BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

NGÔ ĐỨC TOÀN
MỘT SỐ GIẢI PHÁP
ĐỔI MỚI CÔNG TÁC QUẢN LÝ HỌC SINH
Ở TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BÌNH PHƯỚC
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
NGHỆ AN - 2014
2
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
NGÔ ĐỨC TOÀN
MỘT SỐ GIẢI PHÁP
ĐỔI MỚI CÔNG TÁC QUẢN LÝ HỌC SINH
Ở TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BÌNH PHƯỚC
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 60.14.01.14
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học:
TS. MAI VĂN TƯ
NGHỆ AN - 2014
4
LỜI CẢM ƠN
Với tình cảm sâu sắc và trân trọng nhất tôi xin chân thành bày tỏ lòng
biết ơn của mình tới Ban Giám hiệu, Phòng Sau Đại học trường Đại học Vinh,
Ban Giám hiệu, Phòng Tổ chức cán bộ trường Đại học Sài Gòn đã tạo điều
kiện cho chúng tôi được học tập, nghiên cứu khoa học nâng cao trình độ của
mình nhằm đáp ứng ngày càng tốt hơn với yêu cầu, nhiệm vụ được giao;
Xin được trân trọng cảm ơn quý thầy cô, các nhà khoa học đã tận tình
giảng dạy và giúp đỡ chúng tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu suốt

1.2. Các khái niệm cơ bản 9
1.2.1. Học sinh TCCN 9
1.2.2. Quản lý và quản lý học sinh TCCN 13
1.2.3. Đổi mới và đổi mới công tác quản lý học sinh TCCN 22
1.2.4. Giải pháp và giải pháp đổi mới công tác quản lý học sinh TCCN 23
1.3. Một số vấn đề lưu ý về đổi mới công tác quản lý học sinh 24
1.3.1. Sự cần thiết phải đổi mới công tác quản lý học sinh ở trường TCCN 24
1.3.2. Đổi mới mục tiêu quản lý 25
1.3.3. Đổi mới nội dung quản lý 26
1.3.4. Đổi mới phương pháp quản lý 27
1.3.5. Đổi mới cách thức tiến hành quản lý 28
1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến vấn đề đổi mới công tác quản lý học sinh 29
Kết luận chương 1 30
Chương 2
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ HỌC SINH
Ở TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BÌNH PHƯỚC 31
2.1. Khái quát về trường Trung Cấp Y Tế Bình Phước 31
6
2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển 31
2.1.2. Cơ cấu tổ chức của nhà trường 32
2.1.3. Cơ sở vật chất - Trang thiết bị kỹ thuật 35
2.1.4. Kết quả hoạt động đào tạo chủ yếu của Nhà trường từ khi thành lập đến nay
37
2.2. Thực trạng công tác quản lý học sinh của trường Trung Cấp Y Tế Bình Phước 37
2.2.1. Thực trạng đội ngũ quản lý học sinh ở trường Trung cấp Y tế Bình Phước 38
2.2.2. Thực trạng về quản lý các hoạt động học tập và rèn luyện của học sinh 43
2.2.3. Thực trạng các giải pháp công tác quản lý học sinh đang áp dụng tại trường
Trung cấp Y tế Bình Phước 47
2.3. Đánh giá chung về thực trạng 50
2.3.1. Thành công 50

quản lý học sinh 71
3.2.9. Tiến hành tốt công tác thi đua khen thưởng 72
3.3. Thăm dò, đánh giá tính thực tiễn và khả thi của các giải pháp đề xuất 75
3.3.1. Khái quát về việc thăm dò, đánh giá tính thực tiễn và khả thi của các giải
pháp 75
3.3.2. Kết quả điều tra 76
3.3.3. Kết luận phần thăm dò 77
Kết luận chương 3 78
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 78
1. Kết luận 78
2. Kiến nghị 80
TÀI LIỆU THAM KHẢO 83
PHỤ LỤC
CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
CNH : Công nghiệp hóa
CTHS : Công tác học sinh
HĐH : Hiện đại hóa
KT - XH : Kinh tế - Xã hội
KTX : Ký túc xá
NXB : Nhà xuất bản
8
QLGD : Quản lý giáo dục
QLHS : Quản lý học sinh
TCCN : Trung cấp chuyên nghiệp
UBND : Ủy ban nhân dân
9
DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ
Trang
Bảng:
Bảng 2.1. Thống kê đội ngũ giáo viên theo trình độ 34

trong những mục tiêu đào tạo nhân lực Việt Nam là “có thể lực tốt, tầm vóc
cường tráng, phát triển toàn diện về trí tuệ, năng lực và đạo đức, có năng lực
tự học, tự đào tạo, chủ động, tự lực, sáng tạo, có tri thức và kỹ năng nghề
nghiệp cao, có khả năng thích ứng và nhanh chóng tạo được thế chủ động
trong môi trường sống và làm việc” [24].
Để thực hiện được các mục tiêu trên thì công tác chăm sóc và đảm bảo
sức khỏe cho nguồn nhân lực là một công tác cực kỳ quan trọng vì sức khỏe
là vốn quý nhất của con người và của toàn xã hội. Bảo vệ, chăm sóc và nâng
cao sức khỏe nhân dân là hoạt động nhân đạo, trực tiếp bảo đảm nguồn nhân
1
lực cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, là một trong những chính
sách ưu tiên hàng đầu của Đảng và Nhà nước.
Trường Trung cấp Y tế Bình Phước là trường trung cấp chuyên nghiệp
công lập trong hệ thống giáo dục quốc dân, được thành lập ngày 02/7/1998
theo Quyết định số 1492/QĐ-UB của UBND tỉnh Bình Phước, thuộc nhóm
ngành sức khỏe, từ khi thành lập đến nay nhà trường luôn nhận được sự quan
tâm sâu sắc của UBND tỉnh Bình Phước và các sở, ban, ngành. Trong Quyết
định phê duyệt quy hoạch tổng thể phát triển sự nghiệp chăm sóc và bảo vệ
sức khỏe nhân dân tỉnh Bình Phước giai đoạn 2010 - 2015 và định hướng đến
năm 2020 của UBND tỉnh Bình Phước nêu rõ: “Tiếp tục đầu tư các nguồn lực
nâng cấp trường Trung cấp Y tế Bình Phước thành trường Cao đẳng Y, Dược
có khả năng đào tạo 1000 - 1500 học sinh/năm trong đó số học sinh trung học
và cao đẳng gia tăng và số sơ học giảm dần nhằm tạo nguồn nhân lực trung
học, kỹ thuật viên, cao đẳng y, dược các loại, có chất lượng cho cả hệ khám
chữa bệnh và hệ Y tế dự phòng của tỉnh” [27]
Trong những năm qua công tác đào tạo của nhà trường đã đạt được
những thành tích đáng kể, từ khi thành lập đến nay trường đã đào tạo được đội
ngũ cán bộ, nhân viên y tế có kiến thức, có kỹ năng thuần thục, có đạo đức
nghề nghiệp, góp phần không nhỏ vào công tác chăm sóc và bảo vệ sức khỏe
nhân dân tỉnh Bình Phước và các tỉnh bạn lân cận đáp ứng nhu cầu ngày càng

3.2. Đối tượng nghiên cứu
Các giải pháp đổi mới công tác quản lý học sinh ở trường Trung cấp Y
tế Bình Phước.
4. Giả thuyết khoa học
3
Nếu đề xuất được các giải pháp có cơ sở khoa học và có tính khả thi,
thì sẽ nâng cao hiệu quả công tác quản lý học sinh của Trường Trung cấp Y tế
Bình Phước.
5. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu
5.1. Nhiệm vụ nghiên cứu
Tìm hiểu cơ sở lý luận về đổi mới công tác quản lý học sinh ở Trường TCCN.
Nghiên cứu thực trạng công tác quản lý học sinh ở Trường Trung cấp Y
tế Bình Phước.
Đề xuất các giải pháp đổi mới công tác quản lý học sinh ở Trường
Trung cấp Y tế Bình Phước.
5.2. Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu đội ngũ cán bộ quản lý, học sinh trường Trung cấp Y tế
Bình Phước.
6. Phương Pháp nghiên cứu
6.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Nghiên cứu các tài liệu, các luận án, đề tài, các văn bản pháp lý có liên
quan đến vấn đề nghiên cứu để làm luận cứ khoa học cho đề tài.
6.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
6.2.1. Phương pháp điều tra
Tiến hành điều tra bằng phiếu hỏi để khảo sát thực trạng công tác quản
lý học sinh của đội ngũ cán bộ quản lý và nhu cầu về các điều kiện học tập,
sinh hoạt khác của học sinh Trường Trung cấp Y tế Bình Phước.
6.2.2. Phương pháp quan sát
Nghiên cứu tiếp cận và xem xét các hoạt động quản lý học sinh của đội
ngũ cán bộ quản lý, các hoạt động của học sinh Trường Trung cấp Y tế Bình

5
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ ĐỔI MỚI CÔNG TÁC QUẢN LÝ
HỌC SINH Ở TRƯỜNG TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP
1.1. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Tại bất kỳ một giai đoạn lịch sử nào, giáo dục - đào tạo luôn đóng một
vai trò hết sức quan trọng đối với sự phát triển của mỗi cá nhân, tập thể, cộng
đồng, dân tộc và cả nhân loại. Từ xa xưa các học giả, các nhà lãnh đạo, quản
lý ở trong nước và trên thế giới đã từng luận bàn rất nhiều xung quanh vấn đề
này. Theo C.Mác: Giáo dục - đào tạo “Tạo ra cho nền kinh tế của một dân
tộc những nhà khoa học, chuyên gia, kỹ sư trên các lĩnh vực kinh tế và nhờ đó
những tri thức ấy mới có thể sáng tạo ra những kỹ thuật tiên tiến, những công
nghệ mới. Nếu chúng ta không có đội ngũ ấy thì sự nghiệp xây dựng CNXH
chỉ là lời nói huênh hoang, rỗng tuếch”. Còn Ph.Ăngghen thì khẳng
định: “Một dân tộc muốn đứng lên trên đỉnh cao của nền văn minh nhân loại,
dân tộc ấy phải có trí thức”. Như vậy cả C.Mác và Ăngghen đều coi giáo dục
- đào tạo là chìa khoá, là động lực đối với sự phát triển của xã hội, đặc biệt là
đối với quá trình xây dựng CNXH của một quốc gia, một dân tộc.
Mục tiêu của giáo dục thật sự rất rõ ràng là dạy làm người, nghĩa là
rèn luyện đạo đức và nhân cách con người. Giáo dục đồng thời cung cấp
kiến thức, kỹ năng để con người xây dựng cuộc sống hạnh phúc, văn minh.
Nền giáo dục của nước ta cũng phải tìm ra các biện pháp để đạt được hai
mục tiêu trên.
Nước ta có lịch sử lâu đời, đạo đức con người Việt Nam không những
được hình thành từ sự đấu tranh sinh tồn với thiên nhiên, tạo nên sức mạnh
cộng đồng thương yêu bảo vệ nhau, mà còn tiếp thu được nhiều nguồn tư
6
tưởng và đạo đức của loài người, trong đó Phật giáo dạy lòng từ bi, vị tha, yêu
thương mọi sinh linh…; Nho giáo dạy cách xử lý mối quan hệ giữa người với
người, với cha mẹ (chữ hiếu), với cộng đồng quốc gia (chữ trung) và các mối

chung của việc quản lý hoạt động dạy học của giáo viên, tư những nguyên tắc
chung đó, các tác giả đã chỉ rõ một số giải pháp quản lý nhà trường.
Tác giả Trần Kiểm đã viết: “Hiệu quả quản lý nhà trường phụ thuộc
nhiều vào chừng mực người Hiệu trưởng sử dụng thông tin khách quan đáng
tin cậy, toàn diện, đầy đủ và kịp thời của mỗi giáo viên về chất lượng kiến
thức, mức độ được giáo dục và tính kỷ luật của học sinh” [13]. Với mảng đề
tài về công tác quản lý học sinh, đã có nhiều công trình nghiên cứu về vấn đề
nâng cao chất lượng Quản lý học sinh - sinh viên tại các cơ sở đào tạo như:
- “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý học sinh sinh
viên ngoại trú trường Cao đẳng sư phạm Bắc Ninh” - Tác giả Vũ Thị Việt
Thái, luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục năm 2010.
- “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý học sinh ngoại trú ở
trường Trung cấp Nông nghiệp Hà Nội” - Tác giả Đỗ Minh Phong, luận văn
thạc sĩ khoa học giáo dục năm 2011.
- “Một số giải pháp đổi mới công tác quản lý học sinh, sinh viên ở
trường Cao đẳng nghề Đồng Tháp” - Tác giả Phan Kim Lan, luận văn thạc sĩ
khoa học giáo dục năm 2012.
- “Một số giải pháp đổi mới công tác quản lý học sinh ở trường Trung
cấp kỹ thuật và nghiệp vụ Nam Sài Gòn” - Tác giả Phạm Khải Hoàn, luận văn
thạc sĩ khoa học giáo dục năm 2013.
8
Với những kết quả nghiên cứu trên lĩnh vực quản lý giáo dục nói chung
và quản lý nhà trường nói riêng, đặc biệt là những nghiên cứu về lĩnh vực
quản lý học sinh phần nào đã cung cấp những cơ sở lý luận cũng như những
giải pháp khá hiệu quả cho công tác này khi đưa vào ứng dụng thực tiễn tại
các cơ sở giáo dục. Chính vì thế, chúng tôi lựa chọn đề tài này với mong
muốn đóng góp và hoàn thiện hơn nữa cơ sở lý luận và thực tiễn của công tác
quản lý học sinh cũng như góp phần vào việc đổi mới công tác quản lý học
sinh ở trường Trung cấp Y tế Bình Phước.
1.2. Các khái niệm cơ bản

đào tạo của nhà trường;
e) Được nghỉ học tạm thời, tạm ngừng học, học theo tiến độ chậm, tiến
độ nhanh, học cùng lúc hai chương trình, chuyển trường theo quy định của
quy chế về đào tạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo; được nghỉ hè, nghỉ tết, nghỉ
lễ theo quy định.
4. Được hưởng các chế độ, chính sách ưu tiên theo quy định của Nhà
nước; được xét nhận học bổng do các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước tài
trợ; được miễn giảm phí khi sử dụng các dịch vụ công cộng về giao thông,
giải trí, tham quan viện bảo tàng, di tích lịch sử, công trình văn hoá theo quy
định của Nhà nước.
5. Được trực tiếp hoặc thông qua đại diện hợp pháp của mình kiến nghị
với nhà trường các giải pháp góp phần xây dựng nhà trường; được đề đạt
10
nguyện vọng và khiếu nại lên Hiệu trưởng giải quyết các vấn đề có liên quan
đến quyền, lợi ích chính đáng của HSSV.
6. Được xét tiếp nhận vào ký túc xá theo quy định của trường. Việc ưu
tiên khi sắp xếp vào ở ký túc xá theo quy định tại Quy chế công tác HSSV nội
trú của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
7. HSSV đủ điều kiện công nhận tốt nghiệp được nhà trường cấp bằng
tốt nghiệp, bảng điểm học tập và rèn luyện, hồ sơ HSSV, các giấy tờ có liên
quan khác và giải quyết các thủ tục hành chính.
8. Được hưởng chính sách ưu tiên của Nhà nước trong tuyển dụng vào
các cơ quan Nhà nước nếu tốt nghiệp loại giỏi, rèn luyện tốt và được hưởng
các chính sách ưu tiên khác theo quy định về tuyển dụng cán bộ, công chức,
viên chức.
- Nghĩa vụ của học sinh, sinh viên:
1. Chấp hành chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước
và các quy chế, nội quy, điều lệ nhà trường.
2. Tôn trọng nhà giáo, cán bộ và nhân viên của nhà trường; đoàn kết,
giúp đỡ lẫn nhau trong quá trình học tập và rèn luyện; thực hiện tốt nếp sống

- Về cơ cấu tâm lý - xã hội có đặc điểm riêng là:
+ Xuất thân từ nhiều giai tầng, thành phần khác nhau trong xã hội.
+ Đang theo học nhiều ngành nghề, hệ đào tạo ở các trường công lập
cũng như ngoài công lập khác nhau.
12
+ Là một bộ phận lớn trong thanh niên, là nguồn lao động được đào tạo
phục vụ cho sự nghiệp đổi mới đất nước.
+ Là một lực lượng đông được quản lý có tổ chức chặt, có vai trò, vị trí
quan trọng ở các thành phố lớn…
+ Môi trường học tập thay đổi: Khi ở gia đình và học ở trường phổ
thông, họ có sự giám sát, quản lý chặt chẽ của cha mẹ, thầy cô giáo. Nhưng
đến bậc học TCCN thì không còn khép kín như thế. Trong môi trường mới,
học sinh có tính chủ động cao, cùng với sự trưởng thành về nhận thức xã hội,
về tâm sinh lý; qua đó nhiều nhu cầu được khơi dậy và xuất hiện, phát triển
theo hướng đa dạng, phong phú hơn như: nhu cầu tìm hiểu, mở rộng kiến thức
tăng lên, nhu cầu đời sống vật chất và tinh thần (tình bạn và tình yêu), nhu
cầu được học tập, tự học, tự đào tạo, rèn luyện để tự khẳng định bản thân,
khẳng định vị trí của mình trong trường, trong xã hội ngày càng tăng.
+ Độ tuổi thanh niên: Đây là giai đoạn tâm - sinh lý của các em phát
triển nhanh, mạnh nên đại bộ phận học sinh còn thiếu kinh nghiệm cuộc sống
xã hội, tò mò, … Do đó, học sinh đánh giá các hiện tượng đời sống xã hội
một cách nông cạn nên dễ có thái độ cực đoan đối với các sự việc này
1.2.2. Quản lý và quản lý học sinh TCCN
1.2.2.1. Quản lý
Có nhiều tác giả đưa ra khái niệm quản lý theo những cách tiếp cận và
với các góc độ khác nhau như:
- Quản lý là chức năng của hệ thống có tổ chức với những bản chất khác
nhau (kỹ thuật, sinh vật, xã hội) nó bảo toàn cấu trúc xác định của chúng, duy
trì chế độ hoạt động, thực hiện những chương trình, mục đích hoạt động.
- Hoạt động có sự tác động qua lại giữa hệ thống và môi trường, do đó:

Chức năng tổ chức:
Là quá trình hình thành bộ máy, sắp xếp, phân phối hợp lý nguồn lực
vào những bộ phận cụ thể, hình thành các mối quan hệ giữa các thành viên,
giữa các bộ phận trong một tổ chức, nhằm bảo đảm thực hiện thành công các
kế hoạch và đạt được mục tiêu chung của đơn vị. Nhờ tổ chức có hiệu quả,
người quản lý có thể phối hợp, điều phối tốt hơn các nguồn lực, tài lực, vật lực.
Tổ chức được xem là nguyên nhân của mọi nguyên nhân dẫn đến thành
công hay thất bại trong hoạt động của đơn vị.
Chức năng chỉ đạo:
Là quá trình tác động, ảnh hưởng, liên kết tới hành vi, thái độ của
những người khác và động viên họ hoàn thành mọi nhiệm vụ để đạt mục tiêu
của tổ chức.
Chức năng chỉ đạo được xem là cơ sở để phát huy các động lực của các
thành viên tạo nên chất lượng và hiệu quả của các hoạt động và mục tiêu chung.
Chức năng kiểm tra:
Là quá trình đánh giá và điều chỉnh nhằm đảm bảo cho các hoạt động
của đơn vị đạt tới mục tiêu chung của tổ chức.
Chức năng kiểm tra được xem là công cụ sắc bén góp phần nâng cao
hiệu quả quản lý.
Các chức năng quản lý có mối liên hệ mật thiết với nhau, có ảnh hưởng
lẫn nhau, tạo thành một chu trình quản lý. Để thực hiện một chu trình quản lý
không thể thiếu yếu tố thông tin quản lý.
15