Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Lời mở đầu
Từ khi xuất hiện, con ngời đã tiến hành các hoạt khác nhau nh: kinh
tế, xã hội, văn hoá... Trong đó, hoạt động kinh tế luôn giữ vị trí trung tâm và
là cơ sở cho các hoạt động khác. Xã hội càng phát triển thì các mặt hoạt động
càng đa dạng và phong phú. Nhng trớc khi tiến hành các hoạt động đó con
ngời phải đợc thoả mãn những nhu cầu cơ bản của cuộc sống nh: ăn, mặc, ở...
Tức là phải tiến hành các hoạt động sản xuất ra của cải vật chất và không
ngừng tái sản xuất với quy mô ngày càng mở rộng. Vì vậy sản xuất ra của
cải vật chất là cơ sở của đời sống xã hội. Ngày nay, nền sản xuất hàng hoá
đang đợc thực hiên khắp mọi nơi trên thế giới.
Viêt Nam cũng đang từng bớc cố gắng xây dựng và phát triển nền
kinh tế hàng hoá, kinh tế thị trờng theo định hớng xã hội chủ nghĩa. Đảng ta
đã chủ trơng vận dụng lý luận của Mác Lênin về Mối quan hệ giữa các
khâu sản xuất phân phối trao đổi tiêu dùng trong quá trình tái sản
xuất xã hội. để xây dựng và phát triển kinh tế hàng hoá ở Việt Nam.
Với bài đề án này, trên cơ sở vận dụng mối quan hệ biện chứng giữa
các khâu trong quá trình tái sản xuất, em muốn nói lên những hiểu biết của
mình về sự vận dụng lý luận trên ở Việt Nam.
Mặc dù đã cố gắng nhiều nhng với hiểu biết còn rất hạn chế, bài viết
của em không tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong nhận đợc những lời
nhận xét và đánh giá của cô.
Em xin chân thành cảm ơn cô !
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
I) Mối quan hệ giữa các khâu sản xuất phân phối trao đổi
tiêu dùng trong quá trinh tái sản xuất xã hội.
1. Khái niệm chung về tái sản xuất :
Xã hội không thể ngừng tiêu dùng nên không thể ngừng sản xuất. Vì
vậy, mọi quá trình sản xuất xét theo tiến trình đổi mới không ngừng thì đồng
thời là quá trình tái sản xuất.

mở rộng theo chiều sâu là sự tăng lên của sản phẩm chủ yếu là do tăng năng
suất lao động và hiệu quả sử dụng các nguồn lực, còn các nguồn lực có thể
không thay đổi, nhng mức tăng của chúng nhỏ hơn mức tăng của năng suất
lao động và hiệu quả sử dụng các nguồn lực đó trong sản xuất.
2. Các khâu của quá trình tái sản xuất xã hội :
Tái sản xuất xã hội bao gồm các khâu : Sản xuất phân phối trao
đổi tiêu dùng.
Trong các khâu của quá trình tái sản xuất, mỗi khâu có vị trí nhất
định, song giữa chúng có mối quan hệ hữu cơ với nhau, trong đó khâu sản
xuất là khâu xuất phát và có vai trò quyết định đối với các khâu tiếp theo.
Tiêu dùng là mục đích của sản xuất, là điểm kết thúc; còn phân phối, trao đổi
là khâu trung gian nối liền sản xuất với tiêu dùng.
a) Mối quan hệ giữa sản xuất và tiêu dùng
Sản xuất và tiêu dùng có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Không có sản
xuất thì không có tiêu đùng, nhng không có tiêu dùng thì cũng chẳng có sản
xuất, vì trong trờng hợp đó sản xuất không có mục đích.
- Sản xuất là khâu mở đầu, trực tiếp tạo ra của cải vật chất, sản
phẩm xã hội, phục vụ cho tiêu dùng. Sản xuất giữ vai trò quyết định đối với
tiêu dùng bởi sản xuất tạo rản phẩm cho tiêu dùng. Quy mô và cơ cấu sản
phẩm do sản xuất tạo ra quyết định đối với quy mô và cơ cấu tiêu dùng; chất
lợng và tính chất của sản phẩm quyết định chất lợng và phơng thức tiêu dùng.
Đúng nh Mác viết: Nhng không phải sản xuất chỉ tạo ra sản phẩm cho tiêu
dùng; nó đem lại cho tiêu dùng tính xác định của nó, tính chất của nó sự
hoàn thiện của nó.
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
- Tiêu dùng là khâu cuối cùng kết thúc một quá trình tái sản xuất.
Tiêu dùng có hai loại: tiêu dùng cho sản xuất và tiêu dùng cho cá nhân. Chỉ
khi nào sản xuất đi vào tiêu dùng, đợc tiêu dùng, thì nó mới hoàn thành chức
năng là sản phẩm. Tiêu dùng tạo ra nhu cầu và mục đích của sản xuất. Trong

- Trao đổi bao gồm trao đổi trong quá trình thực hiện sản xuất và
trao đổi sản phẩm xã hội. Trao đổi sản phẩm là một khâu trung gian giữa một
bên là sản xuất và phân phối với một bên là tiêu dùng. Trao đổi chỉ độc lập
với sản xuất ở trong giai đoạn cuối cùng mà thôi, khi sản phẩm đợc trao đổi
trực tiếp để tiêu dùng. Sự trao đổi nay là sự kế tiếp của phân phối, đem lại
cho cá nhân những sản phẩm phù hợp của mình. Cờng độ trao đổi, tính chất
phổ biến cũng nh hình thái trao đổi, là do sự phát triển và kết cấu của sản
xuất quyết định. Song, trao đổi cũng tác động trở lại đối với sản xuất và tiêu
dùng, nó sẽ thúc đẩy hay cản trở sản xuất và tiêu dùng.
Tóm lại, sản xuất phân phối trao đổi tiêu dùng thành một
thể thống nhất của quá trình tái sản xuất xã hội. Chúng có quan hệ biện
chứng với nhau, trong đó sản xuất là gốc, là cơ sở, là tiền đề đóng vai trò
quyết định; tiêu dùng là động lực, là mục đích của sản xuất; phân phối và
trao đổi là những khâu trung gian tác động mạnh mẽ đến sản xuất và tiêu
dùng.
II) Thực trạng và sự vận dụng ở Việt Nam
Từ lý luận của Mác Lênin, nhân loại đã xây dựng nền sản xuất
hàng hoá từ chế độ cộng sản nguyên thuỷ tan rã. Sản xuất đã phát triển trong
các chế độ nô lệ, phong kiến, chủ nghĩa t bản, rồi chế độ chủ nghĩa xã hội.
Ngày nay, nền sản xuất hàng hoá vẫn là nền sản xuất xã hội đang đợc thực
hiện khắp nơi trên thế giới. Nền sản xuất đã và đang lần lợt trải qua bốn trình
độ:
Một là, trình độ nền sản xuất hàng hoá giản đơn.
Hai là, trình độ nền kinh tế hàng hoá.
Ba là, trình độ nền kinh tế thị trờng.
Bốn là trình độ nền kinh tế tri thức.
5