B GIÁO DCăVÀăÀOăTO
I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
***
NGUYN TH
NGHIÊN CU CÁC NHÂN T NG
CU TRÚC VN CA CÁC CÔNG TY NIÊM YT
TRÊN TH NG CHNG KHOÁN VIT NAM
N 2009-2012
LU
THÀNH PH H CHÍ MINH - NMă2013
L
Tôiăcamăđoanăđâyălàăcôngătrìnhănghiênăcu ca cá nhân.Ngun d liu s dngăđ
phână tíchă trongă đ tài này là báo cáo tài chính ca các công ty niêm yt ly t
Vietstock và tôi boăđm ni dung lunăvnălàăđc lp, không sao chép t bt k
mt công trình nào khác.
Tác gi lunăvn
NGUYN TH
MC LC
DANH MC T VIT TT
DANH MC BNG BIU VÀ HÌNH V
1. GII THIU 1
4. KT QU NGHIÊN CU VÀ GII THÍCH CÁC NHÂN T NH
N CU TRÚC VN VIT NAM 31
4.1. Các kt qu hi quy 31
4.1.1. Kt qu kim đnh nghim đn v d liu bng: LLC, ADF và PP 31
4.1.2. Kt qu c lng 3 mô hình Pooled OLS, FEM và REM 33
4.1.3. Kt qu kim đnh la chn mô hình: kim đnh Hausman và kim đnh F
37
4.1.4. Vn đ n ngn hn và kt lun v chiu hng tng quan gia bin
gii thích và đòn by n 40
Bng 4.8. Kt qu c lng ca 3 mô hình đi vi phng trình n ngn hn
(SLEV) 41
Bng 4.9. Kt qu kim đnh Hausman đi vi phng trình n ngn hn
(SLEV) 42
Bng 4.10. Kt qu kim đnh F đi vi phng trình n ngn hn (SLEV) 42
4.2. Gii thích kt qu mô hình nghiên cu các nhân t nhăhngăđn cu trúc
vn Vit Nam 43
4.2.1. N tng th và n dài hn 43
4.2.2. Các nhân t nh hng cu trúc vn Vit Nam 45
5. KT LUN 51
TÀI LIU THAM KHO
PH LC
Ký hiu Gii thích
ADF Kimăđnh Dickey-Fullerătngăcng
FEM Mô hình nhăhng c đnh
th LEV Trang 35
Bng 4.5. Kt qu kimăđnhăHausmanăđi viăphngătrìnhăn dài
hn LLEV Trang 35
Bng 4.6. Kt qu kimăđnhăFăđi viăphngătrìnhăn tng th (LEV) Trang 36
Bng 4.7. Kt qu kimăđnhăFăđi viăphngătrìnhăn dài hn (LLEV) Trang 36
Bng 4.8. Kt qu călng caă3ămôăhìnhăđi viăphngătrìnhăn ngn
hn (SLEV) Trang 40
Bng 4.9. Kt qu kimăđnhăHausmanăđi viăphngătrìnhăn ngn
hn (SLEV) Trang 41
Bng 4.10. Kt qu kimăđnhăFăđi viăphngătrìnhăn ngn hn (SLEV) Trang 41
Hình 2.1. Minh ha cho cách tip cn truyn thng Trang 04
Hình 2.2. Minh ha cho lý thuyt MM Trang 05
Hình 2.3. Minh ha cho lý thuytăđánhăđiătnh Trang 06
Hình 4.1. Tălătngănătrungăbìnhăquaăgiaiăđonă2009-2012 Trang 43
Hình 4.2.Tălănădàiăhnătrungăbìnhăquaăgiaiăđonă2009-2012 Trang 43
1
1.
Trongăhnăna thp k tr liăđây,ărt nhiu nghiên cu cu trúc vnăđãăphátă
trin m rng các mô hình lý thuyt nhm gii thích nhng mu hình cu trúc vn
cngănhăcungăcp bng chng thc nghim cho thy liu các mô hình lý thuyt có
kh nngăgii thích tt khi áp dng vào th gii thc hay không. Vic tp trung
nghiên cu hc thut và phân tích tài chính thc tinăthng da trên nhng công ty
nhng quc gia khác nhau, vn còn nhiu vnăđ cn nghiên cuăthêmăđ hiu rõ tác
đng caăđcăđim th ch lên quytăđnh cu trúc vn.
Xut phát t thc t đt ra rng vic xây dng cho doanh nghip mt cu trúc
vn hp lý có tm quan trng nhtăđnh trong các quytăđnh ca nhng nhà qun tr
tài chính doanh nghip,ăđãăcóănhiu nghiên cu VităNamăđiănhn dinăvàăđánhă
giá các nhân t nhăhng lên quytăđnh cu trúc vn ca các doanh nghip Vit
Nam. Bài nghiên cuănàyăcngăđiăđn vicăxácăđnh và lý gii nhng nhân t nào
thc s có nhăhng quan trng trong quytăđnh cu trúc vn ca các nhà qun tr
tài chính cácăcôngătyătrongăgiaiăđon 2009-2012ălàăgiaiăđon chu s nhăhng
nng n t cuc khng hong kinh t tài chính th giiăkéoădàiăchoăđn tn ngày
nay. Kt qu da trên mu d liu gm 160 công ty phi tài chính niêm yt trên c
haiăsànăHoSEăvàăHNXăđã làm sáng t nhng nhân t nào thc s đt thành vnăđ
trongăgiaiăđon khng hong và có nhng khác bit gì so vi nhng nghiên cu
trcăđóătrongăcácăthànhăphn nhân t tácăđng. T đó,ăbàiăvit cung cp cho các
nhà qun tr doanh nghip mt công c đ nhn din,ăđánhăgiáăvàăđaăraănhng
quytăđnh mt cách hpălýăhnătrongăbi cnh khng hong.
Kt qu kimăđnh ca tôi cho thy rng có 4 yu t có nhăhng quan trng
lên quytăđnh cu trúc vn ca các công ty Vit Nam: kh nngăsinhăli, quy mô
côngăty,ăcácăcăhiătngătrng và chi phí kit qu tài chính. Tác gi cho rngăđâyălàă
nhng nhân t ctălõiătácăđng lên t l đònăby doanh nghipătrongăgiaiăđon kinh
t khóăkhn. Kt qu cngăchoăthy s khác bit trong tng yu t khiăxétăđn góc
đ tng n, n dài hn hay n ngn hn. Các kt qu ca bài nghiên cuăđc phân
tích da trên kt qu hi quy ca 3 mô hình: mô hình Pooled OLS, mô hình các nh
hng c đnh FEM và mô hình nhă hng ngu nhiên REM. Qua kimă đnh
Hausman và kimăđnh F, tác gi chng minh rng mô hình FEM là mô hình thích
3
hp nht trong vic lý gii các nhân t nhăhng cu trúc vn. Trênăcăs phân tích
n nhiuăhn)ăvàăngun tài tr chiăphíăđtăhnă(s dng ít vn c phnăhn),ăcôngătyă
s cóăđc mt chi phí gim thiu. Cu trúc vn càng s dng nhiu n s càng
gim thiu chi phí s dng vn.iuănàyăcóănghaălàăchiăphíăs dng vn bình quân
có trng s và giá c phn chu nhăhng bi mcăđ đònăby tài chính.Theo quan
đim này, s không tn ti nim tin cho rng có mt cu trúc vn tiăuă(Mundy,ă
1992). Gingănhăcáchătip cn NI, cách tip cn thu nhp hotăđng ròng (NOI)
cngădaătrênă quanăđim cho rng không tn ti cu trúc vn tiă u.ăQuanăđim
NOI cho rng chi phí s dng n ngm s làm gim các li ích t vic s dng n
nhămt ngun tài tr giá r (Baum & Crosby, 1988).
Cách tip cn truyn thngăchiaălàmă3ăgiaiăđon.Giaiăđon mà chi phí s dng
vn là thp nhtăđc giălàăgiaiăđon tiăuăcaăđònăbyătàiăchínhă(giaiăđon II), và
cu trúc vnătrongăgiaiăđonănàyăđc gi là cu trúc vn tiău.
Hình 2.1. Minh ha cho cách tip cn truyn thng
Giaiăđon (II): các c đôngănhn thcăđc ri ro ca công ty.
Giaiăđon (III): các c đôngăvàăch n nhn thcăđc ri ro ca công ty.
Ngun: Ahmadinia và cng s (2012)
5
2.1.2. Lý thuyt Modigliani & Miller (MM)
Trong nghiên cu tiên phong caămìnhănmă1958,ăModiglianiă&ăMilleră(MM)ă
đãăch ra rng nuăchínhăsáchăđuătăca mtăcôngătyăđc năđnh trc, và trong
th trng hoàn ho – mt th gii không có thu, các thông tin minh bchăvàăđángă
tin cy, không có chi phí giao dchăliênăquanăđn vicătngăvn hay phá sn – thì
mcăđ n trong cu trúc vn ca mt công ty s khôngătácăđngăđn giá tr doanh
nghip. Th trng vn hoàn ho mà hai ông gi đnhăđãăthuăhútărt nhiu nghiên
cuăliênăquan,ăcngănhăxemăxétăđn các th trng vnă―ít‖ăhoànăhoăhn.
2.1.3. Lý thuyt đánh đi
2.1.3.1. Lý thuyt đánh đi tnh
Theoăquanăđim ca thuytăđánhăđi, nhng nhà qun tr tin rng h s tìm
đc mt cu trúc vn tiă uă nhm tiă đaă hóaă giáă tr doanh nghip. Jensen &
Meckling (1976) cho rng cu trúc vn tiăuăca mt doanh nghip đc xác lp
đim xy ra s cân bng gia li ích và chi phí ca n.ăTrongăđóăli ích ca n là
li ích t tm chn thu ca lãi vay.Chi phí tim tàng ca n bao gm c chi phí
kit qu tàiăchínhăvàăchiăphíăđi din gia ch s hu và ch n.
Hình 2.3. Minh ha cho lý thuyt đánh đi tnh
Nhăcóăth thy trong hình v trên, tiăđimăcóăđònăby tiău,ăli ích mt
đngătngă lênăkhiăs dng n ch đ bù tr choăchiăphíătngălênăt vic s dng
n.Nhng cú sc s làm doanh nghip ri xa t l n mc tiêu ca h nhngănhng
nhà qun tr s dn dnăđaăt l này tr v v tríăcăca nó.Vì vy, t l đònăby mc
tiêu là năđnh và các nhà qun tr đcăxemănhălàăcóăhànhăviăđiu chnh v mc
đònăby mc tiêu.
Myers (1984) ch ra rngăchiăphíăđiu chnh, chi phí ca n, tm chn thu và
chi phí kit qu tài chính là ba nhân t quan trng nht nhăhng ti hành vi tài
chính ca mtăcôngătyădi lý thuytăđánhăđiătnh.ăTh nht, nu không có nhng
chiăphíăđiu chnh thì t l đònăby ca doanh nghip hin có s làăđònăby mc tiêu
7
ca h.Tuy nhiên, đâyăcònăcóănhng chi phí khác vì th doanh nghip s không
đtăđcăngayăđònăby mc tiêu ca h khi h còn quá xa nó.Th hai, vì nhng
khác bităđángăk trong thu sut biên hiu lc nên các doanh nghip mong mun s
nhnăđc mt tm chn thu ln. Cui cùng, khi xem xét nhng chi phí kit qu tài
chính thì mt doanh nghip có tài sn hu hình an toàn và kh nngăsinhăli cao thì
chn, thu và chi phí phá sn,ănhngăkhôngăcóăcácăchiăphíăgiaoădch. Vì các công ty
phn ng tc thì vi các cú scăđi nghch bng cách tái cân bng mà không tn
kém, nên các công ty duy trì t l n cao s có li th v tit kim t thu. Nhiu
nghiên cu v môăhìnhăđánhăđiăđng ch raăđi mi gnăđâyănênăvicăđánhăgiáăkt
qu t cácămôăhìnhăđóăphnănàoăchaădt khoát.Ngày nay các nhóm mô hình v
đánhăđi xut hin nhiuăhnărt nhiu so vi nhng gì xut hinăcáchăđâyăvàiănm.
2.1.4. Lý thuyt trt t phân hng
Lý thuyt trt t phân hng là kt qu t s bt cân xng thông tin (Myers,
1984). Lý thuyt trt t phân hng không ly xutăphátăđim t cu trúc vn tiău,ă
thay vì vy nó khngăđnh rngăcácăcôngătyăaăthíchăs dng ngun tài tr ni b
(nhăli nhun gi li hay các tài sn tin mt thngăd)ăhnălàăcácăngun tài tr
bên ngoài. Nu qu tin ni b khôngăđ đ tài tr choăcácăcăhiăđuăt,ăcôngătyăcóă
th hoc có th không kimăđc ngun tài tr bên ngoài, và nu h kimăđc, h
s chn gia các ngun tài tr bên ngoài khác nhau theo cách ti thiu hóa chi phí
bt cân xngăthôngătin.ă ti thiu hóa chi phí tài tr, các công ty thích s dng n
trcătiên,ăsauăđóălàăphátăhànhăc phnăuăđãiăvàăcui cùng là phát hành c phn
thng. Th t uătiênăca trt t phân hngănhăsau:ăto ra qu ni b trc tiên,
sauăđóălnălt là tài tr n có ri ro thp và tài tr vn c phn. Lý thuyt trt t
phân hng xem t s giá th trng trên giá s sách là mtăthcăđoăchoăcácăcăhi
đuăt.ăCácăbng chng thc nghim ng h c lý thuyt trt t phân hng và lý
thuytă đánhă đi. Các kimăđnh thc nghim xem xét liu lý thuyt trt t phân
hng hay lý thuytăđánhăđi, lý thuyt nào d báo ttăhnăchoăcácăcu trúc vn thc
t,ăcngătìmăthy bng chng ng h cho c hai lý thuyt cu trúc vn này.
Sauăđâyălàătácăgi tóm tc các bng chng kimăđnh thc nghim gia lý thuyt
trt t phân hng và lý thuytăđánhăđi đ thy rõ nhnăđnh trên.
9
Trc tiên, trong lý thuyt trt t phân hng,ăkhôngăcóăđnhănghaărõăràngăv t
2.1.5. Lý thuyt đnh thi đim th trng
Mt vnăđ cngăđángăquanătâmălàăcácădoanhănghipăhìnhănhăđangăc gng
phát hành c phiu mi khi giá c phiuăđangăcaoăvàămuaăli c phiu khi giá tr th
trng ca c phiu xung thp. Nhng lý gii gi đnh v vnăđ này có th hiu
đnăgin là nhng nhà qun tr tin rng h có th gia nhp th trngăđúngălúcăđ ti
đaăhóaăgiá tr ca doanh nghip ca mình và h thc s đangăc gngălàmăđiuăđó.
Lý thuyt cu trúc vn v đnh thiăđim th trng cho rng các công ty xác
đnh thi gian phát hành vn c phn caămìnhănhăsau:
(1) Các công ty phát hành c phn mi khi giá c phn b cho là b đnh quá
giá, và h s mua li các c phiu ca chính mình khi có xy ra vicăđnhădi giá.
Kt qu là, nhngăthayăđi trong giá c phnătácăđng lên cu trúc vn ca công
ty.Có 2 phiên bn lý thuytăđnh thiăđim th trngăđaăđn s linhăđng cu trúc
vnănhănhau.Lýăthuytăđu tiên gi đnh các tác nhân kinh t là hp lý.Lý thuyt
th hai gi đnh các tác nhân kinh t là không hp lý (Baker & Wurgler, 2002).
(2)ăCácăgiámăđc tài chính quytăđnh phát hành vn c phn khi h tin rng
chi phí vn c phn là thp mt cách bt hp lý và s mua li vn c phn khi h tin
rng chi phí vn c phn là cao mt cách bt hpălý.ăiu quan trng là cn phi
bit rng phiên bn th hai ca lý thuytăđnh thiăđim th trngăkhôngăđòiăhi
tính không hiu qu ca th trng thc t.Nóăcngăkhôngăđòiăhiăcácăgiámăđc phi
thành công trong vic d báo t sut sinh li vn c phn. Gi đnhăđnăthun ch là
cácăgiámăđc tin rng h có th đnhăđúngăthiăđim th trng. Trong mt nghiên
cu ca Graham & Harveyă(2001),ăcácăgiámăđc tha nhn vic c gngăđnhăđúngă
thiăđim th trng vn c phn, và hu ht trong h, nhngăngiăđãăxemăxétăvic
phát hành vn c phnăthng, cho bit rngă―khiălng c phn b đnhădi giá
hayăquáăgiá‖ălàămt cân nhc quan trng. Baker & Wurgler (2002) cung cp bng
chng cho rngăđnh thiăđim th trng vn c phn có nhăhng liên tc lên cu
trúc vn ca công ty.
11
Mt là, các quytăđnhă đònăbyătàiăchínhă đc thc hin trong các công ty
niêm yt ca Trung Quc có khác vi các công ty trong nhng nn kinh t niămàă
quyn s huătănhânălàăph binăvàăcăch th trngăđc thcăthiălâuănm.
Hai là, các yu t nhăhngăđn cu trúc vn cácănc khác có nhăhng
tngăt trên các công ty Trung Quc hay không.
Tác gi cngănêuălênăđcăđim ni bt ca nn kinh t Trung Quc khi tin
hành nghiên cu.ăCóă2ăđc tính ni bt; mt là, Trung Qucăđangătrongăquáătrìnhă
chuynăđi t mt nn kinh t ch huy sang nn kinh t th trng. Th hai là, hu
ht các công ty Trung Qucăđc lit kê là doanh nghipănhàăncăvàănhàănc vn
duy trì kim soát ngay c khi các công ty tr thànhăcôngătyăđi chúng.
D liu nghiên cuăđc ly t hnă1000ăcôngătyăniêmăyt ca Trung Quc
thi gian t nmă1994ăđnănmă2000.
Các binăđc dùng đoălng cu trúc vn theo giá tr s sách gm LD, TD,
TL. Khi thay th vn ch s hu theo giá tr s sách bng giá tr th trngăthìăđònă
byăđcăđoălng theo giá tr th trng, kí hiu là MLD, MTL, MTD.
TLătngăquanănghch mnh m vi li nhun, tm chn thu không phi t
n.TLătngăquanăthun vi ri ro kinh doanh, quy mô công ty, t l s hu c
đôngăt chc.Tl không có miă tngă quanăvi thu sut thu TNDN và t l c
phn ca c đôngăcp qunălý.ăTlătngăquanăthun vi tcăđ tngătrng doanh
thuănhngăliătngăquanănghch vi [giá tr th trng tng tài sn/ giá tr s sách
tng tài sn].ăiuănàyăđc lý giiănhăsau:ăcácăcôngătyăcóătcăđ tngătrng cao
trong quá kh đãă s dng nhiuă đònă byă đ tài tr choă tngă trng ca chúng.
Trong t l [giá tr th trng tng tài sn/ giá tr s sách tngătài]ăđoălngăcăhi
tngătrngătrongătngălai.ăCácăcôngătyăcóăcăhi phát trinătrongătngălaiăthíchăđ
đònăby vì không mun chia s li ích cho ch n nu s dng nhiu n.
TLătngăquanăthun vi ri ro kinh doanh: tc là các công ty có mcăđònăby
caoăcóăxuăhngăđuătăriăroăcaoăhn.ăóălàăti vì Trung Quc, th trng tín dng
phn. Nguyên nhân là do giá tr th trng ca vn c phnăcaoăhnăsoăvi giá tr s
sách nên các công ty thích phát hành vn c phnăhnălàătàiătr t n.Th 2 là các
14
nhà qun lý thích phát hành vn c phnăhnăvìătrcăđâyăkhôngăb ràng buc. Cui
cùng là vì th trng trái phiu Trung Qucăchaăphátătrin,ăcácăngânăhàngădng
nhălàănguônătàiătr n chính, thm chí là duy nht.ăDoăđóăcácăcôngătyăTrungăQuc
munăđanădngăhoáăthêmăcácăkênhăhuyăđng vn.ăóălàăt phát hành vn c phn
và vn chim dngăthngămi ca các doanh nghip.
Tóm li: Mi quan h gia các bin giiăthíchăvàăđònăby các công ty niêm
yt Trung Quc là tngă t nhă nhngă gìă đãă đc tìm thy cácă nc khác.
Nguyên nhân là do các công ty niêm yt là các công ty tt nht trong nn kinh t
Trung Quc. H đãăápădngă cácăphngăphápăqun tr hinăđi ca th gii vào
doanh nghipăvàăđãătuânătheoăcácăquyătc căbn ca nn kinh t th trng.
So vi các công ty trong nn kinh t khác, các công ty Trung Qucăđc lit
kêăcóăđònăby thpăhnănhiu. Mt trong nhng lý do là do th trng trái phiu
Trung Quc là rt nh vàăchaăphátătrin. Ngoài ra, giá tr th trng c phiu cao
ni triăhnăsoăvi giá tr s sách làm cho vic phát hành trái phiu và vay vn ngân
hàngăkhôngăđc hp dn cho các công ty niêm yt Trung Quc.Vì vy,ăthúcăđy s
phát trin ca th trng trái phiuăđ m rng các kênh tài chính là mong mun ca
điăđaăs các công ty niêm yt.
2.2.2. Nghiên cu ca Murray Z.Fran và Vidhan K. Goyal (2003)
Nghiên cu ca Murray Z.Fran và Vidhan K. Goyal, phát hành 14/03/2003
―Nhânăt nào có tm quan trngăđángătinăcy quytăđnh nên cu trúc vn‖.ănghiên
cu này xem xét tm quan trngătngăđi ca nhiu yu t quyăđnh t l đònăby
caăcácăcôngătyăđi chúng ca M. D liuăđc ly t trung tâm nghiên cu giá an
ninh ca M (CRSP) t nmă1995ăđnănmă2000.ăNghiênăcuănàyăcngănhm làm
rõ ng dng ca ba lý thuyt sau trong thc tin ca doanh nghip M bao gm: Lý
Tây không hp l Trung Quc. Các khác bit v th ch quan trngănhăh thông
lutăphápăđiu chnh hotăđng ca các doanh nghip và các ngân hàng, th trng
chng khoán, các hn ch tàiăchínhătrongălnhăvc ngân hàng là nhng yu t nh
hng quytă đnhă đn vic la chn s dng ngun vn ca các công ty Trung
Quc. Trung Quc vn còn gi mt s tínhă nngă ca nn kinh t k hoch tp
16
trung.Nhàănc vn là các bên liên quan ch yu ca doanh nghip và nm s hu
phn ln các ngân hàng.
Tác gi cngăđãăđim qua mt s nétăcăbnă trongămôiătrng th ch ca
Trung Qucăđc cho là có nhăhngăđángăk lên quytăđnhăcăcu vn ca các
công ty Trung Quc. Hai sàn giao dch chng khoán ca Trung Qucăđóălàăsànăgiaoă
dch chngăkhoánăThng Hi (SHSE) và sàn giao dch chng khoán Thâm Quyn
(SZSE) btăđu xut hinăvàoăđu nhngănmă1990ăđánhăduăbc phát trin trong
th trng vn ca Trung Quc. Trung Quc, c phiuăđuc phân loi thành loi
A, áp dngăchoăcácănhàăđuătătrongănc và c phiu loiăBăchoăcácănhàăđuătă
nc ngoài. C phiu loi A bao gm các c phiu thuc s huănhàănc do chính
quynătrungăngăhocăđaăphngănm gi, c phiu hp pháp ca các các nhân
đc các t chcănhàănc nm gi hoc c phiu có th chuynănhngăđc do
cácănhàăđuătăriêngăl nm gi. C phiuănhàănc và c phiu ca các cá nhân do
nhàănc nm gi chimăđn hai phn ba tng s c phiuăđc phát hành và chúng
khôngăđc giao dch trên th trng chng khoán. C phiu có th chuynănhng
doăcácănhàăđuătăriêngăl nm gi là c phiu loi A duy nht có th giao dch trên
th trng chngăkhoán.ăCácăquyăđnh v phát hành c phn mi sau khi ra công
chúng lnăđuătiênă(IPO)ăcngărt nătng.ăTrcănmă1998,ătt c các phát hành
miăsauăkhiăIPOăđc thc hin thông qua vic phân b li cho c đôngăhin hu
theo mc giá thpăhnăgiáăth trng. S lng c phiu phát hành cho mi c đôngă
hin huăđc gii hn tiăđaălàă30%ăvn c phn hin có ca công ty miănmămt
Bn,ăPakistanăvàăMalaysia‖.ăMc tiêu ca bài nghiên cu này là nhm đnh các yu
t nhăhngăđn s la chn cu trúc vn Công ty 3ănc Châu Á gm Nht
Bn, Pakistan và Malaysia. C th làăđiu tra xem liu các yu t kinh t cóăđóngă
vai trò quan trng trong vic xácăđnh cu trúc vn caăcácănc này hay không. Ba
qucăgiaănàyăđc la chn là vì h đi dinăchoă3ăgiaiăđon phát trin khác nhau.
S liu ly t 525 công ty Nht Bn, 129 công ty Malaysia, 114 công ty
Pakistan, thi gian ly t nmă1996ăđn 2005. Các binăđc s dng trong nghiên
cu này ch yu là các bin svămôă(tngătrng GNP, lãi sutăcăbn, s t do hóa
tài chính, tính hiu qu ca thtrng tài chính, quyn ch n, tính thc thi ca pháp
lut) đo lng s phát trin kinh t ca nc.