BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI 2
NGHIÊM THỊ HƢỜNG
HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN ĐỊA CHÍ
TẠI THƢ VIỆN TỈNH VĨNH PHÚC
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Thƣ viện - Thông tin
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học
TH.S VŨ THỊ THÚY CHINH
HÀ NỘI, 2012
LỜI CẢM ƠN
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban Giám hiệu, khoa Công nghệ thông tin
trường Đại học sư phạm Hà Nội 2 đã tạo mọi điều kiện để tôi hoàn thành
khóa luận này.
Tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy cô giáo đã tận tình chỉ bảo và cung
cấp cho tôi kiến thức trong suốt thời gian học tập.
Đặc biệt, tôi xin trân trọng cảm ơn Th.s Vũ Thị Thúy Chinh là người đã
hướng dẫn tận tình giúp tôi hoàn thành đề tài khóa luận tốt nghiệp của mình.
Tôi xin cảm ơn bố mẹ và những người thân trong gia đình đã luôn bên
cạnh động viên tôi trong suốt quá trình học tập.
Trong một thời gian ngắn và trình độ bản thân có hạn nên khóa luận
không thể tránh khỏi những thiếu sót, rất mong nhận được ý kiến chỉ bảo,
đóng góp của thầy cô và các bạn để đề tài được hoàn thiện hơn và bản thân có
thêm nhiều tri thức cần thiết để áp dụng một cách có hiệu quả trong công tác
Trang
Lời cảm ơn ....................................................................................................... 1
Lời cam đoan ................................................................................................... 2
Mục lục ............................................................................................................. 3
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 6
CHƢƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN ĐỊA CHÍ THƢ
VIỆN TỈNH VĨNH PHÚC ........................................................................... 10
1.1 Tổng quan về tỉnh Vĩnh Phúc ............................................................... 10
1.1.1. Điều kiện tự nhiên ................................................................................. 10
1.1.2. Tiềm năng kinh tế.................................................................................. 11
1.1.3.Truyền thống lịch sử, văn hóa, xã hội ................................................... 14
1.2 Nhu cầu thông tin địa chí của ngƣời dùng tin Vĩnh Phúc .................. 17
1.2.1. Đối tượng người dùng thông tin địa chí ................................................ 18
1.2.2. Đặc điểm nhu cầu của người dùng tin địa chí....................................... 18
1.3 Vai trò, vị trí của công tác tài liệu địa chí tỉnh Vĩnh Phúc trong sự
phát triển kinh tế - văn hóa - xã hội của địa phƣơng................................. 21
1.3.1. Vai trò vị trí của công tác địa chí tỉnh Vĩnh Phúc trong sự phát triển
kinh tế - văn hóa – xã hội của địa phương ...................................................... 21
1.3.2. Vai trò công tác phát triển tài liệu địa chí ............................................. 23
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG ĐỊA CHÍ THƢ VIỆN
TỈNH VĨNH PHÚC ....................................................................................... 25
2.1. Vài nét về sự hình thành và phát triển Thƣ viện tỉnh Vĩnh Phúc ..... 25
2.2. Xây dựng vốn tài liệu địa chí ................................................................ 28
2.2.1. Nguồn bổ sung vốn tài liệu địa chí ....................................................... 28
2.2.2. Sưu tầm bổ sung vốn tài liệu tài chí ...................................................... 29
2.2.3. Hình thức bổ sung vốn tài liệu .............................................................. 31
3
3.7.1. Đào tạo cán bộ thư viện ........................................................................ 57
3.7.2. Đào tạo người dùng tin địa chí .............................................................. 58
KẾT LUẬN ................................................................................................... 59
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 61
PHỤ LỤC ....................................................................................................... 64
Phụ lục 1 .......................................................................................................... 65
Phụ lục 2 .......................................................................................................... 68
Phụ lục 3 ......................................................................................................... 70
5
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước diễn ra kéo theo đó
là quá trình bùng nổ thông tin, cùng với nó là sự giao lưu ảnh hưởng lẫn nhau
giữa các Quốc gia, các châu lục về nhiều lĩnh vực, trong đó có văn hóa. Trước
tình hình này một vấn đề có tính cấp bách được đặt ra với mỗi nước, mỗi châu
lục là vấn đề không thể đánh mất bản sắc văn hóa riêng của mình.
Nhiệm vụ đặt ra lúc này là “Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến,
đậm đà bản sắc dân tộc” [10, tr.89]. Vừa tiếp thu được những nền văn hóa
mới vừa không đánh mất bản sắc riêng của dân tộc.
Hoạt động thông tin là hoạt động mô giới giữa thông tin và người dùng
tin, là hoạt động chủ yếu tác động vào việc sử dụng thông tin của con người,
giúp con người tìm được thông tin cần một cách nhanh chóng, đầy đủ và
chính xác, giúp con người sử dụng thông tin một cách hữu hiệu vào học tập,
giảng dạy, nghiên cứu, lao động sản xuất. Ngoài ra, hoạt động thông tin địa
chí là hoạt động đặc thù của các Thư viện tỉnh, thành phố. Hơn nữa, thông
qua hoạt động thông tin địa chí các Thư viện tỉnh, thành phố đã đáp ứng yêu
bằng Bắc Bộ” của tác giả Bùi Văn Vựng, “Công tác địa chí ở Thư viện tỉnh
Thanh Hóa” của tác giả Đào Phụng, “Công tác địa chí Hải Dương” của tác giả
Phạm Thị Lan… Mỗi địa phương đều mang một nét đặc thù riêng, định
hướng phát triển khác nhau nên các tiềm năng thông tin địa chí cũng như giải
pháp tăng cường hoạt động địa chí cũng sẽ khác nhau. Đáng lưu ý có luận văn
thạc sĩ: “Công tác địa chí của Thư viện tỉnh, thành phố vùng đồng bằng sông
Hồng” của tác giả Nguyễn Văn Cần. Trong đề tài này, phần lý luận chung về
các khái niệm công tác địa chí hay phạm vi thu thập địa chí là những phần
tham khảo quý báu.
Riêng về lĩnh vực địa chí tỉnh Vĩnh Phúc đã có tác giả nghiên cứu
nhưng do hiện nay đã có sự thay đổi về địa danh, địa giới trong địa bàn tỉnh
7
cùng với công tác ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin đã có nhiều
chuyển biến tích cực tại Thư viện trong thời gian vừa qua. Những giải pháp
đã đưa ra hiện không còn đáp ứng được yêu cầu hiện tại của Thư viện. Do đó
đề tài này giúp cho cán bộ thư viện làm công tác địa chí có cách nhìn khoa
học, thực tế hơn đối với công việc của mình.
3. Đối tƣợng nghiên cứu
* Đối tượng nghiên cứu
Hoạt động địa chí phục vụ công tác nghiên cứu khoa học và yêu cầu
phát triển toàn diện tỉnh Vĩnh Phúc.
* Phạm vi nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu, khảo sát thực trạng hoạt động địa chí tại
Thư viện Vĩnh Phúc từ năm 2005 cho đến nay.
4. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục tiêu nghiên cứu
Nghiên cứu thực trạng hoạt động địa chí tại Thư viện Vĩnh Phúc, trên
cơ sở đó đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường hoạt động địa chí để đáp ứng
- Thông qua khảo sát đánh giá thực trạng hoạt động địa chí ở Thư
viện Vĩnh Phúc từ đó đưa ra các giải pháp tăng cường phát triển hoạt động địa
chí.
7. Bố cục
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, nội dung luận văn
gồm 3 chương:
Chương 1: Đặc điểm hoạt động thông tin địa chí Thư viện Vĩnh Phúc
Chương 2: Thực trạng hoạt động địa chí Thư viện Vĩnh Phúc.
Chương 3: Giải pháp tăng cường hoạt động địa chí Thư viện Vĩnh
Phúc.
9
CHƢƠNG 1
ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN ĐỊA CHÍ
THƢ VIỆN TỈNH VĨNH PHÚC
1.1. Tổng quan về Vĩnh Phúc
1.1.1. Điều kiện tự nhiên
Vĩnh Phúc là tỉnh nằm trong khu vực châu thổ sông Hồng, thuộc trung
du miền núi phía Bắc, ở vào tọa độ địa lý từ 21008’ đến 21019’ vĩ độ bắc, từ
1050109’ đến 105047’ kinh độ đông.
Vị trí của tỉnh gần giống như một hình năm cạnh, về phía Bắc giáp hai
tỉnh Thái Nguyên và Tuyên Quang, đường ranh giới là dãy núi Tam Đảo, phía
Tây giáp tỉnh Phú Thọ, phía Nam và phía Đông giáp Hà Nội
Đất đai, địa hình
Vĩnh Phúc nằm trong vùng chuyển tiếp giữa vùng gò đồi, trung du với
vùng đồng bằng Châu thổ sông Hồng. Tổng diện tích tự nhiên là 1.236,5 km2
. Địa hình thấp dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam và chia thành 3 vùng sinh
số tự nhiên tỉnh Vĩnh Phúc những năm gần đây khá cao. Năm 2008 là
14,92‰, năm 2009 là 14,13‰, năm 2010 là 14,1‰. Trong 5 năm 2006 –
2010, tỷ lệ đô thị hóa diễn ra tương đối nhanh, tỷ trọng dân số đô thị đã tăng
thêm 8,3%. Từ 16,7% (2005) lên 22,4% (2009) và 25% (2010).
1.1.2. Tiềm năng kinh tế
Tài nguyên đất
Tổng diện tích tự nhiên là 123.650,05 ha, đất nông nghiệp là:
86.718,73 ha. Trong đó đất sản xuất nông nghiệp là 50.365,99 ha, đất lâm
nghiệp là 32.688,66 ha, đất nuôi trồng thủy sản là 3.590,21 ha, đất nông
nghiệp khác là 73,8 ha, đất phi nông nghiệp là 34.768,7 ha, đất chưa sử
dụng là 2.162,54 ha.
11
Tài nguyên rừng
Đến năm 2002, toàn tỉnh có 30.439 ha rừng. Trong đó, diện tích rừng tự
nhiên là 9.592 ha, diện tích rừng trồng là 20.847 ha.
Khu bảo tồn thiên nhiên có 15.482 ha, thuộc vườn Quốc gia Tam Đảo
quản lý. Hiện nay, mục tiêu quan trọng nhất đối vớ quỹ rừng là bảo vệ môi
trường, đảm bảo cân bằng sinh thái, chống xói mòn đất canh tác, giảm lũ và
phát triển du lịch. Vì vậy, khôi phục rừng đã mất, trồng thêm và tái tạo quỹ
rừng là một trong những nhiệm vụ cần được quan tâm trong việc bảo vệ môi
trường sinh thái của tỉnh.
Tiềm năng khoáng sản
Tài nguyên khoáng sản gồm có 4 loại:
- Khoáng sản là vật liệu xây dựng và nguyên vật liệu làm gốm sứ, gồm:
+ Nhóm vật liệu xây dựng: đất sét làm gạch ngói, phân bố ở vùng đồng
bằng và vùng đồi diện tích hàng trăm km2, trữ lượng hàng tỷ m3. Chỉ tính 3 mỏ
ở Đầm Vạc, Quất Lưu (Vĩnh Yên); Bá Hiền (Bình Xuyên) đã có trữ lượng
hàng trục m3. Cát sỏi lòng sông và bậc thềm: trữ lượng hàng trục triệu m3 có ở
quản lý dài 1.216 km, chiếm 66,82%. Chất lượng đường bộ ngày càng được
nâng cao. Có quốc lộ 2A, 2B, 2C,23.
- Mạng lưới bưu chính viễn thông: tổng số lượng bưu cục, dịch vụ là 55
đơn vị, có 33/39 xã có nhà bưu điện văn hóa; tổng số máy điện thoại là 25.199
cái, trong đó số máy điện thoại của 39 xã miền núi là 1.013 chiếc; số máy Fax
là 164 cái; bình quân có 2,23 cái/100 dân.
- Mạng lưới điện quốc gia: hiện có 100% huyện, xã trong tỉnh có mạng
lưới điện quốc gia hòa mạng; có 96,2% số hộ dân được sử dụng điện, trong đó
87,41% số hộ của 39 xã miền núi có điện sinh hoạt.
- Hệ thống cấp nước sinh hoạt: toàn tỉnh có 51% số hộ được sử dụng
nước sạch.
13
Điều kiện tự nhiên và đặc điểm xã hội, kết cấu hạ tầng là những nhân tố
quan trọng tác động đến sự phát triển kinh tế xã hội. Nó là những tiền đề quan
trọng thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp và tiềm năng du lịch thành ngành
kinh tế mũi nhọn. Phát huy mạnh mẽ các nguồn lực nội tại, tạo môi trường
thuận lợi để tiếp nhận đầu tư và mở rộng quan hệ kinh tế với bên ngoài, trước
hết là với thủ đô Hà Nội và các nhà đầu tư nước ngoài, nhằm đẩy nhanh tốc
độ tăng trưởng kinh tế cao hơn trung bình cả nước, đảm bảo phát triển hiệu
quả và bền vững. Thực hiện chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng công
nghiệp hóa, hiện đại hóa. Phát triển mạnh công nghiệp và dịch vụ, nhanh
chóng tạo ra tích lũy ban đầu và cho sự phát triển, hết sức coi trọng phát triển
nông nghiệp và nông thôn, tạo mối quan hệ gắn kết bền vững giữa nông
nghiệp với các ngành kinh tế khác. Đồng thời phát triển kinh tế hàng hóa
nhiều thành phần, vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước
theo định hướng xã hội chủ nghĩa, tạo điều kiện thuận lợi cho mọi người có
cơ hội hòa nhập, khuyến khích mọi người dân làm giàu hợp pháp, củng cố
Giang, Đốc Két, Tuần Bốn…
Những năm đầu thế kỷ XX nhân dân vùng Vĩnh Phúc lại đứng lên ủng
hộ quân Đề Thám chống Pháp ở vùng núi Tam Đảo. Tiếp theo là ủng hộ cuộc
khởi nghĩa của binh lính Thái Nguyên do Đội Cấn cầm đầu năm 1917, khi
nghĩa quân về hoạt động trên đất Vĩnh Phúc. Năm 1930, Nguyễn Thái Học
quê ở Vĩnh Tường – Vĩnh Phúc là lãnh tụ Việt Nam Quốc Dân Đảng lãnh đạo
khởi nghĩa Yên Bái, đã để lại tiếng vang và bài học về con đường cứu nước,
giải phóng dân tộc ở Việt Nam.
Từ khi Đảng Cộng Sản Việt Nam lãnh đạo Vĩnh Phúc đã sớm xuất hiện
nhiều phong trào cách mạng, nhiều cuộc đấu tranh oanh liệt chống Pháp,
Nhật, Mỹ và bè lũ tay sai. Xuất hiện nhiều tấm gương tiêu biểu như: Anh
hùng liệt sỹ Nguyễn Viết Xuân, liệt sỹ Trần Cừ lấy thân mình lấp lỗ châu mai,
liệt sỹ thiếu niên Lưu Quý An…
15
Từ khi tỉnh Vĩnh Phúc được tái lập lại, Đảng bộ và nhân dân tỉnh Vĩnh
Phúc đã nỗ lực phấn đấu vượt mọi khó khăn thử thách đạt được kết quả quan
trọng trên các lĩnh vực kinh tế xã hội như: kinh tế Vĩnh Phúc đạt tốc độ tăng
trưởng cao trong tất cả các ngành nhất là công nghiệp, xây dựng cơ cấu kinh
tế chuyển dịch đúng hướng, tỷ trọng công nghiệp tăng nhanh, đã hình thành
cơ cấu kinh tế công nghiệp – nông nghiệp – dịch vụ trên địa bàn tỉnh theo
hướng tích cực.
Sự nghiệp giáo dục đã có bước phát triển cả về quy mô và chất lượng.
Hiện nay 100% số xã, phường đạt chuẩn quốc gia về phổ cập giáo dục tiểu
học. Công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân ngày càng tiến bộ, các chương
trình y tế quốc gia được thực hiện tốt, chất lượng khám chữa bệnh được tăng
lên. Các hoạt động văn hóa, thông tin, thể thao có bước phát triển. Công tác
quốc phòng, an ninh chính trị được vững chắc, trật tự an toàn xã hội có bước
tiến bộ.
triển của địa phương. Thông qua công tác địa chí, Thư viện tỉnh Vĩnh Phúc
giúp cho bạn đọc tìm hiểu và nghiên cứu địa phương bao gồm các lĩnh vực
địa lý, lịch sử, văn hóa… của địa phương góp phần nâng cao trình độ dân trí,
giáo dục tình yêu đối với quê hương, đất nước; tham gia bảo tồn và phát huy
bản sắc dân tộc, đồng thời thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở
Vĩnh Phúc nói riêng và cả nước nói chung.
1.2. Nhu cầu thông tin địa chí của ngƣời dùng tin Vĩnh Phúc
Tài liệu địa chí chứa những thông tin tri thức đã được khảo sát, nghiên
cứu tích lũy từ nhiều thế hệ. Trong tài liệu địa chí, chúng được các Thư viện
lưu trữ, cung cấp một cách có hệ thống, đầy đủ các mặt mà người dùng tin địa
chí đang quan tâm nên chúng trở thành một phần quan trọng không thể thiếu
trong các công trình nghiên cứu thuộc mọi ngành nghề cho một hay nhiều
vùng, khu vực. Nội dung phản ánh chứa đựng những thông tin toàn diện cả về
17
bề sâu và bề rộng. Do vậy, người đọc hết sức xem trọng việc có đủ nguồn
thông tin tài liệu địa chí để đáp ứng nhu cầu học tập, nghiên cứu của mình hay
không? Theo tiến sĩ Lê Văn Viết, “Nhu cầu đọc là thái độ nhận thức hoặc cảm
thụ của người đọc (cá nhân, nhóm xã hội) đối với việc đọc như đối với hoạt
động cần thiết của cuộc sống mà nhờ đó các yêu cầu giao tiếp, nhận thức,
thẩm mỹ được thỏa mãn. Hay nói thực tế hơn nhu cầu đọc là những gì người
ta cần đọc”. [31, tr.375]
Mặt khác, yêu cầu tin cũng không ngừng thay đổi do công cuộc
“chuyển dịch cơ cấu kinh tế lãnh thổ trên cơ sở khai thác triệt để thế mạnh
tiềm năng của từng vùng, liên kết hỗ trợ nhau, làm cho các vùng đều phát
triển” [10, tr.110 – 111], thêm vào đó môi trường xã hội lại thay đổi không
ngừng bởi các yếu tố: Sự tiến bộ khoa học kỹ thuật, nguồn tin ngày càng đa
dạng phong phú, đảm bảo tạo nên những thay đổi về tính chất ngành nghề
có trình độ, chuyên môn kỹ thuật cao họ còn cần thêm những tài liệu để có thể
giải đáp những thắc mắc ngoài tầm hiểu biết. Một tài liệu hay về vấn đề lịch
sử, chính trị xã hội, khoa học kỹ thuật có thể trở thành chìa khóa để mở ra
những chiến lược phát triển cho địa phương trong giai đoạn hiện nay. Do vậy,
họ thường có thói quen đọc tài liệu, xử lý tài liệu theo mục đích, phương pháp
rõ ràng để mang lại hiệu quả tối đa.
Nhu cầu học tập tìm hiểu và giải trí
Khác với bạn đọc nghiên cứu, các đối tượng của nhu cầu này thường là
người dùng tin địa chí phổ thông, chiếm số lượng đông đảo. Họ bao gồm:
công nhân, nông dân, học sinh, sinh viên, bộ đội… Họ thường có trình độ văn
hóa và chuyên môn không cao tuy nhiên nhu cầu sử dụng địa chí lại rất đa
dạng và không ổn định. Đối với họ nhu cầu không nhất thiết là chỉ riêng về
một loại tài liệu nào đó mà họ có thể đọc bất cứ sách gì nói về lĩnh vực nào
của địa phương. Tài liệu địa chí đối với họ ít nhằm mục đích nghiên cứu, chủ
yếu nhằm phục vụ cho việc học tập, nâng cao trình độ về tất cả các lĩnh vực:
19
lịch sử, kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, con người… của địa phương mình
đang sống.
Thực hiện lời dạy của Bác: “Dân ta phải biết sử ta” Thư viện tỉnh Vĩnh
Phúc tiến hành xuất bản những cuốn sách về nhân vật lịch sử Vĩnh Phúc đưa
ra phục vụ bạn đọc nhằm giúp bạn đọc hiểu thêm về truyền thống lịch sử, các
nhân vật địa phương đồng thời khơi dậy lòng yêu quê hương đất nước của
người dân Vĩnh Phúc. Đây là những nhân tố khách quan kích thích người
dùng tin tìm đọc các tài liệu địa chí. Mặt khác, phong trào xây dựng làng văn
hóa ở các huyện, thành phố đòi hỏi mọi người phải có thông tin về làng, xã,
các thiết chế văn hóa xã hội, văn hóa cơ sở, các công trình kiến trúc nông
thôn… Người dùng tin địa chí không thể không đọc những hương ước, thần
Bạn đọc nghiên cứu
20
12
13
11
14
18
20
28
Bạn đọc phổ thông
4
8
9
14
12
1.3.1. Vai trò, vị trí của công tác địa chí trong sự phát triển kinh tế - văn
hóa – xã hội của địa phương
Mỗi địa phương được coi là một thành phần không thể thiếu được trong
sự phát triển của đất nước. Địa phương có phát triển thì đất nước mới giàu
mạnh. Trong mọi thời đại, việc nghiên cứu toàn diện về một địa phương và
phổ biến kiến thức cho cộng đồng là một việc làm hết sức cần thiết không chỉ
về mặt lịch sử mà còn có tác dụng không nhỏ thúc đẩy sự phát triển kinh tế,
văn hóa, xã hội của địa phương đó.
Thực hiện chủ trương của Đảng, đường lối, chính sách phát triển kinh
tế của Nhà nước đòi hỏi mỗi cán bộ địa phương trong địa bàn tỉnh công tác
trên tất cả các lĩnh vực phải hiểu biết sâu sắc và toàn diện về địa phương mình
để có những quyết định phù hợp với hoàn cảnh thực tế hiện nay. Cần phát huy
21
những thế mạnh, khắc phục những điểm yếu, rút ra được những kinh nghiệm
quý báu để từ đó áp dụng vào điều kiện cụ thể của từng ngành nghề của tỉnh
Vĩnh phúc.
Tỉnh, thành phố luôn là cơ quan đầu não của mỗi địa phương. Ngược
lại mỗi địa phương lại là một bộ phận cấu thành nên tỉnh, thành phố. Từng địa
phương khác nhau lại có những điều kiện tự nhiên, dân cư, văn hóa khác nhau
để phát triển kinh tế. Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của
Đảng đã nhấn mạnh vai trò đặc biệt quan trọng của địa phương: “Mỗi tỉnh
thành phố phải được xây dựng thành một cơ cấu kinh tế công – nông nghiệp
phát triển phù hợp với thế mạnh của địa phương và với yêu cầu chung của đất
nước” [9, tr.63]. Với đường lối phát triển kinh tế như vậy, mỗi địa phương
cần chủ động sáng tạo dựa vào những tiềm năng sẵn có để đẩy mạnh khai thác
làm sao đưa ra những kế hoạch vừa phát triển phù hợp với kinh tế địa phương
vừa phù hợp với yêu cầu chung trong thời đại công nghiệp hóa - hiện đại hóa
đất nước.
những vật mang tin hiện đại như băng từ, đĩa từ, CD – ROM… Giống như các
loại tài liệu khác, nó có sự vận động theo chiều biến thiên, sự vận động càng
lớn thì làm cho hoạt động địa chí của Thư viện tỉnh ngày càng mạnh mẽ và
tác động đến sự phát triển của xã hội.
Tài liệu địa chí được coi là một yếu tố mang bản sắc văn hóa dân tộc
địa phương. Ở những địa phương khác nhau thì tài liệu địa chí có những đặc
điểm khác nhau. Không chỉ là nhân tố phản ánh sự sáng tạo của con người, là
kết quả của việc lao động, tài liệu địa chí còn lưu giữ những giá trị truyền
thống đậm đà bản sắc dân tộc của mỗi địa phương. Theo quan điểm của Đảng,
Thư viện đóng vai trò quan trọng trong việc tiếp thu có chọn lọc những tinh
hoa văn hóa thế giới, mặt khác cần xây dựng nền văn hóa trong nước đậm đà
bản sắc dân tộc. Mỗi Thư viện trở thành một kho tài liệu địa chí vô giá của
23
mỗi địa phương. Tổng hợp các kho tài liệu lại chúng ta có một kho tàng văn
hóa muôn hình muôn vẻ tạo nên một nền văn hóa Việt Nam đa dạng, phong
phú mang đậm bản sắc dân tộc góp phần tạo nên một bức tranh toàn cảnh về
một đất nước Việt Nam ngàn năm văn hiến phục vụ bạn đọc trong nước và
nước ngoài.
Tuy nhiên, tài liệu địa chí hiện nay chưa được khai thác đúng mức. Các
tài liệu còn nằm rải rác ở trong các địa phương, cơ quan, trong nhân dân gây
khó khăn trong việc thu thập đầy đủ tài liệu. Hơn nữa, hiện nay phần lớn các
thư viện vẫn chưa kiểm soát được nguồn xuất bản phẩm địa phương bao gồm
tài liệu địa chí đã có trên thị trường, nguồn tài liệu không công bố, không xuất
bản hoặc nguồn tài liệu về địa phương đang được lưu giữ ở các cơ quan trung
ương… Thiếu những tài liệu đó làm cho số lượng tài liệu địa chí thiếu hụt đi
nhiều mảng, không đáp ứng được nhu cầu thông tin cho bạn đọc một cách đầy
đủ, chính xác. Ban giám đốc Thư viện cũng như các nhà lãnh đạo của tỉnh, sở
văn hóa thể thao và du lịch cần tiếp tục đưa ra những kế hoạch, biện pháp để