vii MC LC
Lý lch khoa học i
Lời cam đoan…………………………………………………………………….….ii
Lời cảm n……………………………………………………………………….…iii
Tóm tắt .iv
Mục lục………………………………………………………………………… viii
Danh mục các ký hiệu vit tắt…………………………………………………… ix
Danh mục bảng………………………………………………………………… xiii
Danh mục biểu đồ……………………………………………………………… xvi
Danh mục hình………………………………………………………………… xviii
Phn m đuầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầ.ầ1
1. Lý do chọn đề tƠi……………………………………………………… ….……1
2. Mục tiêu nghiên cứu…………………………………………………….……… 3
3. Nhiệm vụ nghiên cứu…………………………………………………………… 3
4. Đối tợng và khách thể nghiên cứu…………………………………… ……… 3
5. Phạm vi nghiên cứu 3
6. Giả thuyt nghiên cứu …… 3
7. Phng pháp nghiên cứu …… 4
8. Cấu trúc lun văn …… 5
9. Những đóng góp của đề tài 5
viii PHN NI DUNG
CHNG I: C S LÝ LUN V HOT ĐNG HNG NGHIP CHO
HC SINH TRUNG HC PH THÔNG 6
1.1.s lợc lch sử về hoạt động hớng nghiệp 6
1.1.1.Nghiên cứu hoạt động hớng nghiệp của một số nớc trên th giới 6
2.6. Nguyên nhân thực trạng 59
KT LUN CHNG II 62
CHNG III: Đ XUT GII PHÁP NÂNG CAO CHT LNG CÔNG
TÁC HNG NGHIP 64
3.1.C sở và nguyên tắc đề xuất giải pháp đổi mới 64
3.1.1.C sở đề xuấ giải pháp 64
3.1.2.Nguyên tắc đề xuất giải pháp 66
3.2.Các giải pháp 67
3.2.1.Giải pháp 1: Lồng ghép hớng nghiệp vƠo môn Đa lý 67
x 3.2.2. Giải pháp 2: Đa dạng hóa các hình thức hớng nghiệp 69
3.2.3. Giải pháp 3: Nâng cao chất lợng nguồn nhân lực tham gia vào việc tổ chức
72
3.3.Thực nghiệm s phạm 77
3.4.Nội dung vƠ phng pháp thực nghiệm 77
3.5.Kt quả thực nghiệm s phạm 79
3.6.Phng pháp chuyên gia 84
3.6.1 Đánh giá của chuyên gia về tính thực tiễn của giải pháp 87
3.6.2.Đánh giá của chuyên gia về tính phù hợp của giải pháp 88
3.6.3.Đánh giá của chuyên gia về tính khả thi của giải pháp 90
3.6.4.Đánh giá của chuyên gia về mức độ cần thit của giải pháp 91
KT LUN CHNG III 92
PHN KT LUN VÀ Đ NGH 93
TÀI LIU THAM KHO 97
PH LC
DANH MC CÁC BNG
Bng Ni dung
Trang
Bảng 2.1 Số liệu đối tợng khảo sát……………………………………………37
Bảng 2.2 Nhn thức của GV, CBQL, HS về vai trò của hoạt động HN…… …37
Bảng 2.3 Mức độ ảnh hởng của công tác HN với HS………………….…… 39
Bảng 2.4 Thái độ của học sinh tham gia hoạt động HN……………………… 40
Bảng 2.5 Thực trạng học sinh tìm hiểu thông tin nghề nghiệp qua các kênh… 41
Bảng 2.6 Mức độ tìm hiểu ngành nghề trong xã hội của HS……………… ….41
Bảng 2.7 Sự lựa chọn của học sinh sau khi tốt nghiệp………………………….42
Bảng 2.8 Mức độ thun lợi của việc lồng ghép HN vào môn học giúp HS chọn
nghề………………………… ……………………………………………………44
Bảng 2.9 Mức độ nhn thức của HS về việc GV lồng ghép HN trong giờ học…45
Bảng 2.10 Hình thức lồng ghép HN vào môn học…………………………… 45
Bảng 2.11 Nhn thức của GV vai trò của hoạt động GDHN……………… …47
Bảng 2.12 Các hình thức tổ chức hoạt động hớng nghiệp…………………….48
Bảng 2.13 Mức độ lồng ghép HN vào môn học…………………… …………50
Bảng 2.14 Mức độ ảnh hởng của việc lồng ghép HN đn tin độ của môn
học………………… …………………………………………………………… 51
Bảng 2.15 Hình thức HN có mức độ ảnh hởng đn việc tìm hiểu ngành nghề
của học sinh……………….……………………………………………………….52
xiii Bảng 2.16 Mức độ sử dụng các phng pháp dạy học lồng ghép HN………….54
Biểu đồ 2.4 Thực trạng học sinh tìm hiểu thông tin nghề nghiệp qua các kênh…41
Biểu đồ 2.5 Mức độ tìm hiểu ngành nghề trong xã hội của HS……………… 42
Biểu đồ 2.6 Sự lựa chọn của học sinh sau khi tốt nghiệp…………………… …42
Biểu đồ 2.7 Các hình thức HN giúp học sinh chọn nghề…………………… 43
Biểu đồ 2.8 Biểu đồ nhn thức của HS về việc lồng ghép qua môn học…………44
Biểu đồ 2.9 Mức độ nhn thức của HS về việc giáo viên lồng ghép HN trong giờ
học……………… ……………………………………………………………… 45
Biểu đồ 2.10 Hình thức lồng ghép HN vào môn học………………… …………46
Biểu đồ 2.11 Nhn thức của giáo viên vai trò của hoạt động GDHN………… 47
Biểu đồ 2.12 Các hình thức tổ chức giáo dục HN…………………………………48
Biểu đồ 2.13 Biểu đồ mức độ lồng ghép HN vào môn học……………………… 51
Biểu đồ 2.14 Biểu đồ mức độ ảnh hởng của việc lồng ghép HN đn tin độ của
môn học……………… ………………………………………………………… 52
Biểu đồ 2.15 Hình thức HN có mức độ ảnh hởng đn việc tìm hiểu ngành nghề
của HS……………….………………………………………………………….…53
Biểu đồ 2.16 Biểu đồ mức độ sử dụng phng pháp dạy học HN…………… 54
Biểu đồ 2.17 Đánh giá mức độ công tác HN của nhƠ trờng……………….… 55
Biểu đồ 2.18 Vai trò công tác HN của trờng………………………………… 56
xv Biểu đồ 2.19 Mức độ phù hợp của hình thức lồng ghép HN vƠo chng trình
học 57
Biểu đồ 2.20Hình thức HN nhằm nâng cao chất lợng công tác HN………… …58
Biểu đồ 3.1 Sự cần thit của việc lồng ghép HN qua các nhóm môn học…… …85
Biểu đồ 3.2 Mức độ phù hợp của giải pháp lồng ghép HN vƠo môn Đa Lý…….86
Biểu đồ 3.3 Thời điểm lồng ghép HN vào môn học………………………… …87
Biểu đồ 3.4 Mức độ phù hợp của các giải pháp………………………………….89
Biểu đồ 3.5 Tính khả thi của giải pháp………………………………………… 90
Biểu đồ 3.6 Mức độ cần thit của các giải pháp………………………………….91
1
PHN M ĐU
1. Lý do chn đ tài
t n khôi phc nn kinh t sau chin tranh và
n công nghip hóa hic.u kin hi
nhp vc trên th gii, m ra cho chúng ta nhii p tác,
i nhng kinh nghim, kin thc khoa hc k thut, công ngh m hòa
nhp cùng vi c phát tri u ki , xã hi cn nhng
ngun nhân lc giing và sáng to, làm ch mình trong mi hoàn c
góp phn vào s phát trin cc phù hn nay.
a B Giáo Do s 31-
1981, Nguyn Th ng nghip là b phn quan trng ca nn giáo
dc ph thông.Thc hing nghip là mt yêu cu cn thit, cp bách
và lâu dài ca ci cách giáo dc nhm thc hin mc tiêu, nguyên lý và ni dung
giáo dc cng c ta góp phn tích cc và có hiu qu vào vic phân
công và s dng hp lý hc sinh sau khi tt nghip.
i nhp vng phát trin kinh t vi th gii, mt nn
kinh t tiên tin hii, thì ngun nhân lc là yu t quan trng, góp phn vào vic
to ra nhng hong sn xut, trang thit b hii, nhng công ngh
m n kinh t ngày càng phát trin. Trong xã hi tiên tin và hiu
c là quu ca mi quc gia, giáo dc s góp phn to
hc sinh ch tp trung nhi cng lâu dài t
u ca cp hc nên hiu qu ho ng giáo d ng nghip, n
ng nghip còn nhiu hn chng hc sinh các cp ra
ng vc hp lý.
Vic phân lung hc sinh trong h thng giáo gic cn s
thng nht và rõ ràng cp THCS và THPT, vn còn nhiu quan m khác nhau
ng nghip cho hc sinh tng cp bc trong h thng giáo dc.
Vi nhi nghiên cu ch Đ xut gii pháp nâng
cao cht lng công tác hng nghip cho hc sinh trng THPT Phc Long,
Quận 9, TPHCMm góp phng ngh nghip cho
HS.
3
2. Mc tiêu nghiên cứu.
c thc hin vi mc tiêu là kho sát thc trng ho ng
nghip c xut gii pháp nâng cao cht
ng công tác ng nghip cho hc sinh tc Long, Qun 9,
TPHCM.
3. Nhim v nghiên cứu.
- lý lun v hong nghip cho hc sinh THPT.
- Phân tích thc trng ho ng nghip cho h c
Long, Qun 9, TPHCM.
- xut gii pháp nâng cao chng nghip cho hc sinh
tc Long, Qun 9, TPHCM.
- Ly ý kin chuyên gia v v gii pháp lng ghép ng nghip qua các môn
hc.
4. Đi tng và khách th nghiên cứu
7.2.Phng pháp nghiên cứu thực tin
7.2.1. Phng pháp phng vn
Phng vn giáo viên, hc sinh và ph huynh h kho sát, thu thp thông
tin v thc trng hong giáo dng nghip cho hc sinh tng.
7.2.2.Phng pháp kho sát bằng phiu hi
- S dng bng câu h ly ý kin t giáo viên, hc sinh, ph huynh hc
tìm hiu v hong nghip.
- Kho sát bng hi v tìm hiu tinh kh thi ca các gii
i mng nghip và kho sát kt qu th nghim.
7.2.3.Phng pháp chuyên gia
Thao kho ý kii vi Ban Giám Hiu, cán b qun lý, các giáo viên
ph ng nghip cho hc sinh ng v hong nghip.
7.2.4.Phng pháp quan sát
5
Quan sát hong ca giáo viên và hc sinh trong hong giáo dc ng
nghip tc Long, Qun 9, TPHCM.
7.3.Phng pháp thng kê toán hc
ng kê toán h tng hp, phân tích và x lý kt qu
kho sát thc trng nghip cho hc Long,
Qun 9, TPHCM, kt qu thc nghit qu ca gii pháp.
8. Cu trúc luận văn
Luc xây dng gm 3 phn:
- Phn 1 : Phn m u
- Phn 2 : Phn ni dung
: C lý lun ca công tác ng nghip cho HS bc THPT
: Thc trng hong nghip cho hc sinh ng THPT
c Long Q9, TPHCM.
ng giáo dc, chuyên nghip và xã hu kin kinh t, xã hi và
chính tr ca mc mà mi quc gia có th có mni
dung giáo dc khác nhau bc hc ph thông. Tuy nhiên, mc tiêu giáo dc THPT
chu ng nhiu bi yu t th ng, cc tip nhn
hc sinh t bc trung hc lên h thng giáo dc sau trung hc và s liên thông trong
to. Nhìn chung, giáo dc THPT trên th gii tn ti nhng mô hình sau: THPT
ng hàn lâm - chun b cho hc sinh sau khi tt nghip có th
vào hc ti các vii hc bi hc, THPT c ng
ng nghng ngh.
- Hàn Quc.
Ti Hàn Quc, trong các long ph thông, ni dung ging dy k thut -
ng là mt b phn cu thành quan trng trc. Ht cp
II hc sinh s ng chính: ph thông và chuyên nghing k
thut ngh nghip tuyc ri mi chn HS theo lung ph thông.
Trung hc dy ngh cung c c: nông
nghip, công ngh / k thui / kinh doanh, hàng hi / thy sn, và kinh
7
t nguyên tc, tt c hu tiên cng trung hc
(lp 10) theo mt giáo trình chung ca qu hai và th ba (lp
c cung cp các khóa hn chuyên môn ca h.
Trong mt s c sinh có th o tc thông
qua s hp tác ging và s d làm cho các
ng trung hc dy ngh hp d Hàn Qui tên ca
ng trung hc dy ngh ng trung hc chuyên nghip.Vi s
i tên các chính ph u kin cho s xâm nhp ca sinh viên tt
nghing trung hc dy ngh i hc.
Hc sinh trung hc ngh nht tip tc vào giáo di hc, ci hc, giáo
d b i hc khóa hc ngh c
c hc tp khá gii còn có các la ch
i hc nc xét tuyn chp nhn; hoc theo khóa hc ngh ng
(Diploma).
H thng giáo do ngh cung cp cho các hc viên nhng k
cn có trong nn kinh t hic, các k
thc t ng nghip.
ng dy ngh có quan h mt thit vi gii công nghip và kinh
doanh, vi các khóa hc thit k thông qua s tham vn vi các t chc và
công ty công nghip.Các khóa hng t c
liên kt vi hc cho phép sinh viên h
i hc.
- Hà Lan
Giáo dc Hà Lan rng. Hc tiu hc i m
gm c khong thi gian theo hc mu giáo. Sau khi kc này, các
em s ch kic và da vào kt qu kim tra mà quynh
chn mng trung hc thích hp.
Bc giáo dc trung hc ca Hà Lan có 3 mc khác nhau bao gm h
i h giáo dt thúc bc hc các em s
tip tc hc to k thuo chuyên ngành.
9
H giáo dc các
c hc tp ti giáo dc bi hc và cao ha
chn bc hi hc các môn ging Hà Lan,
ting Anh, ti n, Toán hc ng dng, Kinh t, Kinh t
doanh nghia lý, lch st s môn hc v ngôn
ng là không bt buc, các em có th hoàn toàn t nguyn chn môn hc sao cho
cho thanh niên, thiếu niên đi vào lao động nghề nghiệp phù hợp với sự chuyển dịch
cơ cấu kinh tế trong cả nước và từng địa phương
2
quyt s 37/2004/QH11 ngày 03/12/2004 v giáo dc, Quc hnh
ng cho phát trin giáo dc ngh nghip, thc hin phân lung sau trung hc
s và liên thông trong h thng giáo dc, tu kin thun li cho thanh thiu
niên la chn nhiu hình thc hc tp và sau khi hc xong trung h, trung
hc ph thông, hi hc ngh.Phát trin giáo d
ng nhu cu hc tp sui ca nhân dân và xây dng xã hi hc t
u 27. Mc tiêu ca giáo dc ph thông ca Lut giáo dc 2005
Giáo dc trung hc ph thông nhm giúp hc sinh cng c và phát trin nhng
kt qu ca giáo dc trung h, hoàn thin hc vn ph thông và có nhng
hiu bing v k thung nghiu kic
la chng phát trin, tip tc hi hng, trung cp, hc
ngh hoc sng.
3
Theo ch th ca B GIÁO DO, S: 33/2003/CT-
ving giáo dng nghip cho hc sinh ph thông.
Giáo dng nghip là mt b phn ca ni dung giáo dc ph thông toàn
dinh trong Lut Giáo dc. Chic phát trin giáo dc 2001-
2010 và ch i mc ph thông hin
mn yêu cng giáo dng nghip nhm góp phn tích cc và có
hiu qu vào vic phân lung hc sinh, chun b cho hc sng lao
ng hoc tip to phù hp vc bn thân và nhu cu ca xã
hi.
4
và b ng kh nghip thích hp nh ng viên h
nhng ngh, nhn.
Giáo dng nghip cho hc sinh ph thông bng các hình thc: tích hp
nng nghip vào các môn hc, ng sn xut và hc ngh ph thông,
hong sinh hong nghip và các hong ngoi khóa khác.
- Tác gi Nguy và Nguyn Th Thanh Huyn trong công trình:
ng GDHN và ging dy k thu
lý lun ca GDHN, vic t chc các hong GDHN và ging dy k
12
thung THPT và xây dng h thng nguyên t
nhng hình thc giáo dc k thut tng THPT.
- Tác gi GS Phm Tt Dong và TS Nguyt, S la ch-
ng nghip, NXB Thanh Niên, Hà Nng ngành
ngh trong xã h chuyn bin, khái quát v công tác
ng nghip cho hc sinh THPT và nhng phân lung hc sinh.
Nghiên cu v ng nghip, theo danh m tài lu
giáo dc hc ci hm K Thut thành ph H Chí Minh t
tài nghiên cu sau:
- Nguyn Toàn, Hin trn cho hc sinh ti các
Trung tâm K thu ng nghip dy ngh thành ph H
1997.(Lu c hc c i h m K Thut TP
HCM.)
- Nguyn Th Bch ng, Nghiên cng chn ngh ca hc sinh ph
thông trung hc Quc hc ca
i hm K Thut TP HCM.)
ng thi thc hin ch o cc ta v c
ngh nghip u nghiên cu khoa hc v ho ng giáo d ng
THPT ca nhng hc viên cao hc, qng gii pháp thit thc áp
dng nghip mt s ng hóa các hình thc
ng nghing ngun nhân lc trong vic t chc và qun lí hong
ng nghip, thit k website giáo dng nghi tài ca Chu
Th Hi tài lun Th tài luc
n Th Ng tài lu
Qua các công trình nghiên cu trên cho thy các ging
nghi n cho hc sinh thông qua tìm hiu v m
tâm sinh lý, v kh n thc ngh nghip ca hc sinh, các hình thc t chc
trong công tác hong nghip. Và t ng gii pháp thc t
công c trc nghim phc v ng nghip, các website giáo dc
ng nghip, các gii pháp lng nghip vào môn hc t
hc sinh hi ngh nghip s la chng thng
14
và hiu qu trong hong nghip thành ph ng
THCS và THPT các tnh thành.
k tha nhng gii pháp hiu qu và có kh thi ca nhng nhà nghiên
ci nghiên c có nhng nghiên cu và gii pháp
mng nghip cho hc sinh b
trong ving nghip qua nhng môn khoa hn và sinh hot ngoi khóa.
Tóm li, trên th gi u công trình nghiên cu v
ng nghip thông qua các hình thc và cách gi khác nhau tuy
nhiên các công trình nghiên cu nhm chun b cho hc sinh trung hc có s
la chn ngh nghip phù hp vc ca bn thân d dàng hòa nhp vi
cuc sng sn xut góp phi li ích cho nn kinh t cc nhà.
1.2 Các khái nim.
1.2.1 Hng nghip:
- Hong nghip là ho
chc vi hc sinh, thông qua hom giúp hc sinh bic s thích
và kh a bn thân phù hp vi yêu cu ca tng nghành ngh trong xã hi.
1.2.3. Ngh nghip
Ngh là hình thc lao ng sn xui hay là mt công vic
theo s phân công ca xã hi mà thông qua vic hành ngh i kim tin
sinh sng nhm duy trì phát trin bn thân góp phn xây dc.
Ngh nghit dng va mang tính xã hi, va mang tính cá
i v th ho t ho mãn
nhng nhu cu nhnh ca xã hi và cá nhân
Theo tác gi E.A. Klim nghip là mc s dng sc mnh
vt cht và tinh thn ca coi mt cách có gii hn, cn thit cho xã hi, nó
to cho m i kh d ng c thu ly nhng
n cho vic tn ti và phát tri
y, ngh nghip là hong cn ti trong xã
hi nó va mang li giá tr lng va mang li li ích
chung cho xã hi.