Ô nhiễm không khí trong công nghiệp chế biến gỗ
Ô NHIỄM KHÔNG KHÍ
TRONG CÔNG NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ
1. GIỚI THIỆU :
Công nghiệp chế biến gỗ là một ngành nghề quan trọng của nền công nghiệp nước
ta .Các nhà máy xí nghiệp gỗ đã thu hút một lượng lớn lực lượng lao động,góp phần
làm cho phong phú các mặt hàng xuất khẩu của đất nước,tăng giá thu ngoại tệ ,kích
thích sự phát triển của các ngành nghề khác,đặc biệt là các ngành trang trí nội thất,
giao thông vận tải ,cơ khí chế tạo máy …
Sản phẩm của các xí nghiệp gỗ là ván ghép cao su và các loại mặt hàng mộc gia
dụng như Salon ghế , tủ ,bàn …Tuy nhiên ngành công ngiệp này cũng gây ra các tác
hại lên cộng đồng do ô nhiễm bụi ,khói thải , hơi dung môi …
Sơ đồ công nghệ chế biến gỗ như sau:

2. CÁC YẾU TỐ KHÍ HẬU :
2.1 Nhiệt độ không khí :
Nhiệt độ không khí ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phát tán và chuyển hoá các
chất ô nhiễm trong khí quyển .Nhiệt độ càng cao thì thì tốc độ các phản ứng hóa học
Lớp MOQL _K2000
1
Gỗ tròn
Cưa xẻ
Tẩm

Gia công thô
Gia công tinh
Sấy
Phun sơn vẹc ni
Thành phẩm
Đóng gói
Ô nhiễm không khí trong công nghiệp chế biến gỗ

3. NGUỒN GÂY Ô NHIỄM
Qui trình công nghệ sản xuất của xí nghiệp có thể tóm tắt lại như sau:
Lớp MOQL _K2000
2
Ô nhiễm không khí trong công nghiệp chế biến gỗ
Gỗ tròn ---> cưa xẻ ---> tẩm --->sấy ---> gia công thô --->gia công tinh --->phun sơn
vẹc ni ---> thành phẩm ---> đóng gói.
Trong quá trình sản xuất nguồn gây ra ô nhiễm không khí chủ yếu của xí nghiệp là
khí thải ,bụi ,tiếng ồn.
a. Các công đoạn phát sinh bụi :
Hầu như các công đoạn sản xuất trong dây chuyền đều phát sinh ra bụi:
 Công đoạn chưa định hình
 Công đoạn chà nhám
 Công đoạn khoan …
Tuy nhiên có sự khác biệt đáng kể về kich thước cỡ hạt bụi và tải lượng bụi sinh ra
ở những công đoạn khác nhau. Tại các công đoạn gia công thô như cưa cắt , bào, tiện
, phay …phần lớn các chất thải đều có kích thước lớn có khi có tới hàng ngàn µm
với tải lượng chất thải bình quân từ 30-300 kg /tấn gỗ nguyên liệu. Tại các công
đoạn gia công tinh như chà nhám , đánh bóng tuy tải lượng không lớn nhưng kích cỡ
hạt bụi rất nhỏ, thường nằm trong khoảng từ 2-20 µm cho nên khó thu hồi và dễ phát
tán trong không khí.
Trên đây là các công đoạn chủ yếu phát sinh bụi trong quá trình sản xuất. Ngoài ra
tại các công đoạn khác như vận chuyển gỗ, lắp ghép … đều có phát sinh bụi tuy
nhiên mức độ không đáng kể.
b.Nguồn gây ô nhiễm tại công đoạn tẩm gỗ
Hoá chất được sử dụng trong công đoạn tẩm gỗ là Acid Boric , Soda, Borac,
Bicromatkali và một số phụ gia khác với nồng độ 2%. Người ta thường áp dụng biện
pháp tẩm chân không do đó toàn bộ hoá chất được ngấm vào gỗ , phần nhỏ lớn hoá
chất không ngấm hết sẽ được triệt để tuần hoàn sử dụng lại. Quá trình này được thực
hiện trong bồn kín cho nên ảnh hưởng đến môi trường xem như không đáng kể.

 Máy chà nhám
 Máy phay
 Máy bào
 Máy cắt
e. Ô nhiễm do nhiệt
Nhiệt độ không khí cao trong hầu hết các phân xưởng sản xuất cũng đáng quan tâm.
Nhà xưởng trong xí nghiệp thường có nhiệt độ cao là do tập trung nhiều máy móc
hoặc có nhu cầu tiêu thụ điện lớn. Ngoài ra tuỳ vào cấu tạo mái nhà xưởng mà lượng
nhiệt tăng lên trong nhà xưởng còn do thu nhiệt từ bức xạ mặt trời .
4. CÁC TÁC ĐỘNG ĐẾN MÔI TRƯỜNG DO CÁC CHẤT Ô NHIỄM
KHÔNG KHÍ
4.1 Tác động đến môi trường không khí xung quanh:
Nguồn gây ô nhiễm không khí chủ yếu là bụi phát sinh từ các công đoạn sản xuất ,
hơi dung môi từ khâu phun sơn , khói thải từ lò sấy và tiếng ồn ,còn các ô nhiễm
khác thì không đáng kể. Tuy nhiên nếu không có biện pháp xử lí thì nó ảnh hưởng
đáng kể đến môi trường không khí xung quanh.
4.2 Tác động đến môi trường không khí bên trong xí nghiệp:
Có thể nói môi trường lao động trong xí nghiệp bị tác động chủ yếu bởi yếu tố bụi,
hơi dung môi, khói thải từ lò xấy, tiếng ồn

Lớp MOQL _K2000
4
Ô nhiễm không khí trong công nghiệp chế biến gỗ
Vị trí đo Bụi
(mg/m
3
)
SO
2
(mg/m

20
0,4
-
40
30
-
300
Bảng: Nồng độ bụi và các khí độc hại tại xí nghiệp gỗ Long Bình (11/06/1996)
Ghi chú :
- (1) :Tiêu chuẩn cho phép của không khí xung quanh ,TCVN-1995
- (2): Tiêu chuẩn cho phép ở môi trường lao động
4.3 Tác động đến hệ sinh thái
Bụi là một trong những nhân tố gây ra ảnh hưởng xấu cho thực vật , biểu hiện dễ
thấy nhất là các cây trồng khi bị phủ một lớp bụi sẽ làm chậm quá trình quang hợp ,
hô hấp của thực vật dẫn đến ngăn trở sự phát triển ,cây cối trở nên còi cọc . Hoạt
động của xí nghiệp không ít thì nhiều sẽ ảnh hưởng đến hệ sinh thái trong vùng. Tuy
nhiên do tải lượng các chất ô nhiễm không khí (CO,SO
2
,NO
2
…)la økhông đáng kể
nên ảnh hưởng rất nhỏ và chưa được đánh giá cụ thể.
4.4 Tác động đến sức khoẻ cộng đồng
Các chất ô nhiễm phát sinh trong quá trình hoạt động của xí nghiệp đáng kể nhất là
bụigỗ ,nhiệt và tiếng ồn .Các tác nhân ôn nhiễm này có khả năng gây ra một số tác
động lên sức khoẻ cộng đồng trong vùng bị ảnh hưởng của nguồn thải từ xí nghiệp,
đặc biệt đối với những công nhân trực tiếp sản xuất tại những khu gây ô nhiễm .Tuỳ
thuộc vào nồnh độ ,mức độ độc hại của các chất gây ô nhiễm mà ảnh hưởng của nó
đến sức khoẻ cộng đồng khác nhau .
Ô nhiễm không khí nói chung sẽ tác động đến cơ thể con người và động vật trước