ĐỀ THI THAM KHẢO MÔN NGỮ VĂN LỚP 12 NĂM HỌC 2015
(Đỗ Ngọc Thống)
1) Đọc và trả lời các câu hỏi sau (6/20 điểm)
a) Đây là một đoạn văn nháp, trong đó còn mắc phải một số lỗi về ngữ pháp, chính tả, dùng
từ, logic... Anh, chị hãy chỉ ra những sai sót đó. (2 điểm)
Đoạn văn nháp: “... cái nhìn của Nguyễn Tuân, sông Đà hiện lên là một sinh thể có linh hồn
với những tính cách đối địch: vừa hung bạo, vừa dữ rằn. Đây là lối nhân cách hóa những đặc
điểm vốn có của giòng sông thiên nhiên mà chực quan có thể nhìn thấy”.
b) Đoạn văn sau nói về vấn đề gì? Hãy đặt tên cho đoạn trích. (2 điểm)
“Ở người lớn tuổi ít vận động cơ bắp, nếu chế độ ăn giàu chất colesteron (thịt, trứng, sữa...)
sẽ có nhiều nguy cơ bị bệnh xơ vữa động mạch. Ở bệnh này, colesteron ngấm vào thành
mạch kèm theo các ion canxi làm cho mạch bị hẹp lại, không còn nhẵn như trước, xơ cứng
và vữa ra.
Động mạch xơ vữa làm cho sự vận chuyển máu trong mạch khó khăn, tiểu cầu dễ bị vỡ và
hình thành cục máu đông gây tắc mạch. Động mạch xơ vữa còn dễ bị vỡ gây các tai biến
trầm trọng như xuất huyết dạ dày, xuất huyết não, thậm chí gây chết người”.
(Sinh học - lớp 8. NXB Giáo Dục 2007)
c) Chỉ ra các biện pháp nghệ thuật đặc sắc và tác dụng của chúng trong đoạn thơ sau (2
điểm):
“Chúng đem bom ngàn cân
Dội lên trang giấy trắng
Mỏng như một ánh trăng ngần
Hiền như lá mọc mùa xuân”
(Trang giấy học trò - Chính Hữu)
2. Cho tình huống sau: Giả sử trong những ngày tháng 5 lịch sử, tại mảnh đất Điện Biên
hôm nay anh, chị được gặp một người anh hùng trong chiến dịch Điện Biên năm xưa... Anh,
chị và người ấy sẽ nói với nhau chuyện gì? Đi thăm những nơi nào? Hãy ghi lại điều đó và
phát biểu những suy nghĩ, cảm xúc của mình sau cuộc gặp gỡ ấy. (7/20 điểm)
3. Viết về một nhân vật trong tác phẩm văn học đã để lại cho anh, chị nhiều ấn tượng sâu
đậm. (7/20 điểm)
Hoặc: Viết một bài văn trả lời câu hỏi: Cuộc sống sẽ như thế nào nếu thiếu thơ ca? (7/20
và nghị luận. Nội dung bài nên có 3 ý lớn:
- Kể và tả lại cuộc gặp gỡ: đi những đâu trong những ngày chiến thắng Điện Biên Phủ tại
mảnh đất lịch sử này? Không thể kể lung tung mà phải nêu được những địa danh lịch sử
quan trọng và có ý nghĩa cả xưa và nay, chẳng hạn: Đồi A1, hầm Đơ-cat-tơ-ri; Trung tâm chỉ
huy Mường Phăng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp… Nghĩa trang liệt sĩ Điện Biên, Tượng đài
chiến thắng, Bảo tàng Điện Biên…Có thể kết hợp thuyết minh về các thành tựu của thành
phố Điện Biên to lớn xinh đẹp hôm nay.
- Các câu chuyện cũng không thể không tập trung xung quanh chiến dịch Điện Biên lịch sử,
chẳng hạn: những tấm gương anh dũng hy sinh vì tổ quốc, những chuyện về sự tàn khốc của
chiến tranh, sự dũng cảm, lạc quan của anh bộ đội cụ Hồ,…
- Những suy nghĩ và cảm xúc của mình sau cuộc gặp gỡ cũng cần tập trung vào đề tài Chiến
thắng Điện Biên Phủ: đất nước và con người, truyền thống của dân tộc và trách nhiệm của
tuổi trẻ, của bản thân…
Cho điểm tối đa các ý/câu nếu đúng trọng tâm đã nêu, diễn đạt gãy gọn; trừ điểm những bài
sơ sài; không cho điểm các bài nói không liên quan gì đến đề tài đã cho.
Câu 3. Tùy vào đề để xác định cách chấm. Chẳng hạn với Đề 1: Học sinh cần nêu lên được
1 nhân vật trong một tác phẩm văn học nào đó đã học và đã đọc mà mình yêu thích. Nêu
được lí do tại sao nhân vật ấy đã để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng mình; lý do gì cũng
được miễn là có sức thuyết phục và càng độc đáo càng hay.
Với đề 2: Học sinh tập trung chứng minh được tầm quan trọng của thơ ca. Chứng minh cách
nào cũng được, miễn là có sức thuyết phục; ưu tiên các học sinh vận dụng được các kiến
thức về lí luận văn học như nhiệm vụ, chức năng, đặc trưng của văn học để lập luận về sức
mạnh và tác dụng của văn học đối với đời sống con người.
Với đề 3: Học sinh chọn đoạn thơ nào cũng được, miễn là phân tích để thấy thơ Việt Nam rất
giàu nhạc điệu. Như thế phải nêu được cách hiểu của mình về tính nhạc trong thơ, hay nhạc
diệu trong thơ biểu hiện qua các hình thức nào ? Từ đó làm sáng tỏ qua đoạn thơ tự chọn.
Với đề nào thì cũng phải chú ý xem xét cách thức diễn đạt và những lỗi về kĩ năng viết của
học sinh để khuyến khích hoặc trừ điểm.