Phân tích nhân vật bé thu trong " chiếc lược ngà "
Bài làm:
Bài 1:
Nguyễn Quang Sáng là một nhà văn quân đội, một cây bút văn xuôi xuất sắc của nền văn học hiện đại
Việt Nam.Tác phẩm của ông chủ yếu viết về cuộc sống và con người ở Nam Bộ trong hai cuộc kháng
chiến chống Pháp và chống Mĩ cũng như sau hòa bình .Tiêu biểu là truyện ngắn:” Chiếc lược ngà”, khi
cuộc kháng chiến chống Mĩ đã bước vào giai đoạn ác liệt nhất.Truyện đã để lại trong lòng người đọc một
tình cảm cha con sâu nặng và cao đẹp giữa ông Sáu và bé Thu trong cảnh ngộ éo le của chiến tranh
Truyện kể rằng ông Sáu thoát li tham gia kháng chiến khi bé Thu chưa đầy một tuổi. Sau tám năm , ông
được phép về thăm nhà nhưng bé Thu không chịu nhận ông làm cha vì trên mặt ông có một vết sẹo . Ông
càng vỗ về , con bé càng đẩy ra , nó còn gọi ông là “ người ta” ,bị dồn vào thế bí nó vẫn biết cách chắt
nước nồi cơm.Thậm chí, nó còn hất tung cái trứng cá mà ông Sáu gắp cho . Bị cha đánh , nó chèo xuồng
qua nhà ngoại ,được ngoại giải thích , bé Thu hiểu ra mọi chuyện và nhận ong Sáu làm cha. Nhưng trong
một trận càn, ông Sáu đã hi sinh ,ông chỉ kịp trao chiếc lược ngà cho bác Ba_ người bạn chiến đấu để
đem vể cho Thu
Đọc truyện ta thấy tình cha con thiêng liêng sâu nặng giữa ông Sáu và bé Thu được thể hiện một cách
chân thật và xúc động trong hoàn cảnh đất nước đang có chiến tranh .Tình cảm cuả Thu đối với cha được
thử thách bởi thời gian, bởi chiến tranh khiến người đọc không khòi xúc động ! Gần tám năm xa cách , bé
Thu chưa một lần nào được ở cạnh cha , được cha yêu thương , vỗ về, ôm vào lòng và chưa bao giờ được
gọi tiếng cha than thương. Chính vì thế , nỗi lòng khao khát , mong ước được gặp cha , được gọi tiếng “
Ba” , đựơc yêu thương cha và đựơc cha thương yêuđang rất mãnh liệt trong Thu. Thế mà , sự việc không
như ta tưởng ,Thu không những không chịu nhận cha mà còn có phản ứng thật quyết liệt và dữ dội .”Thu
tái đi rồi vụt chạy và kêu thét lên : Má! Má!....Thậm chí , khi ông Sáu càng vỗ về Thu càng đẩy ra .Thu
còn nói trõng với ông và kêu ông là “người ta”. Khi ông Sáu gắp cho Thu cái trứng cá thì cô bé hất cái
trứng cá ra khỏi chén làm cơm văng tung tóe.Thái độ của bé Thu thật đáng trách ,đáng giận .Nhưng khi ta
biết được nguyên nhân thì Thu không đáng trách mà còn đáng thương, đáng trân trọng biết nhường nào !
Thu không chấp nhận người đàn ông có vết thẹo trên má là cha mình vì không ai có thể thay thế được
hình ảnh ngừơi cha trong tấm hình đã ngự trị trong trái tim bé bỏng của mình .Điều đó chứng tỏ Thu luôn
yêu thương cha , kình trọng cha đến thế nào , luôn luôn giữ hình ành người cha thân yêu như một báu vật
mà không ai có thể xâm phạm và ép buộc. Và khi hiểu ra được sự việc , Thu nằm im, lăn lộn , thỉnh
thoảng lại thở dài như người lớn .Có lẽ Thu đang cảm thấy hối hận nhiều lắm vì những điều mà cô bé đã

chất và tinh thần của con người nhưng đau đớn nhất nó còn chia cắt , hủy diệt tình cảm thiêng liêng nhất
của con người _ tình phụ tử . Chiến tranh đã làm cho người cha không được gần gủi con , không có điều
kiện chăm sóc con , yêu thương con mà còn làm cho người cha phải thay đổi cả nhân hình , nhân dạng
của mình để rồi trong giậy phút hiếm hoi nhất , thiêng liêng nhất, đứa con lại không chịu nhận cha . Đứa
con sớm thiếu vắng hình bóng của cha, phải sống với hình ảnh của người cha trong trí tưởng tượng non
nớt để rồi khi gặp mặt , thay vì vui mừng , xúc động , đứa con lại sợ hải , bỏ chạy và nhất quyết không
chịu nhận cha dù đó là cơ hội cuối cùng. Đó là bi kịch của chiến tranh ! Chiến tranh thật tán bạo, gây ra
cảnh sinh ly , tử biệt , tình cha con bị ngăn cách ,đứa con phải thiếu thốn tình cảm của người cha nhưng
chiến tranh sẽ không bao giờ có thể hủy diệt được tình cảm cha con
Bên cạnh đó , trước sự hi sinh cao cả , trước nghị lực phi thường và niềm tin, lòng chung thủy của nhân
dân đối với cách mạng , với kháng chiến chúng ta không khỏi bồi hồi xúc động .Họ sẵn sang gác lại tình
cảm riêng tư để ra đi theo tiếng gọi của non sông , đất nước , theo tiếng gọi của bom đạn chiến tranh và
ông Sáu đã phải xa bé Thu khi nó chưa đầy một tuổi . Có người cha nào mà không yêu thương con cơ chứ
! Trớ trêu thay , khi tình cảm cha con trổi dậy mạnh mẽ nhất trong giât phút đoàn viên cũng là lúc ông
phải xa con , xa vợ , xa tất cả mọi người để trở về đơn vị , trở về với kháng chiến , với cách mạng . Người
cha đặt hạnh phúc của nhân dân lên hạnh phúc của mình . Điều này thể hiện tinh thần cap cả của ông ,
ông hi sinh vì đất nước , vì nhân dân , vì niềm tin vào thắng lợi của cuộc kháng chiến , của nhân dân trong
những năm tháng khốc liệt nhất. Họ đã trở thành người anh hùng trong trái tim của dân tộc Việt nam, đất
nước Việt Nam ta .
Truyện đã được trần thuật theo lời người bạn ông Sáu _ bác Ba _ người đã chứng kiến cảnh ngộ éo le của
cha con ông nên bày tỏ được sự đồng cảm , chia sẻ khiến cho câu chuyện trở nên đáng tin cậy , có sức
thuyết phục cao , có ý kiến bình luận , suy nghĩ sắc bén . Cách xây dựng tình huống truyện đặc sắc , rất tự
nhiên và hợp lí . Ngôn ngữ truyện trong sáng, dân giả , mang đậm bản chất của con người Nam Bộ .Nghệ
thuật miêu tả tâm lí nhân vật rất tinh tế , chính xác , lựa chọn được những chi tiết đặc sắc của bé Thu , có
những đoạn miêu tả nội tâm nhân vật rất cảm động . Chính những nghệ thuật này tạo nên sự thành công
cho tác phẩm
Câu chuyện đã khép lại nhưng để lại cho người đọc bao niềm xúc động , tình yêu và niềm cảm phục đối
với con người Việt Nam qua hai nhân vật ông Sáu và bé Thu. Họ đã vượt qua mọi mất mát , sẵn sàng hi
sinh tình cảm riêng tư vì cách mạng. Nguyễn Quang Sáng đã rất thành công khi xây dựng truyện ngắn
này. Tác phẩm làm cho ta cảm thấy căm ghét chiến tranh, yêu quý hơn cuộc sống hòa bình hôm nay , yêu

mong được yêu quý vỗ về.Song khi “Chiều đó,mẹ nó sang dỗ dành mấy nó cũng không chịu về”,cái cá
tính cố chấp một cách trẻ con của bé Thu được tác giả khắc họa vừa gần gũi,vừa tinh tế.Dù như thế thì bé
Thu vẫn chỉ là một đứa trẻ 8 tuổi hồn nhiên,dẫu có vẻ như cứng rắn và mạnh mẽ trước tuổi.
Ở đoạn cuối,khi mà bé Thu nhận ra cha,thật khó để phủ nhận bé Thu là đứa bé giàu tính cảm.Tình cha
con trong Thu giữ gìn bấy lâu nay,giờ trỗi dậy,vào cái giây phút mà cha con phải tạm biệt nhau.Có ai ngờ
một cô bé không được gặp cha từ năm 1 tuổi vẫn luôn vun đắp một tình yêu bền bỉ và mãnh liệt với cha
mình,dù người cha ấy chưa hề bồng bế nó,cưng nựng nó,săn sóc,chăm lo cho nó,làm cho nó một món đồ
chơi kể từ khi nó bắt đầu làm quen với cuộc sống.Nó gần như chưa có chú ấn tượng nào về cha,song chắc
không ít lần nó đã tự tưởng tượng hình ảnh người cha nó tài giỏi nhường nào,cao lớn nhường nào,có vòng
tay rộng để ôm nó vào lòng ra sao?Tình cảm mãnh liệt trong nó ngăn không cho nó nhận một người đàn
ông lại kia làm bố.Khi đến ngày ông Sáu phải đi,con bé cứng cỏi mạnh mẽ ngày hôm nào lại “như thể bị
bỏ rơi”,”lúc đứng ở góc nhà,lúc đứng tựa cửa và cứ nìn mọi người vây quanh ba nó,dường như nó thèm
khát cái sự ấm áp của tình cảm gia đình ,nó cũng muốn chạy lại và ôm hôn cha nó lắm chứ,nhưng lại có
cái gì chặn ngang cổ họng nó,làm nó cứ đứng nguyên ở ấy, ước mong cha nó sẽ nhận ra sự có mặt của
nó.Và rồi đến khi cha nó chào nó trước khi đi,có cảm giác mọi tình cảm trong lòng bé Thu bỗng trào
dâng.Nó không nén nổi tình cảm như trước đây nữa,nó bỗng kêu hét lên “Ba…”,”vừa kêu vừa chạy xô
đến nhanh như một con sóc,nó chạy thót lên và dang hai tay ôm chặt lấy cổ ba nó”,”Nó hôn ba nó cùng
khắp.Nó hôn tóc,hôn cổ,hôn vai,hôn cả vết thẹo dài trên má của ba nó nữa”.Tiếng kêu “Ba” từ sâu thẳm
trái tim bé Thu,tiếng gọi mà ba nó đã dùng mọi cách để ép nó gọi trong mấy ngày qua,tiếng gọi ba gần
gũi lần đầu tiên trong đời nó như thể nó là đứa trẻ mới bi bô tập nói,tiếng gọi mà ba nó tha thiết được
nghe một lần.Bao nhiêu mơ ước,khao khát như muốn vỡ òa ra tring một tiếng gọi cha.Tiếng gọi ấy không
chỉ khiến ba nó bật khóc mà còn mang một giá trị thiêng liêng với nó.Lần đầu tiên nó cảm nhận mơ hồ về
niềm sung sướng của một đứa con có cha.Dường như bé Thu đã lớn lên trong đầu óc non nớt của nó.Ngòi
bút nhà văn khẳng định một nhân vật giảu tình cảm,có cá tính mạnh mẽ,kiên quyết nhưng vẫn hồn
nhiên,ngây thơ:Nhân vật bé Thu.

Bài 3:
Kim Lân thuộc lớp các nhà văn đã thành danh từ trước Cách mạng Tháng 8 – 1945 với những truyện
ngắn nổi tiếng về vẻ đẹp văn hoá xứ Kinh Bắc. Ông gắn bó với thôn quê, từ lâu đã am hiểu người nông
dân. Đi kháng chiến, ông tha thiết muốn thể hiện tinh thần kháng chiến của người nông dân

- Ba bốn ngày sau, ông không dám ra ngoài. Cai tin nhục nhã ấy choán hết tâm trí ông thành nỗi ám ảnh
khủng khiếp. Ông luôn hoảng hốt giật mình. Khong khí nặng nề bao trùm cả nhà.
- Tình cảm yêu nước và yêu làng còn thể hiện sâu sắc trong cuộc xung đột nội tâm gay gắt: Đã có lúc ông
muốn quay về làng vì ở đây tủi hổ quá, vì bị đẩy vào bế tắc khi có tin đồn không đâu chứa chấp người
làng chợ Dầu. Nhưng tình yêu nước, lòng trung thành với kháng chiến đã mạnh hơn tình yêu làng nên
ông lại dứt khoát: “Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây thì phải thù”. Nói cứng như vậy nhưng thực
lòng đau như cắt.
- Tình cảm đối với kháng chiến, đối với cụ Hồ được bộc lộ một cách cảm động nhất khi ông chút nỗi lòng
vào lời tâm sự với đứa con út ngây thơ. Thực chất đó là lời thanh minh với cụ Hồ, với anh em đồng chí và
tự nhủ mình trong những lúc thử thách căng thẳng này:
+ Đứa con ông bé tí mà cũng biết giơ tay thề: “ủng hộ cụ Hồ Chí Minh muôn năm!” nữa là ông, bố của
nó.
+ Ông mong “Anh em đồng chí biết cho bố con ông. Cụ Hồ trên đầu trên cổ xét soi cho bố con ông”.
+ Qua đó, ta thấy rõ:
Tình yêu sâu nặng đối với làng chợ Dầu truyền thống (chứ không phải cái làng đổ đốn theo giặc).
Tấm lòng trung thành tuyệt đối với cách mạng với kháng chiến mà biểu tượng của kháng chiến là cụ Hồ
được biẻu lộ rất mộc mạc, chân thành. Tình cảm đó sâu nặng, bền vững và vô cùng thiêng liêng : có bao
giờ dám đơn sai. Chết thì chết có bao giờ dám đơn sai.
d. Khi cái tin kia được cải chính, gánh nặng tâm lí tủi nhục được trút bỏ, ông Hai tột cùng vui sướng và
càng tự hào về làng chợ Dầu.
- Cái cách ông đi khoe việc Tây đốt sạch nhà của ông là biểu hiện cụ thể ý chí “Thà hi sinh tất cả chứ
không chịu mất nước” của người nông dân lao động bình thường.
- Việc ông kể rành rọt về trận chống càn ở làng chợ Dầu thể hiện rõ tinh thần kháng chiến và niềm tự hào
về làng kháng chiến của ông.
3. Nhân vạt ông Hai để lại một dấu ấn không phai mờ là nhờ nghệ thuật miêu tả tâm lí tính cách và ngôn
ngữ nhân vật của người nông dân dưới ngòi bút của Kim Lân.
- Tác giả đặt nhân vật vào những tình huống thử thách bên trong để nhân vật bộc lộ chiều sâu tâm trạng.
- Miêu tả rất cụ thể, gợi cảm các diễn biến nội tâm qua ý nghĩ, hành vi, ngôn ngữ đối thoại và độc thoại.
Ngôn ngữ của Ông Hai vừa có nét chung của người nông dân lại vừa mang đậm cá tính nhân vật nên rất
sinh động.