Lời nói đầu
Đất đai là sản phẩm của tự nhiên ban tặng cho con người, là tài nguyên
quốc gia vô cùng quý giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt, là nguồn nội lực, nguồn
vốn to lớn của đất nước, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trường
sống, là địa bàn phân bố các khu dân cư, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hoá,
xã hội, an ninh và quốc phòng. Đất đai có ý nghĩa chính trị, kinh tế, xã hội sâu
sắc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc.
Dân tộc Việt Nam ta đã trải qua hơn bốn ngàn năm dựng nước và giữ
nước, nhiều thế hệ đi trước đã tốn biết bao công sức và xương máu mới tạo
lập, bảo vệ được vốn đất đai như ngày nay. Vì vậy, trách nhiệm của chúng ta
và các thế hệ mai sau là phải quản lý, giữ gìn đất đai một cách chặt chẽ, sử
dụng đất một cách hợp lý, tiết kiệm, bảo vệ và cải tạo đất nhằm mang lại hiệu
quả sử dụng cao và bền vững.
Sau hơn hai mươi năm đổi mới tình hình chính trị nước ta đã ổn định,
kinh tế - xã hội đang phát triển mạnh, an ninh quốc phòng được đảm bảo.
Kinh tế nông nghiệp đã thoát khỏi tình trạng tự cấp, tự túc và chuyển sang sản
xuất hàng hoá và thành quả quan trọng là nước ta trở thành một trong những
nước đứng hàng đầu thế giới về xuất khẩu nông sản, thuỷ sản. Cơ cấu sử dụng
đất được chuyển đổi cùng với quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh tế. Diện tích
đất dành cho phát triển công nghiệp, dịch vụ, xây dựng kết cấu hạ tầng, xây
dựng đô thị tăng nhanh, đáp ứng phần lớn nhu cầu sử dụng đất của giai đoạn
đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Quyền sử dụng đất của tổ
chức, hộ gia đình, cá nhân được đảm bảo và là một nguồn vốn để sử dụng đất
đầu tư phát triển sản xuất, kinh doanh. Công tác quản lý nhà nước về đất đai
đã đạt được những tiến bộ rõ rệt, hệ thống quản lý nhà nước về đất đai được
tăng cường, từng bước được phân cấp và phát huy tính tự chủ của địa phương.

1


Tuy nhiên, tình hình quản lý và sử dụng đất đai hiện nay còn bộc lộ


dụng không đúng vị trí, sai lệch về diện tích được giao, sử dụng đất không
đúng mục đích. Do vậy, các cơ quan có thẩm quyền phải thực hiện nghiêm
túc công tác giao đất, cho thuê đất, đảm bảo cơ sở pháp lý cho việc giao đất,
cho thuê đất cũng như việc sử dụng đất được giao, được cho thuê được thực
hiện một cách tiết kiệm, có hiệu quả, việc sử dụng đất phải đảm bảo nguyên
tắc đúng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và đúng mục đích sử dụng đất, bảo
vệ môi trường và không làm tổn hại đến lợi ích chính đáng của người sử dụng
đất xung quanh; người sử dụng đất thực hiện các quyền và nghĩa vụ của mình
theo quy định của pháp luật.
Trong thời gian theo học Lớp bồi dưỡng kiến thức quản lý nhà nước
chương trình chuyên viên khoá 31 tại Trường Chính trị Hoàng Đình Giong,
cùng với những hiểu biết về chuyên môn trong lĩnh vực đất đai. Để hiểu và
nhận thức hơn nữa về công tác quản lý nhà nước về đất đai. Tôi chọn đề tài:
"Tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng đất trái pháp luật". Với nguyện vọng
được áp dụng kiến thức được bồi dưỡng tại Trường Chính trị Hoàng Đình
Giong vào thực tiễn. Do thời gian học tập ngắn, trình độ hiểu biết và nhận
thức còn hạn chế, kinh nghiệm công tác chưa nhiều. Kính mong nhận được sự
đóng góp qúy báu và tạo điều kiện giúp đỡ của các thầy, cô giáo Nhà trường
để bài viết hoàn chỉnh hơn.
Chân thành cảm ơn !
Bố cục bài viết gồm các phần sau:
I. Mô tả tình huống.
II. Xác định mục tiêu xử lý tình huống.
III. Phân tích nguyên nhân và hậu quả.
IV. Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề và lựa chọn phương án.
V. Kế hoạch tổ chức thực hiện.
VI. Kết luận và kiến nghị

3


4


thổ xây nhà mới (nhà 2 tầng). Đến tháng 10 năm 2006 công trình gia đình anh
Nguyễn Văn A đang thi công tầng thứ 2, thì có một Đội kiểm tra (Đội Trật tự
đô thị - thuộc Uỷ ban nhân dân thị xã Cao Bằng) đến kiểm tra Giấy phép xây
dựng của gia đình, nhưng do không biết qui định nên gia đình anh Nguyễn
Văn A xây nhà chưa xin giấy phép xây dựng và chưa được cấp có thẩm quyền
cấp phép. Đội Trật tự đô thị đã tiến hành lập biên bản, yêu cầu gia đình anh
Nguyễn Văn A cho dừng thi công công trình của gia đình, Đội Trật tự đô thị
đã đề nghị Uỷ ban nhân dân xã NX ra quyết định xử phạt hành chính gia đình
anh Nguyễn Văn A 200.000, đ và yêu cầu gia đình anh Nguyễn Văn A tiến
hành làm thủ tục xin cấp Giấy phép xây dựng tại cơ quan chuyên môn của Uỷ
ban nhân dân thị xã Cao Bằng.
Ngày 10 tháng 10 năm 2006 anh Nguyễn Văn A cầm các giấy tờ có liên
quan đến Phòng Quản lý đô thị - thị xã Cao Bằng để làm thủ tục xin cấp phép
xây dựng. Sau khi kiểm tra hồ sơ, giấy tờ cán bộ chuyên môn cho biết hồ sơ,
giấy tờ của gia đình anh Nguyễn Văn A còn thiếu giấy chứng nhận quyền sử
dụng đất, nên chưa cấp Giấy phép xây dựng được và hướng dẫn anh về hoàn
tất thủ tục còn thiếu (Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất). Ngày 11 tháng 10
năm 2006, anh Nguyễn Văn A đã đem giấy tờ có liên quan đến Văn phòng
đăng ký quyền sử dụng đất của Thị xã để làm thủ tục kê khai nộp thuế trước
bạ và xin kê khai cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Sau khi anh
Nguyễn Văn A hoàn thành các nghĩa vụ về tài chính theo quy định, Văn
phòng đăng ký quyền sử đất của Thị xã đã tiếp nhận và chuyển hồ sơ đăng ký
cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của anh Nguyễn Văn A đến Phòng
Tài nguyên Môi trường Thị xã để thẩm định và trình Uỷ ban nhân dân thị xã
Cao Bằng ra quyết định cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Qua một thời gian xem xét, thẩm định hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận

A.
- Xác định trách nhiệm quản lý nhà nước về đất đai tại cơ sở của cơ
quan có thẩm quyền khi để hộ gia đình anh Nguyễn Văn A chuyển mục đích
sử dụng đất trái pháp luật.
- Tăng cường công quản lý nhà nước về đất đai tại cơ sở của chính
quyền địa phương.
- Kiên quyết lập lại trật tự trong quản lý, sử dụng đất đai theo pháp luật.
Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và quản lý của Nhà nước, phát huy vai trò
của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân và toàn dân thực hiện chính
sách, pháp luật về đất đai.
- Tăng cường tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách, pháp luật
đất đai đến tất cả các cán bộ, đảng viên và nhân dân để tự giác chấp hành chủ
trương, chính sách về đất đai.

7


III. PHÂN TÍCH NGUYÊN NHÂN VÀ HẬU QUẢ
1. Nguyên nhân
1.1. Nguyên nhân khách quan
Do chính sách sách đất đai thay đổi qua nhiều thời kỳ; quản lý đất đai
chuyển từ cơ chế tập trung, bao cấp sang cơ chế thị trường đặt ra nhiều vấn đề
mới, trong khi đó cơ quan quản lý và cán bộ lại thiếu kiến thức và kinh
nghiệm.
1.2. Nguyên nhân khách quan
Do chưa nhận thức đúng mức đất đai là tài sản đặc biệt của quốc gia, là
nguồn nội lực quan trọng và nguồn vốn to lớn của đất nước; chưa khẳng định
rõ quyền sử dụng đất là hàng hoá đặc biệt và cần có cơ chế quản lý phù hợp;
Quản lý nhà nước về đất đai còn nhiều hạn chế, yếu kém; Người sử dụng đất
chưa thực tốt quyền và nghĩa vụ đối với Nhà nước; Một số chủ trương, chính

- Nếu không được xử lý kịp thời sẽ kéo theo nhưng hành vi tương tự về
chuyển đổi mục đích trái pháp luật, ảnh hưởng đến quá trình phát triển kinh tế
- xã hội, trật tự an toàn xã hội của địa phương.
- Nếu không giải quyết dứt điểm và thoả đáng sẽ gây ra khiếu kiện vượt
cấp, dẫn đến vụ việc phức tạp, nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng đến công tác
điều hành, lãnh đạo của cơ quan có thẩm quyền trong việc quản lý, sử dụng
đất đai.
- Gây ra dư luận, làm giảm lòng tin của quần chúng nhân dân đối với
chính quyền địa phương, đối với các cấp uỷ Đảng và chính quyền.

9


IV. XÂY DỰNG PHƯƠNG ÁN GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ VÀ LỰA
CHỌN PHƯƠNG ÁN
Với tình huống chuyển mục đích sử dụng đất trái pháp luật ở trên, tôi
đưa ra 3 phương án giải quyết.
1. Phương án 1
Uỷ ban nhân dân thị xã Cao Bằng ra quyết định xử phạt hành chính đối
với hộ gia đình anh Nguyễn Văn A, hình thức phạt tiền và phạt với mức
5.000.000, đ (theo Nghị định số 182/NĐ-CP ngày 29 tháng 10 năm 2004 của
Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai). Đồng thời
ra quyết định hợp thức việc chuyển đổi mục đích sử dụng trái pháp luật cho
hộ gia đình anh Nguyễn Văn A. Yêu cầu gia đình anh Nguyễn Văn A phải
nộp khoản tiền chênh lệch giữa đất ở và đất trồng lúa theo khung giá đất của
Uỷ ban nhân dân tỉnh Cao Bằng qui định (theo Nghị định số 198/NĐ-CP ngày
03 tháng 12 năm 2004 của Chính phủ về Thu tiền sử dụng đất).
* Ưu điểm:
Hộ gia đình anh Nguyễn Văn A yên tâm ổn định cuộc sống khi được
cấp Giấy chứng nhận quyền sử đất. Nhà nước sẽ thu được một khoản tiền

bị ghi nợ vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (theo Nghị định số 17/NĐCP ngày 27 tháng 01 năm 2006 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số
điều của các Nghị định hướng dẫn thi hành Luật đất đai năm 2003 và Nghị
định số 187/2004/NĐ-CP về việc chuyển công ty nhà nước thành công ty cổ
phần).
* Ưu điểm:
Cơ quan nhà nước có thẩm quyền đã giải quyết thấu tình, đạt lý cho hộ
gia đình anh Nguyễn Văn A, đảm bảo cho gia đình anh tiếp tục yên tâm sinh
sống.
Nhận được sự đồng tình ủng hộ của nhân dân, tình hình trật tự an toàn
xã hội ổn định, không gây khiếu nại kéo dài.

11


Công tác quản lý đất đai vẫn được đảm bảo và lợi ích của hộ gia đình
anh Nguyễn Văn An được đảm bảo.
* Nhược điểm:
Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phải điều chỉnh lại việc quy hoạch,
kế hoạch sử dụng đất của xã NX, phải tốn thêm một phần kinh phí của Nhà
nước để thực hiện.
Dễ phát nhiều trường hợp khác sẽ có ý vi phạm chuyển mục đích trái
pháp luật ở các cơ sở trên địa bàn. Vì vâỵ, đòi hỏi cơ quan có thẩm quyền về
quản lý đất đai phải quan tâm đúng mức đến việc quản lý và sử dụng đất trên
địa bàn.
3. Phương án 3
Uỷ ban nhân dân thị xã Cao Bằng ra thông báo cho gia đình anh
Nguyễn Văn A, chấp nhận đơn đề nghị được cấp giấy chứng nhận quyền sử
dụng đất của gia đình anh. nhưng Uỷ ban nhân dân thị xã Cao Bằng ra quyết
định xử phạt hành chính đối với hộ gia đình anh Nguyễn Văn A, hình thức
phạt tiền và phạt với mức 5.000.000, đ. yêu cầu gia đình anh tháo dỡ công

phương án 2. Phương án này giải quyết tình huống đã tính đến Công tác quản
lý đất đai vẫn được đảm bảo và lợi ích của hộ gia đình anh Nguyễn Văn A
được đảm bảo. Nhận được sự đồng tình ủng hộ của nhân dân, tình hình trật tự
an toàn xã hội ổn định, không gây khiếu nại kéo dài.
Phương án 2 đã vận dụng linh hoạt các văn bản quy phạm pháp luật đất
đai để giải quyết tình huống, đảm bảo chính sách, pháp luật về đất đai và
đồng thời giải quyết có tình, có lý cho người vi phạm pháp luật đất đai. Còn
nhược điểm của phương án đòi hỏi cơ quan có thẩm quyền về quản lý đất đai
phải quan tâm đúng mức đến việc quản lý và sử dụng đất đai, để việc quản lý
đất đai của cơ quan có thẩm thẩm và việc sử dụng đất của người dân đi vào nề
nếp theo qui định của pháp luật.

13


V. KẾ HOẠCH TỔ CHỨC THỰC HIỆN PHƯƠNG ÁN LỰA
CHỌN

Sau khi phương án tối ưu được Uỷ ban nhân dân thị xã Cao Bằng thông
qua. Ngay 01 tháng 11 năm 2006 Uỷ ban nhân dân thị xã Cao Bằng giao cho
Phòng Tài nguyên Môi trường thị xã Cao Bằng chủ trì phối hợp với các cơ
quan chuyên môn khác tiến hành điều chỉnh lại quy hoạch sử dụng đất của xã
NX và quy hoạch chi tiết khu vực đó trở thành khu dân cư.
Ngày 15 tháng 11 năm 2006 Phòng Tài nguyên Môi trường thị xã đã ra
văn bản hướng dẫn hộ gia đình anh Nguyễn Văn A cần hoàn thiện các giấy tờ
có liên quan đến Văn phòng Đăng ký đất đai của Thị xã để làm lại thủ tục xin
cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo mặt bằng quy hoạch khu dân cư.
Ngày 01 tháng 12 năm 2006 Uỷ nhân dân thị xã Cao Bằng đã ra quyết
định giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình anh Nguyễn Văn A.
Nhận được giấy chứng nhận quyền sử dụng đất gia đình anh Nguyễn

trương, chính sách về đất đai.
Cần chủ động xây dựng kế hoạch thanh tra, kiểm tra và kiên quyết xử lý
nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật về đất đai.

15


Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và quản lý của Nhà nước, phát huy
vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân và toàn dân thực hiện
chính sách, pháp luật về đất đai.
.

16