Cung
chinh nho am thanh ay ma Chi
Pheo
da tu y thuc va tra ve voi mot
Chi
Pheo
hien lanh luong thien.
Ciing
chinh nho am thanh ay
ciing
vai nhung
ngay hanh phiie trong
tinh
yeu,
tinh
truy^n,
khae
hoa
sau sac net
tirih
each
tam
li
va bi
kich
eiia nhan vat. Qua viee tap trung vao chi
tiet
dat gia ay. Nam Cao
ciing
da tap trung the hien tu tuang nhan d^o sau sac
mang den eho nguoi dge nhijng trang viet day
xiic
dpng.
b. Neu nhu "tieng chim hot ngoai kia vui ve qua" da thuc day ca mpt linh
hon thi chi
tiet
"Mi
nghe
tieng sao vpng lai, thiet tha boi hoi" ma nhan vat
Mi
nghe
dupe trong dem tinh miia xuan {Va chong A Phu - To Hoai) cung
mang den cho nhan vat va b?n dpc nhieu xiic cam manh li|t:
Ve
mat npi dung: Mi la eo gai tre dep nhung vi mon ng- cua bo me ma Mi
xuan tren mien
niii
Tay Bac da deh,
miia
xuan ay dugc mieu ti
rat d?p, sac mau cua "nhiing chiec vay hoa phoi tren mom da xoe nhu con
tixfom
sac so", tieng cuoi noi cua dam tre choi quay dpi tet, dac bi?t la Heng sao
diet
xoay sau vao
trai
tim tuang nhu bang gia cua
Mi.
. ,., ,.,
Tieng
sao khi d xa thi lap 16 noi dau
niii,
khi lai gan thi "lung lo bay ngoai
duong" roi cuoi
ciing
nhap
vao hon Mi
"Mi
ngoi nham tham loi nguai dang
thoi
sao". Tieng sao chinh la hi^n than cua
tuoi
tre,
ciia
tinh
Ichii
tuoi
d?p
ciia
mgt c6 gai giau tai nang. Buoc nhay tam ly dau tien aia Mi
do la vi?e
Mi
ngoi nham tham lai
ciia
nguoi dang
thoi
sao:
May
CO
con
trai
con
gai roi t^'. • • >
May di
lam
nuang ' '
^ Ta
khong
CO
con
trai
con
gai i
5
.
day
nhin
nhimg nguai
nhay
^ong,
nguai hat, nhung long Mi thi
dang
song
vengay
truac". Mj uong nhu nuot
cay, nuo't dang, nuot han vao trong long. Uong cho quen nhung lai nho. Mpt
khi
rugu khong con dii sue lam nguai ta quen thi no lai quay lai thuc
tinh
ca
con
tim va ly
tri.
Mi lai
nghe
tieng sao ggi ban dau lang. Rugu chinh la - chat
nien
danh
thiic
phan doi da mat
cila
Mi.
Rugu lam Mi song lai mgt qua
khii
^ay ap niem vui
kia la
*hien
duong
tuoi
tre. Chi tie't nay cho thay. Mi nhin ve phia anh
sang,
eo nghia
tam
hon Mi dang khao khat
"Vugt
nguc". Mi vui lam "Mj
thay
phai
phai
tra
trong
long
dot
nhien
vui suang nhu nhimg
dem
Tet
ngay
truac".
Do la niem vui
^|ia
mgt ke da tim lai dugc
minh.
Va Mi y
thiic
khong
c6
long
vai
nhau
ma van
phai
a vai
nhau".
Dau don qua. Mi khat khao: "Ne'u cd ndm la
ngon
trong
tay liic nay, Mi se
an cho
chel
ngay,
chif
khong
buon
nha Iqi
niea".
Muon
chet,
nghia la Mj khong c6n
nhu
truoc niia. Mi muon phan khang lai hoan
canh
ay. Mi da khong con
cha'p
nhan cai thyc trang e che nay. Do chinh la sue
cung
sap di
choi
Mi
qudn
lai toe, Mi v&i tay lay cai vay hoa vat a
phia
trong
vdch Mi
rut
them
cai do". Do la nhu cau lam dep ban than truoc liic di choi. Mj lam tat ca, that
binh
than va khong he de y den thai dp cua A Su. Chung to, sue
song
manh
li?t trong Mi dang Ian hon tat ca. Bong ma than quyen ciing khong the Ion hon
sue
song
cua Mj.
Y djnh giai thoat cua Mi khong thanh khi A Sir tro ve. Han thing tay
viii
dap tan nhan sy
troi
dgy do: "No
xdch
cd mot
thiing
sgi day ra
troi
song:
"Trong
hong
tot. Mi
dimg
im
Iqng,
nhu
khong
hiei
minh
dang
M
troi.
Hen
ruau
eon
nong
nan,
Mi van
nghe
tieng
sdo dua Mi di
theo
nhitng
cuoc
chcri,
nhung
dam
chcn ".
chan
ngira dap vao vach da dua Mj tir noi nho tro ve voi
hif
n
tgi. Gia'^
mo tan bieh. Tieng sao ding khong con. Chi con Mj voi noi dau than phan-
Tinh
roi mai thay long cay dang "M?
thon
thitc
nght
minh
khong
bang
con
ngua"-
376
Cung nho am thanh tieng sao danh thuc ma ngpn lua
tinh
yeu va khat
vpng
*V do trong Mi lai mpt Ian nira bung
chay.
Va
chac
chSn
se tra thanh
f^gQn lira rye ro ma bang chung la hanh dpng coi
troi
cho A Phu va cimg anh
song
manh
li^t.
Day ciing chinh la nhiS'ng chi tiet dac
sac gop phan khang dinh gia tri nhan dao sau sac moi me trong hai tac pham
Chi
Pheo
cua Nam Cao va Va
chong
A Phu cua To Hoai.
Ve su
khac
bi|t: O tac pha'm Chi
Pheo
la nhirng am thanh quen thupc cua
CUQC
song
xung quanh "hom nao cha c6". Nhung hom nay Chi moi
nghe
thay
vi
bay gia moi he't
say
day la am thanh cua khat
khao
dupe
song,
dupe lam
nguoi
luong thien ciia mpt nguai khong eo quyen lam ngudi. Qua do ta thay
canh,
tao khong khi
'fuy^n
hap dan.
III.
KET BAI
Tom lai, qua hai chi tiet ngh| thuat trong hai tac pham Chi
Pheo
va Va
chong
^ Phu. Hai nha van Nam Cao va To Hoai da mang den cho chiing ta hai thien
^•^y^n
ngan dac sac nhat cua van ehuong Vi^t Nam. Qua hai chi tiet nghf
*huat ay ta
cang
hieu sau sac han tam long nhan dao cua hai nha nhan dao chii
i
a Ion eiia dan tpc.
IT?
4: Tuong quan anh
sang
va
bong
toi
trong
tac
pham
Chii
nguai
tit tu
Hinh
tugng anh
sang:
nho nhoi, yen
6t, tan
lui
bieu trung cho mpt
cupc
song lac hau, tii dpng khong biet de'n
ngay mai la gi.
b. Hinh
tugtig
bong
toi, anh
sang
trong
Chu
nguai
tii tu.
-
Hinh
tugng bong toi trong Chir
ngitai
tit tii: sy tan bao, do ban cua xa hp!
phong kien suy doi. Sy xau xa ciia cai de
tifn
cai thap hen.
Hinh
tupng anh
sang:
truy^n.
Bong toi deu su dung de noi ve cai am u, tu tung, cai xau xa ciia the
luc. Anh
sang
deu huong con nguoi vuon den nhiing dieu tot dep.
- Khac bi^t: V6i Nguyen Tuan anh
sang
va bong to'i vira doi lap, vua bo
sung, nang do nhau, dong thoi c6 su chuyen hoa tu bong to'i ra anh
sang.
Voi
Thach Lam, bong toi vua mang nghia bieu trung cho
cupc
song tu dpng,
quan quanh noi pho'huy^n vira dupe sir dung nhu phong nen chinh nham lam
noi
bat gia trj nhan van cua tac phain.
4. Danh gia chung:
- Voi Nguyen Tuan, cam hung tham my cua ong bat nguon tir cai d?p \cfn
lao, cai cao ca, bi
hiing
hoac
mo ta nhiing nhan
each
Ion nen thu phap
ngh?
thuat cung xay dung dua tren su doi lap gay gat, anh
sang
va bong toi ciing
dupe sir dung nham mieu ta nhiJTig tuong phan manh me, nhiing chuyen bie^i
Tien
dodn
binh
ko moc toe
Dent
ma Ha Noi
dang
kieu
tham"
.
Xtot^e
^i?^ "^^g
duang
Vi?t
Bac cua
ta Anh
sao dau
$08 ^""^ nan". Cam nhan cua anh (chi) ve 2
doan
tho
tren.
H\S6NG DAN CHI
TIET
I
Md BAI
fho ca cho'ng
Phap
eo mpt miia bpi thu Ion voi nhiing ten
tuoi
nhu Quang
mau Id giU oai
hiim
Mat
trieng
gin
mong
qua
bien
gidi
Dim ma Ha Noi
dang
kieu
tham
"
. j ,
(Tay Tien - Quang Diing)
"Nhimg
duang
Viet Bac cua ta
Dim dim ram rap nhu la dat rung
Quan
di
diep diep
triing trung » '
Anh sao dau
sung
ban
cung
mu nan"
(Viet
Hiiu
la nha tho cua ly tuong cpng san, la c6 dau cua nen tho ca
each
^ Viet Nam. Moi thoi ky lich sir di qua. To
Hiiu
deu de lai dau an rieng
, K dam hon tho
trii
tinh
chinh tri: Tif ay, Viet BSc, Gio
long,
Ra tran, Mau va
,,,m Trong do,
"Vif
t
Bac" la
dinh
cao cua tho To'
Hiiu
noi rieng va tho ca
^RPhr^r
noi chung. Vi^t Bac dupe viet trong cam
hiing
ve buoi chia tay Ijch
B chien thang Di^n Bien Phii, can bp ve xuoi, ke 6 nguoi di.
T70
2. NQi
dung phan tich, cam nhan lam ro hai hinh anh:
a.
Ve
tac bai tho nay
Doan tho ta dang phan
tich
la doan tho thu ba trong bai Tay
Tien.
Giua
nen thien nhien khSc nghif t, hinh anh nguoi linh hi^n len that I^j
di.
Quang Dung da dung nhung hinh anh rat hi^n thyc de to dam cai pi^j
thuong cua nguoi {inh:
Tdy
Tien
doan
hinh khong
moc
toe
Quan xanh mau
la
du
oai
hum
Hai
cau tho mo dau gpi len ve dep bi trang. Dau tien do la cai bi thuong goj
len
tu ngoai hinh cua nguoi
linh
om yeu, tieu tuy, dau trpc, da de xanh nhu
mau la. Doan quan trong that ki di: "Tay Tien doan binh khong mpc toe/ Quan
xanh mau la du oai hum".
Hai
xuang mau
Doi
ret
bao Ian
xe thit
da
,v
1
*•
Khudn mat da len mau tat hinh
Dau
con tuai
niea
nhitng ngay
hoa!
Long
toi xao
xuyen tinh thuong xot
Muon
viei
hai
tho
tham
le
nhod
'''
^' '
'•'
*
Tangnh
each
hieu ay, hieu
jj^eo
each thu nha't la hay nha't, an tupng nha't va chinh xac nha't.
pen
eanh
cai bi ta con thay cai Hao hung: thu
phap
ngh^ thuat doi lap
giira
goai
hinh 6'm yeu va tam hon ben trong da lam nen khi chat manh me trong
^
the
ciia
nguoi
linh:
"Doan binh khong mpc toe". Cau tho ta cai ngang tang
ciia
ngu'oi
linh,
lai nhu eo net
diia
vui, hom hinh: khong can toe mpc. Lai c6
them "Quan xanh mau la", tuong phan voi "dii oai hum". Cach noi ay cho
thay nhung nguoi
linh
Tay Tien rat lac quan, yeu doi, coi thuong gian kho.
play
nhin ky ta se thay 6 hp: nuoc da xanh va dau khong mpc toe vi sot ret
ciia
"Quan di di^p di^p trung trung",
ciia
"Tam quan ti ho khi
thon
nguu" (Sue manh ba quan nuo't
troi
trau) trong tho Pham NgO Lao. Ba tir
"di>
oai hum" gpi len dang ve oai phong lam
li^t,
oai
ciia
chiia son lam. Qua do
ta thay nguoi
linh
Tay Tien van manh me lam
chii
tinh
hinh, lam
ehii
niii
rung,
che'ngu mpi khac nghiet xung quanh, dap bang mpi gian kho.
Ben
canh chat bi hung, doan tho con de lai dau an lang man cua nhirng
chang
trai
Ha Ngi mang tam hon hao hoa:
M&t
Tay Tien khong chi biet cam siing cam guom theo
'^"g
gpi
ciia
non song ma con rat hao hoa,
giiia
bao nhieu gian kho, thieu thon
•^^i
tim hp van rung dpng, nho nhung ve ve d^p
ciia
Ha
Npi:
do c6 the la pho'
^'
truong xua, nhiing con duong
miia
thu thom lung hoa sira hay chinh xac
la
nho ve mot "dang kieu thom", bong dang
ciia
nhung nguoi ban gai Ha
9i»
thanh
Ijch,
yeu
kieu,
diem If. Co mot
thoi
nguoi ta hieu rang cau tho nay
^^g
guong
mat
noi
n\\(,
nhu
the. Do la
noi
nha
rupng dong
"Ba nam
roi
gui
lai
mai leu
tranh/
LuoVi
cay
da't do/
Tieng
mo dem
truong/
It
nhieu nguoi
vp tre /
Mon chan tren
g^o canh khuya" (Hong Nguyen).
Do la noi nho
"gieng nuoc
goc da nh
nguoi
Tdy
Tien
la
bo'n
cau tha
dupe
vje't
bang
but
phap
sit
thi
va cam
hung lang man.
Ngoi
but
Quang Dung thuong
huong
ve
nhiing
con
nguoi
phi
thuong trong hoan canh
phi
thuong. Nhiey
bi^n
phap
ngh^ thuat khac nhu:
dol
Ve
npi dung: Neu nhu
6
nhimg doan tho truoc. To'
Huu tvt sy ve
nhirng ky
ni^m
voi thien nhien
va con
nguoi
Vi^t
Bac. Nhung
ky
niem
ay
dupe
dien
ta
bang nhimg
cau tho
mang dam da'u
an ca dao dan ca dam da
tinh
nghla,
thi
6
doan
tho nay nha tho
lai
tap
la
hinh
anh
hiing
vT
cua
cupc chie'n tranh nhan dan
tix hinh
anh
nhirng doan
dan
cong, hinh
anh
nhihig
doan
xe co
gioi
tren
duong
ra
tran lam bung
sang
nhiing
dem khang chie'n.
Truoc
het do la an
tugng
chung
ve sue
manh
len
khing
khai,
chac
nich,
hung hon
Khi
tac gia
noi
"Nhiing
duong
Vi^t
Bac"
do la
nhung
con
duong
vua rat
thi"^
nhu
tac
gia
timg
vie't:
Tfl
di giita ban ngay
Tren
duong cdi,
ung
dung ta buac.
voi
chie'n thang
cua
quan
dan ta,
^ung eijng
la eon
duong
day y
nghia tupng trung khai quat
ca
mpt
qua
trinh
di len
ciia
khang chien
va
each
mang. Con duong
ay
dang
mo
toi chien cong.
Con
duong
day lua mau ay da tro
thanh con duong chie'n thang trong Vi^t
pic.
Vi
song niii. Dpc
cau tho ta da
thay ngay
am
huong
het sue
hiing
trang
cua bai
ca
khang chie'n vang len
tu
nhirng
difp
tu
"dem
dem", tu lay
"ram
rap".
Va
tu
gpi
ta
hinh
anh "dot
rung".
Nhiing
tu ay deu la
nhCrng
tu
Vi^t Bac
trong nhung nam thang hao hung
bong
tro nen
rye sang va hiing
vi
boi
hinh anh cua nhung doan quan ra tr|n. Do la sue
manh cua quan dpi nhan dan
Vi|t
Nam
:
"Quan
di
diep diep
triing triing
Anh sao dau sung ban
ciing
mU
nan".
IjfcCon
nho
ngay
22
thang
12 nam 1944, tai cay da Tan
Trao, dong
chi Vo
Nguyen
Giap
sy
manh
me cua
doan quan
dupe
the
hi?n
qua
nghe
thuat difp
tir
"di^p
difp",
flbdng
trimg"
tgo an
tupng
ve mpt sy
Ion manh khong
16
ciia
quan
dpi
nhan
aan
Viet
Nam
c6 the
duong
dau dap tra va dap tan
hung lang
man tao nen
tarn
voc
try
boi hinh
anh
"anh sao
dau
siing",
mpt hinh
anh rat
thye nhung
ciing
ra't
'5ng man.
Do la
hinh
anh
nhiing
nguoi
linh
trong dem hanh quan. Di duoi
troi
^30,
anh sao
troi
soi
vao
dau
^<?ng trung
cho y
chi danh giac
ciia
nguoi
linh,
chie'e mil
la
each
noi hoan
dy
J^oi
ve
nguoi
linh
rUiung
dong
thoi
l?i
de
clu tarn voc vuon toi
sao
troi cua
nguai
linh.
Quang Dung cung c6
each
noi tuang ty "Heo hut con may
sung
ngifi
tang
may, gio Ion mm to -V'
hh Doc pha Din, chi
gdnh
anh tho
•y; Deo Liing Ld, anh ho chi hat
Dii bom dan,
xifong
tan
thit
ndt
ni
Khong
son
long,
khong
tie'c
tuoi
xanh.
W (Hoan ho chien si Di^n
Bien)
Cau tho khong he c6 mot chu
"diep
diep",
"triing
trimg"
nao ma ta van thay
su diep trung ay. Do la cam
giac
c6 dugc bai cau true het sue doc dao cua cau
mang.
Ve mat ngh^ thuat: The tho kic bat, am dieu hung trang, su thi, lang man.
Su dung nhieu su tuong phan, do'i lap, diep tu, diep ngu, phong dai, tham
xung
tao nen mot doan tho giau an tugng ve khong khi khang chien chong
Phap
cua dan toe ta.
3. Qua vi^e phan tich 6 tren ta can nit ra nhung diem tuong dong,
khac
bi?t:
Ve s\f tuong dong: Ca hai bai tho deu vie't trong thai chong
Phap.
Deu six
dung
but phap su thi, lang man de mieu ta doan quan. Vi
the've
d^p anh
linh
vua su thi vua lang man hao hung.
Su
khac
bi?t: Quang Diing vie't bai tha "Tay Tien" trong nhung nam daU
khang chien chong
Phap.
Hinh
anh nguai
linh
con nhieu kho khan gian kho-
Hon
tho Quang Diing thien ve mieu ta cai phi thuang. Bai tho "Viet Bac" du^c
day"- (Vi#t Bac - To Hihi) va
doan
"Con
song
duoi
long
sau ngdy
dent
khong
ngu
duoc"
(Song
- Xuin Quynh).
HI/6NG
DAN
I.
MO* BAI: gioi
thi^u
ve hai doan tho.
1. Tac gii, tac
pham.
,,
- Xuan Quynh
-
TD'HIJU
2. Diem rieng
giua
hai
doan
tho ; fi.i
duoi long sau, tren mat nuoc; nhan hoa:
song
nho
bo, khong ngu dugc.
I
- Tmh yeu gan lien voi noi nho da diet: "ca trong ma con thiic".
3. Diem
chung
va rieng
- Cung the hi|n noi nho da diet trong
tinh
yeu.
- Tmh cam thiet tha sau nang.
• To'
HCru:
nha tho tru
tinh
chinh trj; ngi dung huang ve
tinh
cam
each
ng
Vi^t Bac. Su dung the tho lue bat.
- Xuan Quynh la nha tho ciia
tinh
yeu; su dyng the tha 5 chii, nhan hoa,
^ du de mang den ve d?p cua hinh tugng
song
va ve d^p tarn hon cua nguoi
Phy nu trong
THANBAI
1.
Khai
quat vai net ve tac gii tac pham:
-
Nguyen Tuan la mpt ngh^ si Ion, voi phong
each
ngh^ thuat doc dao, noi
bat la net tai hoa, uyen bac. 6ng la cay but tai nang
ciia
van
h<?c
lang man
truac 1945.
"Chii
nguoi tie tu" la tac pham ca ngp-i cai d?p, long nguong mo
cai
dep va siic manh
ciia
thien luong.
Dieu
ay dugc bpc 16 khong chi qua hinh
tuging
Huan Cao ma con 6 ca nhan vat vien quan ngvc.
-
Nguyen Huy Tuong la nha van, nha viet
kich
xuat sac
ciia
van hoc
hif
n
len
la
nguoi c6 doi song noi tam sau sac. Biet Huan Cao la nguoi nghia khi, Hao
han trugng phu nhung lai la trpng pham
ciia
trieu
dinh nen ong rat dau kho,
cam thay vua ne phuc
vira
nuoi tie'c cho mpt tai hoa, mpt ngoi sao
sang
trong
vij
tru. Boi vgy ngay tu
khiic
dao dau
ciia
thien
truy^n,
Nguyen Tuan da de
quan nguc hi^n ra voi mpt tam trang cy the: "nguc quan ban khoan ngoi bop
thai
duong", "nguoi ngoi day, dau da diem hoa ram, rau da nga mau.
Nhiing
duong nhan
nheo
ciia
bp mat tu ly, bay gio da bien mat han. O day, gio chi
+
Song trong hoan canh nhu
v|iy,
con nguoi de bi tha hoa, cang ngay cang
dan sau vao
biin
lay.
K
- "Quan
ngyc
la mpt thanh am trong tr^o": (phan tich tinh cich, tam hon
ByiSn
quan nguc)
Mi
+ Ong la nguoi biet yeu qui cai d?p, yeu qui
chii
viet d^p cua Huan Cao
Kma ong xem la bau vat; Ong c6 so nguy^n cao qui :
dupe
treo trong nha mpt
Hhurc
chij
cua
Huan
Cao.
K
+ Do la
tinh
cam cao thupng ben
bi,
Ong
nhiin
nhuong truoc nguoi tir tii : bj xua duoi, khong tire gian, le
phep
lui ra voi eau noi "xin
llnh
y".
+
Ong mong Huan Cao dju
I^ii
tinh
net de ong
trinh
bay so
nguyf
n
xin chir
ciia
Huan Cao.
+
Khi Huan Cao cho chir, vien
quAn
nguc da
"khiim
niim"
nhan
chii.
+
Dupe Huan Cao khuyen roi
khoi
cai d?p, dong
thoi
eung kin dao
bay to tam long yeu nuoc tham kin
ciia
NguyenTuan.
-
Ve gia tri ngh^ thu^t: nha v5n Nguyen Tuan da tao ra
tinh
huong
truy^n
dao de lam nen cupc gap go
Ijch
sir
giiia
Huan Cao va quan ng\ic; but
phap
tuong phan doi lap; ngon ngir
vira
eo dien
vira
hi^n d^i.
b. Nhan vat Dan Thiem:
-
Ve mat npi dung: Dan Thiem la mpt cung nir, nang eo "b^nh" dam me,
^ran trpng, nang niu cai d?p, cai tai aia
Vii
Nhu T6 - mpt kien true su biet sang
387
t90 cai d?p. Khi Vu Nhu To djnh bo tron de khong xay Cuu Triing Dai cho Le
eua Vu Nhu To.
+
Co den 20 Ian nang thuc giuc Vu Nhu To: " tron di, lanh di, di di, chay
di".
Loi thiie giuc vua van xin, vua khan thie't, quyet li?t: " Ong nghe toi !
Dpi
thai la thupng sach ! Dung de phi tai troi. Tron di!" . Co den bon Ian nang
nhac lai yeu cau khan thie't do.
+
Nang sin sang lay tinh mang cua minh de danh doi su song con cua Vu
Nhu
To "Dung
giet
ong Ca. Keo tuong quan mang han ve muon doi. Tha cho
ong Ca. Toi xin chiu
chet".
+
Deh khi "c6 tron ding khong dupe nua", Dan Thiem tim mpi each van
xin
tha tpi cho
Vii
Nhu To.
- Ket thuc lap kich thii
VII,
chi con tieng keu thang
thot,
dau don, nghen
ngao,
niic no cua Dan Thiem. "Ong Ca! Dai Ion tanh tanh! Ong Ca oi! Xin cung
ong vinhbi^t!".
388
111
Cty TNHH MTVDWH Khang Vict
nha van deu thupe dong van hpe
trudc
1945 nen it nhieu chju sy chi phoi cua
trao
luu van hpc ay. , v
Khac
nhau: Deu la men mp va nguong mp cai d?p nhung Dan Thiem mang
su
nguong mp vdi ngudi kien
true
su tai nang Vu Nhu To; vien Quan nguc
men mp ngh# sT thu phap Huan Cao. Quan ngye nghe Idi khuyen Huan Cao
cuoi cung tinh ngp, dut khoat se
"thoat
cai nghe nay". Nhu vay do la su ket
thiie
CO
hau. Dan Thiem vi qua me mupi tai nang va khat vpng diem to cho doi
bang tai nang ciia Vu Nhu To, chSng nhung lam hai Vu Nhu To ma ca ban
than nang cung mang hpa vao than. Sd di cd sy khac nhau ay la do: Nguyen
Tuan
la nha van lang man, cai toi ciia ong mang phong each tai hoa, tai tu,
kieu
bac lai cd xu hudng tim vao xa hpi xua nay chi con "vang bdng". Con
Nguyen Huy Tudng cd xu hudng di tim cai d?p trong bi
kich.
III.
anh ngudi dan ong hang chai {Chiec
thuyen
ngoai
xa - Nguyin Minh Chau)
De
8: Cam nhan ve hai nhan vat
Chii
Nam
{Nhimg
dm con trong gia
dinh
-
Nguyen Thi) va cu Met {Rimg xa nu - Nguyen Trung Thanh)
De
9: Cam hung su thi qua "Nhung dua con trong gia dinh" - Nguyen Thi
"Rimg
xa nu" - Nguyen Trung Thanh.
De
10: Cam nhan anh sang doan tau trong "Hai dua tre" ciia Thach Lam va
^nh
sang eiia 6 cua so trong can buong ciia Mi {Vg
chong
A Phu - To Hoai)
C&m
nang
luyfn
thi a^i HQC NgU van -
fnan
uann
nteu
sang
tac.
b. Y nghla nhan de tac pham; cau de tu.
c. Npi dung va ngh^ thuat (tho)
d. Tinh huong
truy#n
dpc dao. :
e. Cac chi tie't ngh^ thuat trong tac pham (dang nay ra nhieu nhat)
f. Van hQc sit: Lop 11 tu dau the ky XX den nam 1945; Lop 12: Tir 1945 den
het the ky XX.
3.
Lam sac de lay
trgn
v?n
dugrc
cau 2 diem.
- De dat diem
trpn
v?n cau 2 diem, truoc het nam vung kien thiic bai hoc,
Tho thi nam dugc npi dung nghf thuat. Van xuoi thi nam dupe cac chi tiet
trong
tac pham; khi lam bai can ngan gpn, sue tich, du y (hoi gi dap nay, khong
Ian
man dai dong). Xem thu cau hoi c6 may y. Neu cau hoi nhieu y thi nen chia
y (a) y (b) Khong
gach
dau dong khi lam bai.
Vi
dy: Cau noi ciia c\ Met: "Chung no da cam sung, minh phai cam
giao"
bpn
giac
ac on cuu Tmi.
b. Y nghia cua cau noi do:
Cau noi cua gia lang Met la cau noi dupe due
riit
tu
cupc
dai bi trang cua
Tmi
va tu thuc te dau tranh ciia dong bao X6 Man noi rieng va dan tpc Ta>'
Nguyen
noi chung.
Giac
da dung bao luc phan
each
mang de dan ap nhan dan
ta thi ta phai dixng b?o lye
each
mang de dap tan bao lye phan
each
mgng. Qua
cau chuyen
cupc
doi
Tnii
nha van
Nguyin
Trung Thanh da lam
sang
i? CAU H6I 2
DIEM
BI£N SOAN
THEO
!
Caii
true
dethi
tuyen
sinh
DH.CD
tnon
NgCt
van
cua
BQ
Giao Due & Dao tao 1 '
Caul: (2.0 diem)
Tai hi?n kien thuc ve giai doan van hpc, tac gii, tac pham van hpc Vi^t
Nam,
bao gom cac npi dung sau day. > ,
VANHOCL6PII
- Khai quat Van hpc
Vi#t
Nam tu dau the ky XX den
Cach
mang Thang
Tam nam 1945.
- Hai diia tre - Thach Lam. ^' '
- Chu nguoi tu tu - Nguyen Tuan.
Pham Van Dong.
Tay Tien (Quang Dung) ,;, .
-
Vi?t
Bic
(trich)
va tac gia To Hmi
-
Da't
nuoc
(tn'ch Mat duong khat vpng) - Nguyin Khoa Diem. 11
-
Song - Xuan Quynhv. i
-
Dan ghi-ta aia Lor-ca - Thanh Thao.
-
Nguoi lai do Song Da (trich) - Nguyen Tuan.
-
Ai da dat ten cho dong
song?
(trich) - Hoang Phu Ngpc Tuong.
-
W(?
chong A Phu (trich) - To Hoai. '
-
nhat (trich) -
Kim
Lan.
-
Rung xa nu (trich) - Nguyen Trung Thanh.
NAM
CAO
(1917 - 1951)
Cau
1:
Trinh
bay not dung sang tac cua Nam Cao truoc va sau Cdch mang.
Tra
lai: Su nghi^p Van
hQC
ciia
Nam Cao
trai
dai tren hai thai ky,
truac
va
sau Cach mang thang Tam:
a.
Truac
Cach
mang:
sang
tac
ciia
Nam Cao tap trung vao 2 de tai chinh:
-
De tai nguoi tri thiic tieu tu san
ngheo:
Tieu bieu la cac tac pham
"Nhiing
U de tai ve nguoi
nong
dan: "Chi
Pheo",
"Tre con khong
dupe
an
thjt
cho",
"Mpt
bira no","Lao Hac", "Mpt dam
cuoi"
6 de tai nay. Nam Cao thuong
nhac
den nhCrng hang co cung, nhirng so phan ham hiu bi lic hie'p, bi luu manh
hoa
Nha van da ke't an sau sac cai xa hpi tan bao lam huy
dift
ca nhan
tinh
ciia
nhiing
con nguoi luong
thi^n.
6 mpt so tac pham. Nam Cao da the hi^n niem
xiic
dpng truoc ban
chat
d?p de, cao qui trong tam hon hp (Lao Hac).
,
bac thay, ong
xiing
dang
^upc coi la mpt nha van Ion giau sue
sang
tao aia van hpc
Vipt
Nam.
Cdu
2.
Trinh
bay Tuyen ngon ngh? thuat cua Nam Cao?
Tra
loi: Tuyen ngon nghp thuat aia Nam Cao
chvi
yeu
dupe
the hipn qua
nhijng
phuong dipn sau:
a.
Len an thu van chuong nghf thuat vi ngh? thuat:
"Chao
6i!
Nghp thuat
khong can phai la anh trang
lira
doi, khong nen la anh trang lua doi, nghf
thuat chi c6 the la tieng dau kho kia, thoat ra tir kie'p lam than" (Truy^n ngan
Trang
theo
mpt vai kieu
mau dua cho. Van
ehuang
chi dung nap nhirng nguoi biet dao sau, biet tim
toi,
khoi
nhiing nguon
chua
ai
khoi
va
sang
tao nhirng cai gi
chua
co".
-
Van chuong doi hoi phai co luong tam aia nguai cam
biit:
"Su cau tha
trong
bat ai
nghe
gi cung la mpt su bat luong. Nhung cau tha trong van
chuong thi that la de
ti^n".
c. Trong tac pham "Doi mit" viet sau
Cach
M^ng, Nam Cao da neu len
luan
Ngoi
biit
aia ong co the tham
nhap
nhirng
qua
trinh
tam ly phiic tap, nhirng ngo ngach sau kin nhat aia tam
^
Con
nguoi; tu do dung len
dupe
nhiing nhan v|it tu tuong
vira
co tam khai
ton
vira
co ca
tinh
dpc dao.
c.
Truy§n
cua Nam Cao luon huong toi the gioi
rxQi
tarn cua con nguoi.
Luon
luon thay doi giong di§u, c6 khi la gipng
tinh
tao va sic lanh; c6 khi
I4
Tmoc
Cach
mang:
Xuan Dieu dupe col la "nha tho moi nha't trong cac
nha tho mai" (Hoai thanh). Xuan Di^u mo dau su nghiep va noi tieng tren thi
dan Vi^t Nam bang 2 tap tho "Tho tho" 1938 va "Gui huong cho gio" 1945.
Nhii-ng
chii de chinh cua tho ong trong thoi ky nay la:
- Niem say me ngoai gioi khao khat
giao
cam vol doi va
tinh
yeu
cupc
song
Q/oi
vang,
Giuc gia)
- Noi
CO
don rpn ngop ciia ca the truoc cai khong gian menh mong thoi
gian xa tham {Khi
chieu
giang
luai,
Nguyet
cam )
- Mot khat vpng
tinh
yeu v6 bien, noi dau ciia mpt trai tim dam say nong
troi
tho ciia Xuan Di$u mo rpng tai nhung quan he xa hpi rong
Ion.
Tu mpt nha tho lang man bac nha't ciia phong trao tho moi, Xuan Dieu
tfC
thanh mpt nha tho
each
mang. Xuan Di?u say sua viet ve To
quoc
"Ngpn
qi^'^''
ky
1945"
,"Hpi
nghj non
song"
(1946).
- Tmh cam yeu
nuoc
va trach nhi?m cong dan cung nhu long thiet tha
ngpi
cupc
doi moi da nang
sang
tac eiia nha tho. Ong say sua viet ve to
qi'^''
Cty TNHH MTV DWH
Khang
Vift
cong
phe
binh
a, Truoc
Cach
mang:
. Xuan Di^u khong chi
sang
tac tho ma con viet nhieu tac pham van xuoi,
tho van xuoi
"Pha'n
thong vang"
(1939),
"Truong ca"
(1945).
b. Sau
Cach
mang: Xuan Di^u
cang
viet nhieu, viet lien tyc va nhieu the
loai
hon. Ngoai truyen ngan, tuy but, ong con viet nghien
ciiu,
phe binh van
hpc, gioi
thi^u
va dich tho
nuoe
ngoai. •"•
* Tom lai, o ITnh vuc nao Xuan Dieu cung c6 su dong gop to Ion cho s\
phat trien van hpc hien dai ciia Vi^t Nam. Xuan Di?u la mpt tai nang nhieu
tre va
tinh
yeu. Do la nguon tho phong
phii
eiia ong, la de tai ehii yeu ciia Xuan Dieu.
c.
Vai niem khat khao
giao
cam het minh voi
cupc
doi tran the nay, mpt
•^ach
tu nhien Xuan Di^u la nha tho
tinh
yeu. Vi
tinh
yeu la niem
giao
cam
•^anh liet nha't va tran the nha't. Day la loai
tinh
cam bao gio cung doi hoi cao
'^9
nguoi ta da tang cho Xuan Di^u danh
hifu
"Nha tha
tinh
so mpt", la
Hoang ciia tho
tinh
trurig
cua Phap, nhu
B6-do-le,
Rin\-bo, Vec-len. Tho tugng trung het sue de cao quar,
h# tuang giao giua cac
giac
quan ciing
tinh
nhac
cua tho va mai sac cac gia^,
quan de cam nhan va dien ta dugc nhung bien thai
tinh
vi nhat cua tao vat
vg
long
nguoi. Hai nguon van hoa Dong Tay dugc ket
tinh
6 mot tarn hon
nghe
s]
da
giiip
cho Xuan Di?u
sang
tao nen nhimg van tho
siic
tich nhu ket dgng bie't
bao
tinh
hoa.
mang phai c6
chat
thep "Nay 6 trong tho nen c6 thep/ Nha tho cung
phai
bie't xung phong". Trong thu gui cac hoa si nhan dip trien lam hgi
hoa
nam 1951, Nguoi lai mpt Ian nua nhan manh: "Van hoa
ngh?
thuat cung la
m.
mat tran, anh chi em la chien sT tren mat tran ay".
Hai
la: Nguoi luon yeu cau tinh
chan
th\rc
va tinh dan tpc: Nguoi khuyen
cac
nghe
sT phai bot di
chat
mo mgng, tang them
chat
hien thuc. Phai mieu fa
cho hay, cho chan that, cho hung hon. Phai dien dat gian di, de hieu,
giii
gin
su
trong
sang
ciia tieng Vi^t.
hay
trinh
bay su
nghiq}
sang
tac cua Ho ChtMinh.
Trk loi:
S\
nghi^p
sang
tac cua Nguoi
dupe
quy t\ chu yeu
tren
ba ITnh vyc:
1. Van chinh lu|n:
- Ngi dung: Co vu
tinh
than dau tranh
each
mang ciia nhan dan, to cao
ac ciia thuc dan, de quoe.
I
- Tac pham tieu bieu:
+ Ban an che dp
thyc
dan
Phap
(1925):
Tac pham c6 gia tri
2. Truy?n ki:
- Ngi dung: Vach tran bg mat gian xao, to cao tgi ac ciia thuc dan, phong
kien,
keu ggi
tinh
than dau tranh ciia nhan dan.
- Tac pham: 1;'•(
+ Loi than van ciia ba Trung
Trac
(1922)
^
+
Vihanh(1923)
t
+ Nhihigtrolohay la Va-renvaPhanBgiChau.
. Thoca:
Nhat
ki
trong
hi: Phan anh biic tranh den toi cua xa hgi Trung
Quoc
duoi
thoi Tuong Gioi Thach. Tarn long nhan dao bao la "song cho tat ca chi
quen minh". Dae bi^t la buc chan dung tu hoa ve mat
tinh
than ciia nguoi tu vi
d^. Cac tac pham tieu bieu:
Chieu
toi, Lai Tan,
Nguai
tinh
luan chien, da dang ve
biit
phap.
Tac pham tieu bieu: Tuyen
ngon
doc lap, Ban an che do
thuc
dan
Phap
b. Truyen ki: Nghf thuat trao phiing sac ben. Ket hop dugc
chat
tham
thiiy
^a phuong Dong va net hai huoc, hom hinh ciia phuong Tay. Tinh huong
'f«y?n dge dao. Truyen ki c6
chat
hif
n
dai,
tinh
chien dau manh me. Tac pham
fi§U
bieu: Vi
hank,
Nhung
trd
lohay
Va-ren
va
Cdu 1. Trinh bay
ngdn
gpn nqi
dung
timg tap tha cua Td'Hitu (Su
nghi^p
sdngtdc)
Tra
loi:
a. Tap tho "Tu ay" (1937 -
1946):
Tap tho gom ba phan (tirang
ling
voi
chang duong trong muai nam
boat
dpng ciia
To'
Him)
-
"Mau ItJra": Ca
ngqi
ly tuong va keu gQi quan chiing bj ap buc diing
da'u
tranh.
^
- "Xieng xich": Ghi lai nhung cupc da'u tranh gay go cua nhung nguoi
chien
sT each mang trong nha tu thyc dan. The hi^n su truong thanh vung
vang
Len
Tay bac, Viet Bae, Bam
en,
Luam ).
c. Tap tho "Gio Ipng" (1955 -
1961):
La tie'ng hat ca nggi cupc song moi
XHCN
6 mien BSc va bpc 16 tinh cam tha thie't voi mien Nam, dong thai the
hi^n
y chi thong nha't dat nuoc, tinh cam quoc
te'vo
san voi cac dan tpc anh em
trong niem vui. To
Hij-u
khong quen nho ve qua khu de tha'm thia nhiing kho
dau
eiia ong cha {Mua thu
t&i,
Ba
mieai
nam dai ta eo Dang, Que
me ).
d.
Tip tho "Ra tran" (1962
-1971)
va "Mau va hoa" (1972 -
1977).
i
La
nght sau s3c
truac
cupc doi, gipng tho vi the tram lang, tha'm dupm chat sU)'
tu.
Dieu
dang tran trpng do la:
truoc
sau To
HiKi
van
kien
d\nh niem tin vao
tuong va con duong each mgng.
398
C
a
Cdu 2. Trinh hay
phong
each
ngh?
thudt
ciia
tha
ToHiieu:
a. Tho To Hmi mang tinh chat tru tinh chinh tri sau sic: Bao triim tho To'
^\xn
la van de li tuong, le song: le song each mang, le song cpng san, vi mue
jjich
ehung ciia da't nuoc. Di
lien
d3m.
Dieu
nay dupe the hi^n qua cac ho ngir, cau cam than, each xung ho:
"anh
em oi", "dong bao
oi",
d.
Tho To
Hihi
dam da tinh dan tpc trong npi dung va
hinh
thuc the
hi?n:
Dieu
do dupe the
hi^n
qua nhiing thi
li?u
quen thupc, gan gui nhu phong canh
que huong da't nuoc, con nguoi binh dan va ngon ngir gian di de hieu.
Tinh
dan
tpc con dupe the
hi^n
6 the tho luc bat, tho 7
chii
dupe bie'n hoa
linh
boat;
Cling
con nguoi thien ve
khia
canh tai hoa nghf sy.
b.
Quan ni^m eai d?p phai la
hif
n
tupng dap manh vao giac quan nghf si
(nhan vat phai c6 ca tinh khac thuong; canh thien nhien thi
hoae
d?p tuyft vol,
^o^c gay an tupng manh li^t, dir dpi nhu gio, bao,
niii
cao Tan
Vien,
rimg
thieng,
thae
ghenh hiem tro song Da).
c. Sir dung the van tuy but het sue phong tiing voi nhan vat chinh la oai toi
^hu
quan cua tae gia (Nguyen Tuan gpi la "choi 161 dpc
ta'u")
do Ja mpt cai t6i
••^'t
mue tai hoa uyen bae (Day la net bao triim nha't trong phong each Nguyen
^^an.
Tai hoa trong vi§e dyng nguoi, dyng canh, trong nhirng so sanh,
lien
399
each
Nguyen Tuan c6 su thay doi trudc va sau
Cach
mang. Truoc
Cach
mang thuong kham pha cai dep co xua, cai d^p phi thuong, bi trang
giong van kieu bac, tai
hoa
Sau
Cach
mang ket
hp-p
cai phi thuong va binh
thuong; cai d?p dup-c kham pha trong doi
song
hi^n tai; gipng van tai
hoa
Cdu 2:
Anhlchi
hay
trinh
bay cdc
detdi
sang
tdc cua
Nguyen
Tuan
?
' a.
Truoc
tao nha cua nguoi xua nhu: danh ca, uo'ng tra dao, choi thu phap tac pham
tieu
bieu:
Chit
nguoi
tu tu,
Huang
cuoi
- Ba la de tai "Doi
song
truy lac": Viet ve
tinh
trang khung hoang
tinh
than ciia mpt nhan vat
"toi"
hoang mang be tac, tim
each
thoat ly trong dan hat,
trong
rupu
va thuo'c
phi^n.
Tac pham
"Chiec
lu
dong
mat cua".
Gia tri cua tac pham viet ve ba de tai tren la nhijng trang viet day tai hoa va
tham nhuan long yeu nuoc, viet ve phong
xay dyng dat nuoc. Ong
sang
tac hang loat tac pham,
biit
ky, tuy but co gia tri
ngh$ thuat cao. Tac pham tieu bieu:
"Song
da"," Ha Npi ta danh My
gioi"
gi^
tri
cua nhihig tac pham nay la 6 nhCing trang viet day tu hao, ea ngpi nhan dan
trong
chien dau va lao dpng. Qua nhiing trang viet ay, nguoi ta thay dan tpc
Vi?t Nam khong chi can eii, dung cam, co chinh nghia ma con rat mvc tai hoa.
- Nguyen Tuan co dong gop rat Ion doi voi lieh su van hpc dan tpe. The
biit
ky, tuy
biit,
tuy
biit
van hpc dat
trinh
dp ngh^ thuat cao, gop phan lai^
phong
phii
ngon
ngii
v5n hpc dan tpe, dem den cho van xuoi Vi^t Nam mO'
phong
c. Van hpc phat trien voi mpt toe dp het sue nhanh chong. Tu nam 1900 -
1945, dac bi^t la tu 1930 - 1945, cac bp phan, cac xu huong van hpc deu van
dpng
phat trien voi mpt toe dp dac bi^t khan truong, mau le.
Cdu 2:
Thanh
tuu chu yeu cua Van hgc
Vi$t
Nam
giai
doan
1900
-1945.
+ Van xuoi lang man: La tieng noi cua ca nhan tran day cam xiic, the
hif
n
khat vpng, uoc mo. Gop phan quan trpng vao
viec
thuc
tinh
y thue ea nhan,
dau tranh cho'ng luan ly, le
giao
Phong kien. Chii yeu la tieu thuyet cua Tu luc
van doan:
Ni'm
chung
xuan,
Buom
trang,
Phung)
,
Caw 1: y
nghia
nhan
dedoan
trich
"Hanh
phuc
cua mgt
tang
gia"?
^'
Traloi:
> :tr v
*• Nhan de tao
s\f
doi lap gay tieng cuoi tham
thiiy:
"Tang gia" la dau dan,
J^^Uon,
am dam. "Hanh phiie" la sung suong, dupe thoa man nguyfn vpng.
trang thai do doi lap nhau trong mpt nhan de da tao nen nghjch li gay sy
'^o, chii y 6 nguoi dpc.
b.
Nhan de gop phan bpc Ip npi dung dopi trich: cai
chet
ciis
co'To
(jg
va ong TYPN thi sung suang vi nhirng bp do aia
ti^m
may
Au
hoa
duac
lang xe nghia la mpt thanh vien trong gia
dinh
nay deu c6
nhiing
"hanh phuc" cho rieng hp.
- c. Nhan de gop phan to cao m?nh me: lat tay bp mat that ciia mpt xa hpi tu
san 16' lang, k^ch com, hpc doi, dang lam bang hoai gia tri dao diic truyen
thong
aia dan tpc.
Cdu 2: Khi Xudn Toe Do
khong
den du dam
tang,
gia
dinh
cu Co
Hong
da co
nhiing
itng
xunhu
thendo?
Y
nghia
- C6 Tuye't: phan van vi Xuan chua den hay Xuan gian
minh
nen khuon
mat Tuye't co ve buon lang man ciing rat hop mp't
vdi
nha co dam.
b. Y nghia: Tao nen tieng cuoi tham
thiiy,
da kich sau cay ve 161
s6'ng
r6m
dai,
coi
trpng
hinh
thiic ma quen di nhimg gia tri dao due truyen thong. Nha
van
len an va to' cao bp mat that ciia xa hpi tu san duang
thoi
dang
chay
theo
dong
tien lam bang hoai dao due gia
dinh,
dao due xa hpi.
Cau 3; Chi
tiet
kei
thuc
hinh
thiic ma quen di
nhiing
gia tri dao due truyen th6'ng. Nha
yan
len an va t6' cao bp mat that cua xa hpi tu san duang
thoi
dang
chay
theo
dong
tien lam bang hoai dao due gia
dinh,
dao due xa hpi.
Cdu 4: Dam
tang
cu TodUQc
mieu
td nhu
thendo
7 Y
nghia
cua
vi$c
mieu
td
ay^
^ -
„^,,,„;v',
a. Dam tang cu To
tien
lam bang hoai dao due gia
dinh,
dao due xa hpi.
-
Ngoi
biit
cham bie'u sau cay,
biit
phap trao
phiing
dac sac.
Cdu 5: Thdi do cua dam con
chau
duoc
mieu
td nhu the nao
trong
"Hanh
phdc
ciia
mot
tang
gia"?
Y
nghia
ciia
viec
mieu
td ay?
da kich sau cay ve 161
s6'ng
rom doi,
^oi
trpng
hinh
thiic ma quen di
nhiing
gia trj dao diic truyen thong. Nha van
l^n
an va to cao bp mat that ciia xa hpi tu san duang
thoi
dang
chay
theo dong
^en lam bang hoai dao due gia
dinh,
dao due xa
hpi.
V'"'^-'
• - I'^Jgpi
biit
cham bie'u sau cay,
biit
phap trao
phiing
dac sac. '
' 403
CHf
PHtO
hi^n tugng Chi Pheo, tao ra am anh trong tam
tri
nguoi dgc. Tuy nhien nhan de nay da the hi^n cai
nhin
bi quan
ciia
tac gia
ve so phan
ciia
nguoi nong dan.
-
Sau do Nha xua't ban Doi moi doi ten la "Doi lua
xiing
doi": Nhan de
nay dua vao moi
tinh
Chi
Pheo
- Thi No, ggi su t6 m6
ciia
dgc gia. Tuy nhien,
nhan de nay
ciing
chua
khai
quat dugc y nghla
ciia
tac pham.
b.
Y nghia cua nhan de:
nguoi.
Nam Cao phat hien trong sau tham
con
nguoi ay la ban
tinh
luong
thi^n.
Chi can mgt
chiit
tinh
thuong soi rgi se
bung
len.
Cuoi
ciing
nho
tinh
yeu
ciia
Thi No, Chi dugc
thiic
tinh.
Anh den
nha Ba
Kien
doi luong thi?n roi giet chet Ba
Kien
va tu ket
lieu
doi
-
Chi sung suong hanh
phiic
khi cam nhan dugc vi nggt
ciia
tinh
yeu qua
bat chao hanh
ciia
Thj. Vi vay, bat chao hanh
ciia
Thj chat
chiia
tinh
yeu
thuang chan thanh da bien Chi thanh mgt con nguoi khac han.
Bien
Chi tu
mgt
thang luu manh chuyen rach mat an va thanh mgt anh nong dan luong
thi^n
voi biet bao cam
xiic,
nghl
suy
ciia
mgt con nguoi khat khao dugc tra ve
J.
v6i
xa hgi
day la Ian dau
tien
Chi c6
tinh
cam
ciia
mgt con
nguoi:
bang
Ichuang
buon, vui hon nhien nhu dua tre "muo'n lam
niing
voi thi nhu vai
m^".
Cdu
3:
Trong
tdc pham "Chi
Pheo",
Nam Cao dd ket
thiic
nhu sau: .
"Va
nho lai nhung
Iiic
nan nam voi han, thi da
nhin
trpm
ba c6, roi
nhin
Hk Ket
thiic
tac pham "Chi Pheo"
ciia
Nam Cao day am anh khong chi tao nen
^B$t
kieu
ket
thiic
khep
kin,
dau
cuoi
tuong ung ma c6n de lai mgt noi day
diit
HI bi thuong trong
long
dgc gia. "Cai 16 gach
cii"
dau tac pham la nai mo dau
•POt
so'
phan, mgt kiep nguoi dau kho day bi
kjch
thuong tam.
Hinh
anh "cai
16
gach
cii"
tugng
Chi
Pheo
la hi^n tugng hang van nguoi nong dan lao dgng luong
thi^n
bj
day vao con duong tha hoa, luu manh hoa va khi y thuc nhan pham tro ve
thi
lai bi xa hgi lanh
liing
cu tuy?t de phai tim den cai chet tham thuong). Gia
trj
hi^n thuc sau sac
ciia
tac pham dugc toat ra tu mgt chi
tiet
gian di nhu the.
Qua chi
tiet
nay. Nam Cao
liic
do
hinh
nhu cam thay so phan nguoi nong dan
cu
roi
vao mgt v6ng luan quan "Con
kien
ma leo canh da, leo phai canh cut leo
ra leo vao" khong
"Chi
Pheo" la
hinh
inh:
- Han
chvri
tat ca: tu
"troi;
doi; ca lang Vu Dai; "cha dua nao khong
chui
nhau voi han"; "dua
chet
me nao de ra than han". Doi tuong chui da
dug-c
xac
dinh:
xa hoi thvfc dan nua phong kien da sinh ra cai thang Chi
Pheo,
doi tugng
chui qua do cung thu h?p dan chung to Chi dang roi vao ngo cut cua su
betac.
^, - Cai ma Chi nhan
dugc
la:
"troi
c6 cua rieng nha nao"; "doi la tat ca
nhung
Chang
la ai"; "khong ai len Heng ca"; "khong ai ra dieu"; "nhung ma
biet dua nao da de ra Chi
nghe
duoc
nhimg
dm
thanh
nao?
Y
nghia
ciia
nhOng
dm
thanh
ay doi voi su
thitc
tinh
cua Chi
Pheo?
a. Sau khi
tinh
rugii
Chi
Pheo
da
nghe
Avtqc
nhtmg am thanh: tiehg chim
hot ngoai kia vui ve qua, tiehg anh thuyen chai go mai
cheo
duoi ca, tiehg may
ba di cho ban vai ve.
nho ve qua khu, nho lai
giac
mo thoi
trai
tre cua minh "chong
cuoc
muon cay
thue, vg det vai". Chi y thuc
dugc
hien tai va nghi den tuong lai "c6 doc va doi
ret om dau".
+ Am thanh ay cung da dua Chi
Pheo
ve vod kiep nguoi,
dugc
thuc
tinh
de
song
nhiing
ngay
yeu va
dugc
yeu. Cuoi cimg, am thanh ay da thuc
tinh
Chi
dua Chi den nha Ba Kien doi quyen luong thien.
Cdu 6: Luc Chi
Pheo
vac dao ra di, Chi
khoc
vi
tinh
yeu deh, gio han
U^oc cho
tinh
yeu ra di. Hoi
chao
hanh lai mot Ian nUa khien Chi Hnh ngo, anh
nhan ra bi kich ciia doi minh. Anh nhan ra ai da lam anh kho, lam anh ra nong
noi
nay, Chi da tim deh nha Ba Kien de doi luong thien "Ai cho tao luong
thi?n?
Tao muon lam nguoi luong thien".
c. Y nghia: The hien
dugc
noi cam thong sau sac ciia nha van truoc noi dau
cua nhan vat Chi
Pheo.
Len an manh me che do xa hoi thuc dan nira phong
Icieh da dan ap va
cuop
mat quyen
song
cua con nguoi. Do cung la gia trj nhan
d^o cua tac pham. '
Cdu7:Tukhidtiive,ChiPheodddennhdBdKienmayldn?
A
Tukhi
6 tu ve, Chi
ngan
"Hai
diia
tre" mo dau
hang
hinh
anh ndo ? Y
nghia
cua
^hOnghinhdnhay?
a. Truyen ngln "Hai dua tre" md dau
bSng
hinh anh:
canh
chieu tan hi$n
len "Phuong Tay do rue nhu
lira
chay
va nhirng dam may anh hong nhu hon
^^an sap tan"; "tiehg ech nhai keu ran ngoai dong rugng
theo
gio nh? dua
^^o"; "Lien khong hieu sao nhung chi thay long buon man mac truoc cai gio
^ac ciia
ngay
tan".
407
b.
Y nghia:
-
song noi hai dua tre sinh song la mpt
cuoc
song ngheo kho, lam lu, tii dpng, don
di^u,
te nhat. Duong nhu ngay nao cung
vay,
tu chap toi cho den nua dem, luc nao Lien cung chi thay lap di lap lai
nhung
hinh
anh quen
thupc
(chj Ti, bac Sieu, gia
dinh
bac xam ). Chung ay
nguoi
ngoi trong bong toi cho dgi mpt cai gi do
tuoi
sang
hon su song ngheo
kho
hang ngay cua ho. Tat ca nhimg dieu do da hoi thiic cbj em Lien tim den
anh
sang
doan tau tu Ha Npi ve nhu mpt su giai thoat.
b.
Y nghia cua s\f cho dgi do:
- Anh
sang
doan tau vut qua pho' buy^n voi "cac toa den
sang
tho au.
- Do Cling chinb la
tinh
cam nban dao sau sac cua Thach Lam, nha van
luon
tin tuong vao kha nang vuon day cua nhan vat.
Cdu 3: Trong tdc
pham
"Hai dHa tre",
Thach
Lam
mieu
td
nhung
loai
dnh
sdng
ndo?Y
nghia
?
a. Nha van mieu ta cac lo?i anh sang:
- Anh
sang
tir "ngpn den con" cua hang nuoc m? con cbj Ti; chain
lira
nho
tir
ganh pho bac Sieu; ngpn den cua Lien "tbua thot
timg
bpt
thuc t?i: mon moi, lay lat, quan quanh, nbo nhoi day be tac, buon chan ciia chi
giTi
Lien, ; cho kiep nguoi v6 danh, v6 nghia, song lam \u, v^t v6, trong cai
jgm
toi menh mong ciia xa bpi cu.
- Anh
sang
doan tau vut qua pho' buy^n voi "cac toa den
sang
trung"
la
khat
khao cho dpi cua Lien. Do la anh
sang
ciia khat
vpng,
cua uoc mo ve
ixipt
cupc song
tuoi
moi hon, d^p de hon; anb
sang
cua nhu cau
tinh
than dupe
flfcdng
dii trong mpt khoanh kbac, su khao khat doi doi. i; ;
H. - Do Cling chinb la
tinh
cam nban dao sau sac cua Thach Lam, nha van
ngpn den con chi Ti tro di tro lai nhieu Ian va di vao
giac
ngu
aia Lien nhu mpt am anh tam
li.
I
- Do la anh
sang
bieu
trung
cho cupc song thuc tai: mon moi, lay lat,
lan
quanh, nho nhoi day be tac, buon chan ciia chi em Lien, ; cho kiep
fuoi
v6 danh, v6 nghia, song lam lii, v|t vo, trong cai dem toi menh
ong
cua xa bpi cu.
- Niem dong cam sau sSc aia nha van doi voi so'phan con nguoi, dac bi|t
so phan nguoi nong dan truoc 1945. Dong
thoi
do ciing chinb la
tinh
cam
lan
dao sau sac cua Thach Lam, nha van
luon
tin tuong vao kha nang vuon
iy
nia nban vat.
Cau 5: Trong tac pham "Hai dua tre" - Thach Lam viet: "Chirng ay nguoi
anh ay:
^" Anh
sang
doan tau vut qua pho buy^n voi "cac toa den
sang
trung"
la
khat
khao cho dpi cua Lien va cua nguoi dan ngheo noi pho
huy^n.
Do la
Ann
Copyright: Tài liệu đại học ©