B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T Tp. HCM
H TH THÚY HNG

HOÀN THIN C CH QUN LÝ VN TP TRUNG
TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN
XUT NHP KHU VIT NAM LUN VN THC S KINH T

TP. H Chí Minh - Nm 2013
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T Tp. HCM
H TH THÚY HNG

HOÀN THIN C CH QUN LÝ VN TP TRUNG
TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN
XUT NHP KHU VIT NAM

đ tôi trong quá trình thu thp tài liu và có nhng góp ý thit thc.
Cui cùng, tôi xin cm n Gia đình đã luôn quan tâm, đng viên và to mi điu
kin cho tôi hoàn thành tt quá trình hc tp ca mình.

Xin chân thành cm n!

Tác gi lun vn
H Th Thúy Hng
MC LC
Trang
LI M U
CHNG 1. TNG QUAN V C CH QUN LÝ VN TP TRUNG 1
1.1. Khái nim và mc đích áp dng c ch FTP 1
1.1.1. Khái nim c ch FTP 1
1.1.2. Mc đích áp dng c ch FTP 3

2.2.3.2. Hiu bit ca cán b nhân viên v c ch qun lý vn tp trung 40
2.2.3.3. S cn thit phi chuyn đi c ch qun lý vn phân tán sang c
ch qun lý vn tp trung 41
2.2.3.4. ánh giá thành công c ch qun lý vn tp trung 42
2.2.3.5. Gii pháp tng hiu qu c ch qun lý vn 47
2.3. Thành công ca c ch qun lý vn tp trung FTP 49
2.3.1. Thành công ca c ch qun lý vn tp trung đi vi các chi
nhánh 49
2.3.2. Thành công ca c ch qun lý vn tp trung đi vi toàn h
thng 52
2.3.2.1. Thành công trong vic kim soát ri ro 52
2.3.2.2. Thành công trong vic chuyên môn hóa công vic t Hi s đn
chi nhánh 53
2.3.2.3. Thành công trong vic gim chi phí hot đng trong h thng 54
2.3.2.4. Thành công trong vic nâng cao cht lng nhân s làm công tác
ngun vn 56
2.4. Hn ch mô hình qun lý vn tp trung FTP 57
2.4.1. Hn ch  chi nhánh 57
2.4.1.1. B đng trong vic áp dng c ch qun lý vn 57
2.4.1.2. Mc đ quan tâm đn c ch qun lý vn mi ca nhân viên  chi
nhánh cha cao 58
2.4.2. Hn ch ca toàn h thng 59
2.4.2.1. Áp dng cùng mt mc giá chuyn vn cho tt c các chi nhánh 59
2.4.2.2. Phn mm Korebank cha hoàn chnh các phân h 60
2.4.2.3. iu chnh giá chuyn vn cha kp thi 60
2.4.2.4. Chng trình sn phm cha phong phú đa dng 61
2.4.3. Nguyên nhân nhng hn ch ca c ch FTP 62
Kt lun chng 2 64 DANH MC CÁC T VIT TT

ALCO y ban qun lý tài sn n - tài sn có
EIB Ngân hàng thng mi c phn Xut Nhp Khu Vit Nam
GTCG Giy t có giá
HCM Thành ph H Chí Minh
KDTT Kinh doanh tin t
NHNN Ngân hàng nhà nc
NHTM Ngân hàng thng mi
O/N Lãi sut qua đêm
TCTD T chc tín dng
TMCP Thng mi c phn
TSN – TSC Tài sn n – Tài sn có DANH MC BNG BIU VÀ HÌNH

bc và đang tng bc hi nhp vào th trng tài chính toàn cu. S đa dng v
sn phm dch v ngân hàng và s cnh tranh ngày càng gay gt trong tình hình th
trng hin nay đòi hi các ngân hàng ngoài vic không ngng ci tin, phát trin
các sn phm dch v, mà song song đó còn phi tng cng công tác qun lý và
qun tr h thng trong ni b tng ngân hàng nhm qun lý tt các ri ro và duy trì
s phát trin bn vng trong mt th trng đy bin đng nh giai đon hin nay.
Hin các công c qun lý v tài sn n - tài sn có đang đc các ngân hàng s
dng ngày mt rng rãi vi tính đa dng và s phc tp ngày mt cao cho bng cân
đi tài sn nhm phù hp vi điu kin th trng hin nay. Trong rt nhiu các
công c qun lý đó hin công c qun lý vn tp trung (FTP) đang đc các ngân
hàng ti Vit Nam chú trng trong vic nghiên cu và áp dng. Trên thc t, các
mô hình qun lý vn tp trung có nhiu cp đ t đn gin đn phc tp đã đc
các tp đoàn tài chính và ngân hàng toàn cu vi h thng các chi nhánh rng khp
ng dng đ qun lý và ghi nhn kt qu kinh doanh cho tng đn v riêng l trong
h thng ngân hàng t nhiu nm qua. FTP cho phép đánh giá hiu qu ca các
giao dch c th phát sinh gia ngân hàng và khách hàng t khi bt đu cho đn khi
giao dch đc hoàn tt. ây là mt trong nhng điu kin tin đ đ phát trin
ngân hàng theo mô hình ngân hàng hin đi, đáp ng yêu cu hi nhp phù hp vi
thc tin th trng, đng thi chun b tng bc cho k hoch hình thành tp
đoàn tài chính quy mô ln trong tng lai.
Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam là mt trong nhng NHTM có nng
lc hot đng và thng hiu mnh trên th trng Tài Chính – Ngân Hàng ti Vit
Nam. Tuy nhiên vic qun lý vn theo c ch c làm ngân hàng đng trc mt
thách thc ln là kh nng sinh li ngày càng gim, chi phí vn ngày càng tng,
qun lý không đng b thng nht s là mt tr ngi trong vic tn ti và phát trin.
Do đó, ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam đã áp dng c ch qun lý
vn tp trung FTP t ngày 01/01/2011. Sau hn hai nm ngân hàng áp dng c ch

6. Kt cu ca đ tài
Ngoài phn m đu và kt lun, lun vn đc kt cu thành bn chng, bao gm:
Chng 1: Tng quan v c ch qun lý vn tp trung
Chng 2: ánh giá hiu qu c ch qun lý vn tp trung ti Ngân hàng TMCP
Xut Nhp Khu Vit Nam
Chng 3: Kho sát thc t và phân tích thng kê mô t
Chng 4: Gii pháp hoàn thin c ch qun lý vn tp trung ti Ngân hàng TMCP
Xut Nhp Khu Vit Nam

- 1 -

CHNG 1. TNG QUAN V C CH QUN LÝ
VN TP TRUNG
1.1. Khái nim và mc đích áp dng c ch FTP
1.1.1. Khái nim c ch FTP
C ch qun lý vn tp trung là c ch qun lý vn t Trung tâm qun lý vn đt
ti Hi s chính ca ngân hàng. Các chi nhánh tr thành các đn v kinh doanh,
thc hin mua bán vn vi Hi s chính (thông qua trung tâm vn). Hi s chính s
mua toàn b tài sn N ca chi nhánh và bán vn đ chi nhánh s dng cho tài sn
Có. T đó, thu nhp và chi phí ca tng chi nhánh đc xác đnh thông qua chênh
lch mua bán vn vi Hi s chính. Vi c ch này, ri ro thanh khon và ri ro lãi
sut tp trung v Hi s chính.
Có th din t c ch này bng hình v sau:


trình trung gian tài chính (Payant, 2000). - 3 -

1.1.2. Mc đích áp dng c ch FTP
H thng điu chuyn vn FTP cho phép phân tách thu nhp t lãi. Lãi đóng góp
phn ln vào li nhun ca ngân hàng và có th đc thy trong báo cáo thu nhp
ca ngân hàng (theo sau là khon thu t phí và hoa hng) và có th cu thành 80%
thu nhp ca ngân hàng. Trong báo cáo thu nhp, thành phn này đc phân tách ra
thành thu nhp t lãi và chi phí lãi cho toàn b ngân hàng (Kugiel, 2009).
Trc đây, báo cáo kt qu hot đng kinh doanh ca t chc tài chính đc thit
k đ tính toán thu nhp lãi ròng cho toàn b t chc. Nó không đc thit k đ
tính toán thu nhp ròng ca mt sn phm (Coffey, 2001). Và cng không tính toán
thu nhp lãi ròng ca chi nhánh cho các mc đích so sánh. Tuy nhiên các chi nhánh
trong mt ngân hàng hu nh không bao gi ging nhau v các khon cho vay và
tin gi. Mt s chi nhánh tt  phía khâu cho vay, trong khi nhng chi nhánh khác
tt v khâu huy đng vn. Và kt qu phân tích lãi ròng cho thy rng tt c các
khon cho vay và tài sn khác to ra thu nhp lãi, trong khi tin gi và các khon
n khác to ra chi phí lãi vay. S dng cách này đ đánh giá hiu qu sn phm s
cho kt qu trong vic đánh giá các khon cho vay nh to ra li nhun và tt c
các khon tin gi nh to ra chi phí.
Tuy nhiên điu này cha hn đúng, vì mt khon tin cn cho khách hàng vay
thông thng là t tin gi ca mt khách hàng khác. Mi khon tin gi cho ngân
hàng là mt ngun ca hot đng cho vay, và mi khon cho vay li to ra các chi
phí s dng vn t ngun tin gi (Kugiel 2009).
FTP không ch tính toán li nhun ca các khon vay, tin gi và các sn phm
khác. Nó còn đo lng thu nhp lãi ca các chi nhánh, dòng sn phm và khách
hàng. o lng li nhun trên mc đ khác nhau cho phép so sánh hiu qu ni b,
đánh giá và thm đnh (Kocakulah & Egler, 2006).

s không đng đu gia các chi nhánh tnh và thành ph ln làm tng ri ro v
- 5 -

ngun vn ti các chi nhánh không đm bo nhu cu v nhân lc, dn đn s tng
ri ro chung cho toàn h thng.
Bên cnh vic chu trách nhim trên ri ro v k hn và ri ro v lãi sut. Vic mi
chi nhánh có riêng tng bng cân đi k toán dn đn các chi nhánh tnh còn chu
thêm các chi phí khác phát sinh khi điu chuyn tin mt v Hi s, hay các phn
chênh lch vay gi trong thi gian ch điu chuyn tin mt. Các chi phí này các
chi nhánh ti đa bàn thành ph H Chí Minh không phi gánh chu do khong cách
v đa lý.
- Ci to các bt cp trong c ch điu chuyn vn hin ti ca Eximbank
Theo c ch qun lý vn Netting, tuy bc đu các mc lãi sut vay gi đã tách
bch ra các k hn khác nhau, tuy nhiên vic đnh giá này li gây ra mt bt cp ln
khác. Có th thy vic phân ra các k hn dài, ngn khác nhau trong vay gi vn
gia chi nhánh và Hi s theo đúng nguyên tc s giúp cho các chi nhánh hn ch
đc ri ro lãi sut và ri ro k hn. Nhng thc t cho thy vic tách lãi sut vay
gi gia các k hn này cha thc s làm đc vic đó. Vic phân b các chi phí
trong công tác điu chuyn vn ca c ch c dn đn s gia tng chi phí cho toàn
h thng, đng thi không đánh giá đúng mc hiu qu vn công bng cho các chi
nhánh, các chi nhánh tnh vi khó khn v khon cách đa lý, càng xa Hi s chi
phí điu chuyn vn càng tng. Do đó, đ hn ch ti đa các ri ro (ri ro lãi sut,
ri ro k hn) và gim thiu các chi phí (chi phí nhân s, chi phí điu chuyn vn
…), đng thi tng tính cnh tranh gia các ngân hàng TMCP chính là điu “sng
còn” ca vic chuyn đi c ch điu chuyn vn, theo đúng quy lut đào thi ca
th trng: h thng NHTM nào càng hn ch nhiu chi phí, hn ch nhiu ri ro
cht lng phc v càng tt h thng NHTM đó s phát trin và ngc li.
- Xu hng tt yu qun lý tài sn n – tài sn có theo c ch hin đi – c ch
qun lý vn tp trung
C ch qun lý vn tp trung là xu th tt yu ca mt xích tp đoàn tài chính và

- 7 -

gia hai c ch, nhng kin thc qun lý ngân hàng hin đi qua đó nhn thc rõ
trách nhim, nhim v ca mình và đn v mình trong công tác qun lý vn.
- V t chc: Áp dng c ch qun lý mi đòi hi đi mi mô hình t chc cho phù
hp, phân công trách nhim qun lý rõ ràng gia các đn v.
1.1.5. Bài hc kinh nghim ca các ngân hàng áp dng c ch FTP
Theo kinh nghim ca mt s NHTM trên th gii, c ch qun lý vn tp trung
thông qua h thng đnh giá vn điu chuyn ni b FTP (Fund Transfer Pricing)
đc xem là rt hiu qu. Giá chuyn vn ni b, là lãi sut do phòng ngun (y
ban Alco) công b cho tng thi k đi vi vic “mua” vn và “bán” vn gia tr
s chính vi các chi nhánh. Theo đó, các chi nhánh tr thành các đn v kinh
doanh, thc hin mua và bán vn vi tr s chính thông qua phòng ngun vn. Thu
nhp và chi phí ca tng chi nhanh đc xác đnh thông qua chênh lch mua bán
vn vi tr s chính, tp trung ri ro thanh khon và ri ro lãi sut v tr s chính.
- Ti BIDV là ngân hàng đu tiên áp dng c ch qun lý vn tp trung
ây là công c hiu qu đánh giá cht lng hot đng ca chi nhánh. Trong
nhng ngày đu trin khai FTP, hu ht các chi nhánh có d n cao và s d huy
đng thp đu có kt qu kinh doanh thua l. Ngay ti thi đim trin khai, toàn b
tài sn ca chi nhánh đc đnh giá FTP. Các chi nhánh có s d huy đng thp và
d n cao ngha là mua vn t trung tâm nhiu hn bán vn cho trung tâm nên kt
qu kinh doanh cui k thua l. Các chi nhánh có kt qu kinh doanh thua l phi
t điu chnh c cu cho vay và huy đng hp lý đ tip tc tn ti.
Kt qu hot đng kinh doanh l có th kéo dài đn vài tháng ch yu do các cán
b ngân hàng cha quen vi vic xác đnh lãi sut cho vay và huy đng cn c vào
giá FTP vì k hn đnh ngha FTP (tính theo ngày) khác vi k hn cho vay/huy
đng thông thng (tính theo tháng) nên dn đn kinh doanh l trong giao dch
mua bán vn vi trung tâm vn.
- 8 -


+ Thi gian đu trin khai vn còn s tn ti ca phòng ngun vn ti các chi
nhánh: u đim chính ca c ch qun lý vn tp trung là tp trung mi ri ro lãi
sut, ri ro thanh khon và ri ro t giá v Hi s chính, đng thi qun lý thng
nht và tp trung ngun vn ca c h thng. Tuy nhiên, BIDV hin ti vn duy trì
s tn ti ca phòng ngun vn ti các chi nhánh. ây là s lãng phí ngun lc rt
ln.
+ Cha đánh giá đc chính xác hiu qu hot đng kinh doanh ca các chi nhánh:
Do áp dng c ch mt giá. Trong thi gian đu trin khai chng trình qun lý
vn tp trung và trong thi gian chuyn đi mô hình hot đng, trung tâm vn
BIDV áp dng c ch mt giá cho toàn b hot đng mua - bán vn vi chi nhánh.
Vì th trong bng giá FTP ch có giá FTP cho tng loi tin t mà không có giá
mua FTP và giá bán FTP. Và vì vy, trong ni dung đánh giá hiu qu hot đng
ca đn v kinh doanh ca BIDV xut hin thêm hai ch tiêu là thu nhp trc khi
phân b (NI) và thu nhp sau khi phân b (NC). Thu nhp sau khi phân b (NC)
mi chính là thu nhp ca các chi nhánh.
Vic áp dng c ch mt giá FTP  BIDV hin nay khin cho vic đánh giá hiu
qu hot đng kinh doanh ca các chi nhánh không chính xác. Hn na, hot đng
“phi li nhun” ca trung tâm vn s không khuyn khích s phát trin v trình đ
qun lý vn ca các cán b trung tâm, làm hn ch vai trò h tr ca trung tâm vn
đi vi các chi nhánh.
Nói tóm li, mc dù c ch qun lý vn tp trung có nhng u đim nht đnh so
vi c ch c, song thc tin ng dng c ch qun lý vn tp trung ti BIDV đã
phát sinh các bt cp nêu trên ti các chi nhánh. ó chính là nhng tn ti cn phi
có gii pháp hoàn thin đ ti u hóa vic s dng c ch mi.
- Ti Ngân hàng TMCP Công Thng Vit Nam
Sau 4 tháng trin khai h thng đnh giá vn ni b FTP ca Vietinbank, t góc đ
ca mt chi nhánh thì thc s đây thc s là c ch đòn by điu hành vn thông
minh gia Hi s và chi nhánh. FTP vn hành t đu tháng 4/2011 đã chính thc
- 10 -


1.2.1. Qun lý vn tp trung và thng nht
Ngun vn đc qun lý theo nguyên tc tp trung, c h thng là mt bng tng
kt tài sn thng nht và duy nht, không tn ti nghip v cân đi vn ti các đn
v kinh doanh qua c ch “mua - bán” vn.
Tp trung và thng nht là nguyên tc c bn trong c ch qun lý vn tp trung.
Trên nguyên tc đó Hi s đm bo kim soát thu nhp – chi phí ca tng chi
nhánh, và điu hành thông qua các chính sách chung trong qun lý vn đc thc
thi hiu qu.
Ngun vn đc qun lý theo nguyên tc tp trung, c h thng là mt bng tng
kt tài sn thng nht và duy nht, không tn ti các bng cân đi vn riêng l ca
các chi nhánh. Vn do chi nhánh huy đng s chuyn vào ngun vn chung, chi
nhánh đc hiu nh mt “đi lý” huy đng vn cho Hi s, Hi s s tr phn
“hoa hng” cho chi nhánh trên c s lãi điu chuyn vn. ng thi đi vi các
khon vay gii ngân cho khách hàng s áp dng trên cùng c s nh vy nhng
theo chiu ngc li, tc là chi nhánh cho vay s nhn vn t Hi s. Do đó, chi
nhánh ch quan tâm đn lãi sut điu chuyn vn ni b và các hn mc kinh doanh
đc giao làm c s thng lng lãi sut vi khách hàng, không chu trách nhim
cân đi các ngun vn vay gi t phía khách hàng, các ri ro trong công tác qun
lý vn hoàn toàn do Hi s chu trách nhim.
Vi c ch qun lý vn tp trung vic tính lãi phi thu phi tr gia các chi nhánh
ch mang tính cht danh ngha mà không có s dch chuyn ca dòng tin. Phn thu
nhp và chi phí vn ca chi nhánh s đc tính t đng đnh k theo c ch đnh
giá chuyn vn ni b do Hi s quy đnh và ghi nhn vào kt qu tài chính ca
tng đn v. - 12 -

1.2.2. Thc hin mua bán vn vi chi nhánh
Công tác điu hành vn ni b chuyn t c ch “vay - gi” vn sang c ch “mua

mc giá tha đáng đ đáp ng nhu cu vn cho hot đng kinh doanh.
Các chin lc qun tr thanh khon:
Qun tr thanh khon da vào tài sn có: đnh k hàng tháng đánh giá, giám sát tính
n đnh ca TSC, các ri ro ngoi bng và các ngun d phòng, đa dng hóa s
dng vn, tng cng kh nng thu hi vn đúng hn
Qun tr thanh khon da vào tài sn n: đa dng hóa ngun vn, tng cng huy
đng các ngun vn có tính n đnh cao
Duy trì trng thái thanh khon, mc đ thanh khon thích hp theo quy đnh ca
pháp lut và NHNN
Các phng án NHTM dùng đ x lý trong trng hp thiu ht thanh khon: thiu
ht thanh khon tm thi, thiu ht thanh khon thi v, thiu ht thanh khon
khn cp, thiu ht đi vi khng hong thanh toán trong h thng ngân hàng:
Rút tin mt, điu vn t NHNN hoc các chi nhánh khác trong cùng h thng
NHTM đ gii quyt tm thi, vay liên hàng, vay NHNN, chuyn đi t vn đang
tha thanh khon (vàng, ngoi t, các đng tin khác) sang vn đang thiu ht
thanh khon, thc hin các nghin v repo). Tm ngng cho vay mi và kim soát
cht ch vic gii ngân các hp đng cho vay đã ký, lp các báo cáo t l TSC có
th thanh toán ngay – TSN phi thanh toán trong ngày, lp các báo cáo chênh lch
thanh khon TSC – TSN hàng ngày. ng thi phi hp cht ch vi NHNN và
Bo him tin gi đ kim soát tình hình thanh khon. Ngoài ra thit lp t l an
toàn thanh khon và các hn mc duy trì thanh khon cng nh d tr bt buc
theo quy đnh ca NHNN trong tng thi k.

Trích đoạn Thành công trong v ic chuyên môn hóa công vi ct Hi n

---