Kỹ thuật thụ phấn và nuôi cấy
phôi invitro
Giảng viên: Nguyễn Thị Lý Anh
Sinh viên :Nguyễn Ngọc Hoà
Hoàng Thị Lê
Hoàng Khánh Hà
Đinh Thị Phương
Nguyễn Phương Thảo
Phạm Thị HânNội dung

I. Các khái niệm

II. Kỹ thuật thụ phấn invitro

III. Nuôi cấy phôi invitro (cứu phôi)

IV. Ví dụ về thụ phấn invitro và cứu phôiI. Các khái niệm

Thụ phấn

Thụ tinh

Phôi


tính ( phôi soma)
Phôi hữu tính : là phôi trong hạt được tạo ra
do thụ tinh giữa tế bào trứng và giao tử đực
(do lai hoặc tự thụ) còn gọi phôi hợp tử.

Phôi soma: là phôi được phát sinh từ tế bào
sinh dưỡng 2n chỉ của bố hoặc mẹ và tế
bào ấy có cấu trúc như một phôi gọi là phôi
vô tính ( phôi soma).
Thụ phấn invitro là thực hiện quá trình thụ
phấn trong ống nghiệm không phụ thuộc
vào cơ thể mẹ.

Nuôi cấy phôi (cứu phôi) là sự tách rời và
nuôi cấy invitro phôi hợp tử đã thành thục
hoặc chưa thành thục thành cây hoàn
chỉnh.II. Kỹ thuật thụ phấn invitro

Mục đích

Điều kiện có thể thụ phấn in vitro

ra và nuôi cấy hợp tử phát triển thành
phôi lai trên môi trường dinh dưỡng vô
trùng.II.3. Các bước tiến hành

Lấy nụ của hoa mẹ ở thời điểm trước khi nở
hoa 2 ngày, khử trùng, tách lấy bầu quả hay
lá noãn nuôi cấy invitro.

Lấy nụ hoa của cây bố vào ngày nở hoa,
khử trùng, tách lấy bao phấn và để trong
điều kiện vô trùng đến khi chúng tung phấn.

Lấy hạt phấn rắc trực tiếp lên mặt cắt của
bầu quả hay lá noãn để thụ phấn in vitro.

Khi noãn thụ tinh, chúng hình thành hợp tử
và tạo phôi. Các phôi lai in vitro thường bỏ
qua giai đoạn ngủ, nghỉ và mọc thành cây in
vitroII.4. Các phương pháp thụ phấn in vitro
II.4.1. Thụ phấn bằng phương pháp cắt ngắn vòi nhụy
Là phương pháp dễ và hiệu quả. Núm nhụy

Bầu được cắt theo chiều dọc thành nhiều
miếng vào ngày núm nhụy tiết ra dịch nhầy
hoặc 1-2 ngày sau đó. Mỗi 1 miếng sẽ chứa 1
giá noãn và 1 hàng noãn, có thể để lại hoặc
không để lại vách bầu. Một lượng lớn hạt
phấn cần thụ được đặt theo giá noãn. Để kích
thích hạt phấn nảy mầm và đâm xuyên vào
noãn có thể đặt vào môi trường nuôi cấy 1
hay 2 vòi nhụy.
Có thể nuôi cấy ngoài sáng hay trong tối.
Noãn nảy mầm sau 5-7 tuần thụ phấn và
tiếp tục được thụ phấn

Thụ phấn bên trong bầu (intraovarian
pollionation): cả vòi nhụy hoặc 1 phần
của nó có thể được tách ra và hạt phấn
hoặc được đặt trên bề mặt vết cắt bầu
quả hoặc chuyển qua lỗ trên thành vòi
nhụy đến bầu quảIII. Kỹ thuật cứu phôi

Mục đích

-Hợp tử trải qua quá trình nguyên phân liên
tiếp tạo thành phôi

Nuôi cấy phôi hữu tính gồm
-Tách phôi
-Nuôi cấy phôi để tạo cây.III.2.1. Tách phôi

Phôi hữu tính được hình thành trong môi
trường vô trùng của noãn và mô bầu hoa.
-Ở một số loài phôi có kích thước lớn,
thuận tiện cho quá trình tách phôi (cây họ
đậu), nhưng một số loài hoa khó tách phôi
(hoa lan_hạt có kích thước nhỏ, vỏ hạt tiêu
giảm và thiếu nội nhũ)
-Ở thực vật hoa dạng chùm, mô non
thường xếp ở đỉnh của chùm hoa
Trong quá trình thu nhận phôi cần hạn chế
sự tổn thương của dây treo phôi. Dây treo
phôi có kích thước nhỏ và cấu trúc mỏng
manh nên khó tách nó nguyên vẹn cùng với
phôi để đưa vào nuôi cấy. Không có dây
treo phôi làm giảm đáng kể tỉ lệ hình thành
cây con từ nuôi cấy phôi non