Trung tâm Bồi dưỡng Văn hóa
Hà Nội - Amsterdam
Thi thử vào lớp 10 - đợt 1 ngày 5/4/2015
ĐỀ THI THỬ VÀO LỚP 10 CHUYÊN
Môn: LỊCH SỬ
Thời gian làm bài: 150 phút
Câu 1 (2,5 điểm): Em hãy đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi dưới đây:
“Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam do Nguyễn Ái Quốc soạn thảo là một
cương lĩnh cách mạng giải phóng dân tộc đúng đắn, vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin vào
hoàn cảnh cụ thể của Việt Nam – một nước thuộc địa của thực dân Pháp, mang tính dân tộc và tính
giai cấp sâu sắc”
(Sách giáo khoa Lịch sử lớp 9, NXB Giáo dục, năm 2014, trang 70)
a. Văn bản được nhắc đến trong đoạn trích ra đời trong hội nghị nào? Nó bao gồm những văn kiện
nào?
b. Bằng những hiểu biết của mình em hãy chứng minh nhận định trên.
Câu 2 (2,0 điểm): Phân tích thời cơ của Cách mạng tháng Tám năm 1945. Tại sao lại khẳng định
đây là “thời cơ ngàn năm có một”?
Câu 3 (1,5 điểm): So sánh chiến thắng Việt Bắc thu - đông 1947 và chiến dịch Biên giới thu - đông
1950, theo các tiêu chí sau:
Tiêu chí so sánh Chiến dịch Việt Bắc Chiến dịch Biên giới
1) Chủ động tấn công địch
2) Quân địch bị loại khỏi vùng chiến
3) Ý nghĩa quan trọng nhất của thắng lợi
Câu 4 (2,0 điểm): Tại sao ta chọn Điện Biên Phủ làm điểm "quyết chiến chiến lược" với với thực
dân Pháp, can thiệp Mĩ? Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của chiến dịch lịch sử Điện Biên
Phủ 1954.
Câu 5 (2,0 điểm): Người ta dự đoán: “Thế kỉ XXI sẽ là thế kỉ của châu Á”. Bằng những hiểu biết
về sự tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc, Ấn Độ và một số nước Đông Nam Á trong những thập
niên qua, em hãy làm sáng tỏ nhận định trên.
(Giám thị không giải thích gì thêm)
- Cương lĩnh vạch rõ cách mạng Việt Nam phải trải qua hai giai đoạn: cách
mạng tư sản dân quyền và cách mạng xã hội chủ nghĩa. Hai giai đoạn này nối
tiếp nhau. Như vậy, ngay từ đầu Đảng ta đã thâu suốt con đường phát triển
của cách mạng nước ta là kết hợp và giương cao hai ngọn cò độc lập dân tộc
và chủ nghĩa xã hội.
0,25 đ
- Cương lĩnh đề ra nhiệm vụ cách mạng tư sản dân quyền ở nước ta là đánh đổ
đế quốc, phong kiến và tư sản phản cách mạng Đó là nội dung bao trùm cả
nhiệm vụ dân tộc và dân chủ, nhưng nổi bật nhất là nội dung dân tộc. Đặt
nhiệm vụ dân tộc lên trên nhiệm vụ dân chủ là đúng đắn và phù hợp với hoàn
cảnh của nước ta: một nước thuộc địa nửa phong kiến.
0,25 đ
- Cương lĩnh xác định rõ lượng lượng nòng cốt của cách mạng nước ta là công
- nông, đồng thời thấy được các giai cấp và tầng lớp khác cũng là lực lượng
cách mạng cần phải liên minh hoặc lôi kéo hay trung lập.
0,25 đ
- Cương lĩnh khẳng định sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố quyết định mọi
thắng lợi của cách mạng Việt Nam. Điều này hoàn toàn phù hợp với cách
mạng nước ta, vì phải có chính đảng của giai cấp vô sản với đường lối cách
mạng đúng đắn mới lãnh đạo nhân dân ta đấu tranh giành thắng lợi.
0,25 đ
- Cương lĩnh xác định: cách mạng Việt Nam là một bộ phận của cách mạng
thế giới. Điều này vừa phù hợp với xu thế phát triển của thời đại, vừa phù hợp
với thực tiễn của cách mạng nước ta.
0,25 đ
+ Tính dân tộc và tính giai cấp sâu sắc:
Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng là cương lĩnh giải phóng dân tộc kết
hợp đúng đắn vấn đề giải phóng dân tộc và vấn đề giai cấp, với tư tưởng cốt
lõi là độc lập dân tộc và tự do dân chủ.
0,25 đ
0,25đ
0,25đ
0,25đ
Tổng khởi nghĩa của Đảng và quyết định thành lập Ủy ban giải phóng dân tộc
Việt Nam do Hồ Chí Minh làm chủ tịch
Đây là “thời cơ ngàn năm có một” vì:
0,5 điểm
+ Chưa có thời điểm nào cách mạng nước ta lại hội tụ được những điều kiện
khách quan và chủ quan đầy đủ và thuận lợi như thế.
+ Thời cơ này chỉ xuất hiện và tồn tại trong một khoảng thời gian rất ngắn (từ
khi phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh cho đến khi quân Đông minh vào Đông
Dương): nếu ta hành động quá sớm trước khi Nhật đầu hàng Đồng minh thì
quân Nhật sẽ gây khó khăn cho ta, còn nếu như quân ta chậm trễ thì quân
Đồng minh sẽ đàn áp cách mạng
0,25đ
0,25đ
Câu 3 So sánh chiến thắng Việt Bắc thu - đông 1947 và chiến dịch Biên giới thu -
đông 1950
1,5 điểm
Tiêu chí so sánh Chiến dịch Việt Bắc Chiến dịch biên giới
1) Chủ động tấn công
địch
Ta đánh bại của tấn
công lên Việt Bắc của
địch (0,25 đ)
Ta chủ động tiến công
địch. (0,25 đ)
2) Quân địch bị loại
khỏi vùng chiến
6000 tên địch. (0,25 đ) 8.300 địch ở biên giới
lập, chỉ tiếp tế được bằng đường không, nếu ta cắt đứt đường hàng không,
địch sẽ rơi vào thế "tử lộ".
- Quân đội ta đã trưởng thành và có kinh nghiệm có thể đánh địch ở tập đoàn
cứ điểm. Hậu phương của ta đã vững mạnh, có thể khắc phục những khó khăn
đảm bảo chi viện cho chiến trường.
- Trên cơ sở phân tích tình hình, Trung ương Đảng đã quyết định mở chiến
dịch Điện Biên Phủ, biến Điện Biên Phủ thành điểm "quyết chiến chiến lược
giữa ta và địch
0,25đ
0,25đ
* Nguyên nhân thắng lợi:
- Sự lãnh đạo tài tình của Đảng, đứng đầu là chủ tịch Hồ Chí Minh và vị tướng
cầm quân là Võ Nguyên Giáp trong việc đề ra quyết tâm và nghệ thuật quân
sự đúng đắn, sáng tạo đánh vào tập đoàn cứ điểm này.
- Công cuộc chuẩn bị cho chiến đấu chu đáo.
- Tinh thần chiến đấu dũng cảm và mưu trí của quân đội ta.
0,25đ
0,25đ
* Ý nghĩa lịch sử:
- Thắng lợi của cuộc tiến công chiến lược đông – xuân 1953-1954 và chiến
dịch Điện Biên Phủ đã đập tan hoàn toàn kế hoạch Nava; giáng đòn quyết
định vào ý chí xâm lược của thực dân Pháp; làm xoay chuyển cục diện chiến
tranh ở Đông Dương;
- Tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc đấu tranh ngoại giao của ta giành thắng lợi:
khiến cho Pháp – Mĩ không thể ngoan cố được nữa, buộc phải kí với ta Hiệp
định Giơ-ne-vơ.
- Cổ vũ các dân tộc bị áp bức đứng lên đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc giải
phóng dân tộc.
- Báo hiệu sự mở đầu sụp đổ của chủ nghĩa thực dân cũ trên thế giới
0,25đ
nhanh chóng tăng trưởng cao nhất thế giới:
- GDP hằng năm tăng 9,6% đứng thứ 7 thế giới và năm 2011 vươn lên đứng
thứ 2 thế giới. Đời sống nhân dân nâng cao rõ rệt
0,25đ
0,25đ
* Một số nước Đông Nam Á:
- Xin-ga-po: từ 1965 đến 1973 kinh tế tăng trưởng 12% trở thành một trong 4
con rồng của châu Á.
- Thái Lan: từ 1987 đến 1990 tăng trưởng 11,4% là nước có sản lượng xuất
khẩu gạo đứng đầu thế giới…
0,25đ
0,25đ
Kết luận:
Với sự tăng trưởng kinh tế nhanh chóng của các nước châu Á tiêu biểu là Ấn
Độ, Trung Quốc và các nước Đông Nam Á nên nhiều người dự đoán”thế kỉ
XXI sẽ là thế kỉ của châu Á”.
0,25đ