HỘI CÁC TRƯỜNG CHUYÊN VÙNG
DUYÊN HẢI VÀ ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
TRƯỜNG THPT CHUYÊN NGUYỄN TRÃI
TỈNH HẢI DƯƠNG
ĐỀ THI ĐỀ XUẤT
ĐỀ THI MÔN NGỮ VĂN KHỐI 11
NĂM 2015
Thời gian làm bài:180 phút
(Đề thi gồm: 01 trang, 2 câu)
Câu 1 (8,0 điểm)
Trong tập thơ Những con chim bay lạc, nhà thơ Ra-bin-đra-nát Ta-go
có viết:
“Những con chim mùa hè bay lạc
đến cửa sổ tôi
để hót lên rồi lại bay đi
Còn những chiếc lá thu vàng
không lời ca tiếng hát
chỉ run rẩy và thở dài rơi xuống”
Suy nghĩ của anh/chị về thông điệp nêu trên?
Câu 2 (12,0 điểm)
Bàn về cội nguồn của những tài năng thơ, Ra-xun Gam-za-tốp cho
rằng:
“Giống như ngọn lửa bùng lên từ những cây củi khô, tài năng cũng
được nuôi dưỡng bằng những tình cảm mạnh mẽ của con người”
(Đaghextan của tôi—NXB Tác phẩm mới, Hà nội, 1977, trang 223)
Anh /chị có suy nghĩ gì về ý kiến trên? Bằng một bài thơ trong
chương trình Ngữ văn 11 Nâng cao, hãy làm sáng tỏ vấn đề.
………… Hết………….
Họ tên: Nguyễn Thị Hoàng Hải

Điện thoại: 0982730605

nghĩa, dù cho thời gian sống có ngắn ngủi.
- Những chiếc lá thu vàng lay lắt trên cây nhưng không ai để ý vì nó
chỉ biết thở dài buồn bã. Đó là lối sống yếu ớt, thụ động, ích kỉ và
vô nghĩa, dù cho thời gian sống có dài lâu.
- Từ việc so sánh hai lối sống này, Ta-go khuyên chúng ta : điều
quan trọng không phải là sống dài hay sống ngắn, mà là sống nhiệt
tình, dâng hiến cho cuộc đời những điều tốt đẹp nhất để cuộc sống
0,5
0,5
1,0
thật sự có ý nghĩa.
3 Lí giải vì sao nên sống như vậy? 3,0
- Mỗi con người chỉ được sống một lần trong cuộc đời. Bởi vậy
cuộc sống thật quý giá và được sống đã là hạnh phúc. Hãy yêu cuộc
đời này và hãy sống cho đẹp đẽ.
- Nếu con người sống hèn nhát, yếu đuối, thụ động, buông xuôi sẽ
bị lãng quên. Đó không phải là sống mà chỉ là sự tồn tại (dẫn chứng
minh họa)
- Ngược lại, khi biết cống hiến cho cuộc đời thì con người sẽ khẳng
định được giá trị của bản thân, được mọi người yêu mến, trân trọng.
(dẫn chứng minh họa)
- Chính khát vọng sống đẹp đẽ sẽ làm con người có thêm sức mạnh
để vượt qua thử thách, làm nên những điều kì diệu (dẫn chứng minh
họa)
0,5
1,0
1,0
0,5
4 Bàn luận, mở rộng vấn đề 2,0
- Câu thơ của Ta-go là một bài học về lẽ sống: sống hết mình, sống

bỏng trong trái tim người nghệ sĩ.
- Ý kiến bàn về yếu tố quan trọng nhất của thơ ca, đó là tình cảm,
cảm xúc chân thành, mãnh liệt. Những tình cảm ấy sẽ tự tìm ra con
đường đi của mình. Khi ấy chúng ta có những bài thơ hay và những
nhà thơ lớn.
0,5
1,0
3 Bàn luận về ý kiến 3,0
- Vai trò của cảm xúc trong thơ
+ Thơ là tiếng nói của trái tim, là sự bộc lộ của tình cảm, cảm xúc.
Vậy tình cảm, cảm xúc chính là yếu tố gốc rễ làm nên sự sống của
thơ.
+ Tuy nhiên, không phải tình cảm nào cũng làm nên thơ. Tình
cảm hời hợt, nhạt nhẽo, khiên cưỡng, giả tạo không thể thành thơ.
Nếu không có tình cảm sâu sắc, thơ chỉ là sự sáo rỗng, khô cứng
của hình thức ngôn từ. Tình cảm trong thơ phải là những tình cảm
chân thật và được đẩy tới độ nồng nàn, mãnh liệt nhất.
+ Tình cảm, cảm xúc trong thơ là của riêng thi sĩ nhưng không
thể là những tình cảm dị biệt. Nó lại phải mang tính phổ quát, trở
thành tình cảm chung của mọi người. Bởi thơ là chuyện tâm hồn đi
tìm một tâm hồn đồng điệu, là tiếng nói tri âm, con đường của thơ
là đi từ trái tim đến với trái tim. Những vần thơ hay bao giờ cũng có
sức đồng cảm rộng lớn.
- Tuy nhiên, để có thể truyền đến người đọc những tình cảm, cảm
xúc sâu sắc, thơ còn cần một sự công phu, tinh tế trong nghệ thuật
biểu hiện. Nghĩa là tài năng của người nghệ sĩ còn thể hiện ở việc
công phu tìm tòi, lựa chọn được một hình thức nghệ thuật độc đáo,
cuốn hút. Bởi một tác phẩm nghệ thuật chân chính “bao giờ cũng
là một phát minh về hình thức và một khám phá về nội dung”
(Lêônít Lêônốp)