Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
A. LỜI NÓI ĐẦU
Nền kinh tế Việt Nam đang trên con đường từ nền kinh tế tập trung bao
cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa thể hiện trong
Đại hội lần thứ IX của Đảng đã vạch ra rõ ràng và dứt khoát hơn chủ trương
xây dựng nền kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa. Một nền kinh tế thị trường
tất yếu phải bao gồm trong đó tất cả các loại thị trường bộ phận. Từ đó để nền
kinh tế thị trường vận hành tốt thì trước tiên các thị trường bộ phận phải phát
triển, từng loại thị trường có mạnh có cân đối thì nền kinh tế thị trường mới
phát triển một cách toàn diện. Có thể coi các loại thị trường như một cơ thể
sống phải có đầy đủ các bộ phận của cá thể. Tuy nhiên trong cá thể sống mọi
bộ phận không thể cùng một lúc được hình thành và phát triển như cơ thể lúc
đã trưởng thành. Nền kinh tế thị trường cũng vậy, để có thể vận hành thì phải
nhen nhóm, ấp ủ, hình thành và phát triển dần từng bước. Vì vậy cần có
phương hướng và biện pháp để phát triển đồng bộ các loại thị trường.
Phát triển đồng bộ các loại thị trường là một yếu tố cơ bản của quá trình
đổi mới quản lý kinh tế ở nước ta trong nhiều năm qua nhờ có sự đổi mới
đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta từ một nền kinh tế quan liêu bao cấp đã
từng bước chuyển sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa
đưa đất nước thoát khỏi tình trạng đói nghèo, đời sống nhân dân được nâng
cao. Với tốc độ tăng trưởng đứng thứ nhì thế giới chỉ sau Trung Quốc đã
khẳng định đường đi đúng đắn của Đảng và vai trò quan trọng của việc phát
triển nền kinh tế thị trường ở nước ta.
Việc nhận thức điều đó là rất cần thiết em muốn dùng những kiến thức
đã học của mình để phân tích vấn đề nêu trên nhằm đưa ra ý kiến của mình để
cô xem xét, đánh giá phê bình giúp em đưa ra được những nhận thức và suy
nghĩ đúng đắn có khoa học hơn. Mặc dù đã cố gắng tìm tòi tài liệu, nghiên
cứu bài giảng nhưng không thể tránh khỏi những sai sót. Em mong cô chỉ bảo
tận tình cho em để em cố những bài nghiên cứu tốt hơn về sự phát triển kinh
tế xã hội trong những năm tiếp theo.
Em xin chân thành cảm ơn.

dùng quyết định mua mặt hàng này chứ không phải mặt hàng kia mặt khác
động cơ của doanh nghiệp là lợi nhuận, doanh nghiệp bị lợi nhuận cao lôi
cuốn vào sản xuất mặt hàng có mức cầu cao bỏ lại nhiều khu vực có lợi nhuận
thấp. Như vậy đây là một chu kỳ khép kín.
Vấn đề thứ hai là sản xuất hàng hoá đó thế nào? Ta thấy sản xuất hàng
hoá được xác định bởi sự cạnh tranh giữa các nhà sản xuất. Cách duy nhất để
các nhà sản xuất cạnh tranh được về giá cả và tối đa lợi nhuận của mình là
giảm mức chi phí đến mức tối thiểu bằng cách áp dụng phương thức sản xuất
đơn giản nhất.
Vấn đề thứ ba là sản xuất hàng hoá đó cho ai? Sản xuất hàng hoá đó cho
ai được xác định bởi mối quan hệ cung cầu ở thị trường nhân tố sản xuất (đất
đai, lao động, vốn) những thị trường này xác định mức lương tiền thuê đất, lãi
suất, lợi nhuận những thứ này đi vào thu nhập của mọi người.
b. Chức năng của thị trường
Chức năng thứ nhất là chức năng thừa nhận. Thị trường là nơi gặp gỡ
giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng. Nhà doanh nghiệp đưa hàng hoá của
mình vào thị trường với mong muốn bán được nhiều hàng hoá với giá cả bù
đắp được mọi chi phí và có nhiều lợi nhuận. Mặt khác người tiêu dùng tìm
đến thị trường mua những hàng hoá đúng công dụng, hợp thị hiếu và có khả
năng thanh toán. Trong quá trình diễn ra trao đổi; có hai khả năng xảy ra một
là thừa nhận hoặc không thừa nhận. Nếu không được thừa nhận thì trong quá
trình này tái sản xuất sẽ bị ách tắc không thực hiện được, còn nếu được thực
hiện thì quá trình sản xuất vẫn hoạt động bình thường.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Chức năng thứ hai là chức năng thực hiện: thị trường là nơi diễn ra các
hành vi mua bán. Người ta thường cho rằng thực hiện về giá trị là quan trọng
nhất. Nhưng sự thực hiện về giá trị chỉ xảy ra khi giá trị sử dụng được thực
hiện.
Chức năng điều tiết: chức năng điều tiết của thị trường được thực hiện
thông qua sự hình thành giá cả dưới tác động của quy luật giá trị và quy luật

tranh chưa cao, sức mua còn thấp, hàng hoá ứ đọng khó tiêu thụ trong khi
hàng hoá nước ngoài tràn vào làm cho các doanh nghiệp trong nước càng khó
khăn trong thế cạnh tranh.
Thị trường và sức mua phát triển không đồng đều trong phạm vi cả nước
ta. Sức mua thấp đặc biệt là ở nông thôn, vùng núi, vùng xa, trong khi hàng
hoá nước ta sản xuất khó tiêu thụ thì tình trạng buôn lậu hàng giả, hàng lậu
lưu thông trên thị trường đang làm tổn hại đến lợi ích của người tiêu dùng và
các doanh nghiệp.
Vấn đề quản lý của Nhà nước đối với thị trường hàng hoá và dịch vụ còn
nhiều bất cập. Việc quản lý thị trường hàng hoá dịch vụ đang gặp khó khăn.
Hệ thống chính sách pháp luật có nhiều tiến bộ nhưng tính đồng bộ còn yếu
việc phân tích dự báo thị trường chưa đi vào nề nếp và chưa thật chính xác.
2. Thị trường tài chính
a. Thị trường tiền tệ
Trước những năm 1990, hoạt động của tiền tệ, tín dụng và ngân hàng
còn mang nặng tính bao cấp, gắn với biện pháp quản lý hành chính pháp lệnh.
Từ khi ngân hàng ra đời năm 1990, các Luật Ngân hàng Nhà nước và các
Luật tổ chức tín dụng năm 1997 có hiệu lực thì nó đã có những tác động tích
cực tới sự phát triển của thị trường tiền tệ. Cùng với sự hình thành của các
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
loại thị trường tiền tệ, một số công cụ trên thị trường tiền tệ Việt Nam cũng
được hình thành đó là: tín phiếu kho bạc, tín phiếu ngân hàng Nhà nước,
thương phiếu, kỳ phiếu ngân hàng thương mại.
Bên cạnh thị trường tiền tệ chính thức, thị trường ngoại tệ ngầm cũng
phát triển. Hoạt động của thị trường ngoại tệ ngầm có một số tác động tích
cực như đáp ứng nhu cầu giao dịch bằng ngoại tệ của các tầng lớp dân cư các
doanh nghiệp một cách nhanh chóng trong điều kiện thị trường ngoại tệ chính
thức chưa phát triển. Tuy nhiên hoạt động của thị trường tiền tệ ngầm nằm
ngoài sự kiểm soát của Nhà nước vì vậy làm hiệu lực của việc thi hành chính
sách tiền tệ tạo điều kiện cho các hoạt động bất hợp pháp như tham nhũng,