VẬT LÝ 7
TÁC DỤNG NHIỆT VÀ TÁC DỤNG PHÁT SÁNG
CỦA DÒNG ĐIỆN

Giáo viên thực hiện:

Phạm Sa Kin

1


KIỂM TRA BÀI CŨ
dùng
tên biểu
diễn
dòng
Câu
Câu2:
1: Hãy
Chiều
dòng mũi
điện được
quy ước
nhưchiều
thế nào?
Cho biết
chiều
trong kim
loại ? động
điện
(trên

KIỂM TRA BÀI CŨ

HS2

Câu 1: So sánh chiều dòng điện quy ước với chiều dòng điện
trong kim loại ?

- Chiều dòng điện quy ước ngược chiều với
chiều dịch chuyển có hướng của các êlectrôn
tự do trong kim loại.
Câu 2: Quan sát hình sau và cho biết chiều dòng điện
qua đèn có chiều từ :

a. phải qua trái
c. trái qua phải

b. A cực dương và B cực âm
d. A cực âm và B cực dương

A
B
3


Khi có dòng điện trong mạch, ta không thể nhìn thấy các
điện tích dịch chuyển. Nhưng ta có thể nhận biết được sự
tồn tại của nó nhờ quan sát các các tác dụng mà dòng
điện gây ra.
Hai trong số các tác dụng của dòng điện là



Lò vi sóng

Máy thái rau củ
đa năng MFC2

Máy sấy tóc

Lò sưởi

6


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:

C2: Hãy lắp mạch điện như sơ đồ hình
22.1 và tìm hiểu các nội dung sau đây:

Hình 22.1

a) Khi đèn sáng, bóng đèn có nóng
lên không? Bằng cách nào để xác
nhận điều đó?

- Bóng đèn bị nóng lên, ta có thể
cảm thấy khi sờ bằng tay
b) Bộ phận nào của đèn bị đốt
nóng mạnh và phát sáng khi có
dòng điện chạy qua?


Người ta thường dùng Vonfram
để làm dây tóc bóng đèn vì
vonfram có nhiệt độ nóng chảy
8
cao (33700C)


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên
khi có dòng điện chạy
qua

Vật dẫn điện nóng
lên khi có dòng
điện chạy qua

Qua các
câu C1
và
C2
các em
có nhận
xét gì ?

9


Dây sắt

b) Dòng điện đã làm cho
dây sắt nóng lên (gây tác
dụng nhiệt)
11


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên khi có
dòng điện chạy qua

Kết luận:
Khi có dòng điện chạy
qua, các vật dẫn bị nóng
lên
Dòng điện chạy qua dây
tóc bóng đèn làm dây tóc
nóng tới nhiệt độ cao và
phát sáng

Qua các câu hỏi và thí nghiệm
trên các em có kết luận gì về tác
dụng nhiệt của dòng điện ?

Kết luận:
Khi có dòng điện chạy qua,
các vật dẫn bị .nóng
. . . . lên
...
Dòng điện chạy qua dây tóc

có thể nóng lên trên 327oC. Hỏi
khi đó có hiện tượng gì xảy ra với
đoạn dây chì và với mạch điện?

Các em không cần vội vàng
trả lời . Hãy quan sát các
hình sau :

13


Một số hình ảnh về cầu chì

Cầu chì tự
rơi loại
Cầu chì cao thế 115 kV Một cầu chì cao thế kiểu cũ
33 -35kv
đạt 20 kV

Cầu chì
các
loại
Cầu
chìchì
cá
Hộpống
cầu
MEM
(30A & 15A)


đứt. Mạch điện bị hở (bị
ngắt mạch) , tránh hư hại
và tổn thất có thể xảy ra.
15


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên khi có
dòng điện chạy qua
Kết luận:
Khi có dòng điện chạy qua, các vật
dẫn bị nóng lên
Dòng điện chạy qua dây tóc bóng
đèn làm dây tóc nóng tới nhiệt độ
cao và phát sáng

II. Tác dụng phát sáng:
1. Bóng đèn bút thử điện:

Một trong những tác dụng quan trọng
của dòng điện là phát sáng. Nhiều loại
đèn điện hoạt động dựa trên tác dụng
này.

1. Bóng đèn bút thử điện:

C5: Trong bóng đèn bút thử điện có
chứa một chất khí ( khí xêôn). Hãy quan
sát bóng đèn này và cho nhận xét về

chất khí ở giữa hai đầu dây này
phát sáng ?
Trả lời
Đèn sáng do vùng chất khí giữa
hai dầu dây đèn phát sáng

1. Bóng đèn bút thử điện:

17


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên khi
có dòng điện chạy qua

Kết luận:
Khi có dòng điện chạy qua,
các vật dẫn bị nóng lên
Dòng điện chạy qua dây tóc
bóng đèn làm dây tóc nóng tới
nhiệt độ cao và phát sáng

II. Tác dụng phát sáng:
1. Bóng đèn bút thử điện:

Kết luận: Dòng
điện chạy qua
chất khí trong
bóng đèn bút thử


a) Hãy quan sát ảnh của đèn
điôt phát quang để nhận biết hai
bản kim loại to, nhỏ khác nhau ở
bên trong đèn và hai đầu dây
bên ngoài nối với chúng

Dòng điện chạy qua dây tóc bóng
đèn làm dây tóc nóng tới nhiệt độ
cao và phát sáng

II. Tác dụng phát sáng:
1. Bóng đèn bút thử điện:
Kết luận: Dòng điện chạy
qua chất khí trong bóng đèn
bút thử điện làm chất khí này
phát sáng

2.Đèn điôt phát quang
(đèn LED):

Hình 22. 4

19


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên khi có dòng
điện chạy qua


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:

-Vật dẫn điện nóng lên khi có
dòng điện chạy qua
Kết luận:
Khi có dòng điện chạy qua, các
vật dẫn bị nóng lên

Dòng điện chạy qua dây tóc
bóng đèn làm dây tóc nóng tới
nhiệt độ cao và phát sáng
II. Tác dụng phát sáng:

1. Bóng đèn bút thử điện:

C7: Đảo ngược hai đầu dây đèn,
nhận xét xem khi khi đèn sáng
thì dòng điện đi vào bản cực nào
của đèn
Kết quả
Đèn LED chỉ sáng khi cực
dương của pin nối với bản kim
loại nhỏ của đèn
_

Pin

+

điện làm chất khí này phát sáng

2. Đèn điôt phát quang (đèn LED):
Kết luận: Đèn điôt phát quang
chỉ cho dòng điện đi qua theo
một chiều nhất định và khi đó
đèn sáng

Các em hoàn thành kết luận
cho phần này bằng cách chọn
từ thích hợp điền vào chỗ trống

Kết luận: Đèn điôt
phát quang chỉ cho
dòng điện đi qua
theo. một
. . . . chiều
. . . . . nhất
định và khi đó đèn
sáng

22


NỘI DUNG
I. Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên khi có
dòng điện chạy qua
Kết luận:
Khi có dòng điện chạy qua, các

D. Không có trường hợp nào

III. Vận dụng:
23


NỘI DUNG
I/ Tác dụng nhiệt:
-Vật dẫn điện nóng lên khi có
dòng điện chạy qua
Kết luận:
Khi có dòng điện chạy qua, các vật
dẫn bị nóng lên
Dòng điện chạy qua dây tóc bóng
đèn làm dây tóc nóng tới nhiệt độ
cao và phát sáng

II/Tác dụng phát sáng:

C9: Cho mạch điện có sơ đồ như
hình 22.5. Nguồn điện là một chiếc
pin với các cực (+) và (-) chưa biết.
Hãy nêu cách làm khi sử dụng đèn
điôt phát quang để xác định xem A
hay B là cực (+) của pin này và
chiều dòng điện chạy trong mạch

Pin

K

II/Tác dụng phát sáng:
1. Bóng đèn bút thử điện:
Kết luận: Dòng điện chạy qua
chất khí trong bóng đèn bút thử
điện làm chất khí này phát sáng

Trả lời

- Đóng khoá K, nếu đèn
không sáng đổi hai đầu
dây đèn. Khi đèn sáng, bản
kim loại nhỏ trong đèn LED
nối với cực nào thì đó là
cực đương. Cực kia là cực
âm
_ Pin +
K

2. Đèn điôt phát quang (đèn LED):
Kết luận: Đèn điôt phát quang chỉ
cho dòng điện đi qua theo một
chiều nhất định và khi đó đèn
sáng
25

HG

Hình 22.5

BT thêm