ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN ĐỐNG ĐA
TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRƯỜNG TỘ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
********o0o********

ĐỀ TÀI:
ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN VÀO BỘ MÔN ÂM NHẠC
Ở TRƯỜNG THCS
===============

Người thực hiện: Trần Thị Hằng
Giáo viên: Âm nhạc

Năm học 2010 - 2011


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

MỤC LỤC
A – GIỚI THIỆU.
I. Lý do chọn đề tài.
II. Mục đích nghiên cứu.
III. Lịch sử vấn đề.
IV. Đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu, tài liệu sử dụng.
V. Phương pháp nghiên cứu.
VI. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn.
VII. Bố cục của đề tài .
B – NỘI DUNG.

nhạc cụ. Chính vì âm nhạc có một sự lôi cuốn kỳ diệu không ngờ nên loài
người đã biết vận dụng âm nhạc như một phương tiện để làm cho đời sống
tinh thần thêm phong phú, góp phần cải thiện và nâng cao chất lượng cuộc
sống.
Mục đích của giáo dục Âm nhạc trong nhà trường là đưa âm nhạc
vào đời sống, bắt đầu cho việc giáo dục văn hóa âm nhạc góp phần giáo
dục thẩm mỹ, đạo đức, phát triển trí tuệ, phát triển thể chất cho học sinh,
khích lệ các em mạnh dạn tham gia vào các hoạt động cộng đồng, định
hình nhân cách sống cho các em. Vai trò của âm nhạc từ lâu nay đã được
xã hội thừa nhận như một yếu tố văn hóa lành mạnh. Âm nhạc từ khi xuất
hiện nó đã gắn bó mật thiết cùng với con người đến suốt cuộc đời.
Ngày nay, với sự phát triển không ngừng của kỹ thuật hiện đại và
công nghệ thông tin vượt trội, hỗ trợ thiết thực và vô cùng hiệu quả cho
tất cả mọi mặt của đời sống, âm nhạc cũng không thể đứng ngoài su thế
ứng dụng đó.

Giáo viên: Trần Thị Hằng

3


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

Nhằm tạo cho các em học sinh một cách tiếp cận mới với bộ môn
âm nhạc ở trường THCS tôi xin đề ra sáng kiến kết hợp ứng dụng công
nghệ thông tin vào bộ môn Âm nhạc. Là một giáo viên giảng dạy Âm
nhạc tôi thấy dạy học Âm nhạc ở trường THCS là dạy cho tất cả học sinh
không phân biệt học sinh có năng khiếu âm nhạc hay không có năng

THCS Nguyễn Trường Tộ

Một lần nữa tôi muốn nhấn mạnh việc tôi chọn đề tài “ ỨNG DỤNG
CÔNG NGHỆ THÔNG TIN VÀO BỘ MÔN ÂM NHẠC Ở TRƯỜNG
TRUNG HỌC CƠ SỞ “ là vô cùng cấp thiết của bộ môn. Tôi hy vọng với
những kết quả nghiên cứu của mình sẽ góp phần không nhỏ nhằm nâng cao hiệu
quả giảng dạy bộ môn Âm nhạc ở trường THCS Nguyễn Trường Tộ quận Đống
Đa _ Hà Nội

Giáo viên: Trần Thị Hằng

5


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU.
Để khích lệ và thu hút học sinh với bộ môn Âm nhạc ở trường THCS,
góp phần động viên các em mạnh dạn tham gia vào các hoạt động âm nhạc làm
cho đời sống tinh thần thêm phong phú, lành mạnh tạo điều kiện để các em bộc
lộ và phát triển toàn diện, hứng thú mỗi khi đến giờ học Âm nhạc. Xóa bỏ tư
duy phân biệt môn chính môn phụ trong mỗi học sinh và giáo viên. Khẳng định
vị trí bộ môn Âm nhạc trong trường THCS.
III. LỊCH SỬ VẤN ĐỀ.
Đổi mới trong giáo dục là su thế tất yếu của sự phát triển đi lên của
xã hội. Trong những năm gần đây, đã có rất nhiều đơn vị, tổ chức, cá nhân và
các nhà nghiên cứu đã quan tâm và đầu tư nhiều cho giáo dục nói chung và với
bộ môn Âm nhạc nói riêng. Nâng cao chất lượng giáo dục, chất lượng giảng dạy

- Sách giáo khoa âm nhạc lớp 6,7,8,9 ( Hoàng Long – Hoàng Lân)
- Sách giáo viên âm nhạc lớp 6,7,8,9 ( Hoàng Long chủ biên)
- Phương pháp dạy học âm nhạc (Hoàng Long – Hoàng Lân)
- Những vấn đề tâm lý nhớ ( Ngô Thị Nam – Phan Thị Hòa)
- Thiết kế âm nhạc (Lê Anh Tuấn )
- Website BachKim.vn và nhiều nguồn tư liệu cùng các phần
mềm tiện ích khác…
V. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
Nghiên cứu đề tài này tôi đã sử dụng một số phương pháp sau:
1.Phương pháp phân tích:
Để làm bật lên nội dung tư tưởng và sức cảm thụ sâu sắc đến từng
học sinh thì người giáo viên phải nắm chắc và nắm vững chuyên môn, nhạc lí,
kỹ năng vi tính và kỹ sảo chuyên nghành công nghệ thông tin, tình cảm của tác
giả từ đó có được phương hướng thiết kế phần ứng dụng công nghệ thông tin
hợp lý cho từng phân môn, từng bài dạy. Qua các trực quan sinh động mà ứng
dụng của công nghệ thông tin mang lại giúp học sinh tự nhận ra được nội dung
tư tưởng của bài học và nắm được kỹ năng học tập, dần dần yêu thích bộ môn.
2. Phương pháp điểu tra:
Để đạt được hiệu quả thực sự của việc ứng dung hay không ứng
dụng những tiện ích vượt trội của công nghệ thông tin, trước tiên người giáo
viên phải tìm hiểu và nắm bắt được tâm sinh lí của từng đối tượng học sinh mà
mình giảng dạy. Thái độ của các em đối với từng phân môn để có hướng lồng
ghép cái gì thì có hiệu quả cao nhất, giúp học sinh yêu thích, góp phần giảm tải
kiến thức trừu tượng cho học sinh, từ đó có được biện pháp thích hợp.
3. Phương pháp quan sát:
Là người đứng giảng phải bao quát được các đối tượng học sinh,
luôn luôn tạo ra cái mới và sự bất ngờ trong từng nội dung để học sinh không
cảm thấy nhàm chán khi học. Không những giúp học sinh thấy cái hay, cái diệu
kỳ của công nghệ thông tin mà còn giúp các em thông hiểu nội dung bài học một
cách đơn giản và nhẹ nhàng. Từ những gì các em thấy, các em yêu thích, giúp

bổ trợ thiết yếu cho bộ môn Âm nhạc nói riêng và các bộ môn văn hóa khác
trong cùng một trào lưu phát triển đi lên của xã hội.
Thứ hai, kết quả nghiên cứu của đề tài cả về mặt lí luận và thực tiễn có thể
giúp các trường THCS có thêm cho mình một nguồn tài liệu bổ ích để giáo viên
tham khảo, nghiên cứu và đưa ra những giải pháp cụ thể cho đơn vị mình thực
hiện.
Trên đây là những suy nghĩ đóng góp lợi ích trước mắt. Về lâu dài, đề tài
này sẽ là cơ sở tạo tiền đề và điều kiện thuận lợi cho việc nâng cao chất lượng
giảng dạy bộ môn Âm nhạc đặc biệt là 3 phân môn ; Học hát – Nhạc lí và TĐN
– Âm nhạc thường thức trong trường THCS.
VII. BỐ CỤC ĐỀ TÀI.
Trong đề tài này, ngoài phần đặt vấn đề và phần kết luận gồm giải
pháp và đề xuất, tiểu luận được tôi chia làm 3 chương.
8
Giáo viên: Trần Thị Hằng


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

Chương I : Cơ sở lí luận.
Chương II : Cơ sở thực tiễn.
Chương III: Các hình thức ứng dụng và biện pháp khi lồng ghép
công nghệ thông tin vào thực tiễn giảng dạy bộ môn âm nhạc ở trường THCS
gây hứng thú cho học sinh và nâng cao hiệu quả tiết dạy.
Ngoài ra, đề tài còn có các mục như; tài liệu tham khảo, phụ lục, trang
đầu của đề tài như mục lục.

Giáo viên: Trần Thị Hằng

không quá khó, không quá trừu tượng thì đó lại là cả một vấn đề khó. Các em
không thể tiếp xúc một cách giáo điều mà cần đơn giản. Thường thì với tâm sinh
lí lứa tuổi các em, các em không bao giờ thích nghe thuyết giảng khô khan và lí
thuyết, các em cần được tận mắt trông thấy, tận tai nghe thấy để cảm nhận trực
tiếp. Chính vì sự nhìn nhận đó mà việc ứng dụng công nghệ thông tin vào bộ
môn âm nhạc là cần thiết và cũng vô cùng cấp thiết.
Nhờ có công nghệ thông tin như trình chiếu, các kênh thông tin sinh động
như nghe và nhìn trực tiếp với những minh họa dẫn chứng cụ thể sẽ làm các em
tập trung hơn và thông hiểu vấn đề dễ dàng hơn. Người giáo viên cũng tránh
10
Giáo viên: Trần Thị Hằng


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

được sự truyền đạt khô cứng không mấy hứng thú cho cả người dạy lẫn người
học.
Vậy để có một tiết dạy đạt hiệu quả cao thì việc vận dụng các kênh thông
tin phục vụ cho nội dung bài giảng là vô cùng quan trọng, còn việc ứng dụng
như thế nào thì mỗi một đơn vị trường, một người giáo viên giảng dạy cần
nghiên cứu thật chu đáo tình hình thực tiễn của trường mình, đối tượng học sinh
của mình để có những biện pháp lồng ghép sao cho phù hợp nhất. Ở đây, trong
đề tài này tôi muốn các bạn đồng nghiệp thấy được phương pháp nghiên cứu của
tôi để có thể áp dụng vào thực tế của trường mình. Sau đây là thực tiễn trường
THCS Nguyễn Trường Tộ và ở chương 3 là các biện pháp mà theo tôi là cần
thiết để phát huy hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ thông tin vào bộ môn
âm nhạc mà tôi và các bạn đang thực giảng.


nghiệp cô chú đi trước, đôi khi làm tôi bối dối trong cách tiếp cận bài giảng và
tiếp cận học sinh. Không biết phải làm sao để lôi cuốn được học sinh với bộ
môn mà xưa nay vẫn bị xem như là bộ môn phụ trong trường, không ai muốn
quan tâm. Tôi muốn được khẳng định mình và khẳng định vị trị của bộ môn Âm
nhạc trước đồng nghiệp và học sinh.
Bằng suy nghĩ đó tôi đã rất cố gắng trong từng tiết dạy, trong từng nội
dung với nhiệt huyết sẵn có của tuổi trẻ. Những năm gần đây, nhờ việc xã hội
hóa giáo dục mà điều kiện dạy và học của trường đã được đáp ứng khá đầy đủ.
Tôi bắt đầu đặt ra cho mình những hướng đi và nghiên cứu cơ bản để dần đưa bộ
môn vốn dĩ bị xem nhẹ và bị coi là phụ được nâng dần vị trí, tìm cho nó một chỗ
đứng vững chắc trong lòng mỗi giáo viên và học sinh.
12
Giáo viên: Trần Thị Hằng


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

Quan sát từ thực tế tôi nhận thấy một số vấn đề tưởng như không ảnh
hưởng mấy đến mốn học nhưng thực tế lại gây khó khăn rất lớn đến môn học,
làm cho môn học đã khó dành được sự ưu ái lại càng thêm khó hơn:
* Trước tiên cần nhìn nhận về việc phân bố thời gian biểu của môn học.
Môn âm nhạc của trường thường bị đẩy xuống tiết thứ 5 của buổi học,
rơi vào thời gian nhịp độ dạy và học đều mệt mỏi, căng thảng, cảm giác của
người học và người dạy đều muốn nghỉ ngơi. Tâm lý học sinh bị lao động quá
mức bởi các môn văn hóa nặng nề, giờ lại phải hát hò mỏi mệt thì không dễ gì
được các em hứng thú.
* Thứ nữa là việc xem nhẹ môn học của đại đa số học sinh của trường,
hầu hết các em chỉ thích học môn tự nhiên, ngay cả các môn xã hội cơ bản như

Học sinh còn coi nhẹ việc học âm nhạc và không yêu thích môn học.
Chương trình học của các em còn học quá nhiều môn nên không có nhiều
thời gian cho bộ môn mang tính đặc thù này.
Nhận thức của xã hội, của các bậc cha mẹ phụ huynh học sinh chưa thực
sự chính đáng, một điều đáng buồn là các em học sinh cũng chẳng mấy yêu
thích các bài hát truyền thống nữa mà chỉ thích các bài hát người lớn, hình tượng
các ca sĩ , các ban nhạc nước ngoài, các bài hát thị trường hời hợt không hề phù
hợp với lứa tuổi mình.
Từ những nguyên nhân chủ quan và khách quan trên tôi mạnh dạn đưa ra
một số hình thức ứng dụng và biện pháp lồng ghép công nghệ thông tin vào bộ
môn giúp cải thiện tình trạng học sinh không mấy hứng thú với bộ môn âm nhạc
để tôi và các bạn đồng nghiệp cùng tham khảo, vấn đề liên quan này tôi đã dành
hẳn một chương riêng sau.

Giáo viên: Trần Thị Hằng

14


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

CHƯƠNG III . CÁC HÌNH THỨC ỨNG DỤNG VÀ BIỆN PHÁP KHI
LỒNG GHÉP CÔNG NGHỆ THÔNG TIN VÀO THỰC TIỄN GIẢNG
DẠY BỘ MÔN ÂM NHẠC Ở TRƯỜNG THCS GÂY HỨNG THÚ CHO
HỌC SINH VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ TIẾT DẠY.
* Yêu cầu chung:
Ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học có nghĩa là sử dụng
giáo án điện tử và các kỹ thuật tiên tiến mà công nghệ thông tin mang lại góp

một thiết bị trợ giảng cho người giáo viên mỗi khi đứng lớp. Đó là dùng các
thiết bị nghe nhìn như: ti vi, đài đĩa, đầu đĩa, tranh vẽ, truyện kể, băng hình và
các mô hình trực quan sinh động do các công ti thiết bị trường học thiết kế hoặc
giáo viên tự thiết kế góp phần tích cực vào nội dung bài giảng, giúp bài giảng
đạt hiệu quả. Vì không phải bài giảng nào cũng cần phải sử dụng giáo án điện
tử.
Trên đây tôi không đưa ra một bài giảng cụ thể vì có rất nhiều bài giảng
của đồng nghiệp đã công phu thiết kế mà website tư liệu giáo dục đã giới thiệu,
tôi chỉ đưa ra một số hình thức chính để chúng ta cùng bàn luận, hướng chúng ta
cùng thực hiện và mỗi người lại có một cách thiết kế sáng tạo riêng.
2. Biện pháp khi lồng ghép:
Trước tiên để lồng ghép được các ứng dụng khi thiết kế bài giảng hoặc
khi thực giảng một nội dung nào đó về âm nhạc, người giáo viên cần thiết kế
trước từng motip, từng phần nhỏ để khi vao từng nội dung của bài giảng, tùy
từng yêu cầu khác nhau mà lồng ghép sao cho có hiệu quả và đạt được tính thẩm
mỹ cao nhất.
Giáo viên cần thường xuyên tìm hiểu các ứng dụng khoa học, các phần
mềm ứng dụng âm nhạc mà các tác giả tâm huyết đã đưa lên internet. Cập nhật
thông tin thường xuyên là một yếu tố quan trọng giúp người giáo viên không bị
tụt hậu so với thời cuộc.
Giao lưu và trao đổi với bạn bè đồng nghiệp trên khắp bốn phương để có
được một bài giảng hay, một ý kiến đóng góp bổ ích.
Và điều đáng chú ý là không phải nội dung nào chúng ta cũng phải lồng
ghép công nghệ thông tin mà tùy theo yêu cầu từng nội dung mà chúng ta có
cách giải quyết thỏa đáng tránh dườm dà, mầu mè hình thức.
C – KẾT LUẬN.
Giáo viên: Trần Thị Hằng

16


Chính vì vậy mà giải pháp cấp bách và thiết yếu hiện nay đó là mỗi giáo
viện phải tự trang bị cho mình những kỹ năng cơ bản về công nghệ thông tin để
có thể ứng dụng những thành tựu mới vào thực tiễn giảng dạy. Qua đây tôi cũng
mạnh dạn đề xuất với Bộ giáo giáo dục mở thật nhiều các chương trình tập huấn
về công nghệ thông tin cho giáo viên, các đơn vị phòng ban quan tâm và tạo
điều kiện nhiều hơn cho giáo viên âm nhạc, các trường cần quan tâm đích đáng
Giáo viên: Trần Thị Hằng

17


Sáng kiến kinh nghiệm

THCS Nguyễn Trường Tộ

cho bộ môn Âm nhạc để giáo viện thực sự được phát huy sáng tạo và lòng say
mê của mình.
Tôi hi vọng rằng, với sự giúp đỡ của các thiết bị giáo dục và việc ứng
dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy sẽ đưa chất lượng giáo dục của chúng ta
thoát khỏi tình trạng khủng hoảng như hiện nay và chắc chắn rằng chúng ta sẽ
thực hiện thành công cuộc vận động hai không với 4 nội dung của Bộ giáo dục
đề ra.
Lĩnh vực thông tin là vô cùng rộng lớn và bao la cũng không kém phần
phức tạp. Tuy nhiên để sử dụng trong dạy học nếu chịu khó đầu tư thời gian thì
người giáo viên cũng có thể sử dụng được trong dạy học bộ môn Âm nhạc ở
trường THCS được tốt hơn.
Trên đậy là một số kinh nghiệm mà tôi đã tự rút ra qua thời gian giảng
dạy, rất mong được sự đóng góp ý kiến của đồng nghiệp.
Xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 15 tháng 03 năm 2011

……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………....

Giáo viên: Trần Thị Hằng

20