

*** 





TP.  



*** 



Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng.
Mư s: 60γ40β01


1.3 Hai trng phái v chi tiêu công. 6
1.4 Mi quan h gia chi tiêu công và tng trng kinh t. 7
1.5 Mt s mô hình nghiên cu thc nghim. 9
1.6 Lý thuyt mô hình tng trng tân c đin. 12
1.7 Lý thuyt mô hình tng trng ni sinh. 13
1.8 Mô hình đc điu chnh 14
:
  
 2011. 18
2.1 Gii thiu v kinh t - xư hi Vit Nam. 18
2.2 Chi tiêu công ti Vit Nam 20
2.2.1 Chi thng xuyên: 20
2.2.2 Chi đu t. 22
2.2.4 C cu chi tiêu công 25
:
 27
3.1 Phng pháp lun nghiên cu: 27
3.2 Mô hình nghiên cu. 27

3.2.1 Kim đnh tính dng ca các chui thi gian. 27
3.2.2 Kim đnh Hasman test. 29
3.4 D liu nghiên cu thc nghim. 30
3.5 Phân tích thc nghim 35
3.5.1 Kim đnh tính dng và xác đnh đ tr: 35
3.5.2 Kim đnh Hausman test: 37
3.6 Kt qu hi quy. 39
:
 41
4.1 Kt lun 41
4.2 Khuyn ngh: 42

trng các thành phn ca nó.
Chi tiêu chính ph đc k vng s làm gim tác đng tiêu cc ca tht bi th
trng đi vi nn kinh t. Tuy nhiên, phân b chi tiêu công vi s thiu xem xét cho
các nhu cu cp bách ca đt nc hay mt cu trúc bt hp lý có th to ra s bin
dng ln hn trong nn kinh t và do đó có th gây bt li cho tng trng kinh t.
Mi quan h gia chi tiêu công và tng trng có th là tích cc đi vi quc
gia này nhng có th là hn ch đi vi quc gia khác, tùy thuc vào giai đon phát
trin và đc thù riêng ca mi quc gia. Vì vy rt cn thit đ nghiên cu chi tit
tng nc đ đa ra đc xu hng có li cho tng trng, qua đó đánh giá đc
mi quan h gia chi tiêu công và tng trng và có nhng bc đi đúng đn.
ư có nhiu nghiên cu thc nghim xem xét mi quan h gia chi tiêu công
và tng trng kinh t, nhng cha có mt nghiên cu c th nào v mi quan h
gia chi tiêu công và tng trng kinh t ti các nc ông Nam Á. Xut phát t đó,
tác gi quyt đnh chn đ tài “C
” đ nghiên cu.
2. 
Mc đích ca nghiên cu này là đánh giá các thành phn trong chi tiêu công
có tác đng nh th nào đn tng trng kinh t. Trong đó, các thành phn ca chi
tiêu công đc xem xét là chi đu t phát trin ca Chính ph và chi thng xuyên
ca Chính ph.
Các câu hi đc đa vào mô hình:
2
Mi quan h gia các thành phn chi tiêu công và tng trng kinh t din ra
nh th nào  các nc ông Nam Á?
Ngoài ra xem xét mi quan h gia quy mô chi tiêu công và tng trng kinh
t din ra nh th nào?
3. 
Da trên mô hình tng trng tân c đin, mô hình tng trng ni sinh đ
xây dng hàm sn xut có s tham gia ca Chính ph.
Trong chi tiêu công, tác gi tách làm β thành phn gm: chi đu t ca Chính

Chng γ: Mô hình và kt qu nghiên cu.
Chng 4: Kt lun và khuyn ngh v mt chính sách.
4


1.1 
Chi tiêu công là các khon chi tiêu ca nhà nc nhm thc hin chc nng
vn có ca Nhà nc trong vic cung cp hàng hóa công, phc v li ích kinh t - xã
hi cho cng đng (Dng Th Bình Minh, β005).
Theo quan đim ca các nhà kinh t hc c đin, hot đng ca nhà nc
không mang li cho quc gia v mt kinh t. Cho nên, chi tiêu công là nhng
khong chi có tính cht tiêu dùng. Vì vy, cn phi gii hn ti đa mi khon chi
tiêu ca Chính ph đ tránh làm lưng phí ngun lc ca đt nc.
S phát trin ca xư hi trong giai đon kinh t th trng hin đi cho thy
chi tiêu công không hoàn toàn mt đi mà trái li nó to ra s tái phân phi gia các
khu vc trong nn kinh t. Nhà nc đóng vai trò là trung tâm ca quá trình tái phân
phi thu nhp; thông qua các khon chi tiêu công, Nhà nc “bm ra” li cho xư hi
nhng khon thu nhp đư ly đi ca xư hi t các khon np thu bng vic cung
cp nhng hàng hóa công cn thit mà khu vc t không có kh nng cung cp hoc
cung cp không hiu qu. Vi c ch này, Nhà nc thc hin tái phân phi thu
nhp ca xư hi công bng hn, khc phc nhng khuyt tt ca c ch th trng,
đm bo nn kinh t tng trng n đnh (S ình Thành, β005).
Chi tiêu công trc tip tr li câu hi Chính ph chi cho cái gì. V c bn,
đánh giá chi tiêu công là vic đánh giá công tác hoch đnh chính sách ngân sách và
xây dng th ch. Nó là công c ch yu trong vic phân tích các vn đ ca khu
vc công và lý gii ti sao khu vc công cn thit phi tài tr cho các hot đng kinh
t - xư hi. Mc đích ca đánh giá chi tiêu công là giúp cho Chính ph s dng hiu
qu hn các ngun lc tài chính thông qua u tiên hóa các khon chi tiêu nhm đem
li li ích thit thc vì mc đích phát trin kinh t - xư hi (S ình Thành & Bùi
Th Mai Hoài, β006)

tr các doanh nghip thuc các lnh vc cn thit phi có s tham gia ca Nhà nc
(S ình Thành, β005).
1.3 công.
ư t lâu, mi quan h gia chi tiêu ca Chính ph đi vi mc đ phát trin
kinh t đư nhn đc s chú ý rt ln trong gii hc thut. C th, phân tích v mi
quan h lâu dài gia chi tiêu chính ph và tng trng kinh t đư cho ra nhng kt
lun khác nhau. Nói chung, lý thuyt khác nhau v mi quan h có th đc tm
chia thành hai trng phái kinh t. Trng phái Keynes và Wagner. S tng phn
c bn cho lý thuyt này là quan h nhân qu. Quan đim ca Wagner (188γ) v
tng trng kinh t là do quá trình công nghip hóa, tng trng kinh t dn ti s
gia tng t l chi tiêu công. Ngc li, quan đim ca Keynes gi đnh rng chi tiêu
ca Chính ph là mt công c ca nhà nc trong vic thc hin chính sách tài khóa
và vi công c này nh hng đn tng trng kinh t.
Adolph Wagner (1835-1917) là ngi đu tiên nhn ra mi tng quan
dng gia chi tiêu chính ph và tng trng kinh t, đc đ cp trong các tài liu
nh Lut l Wagner (188γ). Quan đim này cho thy vai trò ca Chính ph gia tng
là do tng trng kinh t. iu này đc gii thích bi nhu cu ngày càng tng cho
các chc nng qun lý và bo v thì cn thit đ duy trì mc đ gia tng sc mnh
kinh t. Có ba lý do đ th hin điu này. Th nht: nn kinh t phát trin, khu vc
công s tin hành các chc nng hành chính và bo v mà trc đây nó đc thc
hin bi khu vc t nhân. Th hai: khi nn kinh t phát trin, nhu cu cung cp hàng
hóa xư hi và vn hóa và dch v tng lên. Th ba, khi nn kinh t phát trin, s can
thip ca Chính ph ln hn là cn thit đ kim ch đc quyn t nhiên và duy trì
tt chc nng cho các lc lng th trng (Bird, 1971). Mt s nghiên cu nh
Gandhi (1971), Gupta (1967) và Dritsakis và Adamopoulos (β004) xác nhn lý
thuyt này.
7
Quan đim ca Keynes lp lun rng tng trng kinh t xy ra là kt qu ca
s gia tng chi tiêu khu vc công tng. Trong bi cnh này, chi tiêu chính ph đc
coi là mt bin ngoi sinh đc lp và có th đc s dng nh là mt bin chính

2012).
Trong khi đó, các quan đim ng h Chính ph ln hn tranh lun rng, trong
nn kinh t Chính ph thc hin các chng trình cung cp hàng hóa công có giá tr,
t đó tác đng đn tng sn lng thông qua s tác đng vi khu vc t nhân. Phát
trin c s h tng, loi b hay điu tit các ngoi tác s to điu kin cho các hot
đng kinh t và ci thin s phân b ngun lc, hoc các khon thanh toán chuyn
giao cng giúp duy trì s hài hòa ca xư hi cng nh làm gia tng hiu sut lao
đng. Các hc gi (Abdullah, β000; Al - Yousif Y, 2000; Ranjan KD, 2008; Cooray
A, β009) đư kt lun rng s m rng chi tiêu công đóng góp tích cc đn tng
trng kinh t.
Tuy nhiên các quan đim ng h chính ph nh hn cho rng Chính ph càng
ln thì càng nhiu ngun lc b phân phi bi lc lng chính tr hn lc lng th
trng; có hai yu t chính cho thy hiu ng tng trng tr nên yu t và tiêu cc.
Th nht, càng m rng khu vc công đ thc thi các chính sách tng trng s làm
thâm ht ngân sách nhà nc trm trng hn. Trong n lc gia tng tài tr chi tiêu
công, Chính ph có th la chn gia tng thu và vay n. ánh thu cao s gây tn
tht xư hi bi thu to ra gánh nng thu nhp và làm thay đi hành vi sn xut và
tiêu dùng. Vay n đ tài tr chi tiêu công có th làm gia tng lưi sut trên th trng
vn. Kt qu là vay n gây ra hin tng chèn ln đu t khu vc t nhân dn đn
thu trong tng lai tng cao. Thc t có nhiu nghiên cu đư minh chng chi tiêu
công ln li gây ra hiu ng âm đi vi tng trng kinh t (Laudau D, 1986; Barro
R, 1991; Engen EM, 1991; Folster S, 2001). Th hai, tin trình chính tr ít nng
đng hn so vi th trng. Chi tiêu càng nhiu làm xói mòn tng trng kinh t bi
s chuyn giao thêm ngun lc t khu vc s dng hiu qu nht ca nn kinh t
9
sang khu vc Chính ph - ni s dng kém hiu qu hn. Vì Chính ph thiu thông
tin trong vic ra quyt đnh chính sách, đng thi do các nhà chính tr theo đui
nhng li ích riêng nên ra quyt đnh chính sách phân b sai ngun lc và gây cn
tr tng trng kinh t. Lý thuyt ca Kiskanen (1971) cho rng đi ng công chc
trong khu vc công có khuynh hng ti đa hóa ngân sách đ ti đa hóa li ích riêng

Nguyn Th Hng (β009) áp dng mô hình lý thuyt ca Barro  Vit Nam
giai đon β001 -β005 cho thy: Nu quy mô đc tính bng t l tng chi ngân sách
(bao gm c chi thng xuyên và chi đu t phát trin) trên GDP thì quy mô chi
ngân sách cao hn tng đi so vi t l ti u theo mô hình lý thuyt; nu quy mô
đc tính bng t l chi đu t trên GDP thì quy mô lúc đó li nh hn so vi t l
ti u theo mô hình lý thuyt.
 Trên th gii:
Barro (1991) nghiên cu d liu chéo ti 98 nc t giai đon 1960 đn
1985, s dng phng pháp phân tích hi quy bi vi nhiu bin, trong đó có t l
tng trng GDP thc bình quân đu ngi và t s gia chi tiêu dùng Chính ph
thc t trên GDP thc t. Barro đư đi đn kt lun rng mi quan h tiêu cc gia
tng trng kinh t và chi tiêu dùng Chính ph.
Mesghena Yasin (β000) nghiên cu ti các nc Châu Phi t giai đon 1987
đn 1997, s dng d liu bng bng k thut Fixed-effect và Ramdom-effect. Kt
qu là chi đu t Chính ph có tác đng dng và có ý ngha đn tng trng kinh t.
Jirawat Jaroensathapornkul (β010) nghiên cu ti Thái Lan t nm 1995 đn
nm β004, s dng mô hình ECM. Kt qu nghiên cu cho thy các bin chi tiêu
Chính ph có quan h dài hn vi tng trng kinh t. Chi thng xuyên đc xem
xét là không hiu qu đi vi tng trng kinh t, hng đ xut nên gia tng t
trng chi đu t nghiên cu và phát trin đ ci thin cht lng ngun nhân lc.
11
Devarajan et al (1996) nghiên cu ti 4γ nc đang phát trin giai đon 1970
– 1990 bng hàm hi quy bi đư ch ra rng vic gia tng t trng chi thng xuyên
trên tng chi tiêu công có tác đng tích cc đi vi tng trng kinh t, và ngc li
vic gia tng chi đu t li có tác đng tiêu cc lên tng trng kinh t.
Ghosh và Gregoriou (β008) nghiên cu vi s liu t 15 nc đang phát trin
t nm 197β đn 1999, s dng phng pháp GMM. Kt qu là nhng nc nh
Brazil thì chi thng xuyên đóng vai trò ch yu trong tng trng dài hn, trong
khi các nc nh Sudan thì chi thng xuyên đóng vai trò th yu đi vi tng
trng kinh t.

và Yi, 1997; Kneller et al, 1999; Gupta et al, 2002; Clements et al, 2003; Ramirez và
Nazmi, 2003).
Các kt qu nghiên cu thc nghim thì không đng nht đ đ đa ra kt
lun chính xác nht và nó ph thuc vào các khía cnh khác nhau nh phng pháp
hay k thut s dng, gi đnh, quc gia hoc tp hp các quc gia đc đa vào
phân tích.
1.6 
Mô hình tng trng tân c đin, còn đc gi là mô hình tng trng Solow
đc xut bn vào nm 1956 da trên t tng th trng t do ca lý thuyt tân c
đin kt hp vi mt s gi đnh ca mô hình Harrod-Domar. Nu nh mô hình
Harrod-Domar nguyên bn ch xét đn vai trò ca vn sn xut (thông qua tit kim
và đu t) đi vi tng trng kinh t thì Solow đư đa thêm nhân t lao đng và
tin b công ngh vào phng trình tng trng. Mô hình này cho bit: tit kim,
tng dân s và tin b công ngh có nh hng nh th nào ti mc sn lng và tc
đ tng trng ca mt nn kinh t theo thi gian (Trn Th t, β010).
Dng c bn ca mô hình Solow đt trong mt nn kinh t đóng, sn xut
mt loi hàng hóa nh s dng hai đu vào là lao đng và vn. Mô hình này coi tin
b công ngh là cho trc và t l tit kim mang tính ngoi sinh (Trn Th t,
2010).

13
Mô hình tp trung vào bn bin s: Y = AF(K, L) (1.1)
- Dòng sn lng (Y)
- Mc vn (K)
- S lao đng (L)
- Tin b công ngh hay hiu qu lao đng (A). Theo phng trình (1.1) thì
A là trung lp Hicks, là trng hp công ngh không bao hàm trong các
yu t đu vào (Trn Th t, β010).
1.7 
Mô hình tng trng tân c đin va là mt thành công ln va là mt tht

1.8 
Mô hình mà tác gi đa ra nhn mnh đn các thành phn chi tiêu công, nên đ
đn gin hóa trong quá trình phân tích, các bin đc đa vào mô hình có dng sau:
Y = F(K, C, G1, G2, Z) (1.5)
 xem xét c cu chi tiêu công lên tng trng kinh t vi β bin chính là
Chi thng xuyên (G1) và Chi đu t (Gβ) thì ta còn xem xét s tng tác gia tng
trng kinh t và các bin kim soát gm: vn đu t t nhân (K), chi tiêu dùng t
nhân (C) và đ m ca thng mi (Z).
i vi phng trình (1.5), chúng ta đa ra c s lý thuyt đ xác đnh du
ca các bin đc lp tác đng đn tng trng kinh t. Các bin đc lp cn c vào
lý thuyt tng cu ca Keyness.
Tài khon quc dân chia GDP thành bn nhân t ln gm Tiêu dùng t nhân,
đu t t nhân, chi tiêu chính ph và xut nhp khu ròng. C bn nhân t này gia
tng thì tác đng tích cc lên GDP (Nguyn Vn Ngc, β010).
15
Bng γ.1: K vng tác đng ca bin đc lp lên bin ph thuc.
Bin đc lp
K vng
1. u t t nhân (K)
+
2. Tiêu dùng t nhân (C)
+
3. Chi thng xuyên (G1)
+ / -
4. Chi đu t (Gβ)
+
5. Tng kim ngch xut nhp khu (Z)
+ / -
+ Tng đu t t nhân (K): bao gm hàng hoá đc mua đ dùng trong tng
lai. u t cng đc chia làm γ nhóm nh: đu t c đnh vào kinh doanh, đu t

dng ca t nhân gim sút và nh hng dây chuyn này làm gim GDP (Piana,
2001).
Chi đu t ca Chính ph (Gβ): đu t vào các lnh vc chính thuc chc
nng ca Chính ph nh c s h tng, giáo dc, y t ,… đc k vng là có tác
đng dng đn tng trng kinh t (Piana, β001).
Tng kim ngch xut nhp khu (Z): hi nhp quc t nhiu hn đc k
vng có tác đng tích cc ti GDP. Vì nn kinh t càng hi nhp thì t l tng
trng càng cao hn so vi nn kinh t đóng. Tuy nhiên hi nhp  mc đ cao
cha hn có tác đng tích cc đn tng trng kinh t vì mt nn kinh t mà nhp
khu ln hn xut khu thì xut khu ròng s âm và làm tiêu cc đn tng trng
kinh t.
Ly đo hàm phng trình (1.5) theo Y ta có:
dY/Y = (∂Y/∂K) dK/Y + (∂Y/∂C) dC/Y + (∂Y/∂G1) dG1/Y +
(∂Y/∂Gβ) dGβ/Y + (∂Y/∂Z) dZ/Y (1.6)
Trong đó:
∂Y/∂K: là tha s biên ca vn.
∂Y/∂C: là tha s biên ca tiêu dùng.
17
∂Y/∂G1: là tha s biên ca chi thng xuyên ca Chính ph.
∂Y/∂Gβ: là tha s biên ca chi đu t ca Chính ph.
∂Y/∂Z: là tha s biên ca tng kim ngch xut nhp khu.
1:
Phn này trình bày ngn gn và tng quát nht v chi tiêu công và thành phn
ca chi tiêu công. Thành phn ca chi tiêu công bao gm chi thng xuyên và chi
đu t phát trin ca Chính ph. Chi thng xuyên chim mt t trng khá ln trong
tng chi ngân sách đ trang tri cho mi hot đng ca Chính ph t chi hành chính,
s nghip đn các khon chi mang tính bo v nh chi cho quân đi, cnh sát, …
Phn chi còn li là chi đu t phát trin ca Chính ph, nhm mc đích đu t vào
c s h tng đ kích thích s phát trin khu vc t nhân. Tip đn, tác gi trình bày
nhng nn tng c bn v chi tiêu công và tng trng kinh t, kt qu thc nghim

và n đnh. Nm β00γ tng 7,γ%; nm β004 tng 7,7%; nm β005 tng 8,4%; nm