MỤC LỤC
Trang
I. TÓM TẮT ĐỀ TÀI .......................................................................................2
II. GIỚI THIỆU ................................................................................................4
1. Hiện trạng ............................................................................................4
2. Giải pháp thay thế ................................................................................5
3. Một số nghiên cứu gần đây liên quan đến đề tài ................................6
4. Vấn đề nghiên cứu................................................................................6
5. Giả thuyết nghiên cứu ........................................................................6
III. PHƯƠNG PHÁP ........................................................................................7
1. Khách thể nghiên cứu ..........................................................................7
2. Thiết kế nghiên cứu .............................................................................7
3. Quy trình nghiên cứu ...........................................................................8
4. Đo lường và thu thập dữ liệu……………………………………… 10
*Kiểm chứng độ giá trị nôi dung…………………………………….11
IV. PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN KẾT QUẢ ………………….12
1. Phân tích dữ liệu ……………………………………………….…….12
3. Bàn luận kết quả …………………………………………………. 13
V. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ………………………………...…. 14
1. Kết luận…………………………………………………………..... 14
2. Khuyến nghị ………………………………………………………...14
VI. TÀI LIỆU THAM KHẢO ……………………………………………..15
VII. PHỤ LỤC ………………………………………………………………..16
1. Quyết định ……………………………………………………….... 16
2. Kế hoạch …. ……………………………………………………….18
Trang 1
Đề tài nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng:
Thực hiện công tác tư vấn tâm lý học đường nhằm giáo dục học sinh cá biệt
sẽ, mặc cảm bị thầy cô, cha mẹ bỏ rơi, cảm thấy bơ vơ, lạc lỏng giữa xã hội
đông người. Ngoài xã hội phim ảnh, trò chơi điện tử, các tệ nạn xấu cám dỗ.
Dần dần từ môt đứa con ngoan trò giỏi trở thành học sinh cá biệt. Thậm chí nếu
không giáo dục kip thời, không tư vấn tâm lý cho các em và các em, không có ai
để giải bày tâm sự, an ủi, giải thích, động viên thì trong thời gian không bao lâu
các em càng mắc những sai lầm trầm trọng hơn thậm chí có thể trở thanh tội
pham. Như vậy từ những thực tế trong cuộc sống hằng ngày mà các em học sinh
gặp phải. Có thể khẳng định sự cần thiết phải “thực hiện công tác tư vấn tâm
lý học đường nhằm giáo dục học sinh cá biệt ở trường trung học cơ sở”. Đó
là lý do tôi chọn đề tài nghiên cứu này.
Nghiên cứu được tiến hành trong học sinh toàn trường trung học cơ sở
Suối Đá ở hai năm học: học kỳ II năm học 2013 - 2014 và học kì I năm 2014
2015.
Học kỳ II năm học 2013 – 2014 là năm học đối chứng. Học kỳ I năm học:
2014 -2015 là năm học thực nghiệm. Năm học thực nghiệm thực hiên giải pháp
tâm lý học đường trong học kì I từ tháng 8/2014 đến cuối tháng 01 năm 2015.
Kết quả cho thấy việc thực hiện công tác tư vấn học đường mang lại hiệu
quả rất cao khoảng cách giữa cán bộ quản lý, thầy cô và học sinh gần gũi hơn,
thân thiện hơn. Những học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong học tập trong gia
đình xã hội, đời tư. Được sự hỗ trợ của thầy cô, cán bộ quản lý, đoàn thể giúp đỡ
giúp các em giải bày tâm sự, nói lên những tâm tư nguyện vọng, tình cảm của
mình. Từ đó các em phấn khởi làm chủ được bản thân mình cảm thấy yêu thầy
mến bạn phấn đấu tốt trong quá trình học tập và rèn luyện đạo đức.
Kết quả thực nghiệm công tác tư vấn tâm lý học đường mang lại thành
công hơn so với kết quả đối chứng kết quả học kỳ II năm học 2013 - 2014.
Cụ thể số học sinh hạnh kiểm từ khá, giỏi tăng hơn so với học kỳ II năm
học: 2013 - 2014: Không còn học sinh đánh nhau gây thương tích, vô lễ với thầy
cô, không còn học sinh nghiện game online, bỏ tiết qua đó chứng tỏ rằng “thực
Trang 3
em sẽ thố lộ những tâm tư tình cảm của mình từ đó chúng ta có hướng tư vấn
cho các em trở thành con ngoan trò giỏi.
Nếu thực hiện công tác tư vấn tâm lý học đường tốt chúng ta sẽ xóa đi lối
mòn quy trình cũ mỗi khi học sinh cá biệt vi phạm nội quy nhà trường như phê
bình trước lớp, kiểm điểm trước trường, mời phụ huynh đến giải quyết, hoặc đưa
ra hội đồng kỉ luật đuổi học.
Tổ tư vấn tâm lý học đường nên quan niệm rằng những học sinh cá biệt
thật sự đáng thương đừng vì thành tích của trường, của lớp mà quyết định xóa sổ
Trang 5
học sinh cá biệt của mình. Nó sẽ đi đâu? Về đâu? Giữa xã hội đông người với
nhiều bất cập, nó sẽ thành đứa trẻ lang thang không nơi nương tựa, không ai
quan tâm chăm sóc. Những đứa trẻ đó sẽ hư hỏng tạo thêm gánh nặng cho xã
hội. Trong trường học đừng để hiện tượng đó xảy ra nếu để xảy ra thực sự chúng
ta là những người bất lực đáng trách.
Đội ngũ tư vấn tâm lý học đường cần để cho học sinh hiểu rằng “tư vấn
tâm lý học đường là chỗ dựa cho các em”. Nơi đó thầy cô yêu mến các em, giúp
đỡ các em, vượt qua những khó khăn, những vấn đề mà tự bản thân các em
không giải quyết được. Từ đó các em an tâm không tránh né sợ sệt tự nguyện
tìm đến tư vấn viên qua đó thực hiên tư vấn tâm lý học đường chính là điểm kết
nối giữa thầy và trò, giữa nhà trường và xã hội một cách tự nhiên không gượng
ép.
1. Hiện trạng:
Trường trung học cơ sở Suối Đá là trường nằm trong vùng sâu dù vậy số
giáo viên đều học tập đầy đủ các chuyên đề về công tác chủ nhiệm như giáo dục
kĩ năng sống, tư vấn tâm lý học đường nhưng việc áp dụng còn mang tính chiếu
lệ, không thường xuyên, không sâu sát. Thực tế công tác chủ nhiệm lớp là 14/29
giáo viên trực tiếp giảng dạy nhưng phần đông giáo viên áp dụng những chuyên
đề đã học một cách chưa triệt để trong việc xử lí các tình huống học sinh vi
Thành lập tổ tư vấn tâm lý học đường hỗ trợ học sinh giải quyết những khó
khăn trong học tập ,các mối quan hệ gia đình và xã hội …
Tư vấn cho học sinh cách học có hiệu quả và giải quyết những khó khăn mà
chính bản thân em không giải quyết được
Hỗ trợ phụ huynh học sinh cách chăm sóc con cai , quản lý việc học của các
em
Hỗ trợ giáo viên bộ môn và chủ nhiệm phát hiện và tư vấn kịp thời những
khó khăn , nhu cầu của học sinh
Hỗ trợ nhà trường hoạch định kế hoạch giáo dục , hoàn thành mục tiêu giáo
dục
Phối hợp với các đoàn thể trong và ngoài nhà trường giáo dục và phát hiện
học sinh có biểu hiện là học sinh cá biệt, phát hiện những học sinh có nguy cơ
phạm pháp , hay bệnh tâm lý
.
Trang 7
3. Một số nghiên cứu gần đây liên quan đến đề tài
Vấn đề tư vấn tâm lý học đường cho học sinh trong trường trung học cơ
sở đã có nhiều cuộc hội thảo được tổ chức bàn bạc quy mô, nhiều tài liệu, bài
viết đề tài có liên quan:
Ví dụ:
Tài liệu tập huấn giáo viên chủ nhiệm với công tác tư vấn tâm lý – giáo
dục cho học sinh trung học của Bộ Giáo dục và Đào tạo năm 2013.
Tài liệu tư vấn tâm lý học đường cho học sinh trường trung học phổ thông
thành Phố Biên Hòa tỉnh Đồng Nai.
Phần lớn những đề tài này chỉ đề cập đến định hướng, tác dụng của việc
tư vấn tâm lý học đường mang lại hiệu quả trong việc dạy và học hoặc bàn về
các hình thức tổ chức tư vấn học đường trong trường học. Chưa có tài liệu nào
hướng dẫn thục hiện quy trình tư vấn tâm lý trong nhà trường vì vậy tôi muốn có
sát việc tổ chức thực hiên công tác tư vấn tâm lý học đường.
Học sinh toàn trường ở học kì II năm học: 2013-2014 và học kì I năm
học: 2014 - 2015 được chọn tương đồng số lớp và số học sinh năng lực học tập,
đạo đức, giới tính, tương đương với nhau. Cụ thể như sau:
Bảng 1: Sỉ số, giới tính và dân tộc của học sinh học kì II năm học:
2013 2014 và HKI năm học: 2014 -2015 trườngg THCS Suối Đá
Năm học
2013 - 2014
2014 - 2015
Số học sinh các nhóm
Tổng số
Nam
419
456
220
250
Nữ
199
206
Dân tộc
Kinh
Kinh
2. Thiết kế nghiên cứu:
Chọn học sinh nguyên vẹn ở học kỳ I năm học: 2014 - 2015 là nhóm thực
thông tin hằng ngày và hằng tuần báo cáo ,thông qua phiên họp giáo viên chủ
nhiệm của trường
Trang 11
Trường phân công một giáo viên báo cáo lại nội dung tập huấn công tác
tư vấn tâm lý học đường học đường cho tất cả đồng sư phạm.
Thông báo cho học sinh biết:
Mục đích của việc tư vấn tâm lý học đường là giúp học sinh bày tỏ suy
nghĩ, trao đổi tâm tư tình cảm, giải tỏa những thắc mắc trong cuộc sống, trong
học tập, trong quan hệ bạn bè, thầy trò hoặc những vấn đề tâm lý, giới tính, nhận
thức. Việc tư vấn tâm lý giúp cho bản thân các em có khả năng ứng phó tích cực
trước những khó khăn thử thách trong cuộc sống, xây dựng mội quan hệ tốt đẹp
với gia đình, bè bạn và xã hội sống tích cực, chủ động, an toàn hài hòa và lành
mạnh.
Nguyên tắc tuyệt đối giữ bí mật những vấn đề có tính nhạy cảm của học
sinh hoặc gia đình từ đó tạo niềm tin cho học sinh đến tư vấn. Đối tượng là tất cả
học sinh trong trường đặc biệt là những em gặp khó khăn trong học tập, gia
đình, đời tư (riêng tư) và phụ huynh học sinh.
Nội dung tư vấn tâm lý học đường này chuyển tải đến các em thông qua
giờ sinh hoạt đầu tuần của trường, thông qua bảng thông báo của trường, giờ
sinh hoạt chủ nhiệm.
* Tiến hành tư vấn thực nghiệm:
Tư vấn trực tiếp.
Tư vấn qua hộp thư của trường.
Tư vấn qua Email và tư vấn trực tiếp địa điểm tại phòng truyền thống
đội.
Thời gian tư vấn bắt đầu từ đầu năm học: 2014 – 2015.
Giới thiệu các thành viên của tổ tư vấn tâm lý của trường cho học sinh
* Truyền thông - đánh giá và hành động
Người tư vấn phải thể hiện rằng mình là người hết sức quan tâm, thấu
hiểu đối tượng tư vấn. Qua đó đi vào vấn đề gợi mở bằng những hệ thống câu
hỏi.
Trang 13
Qua những lời vấn đáp giữa tư vấn viên và đối tượng được tư vấn cố gắng
tạo sự thân thiện để đối tượng được tư vấn tự bộc bạch tâm tư tình cảm, nguyên
vọng của mình.
Khi đối tượng nói về bản thân mình tư vấn viên chú ý đến ngôn ngữ, ngữ
điệu, những xúc động không thể hiện bằng lời như: gục đầu, buồn, vui, khóc, …
Qua những thông tin nắm được thông qua tư vấn đối tượng tư vấn viên
khẳng định mức độ hiệu quả của việc tư vấn và định hướng vấn đề tiếp theo.
* Khám phá lựa chọn giải pháp:
Sau khi nắm bắt được tâm tư, tình cảm, nguyện vọng của đối tượng tư vấn
Động viên đối tượng tư vấn và người tư vấn viên phải tỏ ra cảm thông
một cách chân thành.
Để cho đối tượng tư vấn tự quyết định. Chú ý không bỏ qua qua bất cứ đề
nghị nào của đối tượng tư vấn.
Giới thiệu các nguồn hỗ trợ cho viêc thực hiện các giải pháp.
Giúp cho đối tượng tư vấn hiểu được thuận lợi và khó khăn của giải pháp
đã lựa chọn.
* Tư vấn cho cha mẹ học sinh
Hoạt động tư vấn tâm lý học đường không chỉ dừng lại đối tượng học sinh
mang tính chủ chốt mà đối tương cần cần được tư vấn tâm lý được mở rộng tới
giáo viên và phụ huynh học sinh ở nghiên cứu này tôi chỉ đề cập tư vấn tâm lý
cho cha mẹ học sinh.
Nguyên tắc cơ bản là tôn trọng và bảo vệ lợi ích học tập của học sinh.
Giai đoạn trước tác
Giai đoạn sau tác
động
động
Khoảng 6,5 % học sinh
Tháng 5/2014
của nhà trường có biểu
hiện là học sinh cá biệt.
Khoảng 5,4 % học sinh
Tháng 8- 9/2014
có biểu hiện hành vi cá
biệt .
Khoảng 2,8% học sinh
Tháng10 - 11/2014
có biểu hiện là học sinh
cá biệt.
Trang 15
Khoảng 1,2% học sinh
6
4
2
0
1
2
3
4
5
Giai đoạn cơ sở (A)
8
9 10 11 12
01
Giai đoạn có tác động (B)
Trang 17
Số tháng
Giảm hẳn học sinh nói tục, cúp tiết, vô lễ với giáo viên… đánh nhau gây
thương tích…Từ đó, khẳng định việc thực hiện tư vấn tâm lý học đường mang
laị hiệu quả khả quan.
Trang 19
V. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Việc thực hiện tư vấn tâm lý học đường là vấn đề hết sức quan trọng trong
việc làm giảm học sinh cá biệt, giúp các em nhận thức đúng đắn về bản thân từ
đó các em sẽ vượt qua những khó khăn thách thức trong học tập, trong các mối
quan hệ, sống tốt sống có ích cho xã hội. Muốn thực hiện tốt tư vấn học đường
không chỉ riêng tổ tư vấn mà là sự chung tay góp sức của cả hội đồng sư phạm
mỗi thành viên là môt tư vấn viên.
Việc tư vấn không phải một ngày, một bữa mà phải liên tục thường
xuyên, mọi người phải làm việc với cái tâm vì tình thương và trách nhiệm. Phải
biết tôn trọng học sinh và xem học sinh cá biệt là những nạn nhân cần được giúp
đợ tận tình, phải lắng nghe những tâm tư nguyên vọng của các em, hướng các
em tự giải quyết những khó khăn trong cuộc sống học tập, gia đình và các mối
quan hệ khác môt cách khoa học và hoàn hảo.
Thực hiên tư vấn tâm lý học đường tốt là góp phần xây dựng trường học
thân thiện học sinh tích cực, nhằm nâng cao chất lương giáo dục, hình thành cho
học sinh những kĩ năng học tập, kĩ năng sống và phát triển nhân cách toàn diện.
Thực hiện tư vấn tâm lý học đường tốt là tạo môi trường sư phạm lành
mạnh ở đó học sinh phát huy tính tích cực trong học tập rèn luyện đạo đức và
mỗi thầy cô giáo được học sinh xem kính trọng như là người mẹ người cha.
2. Khuyến nghị:
3/ Tư vấn tâm lý học đường. Chương trình phát triển giáo dục trung học,
Bộ Giáo dục và Đào tạo - Tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc và Đặng Hoàng Minh.
4/ Tư vấn tâm lý học đường và môi trường giáo dục Trường Đại Học Xã
Hội và Nhân văn Thành phố Hồ Chí Minh.
Trang 22
Trang 23
7. PHỤ LỤC
PHÒNG GD&ĐT DƯƠNG MINH CHÂU
TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ
Số:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
/QĐ-THCSSĐ
Suối Đá, ngày
tháng
năm 2014
QUYẾT ĐỊNH
Về việc thành lập tổ Tư vấn tâm lý học đường
Năm học: 2014-2015
Trang 25