PHÒNG GD&ĐT LONG KHÁNH
TRƢỜNG THCS BẢO QUANG

BÁO CÁO ĐỀ TÀI DỰ THI
Khoa học Kỹ thuật dành cho học sinh trung học
Năm học 2015 - 2016
Tên đề tài: NGHIÊN CỨU LÀM GIẤY QUỲ TỪ HOA
CHIỀU TÍM

TÁC GIẢ (hoặc NHÓM TÁC GIẢ)
1. Nguyễn Thị Kim Anh - Lớp 9/1

Trƣờng THCS Bảo Quang

2. Võ Thị Kim Ngọc

Trƣờng THCS Bảo Quang

- Lớp 9/1

Tháng 6 /2015
1


MỤC LỤC
TÊN ĐỀ TÀI ................................................................................................................ trang 3
LỜI CÁM ƠN .............................................................................................................. trang 4
I. MỞ ĐẦU ................................................................................................................... trang 5
1. Lý do chọn đề tài ................................................................................................ trang 5
2. Mục tiêu nghiên cứu ............................................................................................ trang 5
3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài ........................................................ trang 5-6




Nhóm trưởng: Võ Thị Kim Ngọc



Thành viên: Nguyễn Thị Kim Anh



Học sinh trường: THCS Bảo Quang



Thời gian thực hiện: từ 28 tháng 5/2015 – 26 tháng 6/2015

3


LỜI CÁM ƠN
Chúng em xin chân thành cám ơn:
- Ban tổ chức đã tạo cho chúng em một môi trường sáng tạo học tập bổ ích.
- Ban giám hiệu trường THCS Bảo Quang đã tạo điều kiện cho chúng em dự thi,
đặc biệt đã hỗ trợ kinh phí cho chúng em trong suốt quá trình hoàn thành sản phẩm.
- Thầy Đoàn Văn Dũng, thầy Nguyễn Chí Cường hướng dẫn và giải đáp tận tình
cho chúng em trong suốt thời gian thực hành thực nghiệm.
- Các thầy cô của trường THCS Bảo Quang đã tạo điều kiện thuận lợi cho chúng
em về thời gian để chúng em nghiên cứu và hoàn thành sản phẩm.
Học sinh

a) ý nghĩa khoa học:
- Làm được giấy quỳ thoả mãn điều kiện hoá xanh khi nhúng vào môi trường
bazơ như xà phòng, dầu gội..., hoá đỏ khi nhúng vào môi trường axit như: giấm ăn,
nước chanh, axit...không thay đổi khi nhúng vào môi trường trung tính như muối ăn...
b) ý nghĩa thực tiễn:
5


- Từ những loài hoa có chất Flavin trong tự nhiên, gần gũi như: bắp cải tím, hoa
dâm bụt, râu bắp tím,....có thể tạo ra giấy quỳ
- Có thể sản xuất giấy quỳ giá thành rẻ, không gây hại sức khoẻ, rất hữu ích
trong các tiết dạy hoá học, công nghệ cần chứng minh các chất, chứng minh nguồn
nước nuôi thuỷ sản...
4. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu:
a) Giới hạn:
- Chỉ nghiên cứu với hoa chiều tím
b) Phạm vi nghiên cứu:
- Sử dụng các dụng cụ và hoá chất đơn giản: nước cất, bình đong, giấy lọc, cốc
thuỷ tinh...
- Vườn hoa chiều tím nhà cô Trinh, Bảo Vinh – Long Khánh

Hình 1. Ảnh chụp vườn hoa chiều tím
- Thực nghiệm tại phòng Hoá trường THCS Bảo Quang ấp 18 GĐ xã Bảo
Quang, thị xã Long Khánh – Đồng Nai.

6


II. CƠ SỞ LÝ LUẬN
Quỳ tím (giấy quỳ) là giấy có tẩm dung dịch etanol hoặc nước với chất màu tách

 Thời gian thực hiện đề tài: từ 28 tháng 5 năm 2015 đến 26 tháng 6 năm 2015
 Kinh phí thực hiện:
+ Giấy lọc khổ lớn A0 (2 tờ)
+ Nước cất 2 lit:

2 x 10.000 = 20.000 đ
2 lit x 20.000 = 40.000 đ

2. Phƣơng pháp nghiên cứu:

Nghiên cứu bằng những phương pháp thủ công, đơn giản, như: rửa, xay, lọc,
tách chất và sấy hoặc làm khô.

8


IV. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
1. Xử lý mẫu
Hoa chiều tím sau khi được hái về (hình 3), rửa sạch bằng nước sau đó để khô
ráo (hình 4). Dùng cân điện tử cân 20 gam hoa chiều tím (cho 1 lần làm), sau đó đi
nghiên cứu

Hình 3. Thu thập mẫu hoa chiều tím

Hình 4. Rửa sạch mẫu hoa chiều tím
9


2. Nghiên cứu ảnh hƣởng của môi trƣờng đến sự tổng hợp dung dịch hoa chiều
tím.

với dd axit

Hình 9. Kết quả mẫu giấy quỳ với dung dịch bằng nước cất ở
12


nhiệt độ phòng khi nhúng trong dd bazơ và dd axit
Từ kết quả (hình 8), chúng em nhận thấy rằng sắc tố tím Flavin trong hoa chiều
tím nhạt dần, dẫn đến kết quả (hình 9) mẫu giấy quỳ tổng hợp thử trong dung dịch axit
và bazơ không được tốt và rõ.
Từ 2 kết quả thu được ở trên, chúng em nhận thấy rằng sắc tố Flavin của hoa
chiều tím mất màu rất nhanh trong môi trường nước cất ở nhiệt độ phòng và ở 1000C
do đó việc tổng hợp mẫu giấy quỳ là không thành công hoặc kết quả chưa được tốt và
rõ trong điều kiện này.
3. Nghiên cứu ảnh hƣởng của thời gian đến sự tổng hợp dung dịch hoa chiều tím
Sau khi tìm được môi trường thích hợp (chỉ xay nhiễn hoa chiều tím không có
nước cất) để tổng hợp dung dịch hoa chiều tím, chúng em cắt, xay nhiễn 20(gam) hoa
chiều tím bằng máy xay sinh tố, sau đó cho hỗn hợp thẩm thấu qua bề mặt giấy lọc
để thu được mẫu sản phẩm, khảo sát thời gian ngâm trong giấy lọc ở 10 phút, 15 phút
và 30 phút. Làm khô mẫu giấy trong điều kiện không có ánh nắng trực tiếp, thoáng
mát ngay tại phòng thí nghiệm, kết quả thu được như (hình 10)

Hình 10. Làm khô mẫu giấy quỳ 30 phút, 15 phút và 10 phút

13


Từ kết quả (hình 10), chúng em nhận thấy mẫu giấy ngâm dung dịch trong 30
phút cho kết quả tốt nhất màu sắc Flavin được thẩm thấu đều trên bề mặt của giấy lọc.
Từ kết quả này, chúng em tổng hợp ngâm mẫu với giấy lọc khổ lớn cắt từ giấy lọc A0


Hình 13. Kết quả so sánh mẫu giấy quỳ tổng hợp (a) và giấy quỳ (b) khi nhúng
trong dung dịch bazơ
Từ kết quả (hình 13), chúng em nhận thấy rằng mẫu giấy quỳ chúng em tổng hợp
cho kết quả tốt cùng màu xanh với mẫu giấy quỳ đang sử dụng, nhưng sau thời gian
ngắn mẫu giấy quỳ tổng hợp màu xanh hơi ngả vàng.
Khi nhúng mẫu giấy quỳ tổng hợp và mẫu giấy quỳ đang sử dụng trong dung
dịch muối NaCl kết quả thu được như (hình 14,15)

16


Hình 14. Kết quả thử mẫu giấy quỳ trong dung dịch muối NaCl

Hình 15. Kết quả giấy quỳ tím khi nhúng trong dd muối NaCl

17


Từ kết quả (hình 14,15), chúng em nhận thấy rằng mẫu giấy quỳ chúng em tổng
hợp được đạt kết quả tốt và rõ như mẫu giấy quỳ đang sử dụng khi nhúng trong dung
dịch muối không thay đổi màu sắc.
5. Đánh giá, giá thành mẫu giấy quỳ sau khi tổng hợp bằng hoa chiều tím

Hình 16. Mẫu giấy quỳ đang sử dụng

Hình 17. Mẫu giấy quỳ đƣợc tổng hợp

Hình 18. Mẫu giấy quỳ đang sử dụng


bằng

1
giá thành so với mẫu giấy quỳ đang được sử dụng hiện nay với điều kiện đơn
4

giản
 Chỉ cần xay nhiễn hoa chiều tím sau khi cắt nhỏ và rửa sạch rồi ngâm hỗn hợp
trên mẫu giấy lọc trong khoảng thời gian 30 phút
- Kết quả rất tốt với dung dịch axit và dung dịch muối, trong dung dịch bazơ màu
xanh hơi ngả vàng.

VI. KIẾN NGHỊ
- Nếu có thời gian chúng em sẽ tiếp tục nghiên cứu:
 Khắc phục hiện tượng màu xanh ngả vàng khi nhúng mẫu giấy quỳ tổng
hợp trong dung dịch bazơ.
 Tạo dung dịch quỳ dưới dạng gel có thể nhỏ vào dd axit và bazơ cho màu
giống như giấy quỳ, có thể bảo quản và sử dụng dễ dàng hơn.

20


VII. TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Lê Văn Bé (2013), Đồ Dùng Dạy Học tự chế “Giấy quỳ tím”, Trường THCS Vĩnh
Bình, Vĩnh Hưng.
2. Phạm Văn Hiếu ( 2010-2011), Sáng Kiến Kinh Nghiệm tự làm “Giấy quỳ tím”,
Trường THCS Dray Bhăng, Đắc Lắc.
3. Nguyễn Ngọc Tuyết Vy, Trần Trung Kiên, Nguyễn Hoàng Anh Minh (2013)
“ Giấy pH làm từ dung dịch nước bắp cải tím”, lớp 11B5 trường THPT Nguyễn
Thượng Hiền (TPHCM).