Quản lý nhà nước đối với ngân sách cấp xã,
phường ở thành phố Ninh Bình

Đinh Thị Mỹ Hạnh Trường Đại học Kinh tế
Luận văn ThS Chuyên ngành: Kinh tế chính trị; Mã số 60 31 01
Người hướng dẫn: TS. Vũ Thị Dậu
Năm bảo vệ: 2014 Keywords. Kinh tế chính trị; Ngân sách; Quản lý nhà nước. Content
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Xã, phường là một cấp chính quyền cơ sở và có vị trí đặc biệt quan trọng trong hệ
thống hành chính nhà nước ở Việt nam. Là cấp trực tiếp triển khai mọi chủ trương, đường lối,
chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước đến với người dân, giải quyết toàn bộ các quan
hệ và lợi ích giữa Nhà nước với người dân. Đề đáp ứng với vai trò và nhiệm vụ quan trọng
của chính quyền cấp xã, phường, đòi hỏi NS xã, phường phải là công cụ thực sự và phương
tiện vật chất bằng tiền tương xứng với nhiệm vụ đó.
Là một cấp NS trong hệ thống NSNN, trong những năm qua, NS xã, phường đã có
những biển chuyển tích cực và có sự thay đổi, cơ bản đã tập trung và thu đúng, thu đủ, kịp
thời các nguồn thu trên địa bàn xã, phường, chi ngân sách theo hướng tiết kiệm, hiệu quả,
công tác quản lý, điều hành NS xã, phường từng bước được nâng cao, NS xã, phường đã có
những đóng góp quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội cũng như đảm
bảo tình hình an ninh trị, trật tự an toàn xã hội ở địa phương.
Bên cạnh những kết quả đạt được, NS xã, phường còn những bất cập như: Quy mô NS

̉
sông Hồng va
̀
nền văn ho
́
a hơ
̣
p lưu , thành phố Ninh Bình có nhiều tiềm
năng pha
́
t triê
̉
n đồng bô
̣
KT - XH, đặc biệt là phát triển dịch vụ du lịch.
Trong bối cảnh chung của cả nước, NS thành phố, trong đó có NS xã, phường đã có
những cải thiện tích cực, cơ bản đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ chính trị, kinh tế xã hội tại
địa phương, đặc biệt là yêu cầu phát triển, nâng cấp đô thị. Tuy nhiên, NS xã, phường ở thành
phố Ninh Bình hiện nay vẫn còn những bất cập như: tính ổn định và khả năng cân đối của NS
xã, phường, vấn đề quản lý, khai thác, nuôi dưỡng nguồn thu trên địa bàn xã, phường, công
tác quản lý, điều hành NS xã, phường, quản lý chi đầu tư XDCB……
Để góp phần thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ KT-XH trong giai đoạn 2010-2015 và những
năm tiếp theo, đặc biệt là mục tiêu xây dựng thành phố Ninh Bình trở thành đô thị loại II vào
năm 2015, hướng tới thành phố du lịch văn minh, hiện đại, một trong những yếu tố quan trọng
là đảm bảo NSNN, trong đó có NS xã, phường, góp phần tạo ra nguồn lực tài chính mạnh mẽ
cho thành phố, xứng đáng với vị trí trung tâm của tỉnh Ninh Bình.
Điều đó đòi hỏi phải có sự nghiên cứu, phân tích và đánh giá về hoạt động quản lý nhà
nước của UBND Thành phố Ninh Bình đối với NS xã, phường để tìm ra những giải pháp hữu
hiệu góp phần tăng nguồn thu cho NS và đảm bảo chi NS công khai, minh bạch, nâng cao hiệu
quả quản lý, sử dụng NSNN tại các xã, phường của Thành phố.

Luận văn đã nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về NS xã, để đề xuất một số
giải pháp đổi mới quản lý NS xã nhằm nâng cao hiệu quả và hiệu lực quản lý ngân sách, thực
hành tiết kiệm, chống lãng phí, tiêu cực trong thu - chi ngân sách xã ở địa phương, trong đó
tập trung nghiên cứu về thực trạng và sự cần thiết phải đổi mới quản lý NS xã trên địa bàn
tỉnh Bắc Ninh, căn cứ vào quan điểm, chủ trương của Đảng về phát triển nông nghiệp nông
thôn, bối cảnh và xu hướng phát triển kinh tế của đất nước và định hướng phát triển KTXH
của tỉnh Bắc Ninh, tác giả đã đề xuất một số giải pháp đổi mới quản lý NS xã trên địa bàn tỉnh
Bắc Ninh theo hướng: tiếp tục đổi mới quản lý thu, chi, nâng cao năng lực quản lý điều hành
NS, tăng cường công tác thanh tra, giám sát hoạt động NS, hoàn thiện phân cấp QLNS xã,
tăng cường quản lý tài chính thôn, khu phố, đổi mới quản lý NS xã qua KBNN.
Luận văn thạc sĩ “Quản lý ngân sách nhà nước cấp xã trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh,” của
tác giả Phạm Chí Hiếu, Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh, Hà Nội, năm
2010.
Luận văn đã nghiên cứu một số vấn đề tổng quan về quản lý NSNN và NS cấp xã,
quy trình quản lý NS xã, tổng hợp, phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý NS xã trên
địa bàn tỉnh Hà Tĩnh, đề xuất các giải pháp để nâng cao hiệu quả quản lý NS xã ở tỉnh Hà
Tĩnh. Những vấn đề nghiên cứu của luận văn về quản lý NS xã, phường được xem xét và
đánh giá trên phạm vi và quy mô toàn tỉnh Hà Tĩnh, do vậy việc xem xét, đánh giá các yếu tố
đặc thù với với từng địa bàn từng huyện, thị xã, thành phố chưa được nghiên cứu và đề cập
một cách thấu đáo.
Luận văn thạc sĩ (2012), “Hoàn thiện công tác quản lý Ngân sách cấp xã, thị trấn trên
địa bàn huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương” của tác giả Nguyễn Thị Châm, Học viện Tài
chính.
Luận văn đã nghiên cứu một số vấn đề tổng quan về NS xã, thị trấn và đi sâu nghiên
cứu về quản lý NS cấp xã, thị trấn. Phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý NS xã, thị
trấn trên địa bàn huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương. Trên cơ sở những vấn đề nghiên cứu về
lý luận và thực tiến, luận văn đã đưa ra những giải pháp cũng như một số đề xuất kiến nghị để
hoàn thiện công tác quản lý NS cấp xã, thị trấn trên địa bàn huyện Ninh Giang.
Bên cạnh các công trình, đề tài nghiên cứu trên, còn một số ý kiến, bài viết đề cập đến
công tác quản lý NSNN như “Phân cấp quản lý NSNN ở Việt nam và định hướng đổi mới”

4.1. Đối tượng
Đề tài tập trung nghiên cứu vấn đề quản lý nhà nước đối với NS xã, phường của của
các cấp chính quyền địa phương cấp tỉnh theo cách tiếp cận khoa học kinh tế chính trị. Vấn đề
nghiên cứu gắn với các công cụ, cơ chế, chính sách của Nhà nước và các nhân tố ảnh hưởng
đến NS xã, phường cũng như ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước đối với ngân sách địa
phương.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
* Phạm vi không gian: Đề tài nghiên cứu vấn đề quản lý nhà nước đối với NS cấp xã,
phường ở Thành phố Ninh Bình.
* Phạm vi thời gian: Nghiên cứu đề tài giai đoạn từ năm 2007 đến nay và tầm nhìn đến
năm 2020.
5. Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện đề tài, tác giả sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng
và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Các phương pháp chủ yếu được sử dụng trong quá trình thực hiện đề
tài gồm: phương pháp logic - lịch sử, phương pháp phân tích - tổng hợp, phương pháp thống kê,
so sánh…Cụ thể:
Phương pháp lô gíc, tổng hợp được sử dụng để xây dựng khung khổ lý thuyết về
NSNN nói chung, NS xã, phường nói riêng và công tác QLNN đối với NS xã, phường.
Phương pháp lịch sử được sử dụng để nghiên cứu kinh nghiệm của một số địa phương trong
quản lý ngân sách xã, phường. Sử dụng kết hợp phương pháp lô gíc và phương pháp lịch sử
được thể hiện tập trung nhất trong cấu trúc toàn bộ luận văn, đặc biệt trong nghiên cứu
chương 1.
Để phân tích, đánh giá thực trạng quản lý nhà nước đối với ngân sách xã, phường của
UBND Thành phố Ninh Bình trong chương 2, luận văn sử dụng phương pháp thống kê các số
liệu, tài liệu, tình hình thực tế tại UBND Thành phố Ninh Bình. Phương pháp phân tích - tổng
hợp, phương pháp so sánh được sử dụng trong việc đánh giá những thành công, những hạn chế
và nguyên nhân của tình hình quản lý NS cấp xã, phường ở Thành phố Ninh Bình.
Ở chương 3, phương pháp phân tích và phương pháp tổng hợp, phương pháp logic được
sử dụng chủ yếu nhằm làm rõ cơ hội và thách thức đối với việc quản lý NS cấp xã, phường,
cũng như đưa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước của UBND Thành

2010.
4. Bộ Tài chính (2010), Quản lý Ngân sách xã phường, NXB Tài chính, Hà Nội, tháng
6-2010.
5. Bộ Tài chính ( 2007), Thông tư 59/2003/TT-BTC hướng dẫn thực hịên Nghịđịnh số
60/2007/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật NSNN, NXB Tài chính,
Hà Nội 2007.
6. Bộ Tài chính ( 2006), Thông tư 60/2003/TT- BTC quy định về quản lý Ngân sách
xã và các hoạt động Tài chính khác của xã, phường, thị trấn, NXB Tài chính, Hà
Nội 2006.
7. Bộ Tài chính, Thông tư số 188/2010/TT-BTC ngày 22/11/2010 của Bộ Tài chính quy
định tiêu thức phân cấp nguồn thu và phân chia các khoản thu giữa ngân sách các cấp
chính quyền địa phương.
8. Bộ Tài chính, Thông tư số 75/2008/TT-BTC ngày 28/8/2009 và và Thông tư số
28/2012/TT-BTC ngày 24/2/2012 hướng dẫn quản lý vốn đầu tư thuộc nguồn vốn
ngân sách
9. Bộ Tài chính, Thông tư số 01/2007/TT-BTC ngày 02/01/2007 hướng dẫn xét duyệt,
thẩm định và thông báo quyết toán năm đối với các cơ quan hành chính, đơn vị sự
nghiệp, tổ chức được ngân sách nhà nước hỗ trợ và ngân sách các cấp.
10. Cục Thống kê tỉnh Ninh Bình (2007-2013), Niên giám Thốnng kê các năm, NXB
Thống kê.
11. Vũ Sỹ Cương (2012), “Phân cấp quản lý NSNN ở Việt nam và định hướng đổi
mới”Diễn đàn kinh tế mùa thu của Ủy ban kinh tế quốc hội
12. Vũ Văn Cương ( 2011) “ Đánh giá thực trạng lập, chấp hành, quyết toán NSNN và
phương hướng hoàn thiện “ Nghiên cứu pháp Luật về Tài chính công Việt nam , Đại
học Luật Hà Nội , tr 101-128
13. Chính Phủ nước CHXHCN Việt Nam (2003), Nghị định số 29/NĐ-CP ngày
11/05/2003 về việc ban hành quy chế dân chủ ở xã,.
14. Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam (2003), Nghị định số 60/NĐ-CP ngày
6/06/2003 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật NSNN.
15. Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam (2007), Nghị định số 73/NĐ-CP ngày

30. Nguyễn Thành Nam (2008) “Thực trạng và giải pháp đổi mới quản lý ngân sách xã
trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh” Luận văn thạc sĩ, Học viện tài chính,
31. Nguyễn Hà Phương ( 2011) “Nghiên cứu công tác quản lý ngân sách xã, phường ở
thành phố Việt Trì “ Luận văn thạc sỹ, Đại học Nông nghiệp Hà Nội.
32. Thủ tướng Chính phủ ( 2006), Tiêu chuẩn, định mức trang thiết bị và phương tiện
làm việc của cơ quan và cán bộ, công chức, viên chức Nhà nước.
33. Thủ tướng Chính phủ (2013) Phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch chung đô thị Ninh Bình
đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050
34. Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam (1996), Luật số 47/1996/QH10, Luật NSNN,
NXB Tài chính, Hà nội 1997.
35. Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam (1998), Luật số 06/1998/QH10, Luật sửa đổi bổ
sung một số điều cda Luật NSNN, NXB Chính quốc gia, Hà nội 1998.
36. Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam (2002), Luật số 01/2002/QH11, Luật NSNN,
NXB Tài chính, Hà nội 2003.
37. Trần Quốc Vinh ( 2009), “ Đổi mới quản lý ngân sách địa phương các tỉnh đồng
bằng Sông Hồng”, Luận án tiến sỹ, Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội.
38. UBND thành phố Ninh Bình (2007-2013), Về việc giao chỉ tiêu kế hoạch kinh tê- xã
hội và dự toán ngân sách nhà nước các năm, Quyết định.
39. UBND thành phố Ninh Bình (2007-2013, Quyết toán ngân sách nhà nước các năm,
Báo cáo.
40. UBND thành phố Ninh Bình (2009), Về việc quy định về quản lý đầu tư xây dựng
trên địa bàn thành phố Ninh bình, Quyết định
41. UBND thành phố Ninh Bình (2013), Về việc quy định về quản lý đầu tư xây dựng
trên địa bàn thành phố Ninh bình, Quyết định.
42. UBND tỉnh Ninh Bình (2007), Về việc phân cấp, uỷ quyền quản lý dự án đầu tư xây
dựng, Quyết định.
43. UBND tỉnh Ninh Bình (2012), Về việc phân cấp, uỷ quyền quản lý dự án đầu tư xây
dựng, Quyết định.
44. UBND tỉnh Ninh Bình (2006), Về việc Ban hành quy định phân cấp nguồn thu, nhiệm
vụ chi và tỷ lệ phần trăm phân chia các khoản thu giữa các cấp ngân sách trên địa