MỞ ĐẦU
Hiện nay, nhu cầu thông tin của công chúng ngày một tăng về chiều
rộng cũng như về chiều sâu. Đó vừa là nhân tố đưa đến sự phát triển, lại vừa
cho thấy đối tượng khách hàng tiềm năng của thị trường truyền thông còn
chưa được/bị khai thác hết.
Với mức xuất bản hiện nay, bình quân 40 người dân chỉ có một tờ báo
các loại để đọc trong ngày, 8 bản báo/người/năm. Đặc biệt, “nhu cầu đọc
của dân cư ở tuyệt đại đa số các tỉnh cách biệt rất xa với hai TP lớn, Hà Nội
và TP.HCM. Một nghiên cứu cách đây 10 năm đã cho thấy tỉ lệ mua báo ở
TP.HCM cao gấp 6 lần Cần Thơ và gấp 2,4 lần Hà Nội”. Điều đó dẫn đến
tình trạng “đói thông tin” ở một số nơi – một mâu thuẫn khó khắc phục ngày
một ngày hai.
Nhu cầu trong khu vực báo trực tuyến càng tăng lên rõ rệt trong 5 năm
qua. Tính đến thời điểm tháng 5/2004 đã có gần 4 triệu lượt người truy cập
các tờ báo điện tử như VietNamNet, Việt NamExpress, Tuoi Tre Online,
Lao động điện tử, chiếm 5,42% dân số cả nước. Sự gia tăng nhu cầu đọc báo
trực tuyến tương ứng với sự gia tăng nhu cầu truy cập Internet. Trung tâm
Internet Việt Nam (VNNIC) thống kê được: trong 6 tháng cuối năm 2004,
Việt Nam có 6.139.424 người truy cập Internet, chiếm tỉ lệ 7,44% dân số;
trong 4 tháng đầu năm 2005 có 7.174.028 người, chiếm tỷ lệ 8,7% dân số
(mức bình quân trong ASEAN, châu Á và thế giới là 7,54%; 8,36%;
14,11%.)
TP.HCM có 6 triệu dân, tương đương với 1 triệu hộ gia đình. Trong khi
truyền hình miễn phí đã phát triển ở mức nhất định, thị trường của truyền
hình trả tiền tìm thấy nhu cầu cao ở công chúng. Hoạt động từ năm 2003,
song ngay cả SCTV chỉ có khả năng đáp ứng 10.000 thuê bao. Nếu có đến
20 SCTV thì cũng mới chỉ cung ứng được nhu cầu của 1/5 hộ gia đình ở
Việt Nam. Do đó, đây là một lĩnh vực đầy hứa hẹn.
Bên cạnh đó là sự trưởng thành của đội ngũ làm truyền thông, sự tiến
bộ của máy móc, công nghệ, trang thiết bị kĩ thuật. Đến nay, cả nước có
1


Khuynh hướng tự chủ tài chính và sự hình thành nền kinh tế báo chí
Xét trong khía cạnh kinh tế, có thể nói những chuyển động trong khu
vực báo chí diễn ra chậm hơn nhiều so với các khu vực kinh doanh, sản xuất
của xã hội. Vào đầu những năm 90 của thế kỷ trước, khi quan hệ thị trường
đã được khẳng định rõ ràng và trở thành đòi hỏi trong quản lý, phát triển của
các doanh nghiệp cũng như toàn bộ nền kinh tế, thì hầu như các cơ quan báo
chí còn quá lạ lẫm với vấn đề tự chủ tài chính. Tuy nhiên, vào thời điểm
hiện nay đã có hàng trăm cơ quan báo chí đã hoàn toàn tự chủ về tài chính,
tự đảm bảo được nguồn lực kinh tế - kỹ thuật cho các hoạt động nghiệp vụ
cũng như khả năng mở rộng quy mô sản phẩm và khả năng ảnh hưởng.
Nhìn một cách tổng thể, có thể thấy trong xã hội đang hình thành một
nền kinh tế báo chí. Hai chỗ dựa quyết định cho nền kinh tế báo chi là sản
phẩm hàng hóa báo chí truyền thông và dịch vụ quảng cáo trên các phương
tiện truyền thông. Xã hội càng phát triển thì yêu cầu thông tin báo chí càng
tăng lên, do đó nhu cầu về sản phẩm hàng hóa báo chí cũng tăng lên. Nền
kinh tế tăng trưởng nhanh dẫn đến nhu cầu ngày càng lớn về quảng cáo
nhằm đưa hàng hóa, dịch vụ đến người tiêu dùng.
Sự phát triển kinh tế báo chí dẫn đến sự tác động có tính hai mặt vào
đời sống báo chí truyền thông. Mặt thứ nhất, nó mang lại nguồn lực tài
chính quan trọng, đảm bảo cho sự tiếp tục phát triển, tăng cường cơ sở vật
chất, đổi mới thiết bị kỹ thuật công nghệ, mở mang thêm các nguồn thông
tin, tài liệu, cũng như công tác đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn
nghiệp vụ cho đội ngũ những người làm báo. Nói tóm lại, kinh tế báo chí trở
thành động lực phát triển cho báo chí.
Xét từ mặt thứ hai của vấn đề, sự phát triển kinh tế báo chí dẫn tới hiện
tượng thương mại hóa báo chí, hay là sự xuất hiện những sản phẩm báo chí
thuần túy hàng hóa, chỉ quan tâm thu lợi nhuận, không quan tâm đến chức
năng thông tin tuyên truyền hoặc coi chức năng thông tin, tuyên truyền như
vỏ bọc cho hoạt động kinh tế.

quảng cáo và dịch vụ trên báo chí.
Nền báo chí ở Việt Nam hiện nay đang phát triển với tốc độ rất nhanh
chóng, dần theo kịp được xu thế chung của thế giới. Sự phát triển đó không
chỉ nhờ vào đội ngũ người làm báo ngày một chuyên nghiệp hơn mà còn
4


dựa vào sự quản lý kinh doanh báo chí của Nhà nước và các cơ quan báo
chí đó. Do đó, ở nước ta xuất hiện nhiều hình thức kinh doanh báo chí với
những nội dung công việc vô cùng phong phú.
II. Kinh doanh báo chí
1. Những loại hình kinh doanh báo chí ở nước ta hiện nay
Báo chí là đơn vị sự nghiệp đặc biệt. Vì vậy mà Đảng và Nhà nước ta
luôn có đường lối chính sách tạo mọi điều kiện cho báo chí phát triển. Cũng
giống như những hình thức kinh doanh khác trong nền kinh tế thị trường,
kinh doanh báo chí cũng thành lập được những cơ quan chủ quản như một
doanh nghiệp, cũng có sự cạnh tranh gay gắt về chất lượng sản phẩm. Sản
phẩm của việc kinh doanh báo chí được coi là sản phẩm phi vật chất, được
đăng kí bản quyền và thương hiệu, trong đó cơ quan báo chí là cơ sở sản
xuất phi vật chất.
Do đó có các loại hình kinh doanh báo chí như sau:
1. Cơ quan báo chí trực tiếp kinh doanh – dịch vụ:
Việc kinh doanh ở đây có thế được thực hiện tại các phòng ban trong
cơ quan báo chí đó như: phòng quảng cáo, phòng phát hành… Các phòng
này có nhiệm vụ tổ chức xuất bản, in ấn, bán báo và đi kêu gọi quảng cáo
trên báo của mình.
Còn tại Đài Tiếng nói Việt Nam hay Đài truyền hình Việt Nam, lượng
phát hành quảng cáo nhiều hơn và có phần phức tạo hơn nên được chia
thành các trung tâm: trung tâm quảng cáo và dịch vụ phát thanh, trung tâm
quảng cáo và dịch vụ truyền hình. Các trung tâm này cũng chỉ chuyên trách

cầu.
- Đó có thể là đại diện cơ quan báo chí được giao làm kinh doanh như:
phó tổng biên tập phụ trách, trưởng phòng, giám đốc điều hành,…
- Các đại diện tổ chức tham gia kinh doanh của các doanh nghiệp, các
tổ chức khoa học - dịch vụ… cũng là người có thể đứng ra tổ chức kinh
doanh báo chí.
- Nhà kinh doanh tư nhân cũng được quyền tham gia vào quảng cáo,
phát hành, in ấn nhưng ở nước ta hiện chưa có cơ quan tòan soạn báo chí tư
nhân nên nhà kinh doanh này chưa có cơ hội để phát triển và tồn tại.
2.2. Các nội dung triển khai kinh doanh báo chí
6


- Dịch vụ in ấn: Báo chí là một lĩnh vực gắn bó mật thiết với công việc
in ấn. Chính vì thế, việc chọn lựa các nhà in phù hợp với điều kiện của cơ
quan báo chí và có chất lượng là một công việc đòi hỏi sự tìm tòi kĩ lưỡng.
Sự cạnh tranh giữa các tờ báo với nhau nhiều khi còn ở chất lượng bản in,
bản in đẹp, bắt mắt, chất lượng giấy tốt chắc chắn sẽ thu hút công chúng
hơn.
- Phát hành: Việt Nam là một đất nước của nền kinh tế bán lẻ rất phát
triển. Việc phát hành tiêu thụ một tờ báo cũng luôn cần thông qua các điểm
bán báo lẻ. Công chúng thường tìm mua báo chí tại các quầy báo bên đường
hay của những người bán báo dạo là nhiều nhất. Còn bán tại bưu điện hay
trực tiếp tại tòan soạn thường dành cho bán buôn, gần như là một nơi phân
phối báo chí ra các dịch vụ bán lẻ xung quanh. Do đó, việc phát hành báo
cần chú trọng việc đưa ra những khuyến mãi, giá cả có lợi cho người bán lẻ.
Phát hành còn cần đến một đội ngũ đi điều tra một cách thường xuyên
tỷ lệ phát hành và bán báo để có thế thông báo cho tòa soạn kịp thời. Giúp
tòa soạn có thể thay đổi phương thức hoạt động, chất lượng bài viết để bán
báo được nhiều hơn nữa.

Không chỉ có thu nhập từ quảng cáo mà chính các tờ báo đó cũng phải
xây dựng những chiến lược quảng cáo cho chính tờ báo của mình. Phải chọn
lựa những hình thức thể hiện sao cho bắt mắt và thu hút nhất, mời gọi công
chúng đón đọc, mua báo… Có như thế, việc kinh doanh báo chí mới thành
công.
Quảng cáo trên báo chí có tuổi thọ lâu đời hơn bất cứ dạng thức quảng
cáo nào chúng ta đang chứng kiến ngày nay và vẫn là kiểu quảng cáo đầu
tiên mà các công ty nghĩ đến trong các chiến dịch quảng cáo. Báo chí là một
cách thức tốt để tiếp cận một số lượng lớn người tiêu dùng, đặc biệt là những
người từ 45 tuổi trở lên - những người có xu hướng đọc báo thường xuyên
hơn giới trẻ vốn chỉ lấy tin tức từ truyền hình hay Internet. Và bạn có thể
hướng quảng cáo của bạn tới các thị trường thích hợp bằng việc đề nghị
quảng cáo được đăng tải trong các chuyên mục tin tức có liên quan mật thiết
nhất đối với các khách hàng tiềm năng của bạn, chẳng hạn như thể thao, lối
sống hay kinh doanh.

8


Đối với loại quảng cáo trên báo chí, mọi người sẽ đọc hàng ngày. Thói
quen của nhiều người khi đọc báo là họ lướt rất nhanh và chỉ đọc những gì
thật nổi bật. Nhiều nghiên cứu cho thấy, 80% số người khi đọc báo họ sẽ
không đọc những thông tin chi tiết. Do vậy, muốn quảng cáo có được hiệu
quả cao, bạn cần chú ý làm nổi bật tiêu đề bao gồm tên sản phẩm của công
ty, nơi sản xuất và những mục đích sử dụng chính.
Cũng như tất cả các dạng thức quảng cáo khác, chi phí dành cho các
quảng cáo trên báo chí của bạn sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố: kích thước
quảng cáo, loại tạp chí bạn sử dụng, quảng cáo ở khu vực nào trên báo, tần
số đăng tải quảng cáo, và quảng cáo đen trắng hay màu sắc,.... Các loại nhật
báo thường có giá thành thấp nhất và thích hợp nhất với các hợp đồng quảng

quả đến mức nào nhờ việc tính toán số lượng người sử dụng cuống phiếu cắt
ra từ quảng cáo.
- Quảng cáo trên báo chí đạt hiệu quả cao nhất khi bán các sản phẩm
với chu kỳ sử dụng ngắn cho những khách hàng quan tâm chặt chẽ đến giá
cả. Ở đây, quan trọng là vấn đề tâm lý. Cần đánh trúng tâm lý khách hàng,
chẳng hạn như thích khuyến mãi, thích sản phẩm giá rẻ…
- Bổ sung các đường dẫn tới trang web tại mỗi đoạn quảng cáo trên báo
chí nhằm đưa mọi người ghé thăm trang web - nơi mà bạn có thể truyền tải
nhiều thông tin hơn, bán nhiều sản phẩm hơn cũng như cung cấp nhiều
cuống phiếu dự thưởng hơn.
- Khi có trong tay bản quảng cáo in thử, cần kiểm tra kỹ lưỡng số điện
thoại, địa chỉ trang web và bất kể thông tin nào khác như nhãn hiệu, tên sản
phẩm... để đảm bảo rằng những gì người đọc nhìn thấy là những gì bạn
mong muốn truyền đạt. Bạn cần kiểm tra cẩn thận để kịp thời loại bỏ những
sai sót nhỏ nhất.
- Đảm bảo rằng quảng cáo in của bạn thích hợp với bất cứ phương thức
quảng cáo nào khác mà bạn có thể thực hiện để tăng cường mức độ ảnh
hưởng của công ty.
Bất luận thế nào, quảng cáo vẫn là một phần tất yếu trong kinh doanh.
Nhưng không phải chỉ những quảng cáo có chi phí cao, quy mô lớn mới đạt
hiệu quả. Với khoản ngân sách khiêm tốn, bạn cũng có thể có được những
quảng cáo thành công.
10


- Tư vấn: Ngày nay, khi mà mọi thông tin đều được công chúng tìm đọc
trên các phương tiện thông tin đại chúng thì những dịch vụ tư vấn trên tớ báo
cũng sẽ rất thu hút đông đảo lượng công chúng. Đó có thể là các diễn đàn
chia sẻ, dịch vụ tư vấn, hỏi đáp về tâm lý – sức khỏe, việc làm… đây hầu
như là những vấn đề công chúng rất quan tâm nên nếu có trên tờ báo thì chắc

sao trong một thị trường báo chí, có tờ báo dần bị suy thoái, có tờ lại không
ngừng phát triển lớn mạnh. Bí quyết gì để dẫn đến thành công trong công tác
phát hành kinh doanh báo chí?
2.2.1. Ý thức phục vụ
- Thứ nhất, là phải có thái độ nhiệt tình, hăng hái, cung cấp cho độc giả
những nội dung có giá trị và bám sát thực tế. Trong kinh doanh báo chí phải
không ngừng cải tiến nội dung tiên ra nhiều cách mới mẻ để đáp ứng nhu
cầu cho độc giả. Toà soạn cũng phải lập ra Ban nghiên cứu thị trường, phải
điều tra thị trường một cách thường xuyên. Toà soạn nên đề ra một cơ chế
bất kỳ lúc nào cũng phải đáp ứng đầy đủ nhu cầu và sự coi trọng những kiến
nghị và ý kiến viết trong thư của độc giả hàng ngày gửi cho toà soạn.
- Thứ hai, là phóng viên phải tự coi mình là người cung cấp dịch vụ cho
độc giả, phải kịp thời đáp ứng những nhu cầu của công chúng, kích thích độc
giả tích cực tham gia vào các hoạt động do toà soạn tổ chức. Trong đó ý thức
phục vụ là một yếu tố vô cùng quan trọng, nó quyết định đến độ uy tín và
khả năng thu hút quảng cáo của tờ báo.
Theo lãnh đạo của một tờ báo ở Brazil, hằng ngày ông đều thông qua
trung tâm điện thoại của Công ty để điều tra tình hình độc giả của tờ báo.
ông cho rằng, thường xuyên điều tra tình hình của độc giả có thể hiểu được
nhu cầu và sở thích của họ, từ đó toà soạn mới có thể đề ra các quyết sách,
cải tiến phù hợp với tình hình mới.
Tóm lại, ý thức phục vụ độc giả cũng quyết định sự thành bại trong
kinh doanh báo chí hiện đại. Cùng với sự phát triển của xã hội, nhu cầu của
độc giả cũng có nhiều biến đổi, do đó yêu cầu toà soạn phải không ngừng cải
tiến và nâng cao chất lượng phục vụ để đáp ứng đầy đủ nhu cầu của độc giả.
2.2.2. Lượng phát hành hôm nay là lợi nhuận của ngày mai

12



13


đem tiền để đầu tư cho sự nghiệp, cho chiến lược phát triển sản phẩm, như
vậy mới có thể thu lại lợi nhuận lâu dài cho tương lai".
Chủ nhiệm phát hành tờ Bưu điện của Thổ Nhĩ Kỳ cho rằng tờ báo này
có được thành công trong phát hành đó là vì toà soạn có tầm nhìn xa, trông
rộng và đã mở rộng đối tượng bạn đọc, đặc biệt là coi trọng độc giả nữ.
2.2.4. Định vị rõ ràng
Yêu cầu đối với người làm công tác phát hành là phải hiểu độc giả, nắm
rõ được những đặc điểm, nhu cầu, hứng thú, mong muốn của độc giả. Toà
soạn phải lấy độc giả làm đối tượng phục vụ chính. Nội dung của tờ báo và
các hoạt động tiếp thị đều phải đáp ứng được nhu cầu, sở thích và mong
muốn của độc giả.
Việc một tờ báo định vị rõ đối tượng độc giả sẽ thu hút được nhiều
khách hàng quảng cáo, đồng thời số lượng độc giả và đối tượng độc giả sẽ
quyết định được giá quảng cáo.
2.2.5. Làm ra tờ báo hay nhất
Muốn đánh bại các đối thủ cạnh tranh trong thị trường báo chí, toà soạn
phải tuyển dụng được nhiều phóng viên giỏi, chấp nhận trả lương cao cho
những người có năng lực thực sự. Phải hiểu rõ tâm lý độc giả của mình hơn
ai hết. Toà soạn phải đầu tư trang thiết bị kỹ thuật hiện đại để sản xuất ra các
sản phẩm chất lượng cao. Phải luôn luôn đi trước đối thủ cạnh tranh về quy
mô và tính sáng tạo. Phải đặt ra các tiêu chuẩn để so sánh với đối thủ cạnh
tranh.
Trong thị trường báo chí cạnh tranh quyết liệt như hiện nay, một tờ báo
muốn đứng vững được trên thị trường đòi hỏi toà soạn phải đề ra mục tiêu
phấn đấu rõ ràng để đuổi kịp, đi trước một bước đối thủ cạnh tranh của
mình. Một bí quyết quan trọng là toà soạn phải có chính sách thưởng phạt rõ
ràng, kịp thời phát hiện, động viên khen thưởng bằng tiền cho các cán bộ

Muốn thành công trong phát hành thì toà soạn phải giữ mối quan hệ
gần gũi, mật thiết với độc giả. Hiện nay nhiều báo đều tìm cách thu hút đông
đảo bạn đọc trẻ tuổi, song họ cũng đồng thời nhận thức được rằng phải chú ý
tới độc giả ở mọi tầng lớp, đặc biệt là qua điều tra các báo đã phát hiện ra
rằng tầng lớp độc giả đang có xu hướng lão hoá, chính vì vậy giữa họ cũng
xảy ra cuộc tranh giành tầng lớp độc giả có tuổi.
15


2.2.9. Thu hút độc giả nữ
Theo số liệu điều tra của báo chí nước ngoài, một trong những bí quyết
thành công của công tác phát hành là phải chú ý số độc giả nữ. Một số toà
soạn có kế hoạch theo định kỳ tổ chức bố trí chủ bút và người phụ trách
công tác phát hành ngồi lại và tự đánh giá, suy xét nội dung của tờ báo đó đã
phù hợp chưa và tỷ lệ độc giả nam và nữ đã cân bằng chưa. Theo kinh
nghiệm của tờ Thời báo Ailen, sở dĩ tờ báo này thành công trong phát hành
là do họ có số lượng nữ độc giả chiếm tới 52%. Lãnh đạo tờ báo này .cho
biết việc thu hút đông đảo độc giả nữ cũng sẽ thu hút được nhiều nguồn
quảng cáo.
2.2.10. Nhiệt huyết tuổi trẻ
Người lãnh đạo toà soạn thành công trong lĩnh vực phát hành phải là
người biết trọng dụng phóng viên trẻ. Họ dám bỏ ra nhiều tiền để đào tạo lớp
trẻ và sớm giao trọng trách cho những phóng viên này, tạo cho thế hệ trẻ cơ
hội cống hiến nhiệt huyết của mình vào công việc. Một số ông chủ báo lớn
trên thế giới cho rằng, không ngừng bồi dưỡng, đào tạo, bổ sung phóng viên
trẻ cho toà soạn sẽ làm cho nội dung của tờ báo được trẻ hóa, đáp ứng được
nhu cầu của đông đảo của bạn đọc trẻ.
Tóm lại phát hành đóng một vai trò rất quan trọng trong việc kinh
doanh của báo chí, nó là nguồn thu nhập chính chiếm khoảng 20 - 40% tổng
thu nhập của toà soạn Làm tốt công tác phát hành sẽ đem lại hiệu quả kinh

Tuy nhiên, về mức độ phổ biến trong việc chỉ các tập đoàn báo chí –
truyền thông, “press group” phải nhường bước cho một số thuật ngữ khác.
Trong buổi đến thăm và làm việc ở Khoa Ngữ văn & Báo chí (ĐH KHXH &
NV TP.HCM) vào ngày 22/02/2006, Giáo sư Richard Shafer (ĐH North
Dakota, Mĩ) có lời khuyên nên sử dụng các thuật ngữ “media
conglomerate”, “media convergence” để có thể tiếp cận vấn đề cần nghiên
cứu.
Theo wikipedia, “media conglomerate” dùng để chỉ các tổng công ty sở
hữu một con số lớn các công ty con hoạt động trong những loại hình truyền
thông khác nhau như truyền hình, phát thanh, xuất bản, điện ảnh, và Internet.
Xét trên khía cạnh thuật ngữ kinh tế, “conglomerate” chỉ một công ty lớn
(tổng công ty) bao gồm nhiều công ty con có vẻ ngoài là các doanh nghiệp
17


không liên quan gì đến nó. Cuốn từ điển bách khoa trên mạng này cũng cho
biết: “Một vấn đề được đặt ra, kể từ năm 2006, là liệu các công ty truyền
thông (media companies) có thật không liên quan nhau hay không.”. Và theo
wikipedia, người ta còn sử dụng thêm thuật ngữ “media group” (theo lối
hiểu như press group nhưng bao trùm trên tất cả các loại hình truyền thông,
không riêng gì loại hình báo in)
Trang web wikipedia đưa ra một số “media conglomerate” lớn trên thế
giới như: AT&T, Berlusconi Group, Bertelsmann, Canwest Global, General
Electric, Hearst Corporation, Lagardère Media, Liberty Media, News
Corporation, Sony, Time Warner, The Times Group (phân biệt với Nhóm
báo Times của tập đoàn News Corporation), Viacom, Vivendi Universal,
Walt Disney Company, … Tác giả Robert W McChesney trong bài viết
“The New Global Media: It’s a Small World of Big Conglomerate” (1999)
cũng cho biết thị trường truyền thông toàn cầu nằm dưới quyền thống trị của
8 tập đoàn xuyên quốc gia cai trị thị trường truyền thông Mĩ: General

chí”, tên gọi của tập đoàn phụ thuộc vào hình thức đăng ký kinh doanh. Có
nơi gọi mình là company, có nơi lại gọi là group, có nơi gọi là corporation,
có nơi gọi là holdings, … Do đó, việc có hay không có để danh xưng “tập
đoàn báo chí” không quan trọng bằng nội lực thực sự của mỗi doanh nghiệp
truyền thông.
Ở nước ta vẫn sử dụng lẫn lộn hai thuật ngữ “báo chí” và “truyền
thông”, đôi khi đánh đồng chúng với nhau. Do đó, để hiểu cho đúng, phải
xem “tập đoàn báo chí” là một thuật ngữ kinh tế, thuộc về kinh tế truyền
thông, có nghĩa hẹp tương đương với thuật ngữ “press group” và nghĩa rộng
tương đương với thuật ngữ “media conglomerate”. Theo đó, “tập đoàn báo
chí” là một tập đoàn kinh tế hoạt động đa dạng trong lĩnh vực truyền thông,
có thể có hạt nhân là một cơ quan báo in, báo hình, hoặc bất cứ loại hình báo
chí nào khác, và cũng có thể tham gia vào một số lĩnh vực kinh doanh ngoài
truyền thông.”
Theo tác giả Robert W McChesney, có hai dạng thức tập đoàn báo chí
truyền thông.

19


Thứ nhất là dạng thức tập hợp theo chiều ngang (horizontally
integrated); tức là, tập đoàn thâu tóm gần như trọn vẹn một lĩnh vực truyền
thông nào đó, chẳng hạn như lĩnh vực xuất bản sách.
Nhưng ấn tượng hơn phải kể đến tốc độ tập đoàn hoá theo dạng thức
thứ hai – dạng thức tập hợp theo chiều dọc (vertically integrated); tức là, một
tập đoàn nắm quyền sở hữu trong rất nhiều lĩnh vực truyền thông khác nhau,
tạo thành một mạng lưới sản xuất và tiêu thụ liên hoàn, làm ra nội dung
truyền thông và có kênh phân phối các nội dung truyền thông đó. Dấu hiệu
để phân biệt một tập đoàn thống trị theo dạng thức này là khả năng khai thác
“sức mạnh tổng hợp” giữa các công ty mà nó sở hữu.

không chỉ đăng các bài báo đã in trên báo in mà còn cập nhật những tin mới, đăng
tải clip hay các chương trình phát thanh online. Thông tin dưới nhiều hình thức sẽ
giúp cho khán giả có nhiều lựa chọn cho mình.
Báo chí công dân phát triển vừa góp phần đa dạng thông tin vừa cạnh tranh
với báo chí chính thống. Cái nhìn khách quan của khán giả sẽ tạo ra được nhiều
chi tiết hay, không bị ép buộc và lệ thuộc vào sức ép nào. Tuy nhiên nó cũng đòi
hỏi mỗi người cần phải có con mắt tinh tường để không bị ảnh hưởng bởi những
thông tin thiếu chính xác, hoặc vì mưu đồ riêng.
Nền báo chí Việt Nam đang từng bước hội nhập vào nền báo chí thế giới.
Mặc dù còn nhiều yếu kém nhưng báo chí Việt Nam đã đạt được những bước đi
đáng kể. Với việc đang tìm ra những bước đi thích hợp để phát triển, trong tương
lai báo chí Việt Nam sẽ tạo lập được vị thế cho mình.
21


MỤC LỤC

22