Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
Phần : ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Lý do chọn đề tài
1. Tình hình chính trị .
Trong thời gian qua và hiện nay ,vấn đề biên giới ,biển đảo luôn là
vấn đề thời sự nóng thu hút sự quan tâm của mọi người .Đặc biệt là tình
hình Biển Đông rất phức tạp nguyên nhân chính là do từ phía Trung Quốc
đang cố áp đặt chủ quyền ,tham vọng của mình ở khu vực này .Chính vì
vậy chúng ta cần phải có những định hướng đúng đắn về cách tư duy ,nhìn
nhận ,đánh giá vấn đề một cách hết sức cụ thể ,thuyết phục ,cần phải tăng
cường mở rộng giáo dục về hải phận chủ quyền biển đảo cho học sinh
trong các trường học .Hơn ai hết các thầy cô giáo là những người trực tiếp
giáo dục các em ,chúng ta không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn truyền
lại cho thế hệ sau tình yêu thắm thiết đối với những vùng biển, đảo của
Tổ quốc thân yêu .Chúng ta giúp cho các em xác định được tình yêu lớn
nhất cao cả và thiêng liêng nhất là tình yêu Tổ quốc ,tình yêu dân tộc ,yêu
chuộng hòa bình,tự do .Các em cần ý thức được rằng các em học không
chỉ để lập thân ,lập nghiệp mà còn vì tình yêu quê hương đất nước thôi
thúc trong lòng .
2. Cơ sở tích hợp
Chúng tôi nhận thấy rằng việc tích hợp giáo dục tình yêu biển đảo
cho học sinh không chỉ ở môn lịch sử địa lí mà trong bộ môn Ngữ văn vẫn
có thể tích hợp dễ dàng vì dung lượng kiến thức văn học được phân bố
trong chương trình Ngữ Văn bậc trung học cơ sở đã có sự gắn kết chặt chẽ
theo mạch kiến thức từ lớp 6 đến lớp 9.Trong đó có sự sắp xếp đan xen
một số tác phẩm về đề tài biển đảo Việt Nam .Đây là cơ sở để người giáo
viên dạy văn có thể lồng ghép giáo dục tình yêu biển đảo cho học sinh qua
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
một số tiết dạy thuộc các phân môn của bộ môn Ngữ Văn bậc trung học cơ
sở .

chao đi chao lại trên mâm bể sáng dần lên cái chất bạc nén .Một con hải
âu bay ngang ,là là nhịp cánh ''
GV dẫn dắt vấn đề -đặt câu hỏi
-Đoạn văn tả cảnh mặt trời mọc trên biển là một bức tranh tuyệt đẹp, rực
rỡ, tráng lệ, được đặt trong một khung cảnh rộng lớn, bao la và hết sức
trong trẻo, tinh khôi.Em đã bao giờ ngắm cảnh mặt trời mọc trên biển
chưa ?Tình cảm của em đối với vẻ đẹp của thiên nhiên Tổ quốc như thế
nào ? (yêu mến,trân trọng ,gắn bó với vẻđẹp của thiên nhiên Tổ quốc ).
-Gvcó thể tích hợp trong phần củng cố bài .Cảm nghĩ của em đối với đảo
Cô Tô nói riêng và với biển đảo Việt Nam nói chung .(Yêu mến tự hào
vì Việt Nam có biển đảo đẹp ,có ý thức bảo vệ môi trường và gữ gìn
chủ quyền biển đảo )
Khối 7: Tiết 17: Văn bản : SÔNG NÚI NƯỚC NAM
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
Giáo viên có thê lồng ghép thông qua lời bình về lãnh thổ ,chủ quyền dân
tộc :''SÔNG NÚI NƯỚC NAM '' được coi là bảnTuyên ngôn Độc lập đầu
tiên của dân tộc ta .Ở đây thể hiện chân lí lớn lao nhất ,thiêng liêng
nhất :đất nước Việt Nam là của người Việt Nam ,điều hiển nhiên đó đã
được '' sách trời'' ghi rõ ,xác định rõ ràng "Tiệt nhiên định phận tại thiên
thư '',không kẻ nào được xâm phạm ,xâm phạm sẽ bị thất bại :
"Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư ".
Giáo viên gợi vấn đề biển đảo :Từ xưa đến nay ,trong bản đồ Việt Nam
cũng như trong lịch sử nước nhà hai quần đảo Hoàng sa và Trường sa
thuộc chủ quyền Việt Nam .Vậy mà nay ,Trung Quốc coi hai quần đảo
này và hầu hết diện tích biển trong khu vực này là của mình .Gần đây
,Tiến sĩ Mai Hồng đã tặng cho Bảo tàng Lịch sử quốc gia tấm bản đồ
''Hoàng triều trực tỉnh địa dư toàn đồ ''do chính nhà Thanh Trung Quốc in
năm 1904,trong đó không có Hoàng Sa ,Trường Sa.Đó chính là bằng

người được hưởng nguồn lợi trực tiếp từ biển mang lại chúng ta phải
làm gì đối với nguồn tài nguyên biển ?(giữ gìn ,bảo vệ môi trường ,tài
nguyên biển )
-Giáo viên có thể lồng ghép ta phép điệp trong các câu thơ :
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi ,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi
Hát rằng :cá bạc biển Đông lặng
Ta hát bài ca gọi cá vào ,
Câu hát căng buồm với gió khơi .
Sau khi học sinh nêu tác dụng của biện pháp nghệ thuật ,giáo viên có thể
đặt câu hỏi tích hợp .Hiện nay mặc dù còn nhiều khó khăn thiếu thốn
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
về phương tiện đánh bắt nhưng các đoàn tàu đánh cá của ngư dân
Việt Nam vẫn không ngừng ra khơi vì những lí do gì ?(Tình yêu lao
động ,niềm hăng say lao động ,ý thức chinh phục biển không có bất kì
một thế lực nào có thể ngăn nổi )
-Giáo viên có thể tích hợp trong phần củng cố bài :Qua bài thơ "Đoàn
thuyền đánh cá '' chúng ta đã cảm nhận được vẻ đẹp của thiên nhiên đất
nước và con người lao động .Với tư cách là người chủ tương lai của đất
nước ,với tình yêu biển ,em sẽ làm gì cho biển đảo quê hương ?(Trân
trọng, giữ gìn môi trường ,chủ quyền biển đảo ,học tập tốt để xây
dựng các huyện đảo của ta ngày càng phát triển hơn )
II. Tích hợp qua các tiết học chương trình địa phương
Giáo viên có thể lựa chọn các tác giả người địa phương có những tác
phẩm viết về địa phương hoặc các tác phẩm của các tác giả khác viết về
địa phương theo chủ đề biển đảo để giới thiệu cho các em làm quen
trước ,sau đó trong tiết học giáo viên khéo léo dẫn dắt để các em lĩnh hội
những tư tưởng tình cảm về tình yêu quê hương,tình yêu biển đảo .
Gv có thể chọn một số tác giả và tác phẩm phù hợp với đối tượng học

Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
Hiên ngang trước biển
Chiến sĩ trên đảo Trường Sa cùng cây đàn ghi-ta " Hát mãi khúc
quân hành '
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
Các chiến sĩ chăm sóc vườn rau xanh trên đảo Trường Sa
Các công dân nhỏ tuổi trên đảo Trường Sa
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn

Cuộc sống trên đảo Trường Sa Hồn nhiên đến trường
2.Trong các tiết tập làm thơ giáo viên có thể cho các em đọc những bài thơ
hay viết về biển đảo Việt Nam ,hoặc một số lời bình về những bài thơ
đó .Sau đó yêu cầu các em tập làm những bài thơ viết về biển đảo ,về các
chiến sĩ đang ngày đêm canh giữ biển trời của Tổ Quốc .
Ví dụ một số bài thơ :
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
GỬI GẮM TRƯỜNG SA
(Nguyễn Văn Được)
Ơi người chiến sĩ nơi Trường Sa
Quê hương là biển, đảo là nhà
Gian khổ không hề lơi tay súng
Vững vàng trong bão tố phong ba

Hội tụ ngàn năm hồn núi sông
Chiến luỹ Trường Sa phía biển Đông
Vượt lên sóng cả dìm giặc dữ
Khí phách Đông A máu Lạc Hồng

Cái giai điệu ngang tàng như gió biển
Nhưng lời ca toàn nhớ với thương thôi
Đêm buông xuống nhìn nhau không rõ nữa
Cứ ngỡ như đảo đá cất thành lời
Rằng có đêm trăng dắt em đi dạo
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
Gương mặt em dịu dàng. Hàng cây cũng tươi xinh
Mở mắt chung chiêng nghe lưng trời sóng vỗ
Và tay mình lại nắm lấy tay mình
Người yêu chúng anh ơi, các em ở phương nào?
Các em cao hay lùn? Có trời mà biết được
Bóng dáng nào sẽ đến với chúng anh?
Trông bốn phía chỉ âm u mây nước
Nào hát lên cho mấy nước biết
Rằng chúng ta là những con người
Yêu em thủy chung hơn muối mặn
Dù thư tình chưa biết gửi cho ai
Nào hát lên cho đêm tối biết
Rằng tình yêu sáng trong ngực ta đây
Ta đứng vững trên đảo xa sóng gió
Tổ quốc Việt Nam bắt đầu ở nơi này
Điệu tình ca cứ ngân lên chót vót
Bỗng bàng hoàng nhìn lại phía sau
Ngoài mép biển, người đâu lên đông thế
Ồ, hoá ra toàn những đá trọc đầu
Một số lời bình cho bài thơ: Lính đảo hát tình ca trên biển (Trích báo
văn học và tuổi trẻ số 2 năm 2012.
Cái nhìn đầy mới mẻ về người lính Trường Sa
Người thực hiện : hpt

1. Cần đảm bảo tính hợp lí
Giáo viên cần chú ý tích hợp lồng ghép kiến thức đúng trọng tâm ,không
sa đà không quá tải ,không lan man ,không làm mất trọng tâm bài học .
2. Cần đảm bảo tính cân đối về thời gian
Thời lượng cho việc lồng ghép giáo dục không chiếm nhiều thời gian của
tiết học ,cần lồng ghép trong nội dung bài học không tách riêng thành đề
mục .
II. Một số kết quả đạt được
Sau một thời gian giảng dạy ,tôi nhận thấy các tiết Ngữ Văn có tích hợp
giáo dục tình yêu biển đảo đã trở nên gần gũi với học sinh ,các em hứng
thú hơn với tiết học và có ý thức tìm đọc các tài liệu về biển đảo .Như vậy
việc làm này đã tác động vào tình cảm của các em ,các em bồi đắp cho
mình tình yêu biển đảo ,yêu đất nước và ý thức giữ gìn chủ quyền biển
đảo quê hương .
Người thực hiện : hpt
Sáng kiến kinh nghiệm Lồng ghép Biển Đảo vào trong dạy học Môn Văn
Đây là một vấn đề mang tính thời sự ,chính trị, để giảng dạy tốt đòi hỏi
người giáo viên phải luôn nắm vững quan điểm ,tư tưởng của Đảng của
nhà nước ,có lập trường kiên định vững vàng ,phải biết cập nhật và nhận
thức đúng đắn về những thông tin tư liệu tiếp nhận được .Những gì tôi
trình bày ở trên chỉ là một vài phương pháp nhỏ ,mong được đón nhận
những đóng xây dựng của đồng nghiệp để chúng ta thực hiện tốt hơn việc
giáo dục tình yêu biển đảo cho học sinh .
Liên chiểu ,ngày 30 tháng 11 năm 2012
Người thực hiện

Người thực hiện : hpt