







TP. H Chí Minh – Nm 2014



 


TP. H Chí Minh, ngày 30 tháng 10 nm 2014.
Tác gi Trn Th Hunh Nh MC LC
TRANG PH BÌA
L
MC LC
DNAH MC T VIT TT
DANH MC BNG, BIU
DANH MC HÌNH V TH
M U 1
: TNG QUAN V HIU QU HONG CA NGÂN
I VÀ MÔ HÌNH DEA) 4
1.1 Tng quan v hoi. 4
1.1.1 Khái nim Ngân hàng thng mi 4
1.1.2. Hot đng kinh doanh ca ngân hàng thng mi 5
1.2 Hiu qu hong ci 6
1.2.1 Hiu qu hot đng ca Ngân hàng thng mi. 6
1.2.2 . Các nhân t nh hng hiu qu hot đng ca ngân hàng thng mi. 8

U QU HONG C
MI C PHN VIT NAM 32
2.1 Tng quan h thi c phn Vit Nam. 32
2.1.1 H thng Ngân hàng thng mi c phn Vit Nam. 32
2.1.2 Vn ch s hu ca mt s Ngân hàng thng mi c phn Vit Nam. 33
2.1.3 H s an toàn vn ca mt s Ngân hàng thng mi c phn Vit Nam 35
2.2 Tình hình hong kinh doanh cn 2009-2013. 36
2.2.1 Hot đng huy đng vn 36
2.2.2 Hot đng tín dng 37
2.2.3 Hot đng đu t. 39
2.2.4 Hot đng thanh toán. 40
2.2.5 Hot đng kinh doanh khác. 42
h giá hiu qu hong kinh doanh ca NHTMCP Vit Nam bng các
ch tiêu tài chính. 43
2.3.1 Li nhun. 43
2.3.2 Kh nng sinh li ca các Ngân hàng thng mi c phn. 44
2.3.2.1 Kh nng sinh li trên Tng tài sn ca các NHTMCP. 44
2.3.2.2 Kh nng sinh li trên Vn ch s hu ca các NHTMCP. 45 2.3.3 T l thu nhp cn biên 46
2.3.3.1 T l thu nhp lãi cn biên. 46
2.3.3.2 T l thu nhp ngoài lãi cn biên. 48
2.4 Áp du qu hong ca NHTMCP Vit
Nam 48
2.4.1 Quy trình nghiên cu c th 48
2.4.2. Chn la đi tng nghiên cu 48
2.4.3 La chn bin đu ra và đu vào 48
2.4.4 Ngun d liu tng hp. 49
2.4.5 Kt qu nghiên cu 50

Vi ting Vit
AE
Allocative efficiency
Hiu qu phân b
CAR
Capital Adequacy Ratio
H s an toàn vn
CE
Cost efficiency
Hiu qu chi phí
CRS
Constant returns to scale
Sn lng không đi theo quy mô
DEA
Data envelopment analysis
Phân tích bao d liu
DMU
Decision making unit
n v nghiên cu
DNNN
State enterprises
Doanh nghip nhà nc
DRS
Decreasing returns to scale
Sn lng gim theo quy mô
EPS
Earnings per share
H s thu nhp trên c phiu
EF
Efficiency

Return on assets average
T l li nhun trên tng tài sn bình
quân
ROE
Return on equity
T l li nhun trên vn ch s hu
ROEA
Return on equity average
T l li nhun trên vn ch s hu
bình quân
SE
Scale efficiency
Hiu qu quy mô
sech
Scale efficiency change
Thay đi hiu qu quy mô
TC
Technical change
Thay đi k thut
TCTD
Credit institutions
T chc tín dng
TE
Technical efficiency
Hiu qu k thut
techch
Technological change
Thay đi tin b công ngh
TFP
Total factor productivity

Bng 2.7 T l thu nhp lãi cn biên các NHTMCP giai đon 2009-2013
47
Bng 2.8 Tóm tt d liu ca các bin trong mu nghiên cu
51
Bng 2.9 Hiu qu k thut, hiu qu k thut thun và hiu qu quy mô
trung bình ca các NHTMCP Vit Nam giai đon 2009 – 2013
51
Bng 2.10 S lng các NHTMCP đt hiu qu ti u giai đon 2009 –
2013
52
Bng 2.11 Hiu qu trung bình ca các NHTMCP giai đon 2009-2013
53
Bng 2.12 So sánh th t xp hng theo quy mô tng tài sn bình quân và
hiu qu k thut bình quân giai đon 2009-2013
55
Bng 2.13 S lng NHTMCP trong điu kin DRS, IRS và CONS
56
Bng 2.14 Ch s Malmquist bình quân toàn b mu giai đon 2009-2013
57
Bng 2.15 Kt qu c lng effch, techch, pech, sech và tfpch trung bình
ca 24 NHTMCP giai đon 2009-2013
59
Biu đ 2.1 Vn điu l ca các ngân hàng
34 DANH MC HÌNH V TH

H thng ngân hàng đóng vai trò ht sc quan trng cho s phát trin ca
nn kinh t, mt mt huy đng và phân b vn phc v cho hot đng sn xut kinh
doanh, mt khác thúc đy s lu thông hàng hóa thông qua các dch v thanh toán
ca ngân hàng.
ng trc xu hng hi nhp quc t và t do hóa tài chính, cnh tranh
ca các NHTM Vit Nam đang ngày càng tr nên gay gt và khc nghit. S gia
tng sc ép cnh tranh s tác đng đn ngành ngân hàng nh th nào còn ph thuc
mt phn vào kh nng thích nghi và hiu qu hot đng ca chính các ngân hàng
trong môi trng mi này. Các ngân hàng không có kh nng cnh tranh s đc
thay th bng các ngân hàng có kt qu kinh doanh hiu qu hn, điu này cho thy
ch có các ngân hàng có hot đng hiu qu nht mi có li th v cnh tranh. 
tn ti, phát trin và nâng cao nng lc cnh tranh ca mình trong nn kinh t th
trng, bn thân các Ngân hàng luôn tìm đn các gii pháp gia tng hiu qu hot
đng kinh doanh ngày càng cao. Nh vy, hiu qu hot đng tr thành mt tiêu chí
quan trng đ đánh giá s tn ti ca mt ngân hàng trong mt môi trng cnh
tranh quc t ngày càng gia tng. Các NHTM càng cn thit phi có s quan tâm.
phân tích các nhân t nh hng đ có nhng hng đ x lý, vn dng mt cách
hp lý nht nhm tng cng hiu qu hot đng ca mình.
Vi mc tiêu làm tng hiu qu hot đng ca các trung gian tài chính bng
vic đy mnh kh nng cnh trnh gia các ngân hàng, tháo b các rào cn v th
trng, lãi sut, t giá hi đoái đòi hi Vit Nam phi tip tc ci cách sâu rng,
toàn din hn na nhm nâng cao hiu qu hot đng ca c h thng ngân hàng.
Xut phát t tm quan trng ca vic cn phi đy mnh kh nng cnh
tranh và nâng cao hiu qu hot đng ca các ngân hàng thng mi thi k hi
nhp, tác gi chn đ tài ắÁNH GIÁ HIU QU HOT NG CA CÁC
NGÂN HÀNG THNG MI C PHN VIT NAM BNG MÔ HÌNH DEAẰ
đ nghiên cu.
2 Nam da trên phng pháp phân tích đnh tính và đnh lng nhphng pháp
phân tích phi tham s (DEA) đ thy đc nhng hot đng cha hiu qu, khim
khuyt trong điu hành, qun lý và qun tr ngân hàng thng mi  Vit Nam.
-  xut các gii pháp đ hoàn thin khung chính sách trong vic qun lý và
điu hành h thng ngân hàng thng mi Vit Nam  c khía cnh v mô (c quan
qun lý) và góc đ vi mô (qun tr ngân hàng) nhm mc tiêu nâng cao hiu qu
hot đng và ci thin nng lc cnh tranh cho h thng ngân hàng thng mi hin
nay  Vit Nam.
6. Kt cu ca lu
Ngoài phn m đu và kt lun, kt cu lun vn gm 3 chng:
Chng 1: Tng quan v hiu qu hot đng ca ngân hàng thng mi và mô
hình phân tích bao d liu (DEA).
Chng 2: ánh giá hiu qu hot đng ca các ngân hàng thng mi c phn
Vit Nam bng mô hình DEA.
Chng 3: Gii pháp nâng cao hiu qu hot đng ca ngân hàng thng mi c
phn Vit Nam. 4

- Theo lut ngân hàng c   : "Ngân
5 hàng thng mi là nhng xí nghip hay c s mà ngh nghip thng xuyên là
nhn tin bc ca công chúng di hình thc ký thác, hoc di các hình thc khác
và s dng tài nguyên đó cho chính h trong các nghip v v chit khu, tín dng
và tài chính"
- Ti Vit Nam, theo iu 4, Lut t chc tín dng ngày 16 tháng 6 nm
2010, ắNgân hàng thng mi là loi hình ngân hàng đc thc hin tt c các hot
đng ca ngân hàng và các hot đng kinh doanh khác theo quy đnh ca Lut này
nhm mc tiêu li nhunẰ.
Nh vy, rõ ràng ngân hàng thng mi là mt trong nhng t chc đc
thành lp theo quy đnh ca pháp lut, kinh doanh trong lnh vc tin t, vi hot
đng thng xuyên là nhn tin gi di nhiu hình thc khác nhau và s dng s
tin này đ cp tín dng, cung ng dch v thanh toán cho các ch th trong nn
kinh t, nhm mc tiêu li nhun.
Ngân hàng thng mi đc phân loi theo:
- Hình thc s hu bao gm: NHTMNN, NHTMCP, ngân hàng liên doanh,
chi nhánh ngân hàng nc ngoài và ngân hàng 100% vn nc ngoài.
- Chin lc kinh doanh: ngân hàng bán buôn, ngân hàng bán l và ngân
hàng va bán buôn va bán l.
1.1.2. Hong kinh doanh ci
Hot đng kinh doanh ca ngân hàng thng mi là hot đng kinh doanh tin
t và các hot đng kinh doanh khác có liên quan, bao gm:
- Hot đng huy đng vn t: vn ch s hu gm có vn điu l, các qu ca
ngân hàng; tin gi ca t chc, cá nhân di hình thc tin gi không k hn, tin
gi có k hn, tin gi tit kim; phát hành chng khoán nh: các chng ch tin
gi, trái phiu, k phiu, và các giy t có giá khác và vay t chc khácầtheo
nguyên tc hoàn tr đy đ c gc ln lãi cho khách hàng theo đúng thi hn tha

(ii) Xác sut hot đng an toàn ca ngân hàng
Nguyn Khc Minh (2006, pp.255) thì "hiu qu - efficiency" trong kinh t
đc đnh ngha là "mi tng quan gia đu vào các yu t khan him vi đu ra
hàng hóa và dch v" và "khái nim hiu qu đc dùng đ xem xét các tài nguyên
đc các th trng phân phi tt nh th nào." Nh vy, có th hiu hiu qu là
7 mc đ thành công mà các doanh nghip hoc ngân hàng đt đc trong vic
phân b các đu vào có th s dng và các đu ra mà h sn xut, nhm đáp ng
mt mc tiêu nào đó.
Nh vy, hiu qu phn ánh trình đ s dng các ngun lc đ đt đc mc
tiêu xác đnh. Nói cách khác, đó là kh nng bin các yu t đu vào thành các đu
ra trong hot đng kinh doanh ca doanh nghip. Nó cho bit nhng li ích đt
đc t các hot đng kinh doanh ca doanh nghip trên c s so sánh kt qu kinh
t và chi phí b ra đ đt đc kt qu đó.
Hiu qu hot đng ca các NHTM có th chia làm hai nhóm là hiu qu
tuyt đi và hiu qu tng đi. Các ch tiêu phn ánh hiu qu tuyt đi đc đo
bng kt qu kinh t tr đi chi phí b ra đ đt đc kt qu đó. c đim ca ch
tiêu tuyt đi là phn ánh quy mô, khi lng ca mt hin tng trong điu kin,
thi gian và đa đim c th. Tuy nhiên, trong mt s trng hp, các ch tiêu này
li khó có th so sánh đc. Chng hn nh nu mt ngân hàng có quy mô ln thì
hiu s tuyt đi gia doanh thu đt đc tr chi phí rt ln nhng cha th đánh
giá ngân hàng này hot đng hiu qu hn ngân hàng khác có quy mô nh hn và
hiu s tuyt đi gia doanh thu đt đc và chi phí nh hn. Do vy, ch tiêu hiu
qu tuyt đi không cho bit kh nng s dng tit kim hay lãng phí các yu t đu
vào.
Cách đánh giá hiu qu tng đi xem xét t l so sánh gia kt qu đu ra và
yu t đu vào (chng hn nh: kt qu kinh t/chi phí b ra,ầ), thun tin hn
trong vic so sánh theo thi gian và không gian cng nh cho phép so sánh hiu qu

kinh t; tình hình
chính tr và xã hi có nhng nh hng không
nh đn hot
đng ca các ngân hàng. Khi môi trng kinh t; tình hình chính tr và xã hi n
đnh, quá trình sn xut ca nn kinh t đc din ra bình thng, các doanh nghip
trong nn kinh t đm bo kh nng mn đc vn và hoàn tr vn, nh vy hot
đng ca ngân hàng cng s n đnh.
Các chính sách kinh t ca nhà nc, tc đ tng trng nn kinh t quc
dân, tc đ lm phát, là các yu t tác đng trc tip ti ngân hàng. Nu tc đ
tng trng nn kinh t quc dân cao, các chính sách ca Chính ph khuyn khích
tng trng tín dng, s bin đng tin t là không đáng k, lm phát đc gi
9 mc hp lýầKhi nn kinh t tng trng cao và n đnh, các khu vc khác trong
nn kinh t đu có nhu cu m rng hot đng, do đó cu v vn vay tng làm cho
khu vc ngân hàng d dàng m rng hot đng tín dng, n xu trong ngân hàng
cng gim và nng lc tài chính ca các doanh nghip trong điu kin kinh t tt
nh vy s đc nâng cao. Nh vy, vai trò làm cu ni gia khu vc tit kim và
đu t ca ngân hàng đc phát huy ti đa. Trái li, nhu cu vn vay gim, nguy c
n quá hn tng, n xu cao khi môi trng kinh t; tình hình chính tr và xã hi
tr nên bt n, khi đó hiu qu hot đng ngân hàng gim mnh.
Hn na, quá trình toàn cu hoá và hi nhp kinh t quc t đã và đang tr
thành mt xu th tt yu ca quan h kinh t quc t hin đi. Toàn cu hoá to ra
mi quan h gn bó, tác đng ln nhau và nhng tác đng qua li ht sc nhanh
nhy gia các nn kinh t. Thông qua quá trình t do hoá và thun li hoá thng
mi dch v đu t, toàn cu hóa to cho các quc gia nói chung và h thng ngân
hàng các nc nói riêng
nhiu c hi mi nh tranh th đc các ngun vn,
công ngh và kinh nghim

Ngc li, môi trng pháp lý s gây ri ro, tr ngi cho các hot đng ca
ngân hàng khi môi trng pháp lý đó cha hoàn thin hoc cách thc thi hành còn
cha
đm bo tính thi gian, tính nghiêm minh - đc bit là  các quc gia đang
phát
trin.
1.2.2.2 Nhân t ch quan:
Nhóm nhân t ch quan đc bàn đn chính là các nhân t bên trong ni b
ca chính các ngân hàng thng mi nh các nhân t v nng lc tài chính, kh
nng qun tr điu hành, ng dng tin b công ngh, trình đ và cht lng ca lao
đng
Nng lc tài chính:
Yu t tài chính quan trng nht ca ngân hàng thng mi là vn, bao gm
vn
pháp đnh và qu d tr.
Vn pháp đnh: là vn riêng ca ngân hàng do các ch s hu đóng góp. Tim
lc v vn ch s hu nh hng đn quy mô kinh doanh ca ngân hàng nh: kh
nng huy đng và cho vay vn, kh nng đu t tài chính và trang b công ngh. Do
đó, vn ch s hu nh hng ln đn hiu qu hot đng ngân hàng.
Các qu d tr thu bao gm: qu d tr đc trích t li nhun hàng nm
11 đ b
sung cho vn pháp đnh giúp tng quy mô vn ca ngân hàng. Qu d tr đc
bit cng là loi vn đc trích t li nhun đ bù đp ri ro trong quá trình hot
đng nh n khó đòi, l trong hot đng nghip v chng khoán.
Nh vy, vn là điu kin c bn đm bo quy mô kinh doanh ca mt ngân
hàng
và kh nng bù đp tn tht có th xy ra, quyt đnh phn ln đn hiu qu


kh nng gim thiu chi phí hot đng, nâng cao nng sut s dng các đu vào đ
có th to đc tp hp đu ra cc đi.
Nng lc công ngh
Trong điu kin hi nhp và cnh tranh ngày càng gay gt, nu ch duy trì
cung ng các dch v truyn thng thì các ngân hàng không th nào gi vng v th
ca mình đc. Chính vì vy, trong thp niên qua công ngh thông tin đc xem
nh mt xu hng chính trong hot đng ngân hàng hin đi, các gii pháp k
thut đc la chn phù hp đm bo cho s phát trin công ngh tin hc ngân
hàng đúng hng, giúp các ngân hàng tng kh nng cnh tranh thông qua vic đa
dng hóa sn phm, dch v, chim lnh th phn bng các thit b giao dch t
đng, tng cng nng lc và hiu qu hot đng ca các ngân hàng. Xu hng m
rng ng dng công ngh thông tin và phát trin các giao dch ngân hàng đin t đã
góp phn nâng cao nng lc qun lý ca h thng ngân hàng.
Trong bi cnh s phát trin mnh m ca khoa hc công ngh, các ngân
hàng đã
và đang ngày càng n lc đ ng dng công ngh hin đi vào các hot
đng to
điu kin thun li đ ngi dân, các nhà đu t tip cn sn phm, dch
v ngân hàng tiên tin - đm bo hiu qu hot đng và nâng cao nng lc cnh
tranh.
Ngun nhân lc:
Ngun nhân lc là đi ng giúp đm bo xây dng và thc hin thành công
các mc tiêu, chin lc, k hoch kinh doanh đm bo kh nng ng phó tt vi
bin đng,
giành li th cnh tranh trên tng phân đon th trng, đm bo an
toàn và lành
mnh ca toàn h thng ngân hàng.
Xã hi ngày càng phát trin đòi hi nhng dch v mi, cht lng cao hn t
ngân

Li nhun sau thu hay li nhun ròng =Li nhun trc thu - thu thu nhp.
 Nhóm ch tiêu phn ánh kh nng sinh li
T l thu nhp trên tng tài sn (ROA- Return on asset)




ROA là mt ch tiêu ch yu phn ánh tính hiu qu qun lý. Nó ch ra rng
kh nng ca hi đng qun tr ngân hàng trong quá trình chuyn tài sn ca ngân
hàng thành thu nhp ròng. ROA đc s dng rng rãi trong phân
tích hiu qu
hot đng kinh doanh và đánh giá tình hình tài chính ca ngân hàng, nu mc
ROA thp có th là kt qu ca mt chính sách đu t hay cho vay không nng
14 đng hoc có th chi phí hot đng ca ngân hàng quá mc.
Ngc li, mc
ROA cao thng phn ánh kt qu ca hot đng kinh doanh hu hiu, ngân hàng
có c cu tài sn hp lý, có s điu đng linh hot gia các hng mc trên tài sn
trc nhng bin đng ca nn kinh t.
T l thu nhp trên vn ch s hu (ROE- Return on equity)




ROE là mt ch tiêu đo lng t l thu nhp cho các c đông ca ngân hàng.
Nó th hin thu nhp mà các c đông nhn đc t vic đu t vào ngân hàng (tc
là chp nhn ri ro đ hy vng có đc thu nhp  mc hp
lý). Ch tiêu này cng

Ngoài ra, đi vi NHTMCP, có thêm ch tiêu đo lng kh nng sinh li là:
thu nhp trên c phiu. o lng trc tip thu nhp ca các c đông tính trên mi
c phiu hin hành đang lu hành.




 Nhóm ch tiêu phn ánh thu nhp, chi phí.
Vi chin lc ti đa hóa li nhun, các ngân hàng thng mi thng nâng
cao hiu qu hot đng kinh doanh ca mình bng cách gim chi phí hot đng,
tng nng sut lao đng trên c s t đng hóa và nâng cao trình đ nhân
viên.
Bi vy, các thc đo phn ánh tính hiu qu trong hot đng kinh doanh ca ngân
hàng và nng sut lao đng ca nhân viên gm các ch tiêu sau:
Tng chi phí hot đng/tng thu t hot đng: là mt thc đo phn ánh
mi quan gia đu vào (t s) và đu ra (mu s) hay nói cách khác nó phn ánh
kh nng bù đp chi phí trong hot đng kinh doanh ca ngân hàng.
Nng sut lao đng (Thu nhp hot đng/S nhân viên làm vic đy đ
thi gian): phn ánh hiu qu s dng lao đng ca ngân hàng.
Tng thu hot đng/tng tài sn: phn ánh hiu qu s dng tài sn. Nu
h s này ln phn ánh ngân hàng đã phân b tài sn (danh mc đu t) mt cách
hp lý nhm nâng cao li nhun ca ngân hàng.
 Nhóm ch tiêu phn ánh ri ro tài chính.
Ngoài vic quan tâm đn vic nâng cao giá tr c phiu và đy mnh
kh
nng sinh li, thông thng trong hot đng ca mình các ngân hàng
thng mi
cng thc hin vic kim soát cht ch nhng ri ro mà h phi đi mt.
T l n xu (n xu/tng cho vay và cho thuê): ch tiêu phn ánh cht
lng ca tín dng, ch s này càng nh th hin cht lng tín dng càng cao.

vn đ khá phc tp nu các nhà qun lý c gng đa ra mt bc tranh tng th khi
kt hp nhiu mt, nhiu khía cnh hot đng khác nhau ca ngân hàng. Vì mi t
s ch cho bit hay đánh giá mi quan h t l gia hai bin s c th, không có
mt t s nào cho chúng ta các kt lun tng quát v tình trng ca mt ngân hàng,
do đó, trong vic đánh giá tng quan thc trng ca mt ngân hàng cn phi xem
xét mt lot các ch s.
 khc phc các nhc đim trong phân tích ca các h s tài chính này gn
đây các nhà kinh t đã ng dng phng pháp phân tích hiu qu biên đ đánh giá
hiu qu hot đng ca các ngân hàng, đây là mt phng pháp mi và hin đi nó