UBND TỈNH BẮC NINH
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH
NĂM HỌC 2012 – 2013
MÔN THI: GDCD - LỚP 12 - THPT
Thời gian làm bài: 180 phút (không kể thời gian giao đề)
Ngày thi 29 tháng 3 năm 2013
================
Câu 1 (5.0 điểm).
Em hiểu như thế nào về vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí? Có mấy loại vi phạm pháp luật và
trách nhiệm pháp lí? Đó là những loại nào? Cho các ví dụ để minh họa?
Câu 2 (5.0 điểm).
Em hãy cho biết: Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân; quyền được pháp luật bảo hộ về
tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của công dân; quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân là
gì? Nêu nội dung của các quyền đó? Công dân phải làm những gì để thực hiện tốt các quyền tự do cơ bản?
Câu 3 (4.0 điểm).
An 16 tuổi cùng với bố, cả hai người đều lái xe máy đi ngược đường một chiều. Khi bị cảnh sát giao
thông phạt, bố bạn An không chịu nộp tiền phạt vì lý do ông không nhận ra biển báo đường một chiều, bạn An
mới 16 tuổi, còn nhỏ, chỉ biết lái xe đi theo ông nên không đáng bị phạt.
Câu hỏi:
1- Theo em, lí do bố bạn An đưa ra có xác đáng không? Cảnh sát giao thông phạt hai bố con An là
đúng hay sai? Bạn An có phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình không?
2- Theo em, trong tình huống trên, hai bố con bạn An có lỗi không? Vì sao?
3- Hai bố con bạn An phải chịu trách nhiệm trước ai? Họ chưa gây ra tai nạn, họ chưa phải bồi thường
cho ai, vậy cảnh sát giao thông nhân danh ai và căn cứ vào đâu để phạt tiền họ? Việc phạt ấy có ý nghĩa gì?
4- Em hãy chỉ ra các vi phạm của An và bố của bạn ấy. Với các vi phạm của mỗi người, họ phải chịu
trách nhiệm pháp lí như thế nào?
Câu 4 (3.0 điểm).
Chị Hà bị Giám đốc công ty kỷ luật với hình thức “chuyển công tác khác”. Vì cho rằng quyết định kỷ
luật của Giám đốc với chị là sai pháp luật cho nên chị đã làm đơn khiếu nại và trực tiếp gửi đơn tới Ủy ban
nhân dân tỉnh, người cán bộ văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh không nhận hồ sơ và giải thích đơn của chị gửi

+ Do người có năng lực trách nhiệm pháp lý thực hiện
+ Người vi phạm pháp luật phải có lỗi.
* Trách nhiệm pháp lí là nghĩa vụ mà các cá nhân hoặc tổ chức phải gánh chịu
những hậu quả bất lợi từ hành vi vi phạm pháp luật của mình.
Ý 2
Có 4 loại vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí
- Vi phạm hình sự là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, bị coi là tội phạm
được quy định tại Bộ luật Hình sự.
Người phạm tội phải chịu trách nhiệm hình sự thể hiện ở chỗ người đó phải
chấp hành hình phạt theo quyết định của tòa án. Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi
phải chịu trách nhiệm hình sự do tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc
biệt nghiêm trọng. Đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm về mọi tội phạm.
Việc xử lí người chưa thành niên phạm tội (14 đến dưới 18 tuổi lấy nguyên tắc
giáo dục là chủ yếu.
- Vi phạm hành chính là hành vi vi phạm pháp luật có mức độ nguy hiểm cho xã
hội thấp hơn tội phạm, xâm phạm các quy tắc quản lí nhà nước.
Người vi phạm hành chính phải chịu trách nhiệm hành chính theo quy định của
pháp luật. Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi bị xử phạt hành chính do cố ý;
Người từ đủ 16 tuổi trở lên bị xử phạt hành chính do mọi vi phạm hành chính
mà mình gây ra.
- Vi phạm dân sự là hành vi vi phạm pháp luật, xâm hại tới các quan hệ tài sản
và quan hệ nhân thân.
Người có hành vi vi phạm dân sự phải chịu trách nhiệm dân sự. Người từ đủ 6
đến dưới 18 tuổi khi tham gia các giao dịch dân sự phải được người đại diện
theo pháp luật đồng ý, có các quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm dân sự phát sinh từ
giao dịch dân sự do người đại diện xác lập và thực hiện.
- Vi phạm kỷ luật là hành vi vi phạm pháp luật xâm phạm các quan hệ lao động,
công vụ nhà nước do pháp luật hành chính, lao động bảo vệ.
Cán bộ, công chức, viên chức vi phạm kỉ luật phải chịu trách nhiệm kỉ luật với
các hình thức: Khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, chuyển công tác khác, buộc

0.5 0.5 1.0
2 Ý 1
Khái niệm, nội dung của 3 quyền:
* Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân có nghĩa là không ai bị bắt
nếu như không có quyết định của tòa án, quyết định hoặc phê chuẩn của Viện
Kiểm sát, trừ trường hợp phạm tội quả tang.

5.0
1.0 - Nội dung: Không một ai dù ở cương vị nào có quyền tự ý bắt và giam giữ
người vì những lí do không chính đáng hoặc do nghi ngờ không có căn cứ.
Trong một số trường hợp cần thiết phải bắt, giam giữ người thì cán bộ nhà nước
có thẩm quyền phải tuân theo những trình tự, thủ tục do pháp luật quy định.
* Quyền được pháp luật bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm
của công dân: Công dân có quyền được đảm bảo an toàn về tính mạng, sức
khỏe, được bảo vệ danh dự và nhân phẩm; Không ai được xâm phạm tới tính

pháp luật, tự giác tuân thủ pháp luật của nhà nước, tôn trọng quyền tự do cơ bản
của người khác.

1.0 1.0

2.0

hiểm cho bản thân và cho người khác cùng tham gia giao thông song họ vẫn đi
vào.
Ý 3
- Hai bố con bạn An phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.
- Cảnh sát giao thông với thẩm quyền được giao, nhân danh pháp luật và quyền
lực nhà nước, căn cứ vào các quy định của pháp luật và quyền lực nhà nước, căn
cứ vào các quy định của Luật giao thông đường bộ và Nghị định của Chính phủ
để phạt hai bố con bạn An.
- Cảnh sát giao thông phạt hai bố con bạn An tức là buộc hai bố con An phải
chịu trách nhiệm về hành vi trái pháp luật của mình , đồng thời qua đó, giáo dục
bố con An và những người khác phải có ý thức chấp hành pháp luật nhằm đảm
bảo an toàn cho bản thân và cho những người xung quanh.
Ý 4
- Bố của An đi xe máy vào đường ngược chiều cho nên sẽ phải chịu trách nhiệm
pháp lí về hành vi đó.
- Bạn An cũng đi xe máy vào đường ngược chiều nên cũng sẽ phải chịu trách
nhiệm pháp lí về hành vi đó. Bên cạnh đó, nếu xe máy của An điều khiển có
dung tích xi lanh trên 50 cm
3
thì An còn phải chịu thêm một trách nhiệm pháp lí
về hành vi này.
- Căn cứ vào những vi phạm của hai bố con bạn An thì họ phải chịu trách nhiệm
hành chính. 1.0
0.5
0.25
- Vì: Ba phải chịu hình phạt nặng hơn vì Ba đã thành niên, đủ tuổi để hoàn toàn
chịu trách nhiệm về hành vi phạm tội của mình. Hình phạt dành cho Hạnh nhẹ
hơn vì Hạnh ở tuổi vị thành niên, hình phạt dành cho hạnh như vậy là công bằng
theo đúng quy định của Bộ luật Hình sự.
3.0
1.0
2.0