Chỉång 2:
LIÃN KÃÚT
A. KHẠI NIÃÛM CHUNG:
1.Khại niãûm:

Thẹp hçnh
Liãn kãút
Cáúu kiãûn
Liãn kãút
Cäng trçnh
Thẹp bn Cáúu kiãûn

- Liãn kãút âọng vai tr quan trng trong kãút cáúu thẹp (khäúi lỉåüng thiãút kãú v thi
cäng låïn). Tỉì thẹp hçnh, thẹp bn thäng qua liãn kãút thç âỉåüc cáúu kiãûn v cạc cáúu kiãûn
thäng qua liãn kãút âỉåüc cäng trçnh.
- Cạc loải liãn kãút: Liãn kãút hn, liãn kãút buläng, liãn kãút âinh tạn, liãn kãút dạn, liãn
kãút chäút, trong âọ liãn kãút hn sỉí dủng räüng ri nháút chiãúm hån 85%.
2.Âàûc âiãøm cạc loải liãn kãút
a.
Liãn kãút hn:
-Ỉu: * Liãn kãút hn tiãút kiãûm âỉåüc tỉì 15 ÷20% trng lỉåüng thẹp do tiãút diãûn cáúu
kiãûn khäng bë khoẹt läù, cng do váûy m kh nàng chëu lỉûc tàng.
* Liãn kãút hn kên, liãn tủc Ỉ cọ thãø thỉûc hiãûn våïi cạc cäng trçnh bãø chỉïa.
* Kh nàng tỉû âäüng họa cao, êt täún cäng chãú tảo.
-Nhỉåüc:
* Khọ kiãøm tra cháút lỉåüng âỉåìng hn.
* Chëu ti trng nàûng v ti trng âäüng kẹm, thỉåìng sinh ra ỉïng sút phủ
(do co ngọt khäng âãưu vç nhiãût )Ỉ biãún hçnh hn, màût khạc khi dng nhiãût âãø nọng
chy thẹp hn dãù lm thẹp tråí nãn dn

rảc thnh cáúu kiãûn måïi cọ kh nàng chëu lỉûc nhỉ cáúu kiãûn ngun.
1.2.Cạc phỉång phạp hn:
Trong xáy dỉûng thỉåìng gàûp: hn xç, hn âiãûn, hn tiãúp xục häư quang âiãûn m phäø
biãún nháút l phỉong phạp häư quang âiãûn.
1.Hn tay häư quang âiãûn:

-Dỉåïi tạc dủng dng âiãûn, do chãnh lãûch âiãûn thãú nãn giỉỵa que hn v kim loải
cáưn hn, cọ ngn lỉía häư quang (nhiãût âäü lãn âãún 2500
0
C) lm nọng chy que hn v thẹp
cå bn âäưng thåìi vng xung quanh häư quang sinh ra tỉì trỉåìng. Lỉûc âiãûn trỉåìng hụt
nhỉỵng git kim loải åí que hn vo rnh hn tảo nãn âỉåìng hn khi ngüi. Nhåì âọ cọ thãø
hn ngỉåüc, rnh hn åí trãn, que hn åí dỉåïi, git kim loải váùn bë hụt råi vo rnh hn . Hçnh 2.1: - Så âäư hn tay häư quang âiãûn

- Ỉu: * Thiãút bë gn nhẻ, dng tiãûn låüi nháút âäúi våïi cạc âỉåìng hn ngàõn, cong

bn âãưu âàûn.
* Täúc âäü âỉåìng hn äøn âënh, mäúi hn âãưu, khäng cọ chäù dy, chäù mng.
* Khäng bë hiãûn tỉåüng non hay quạ gi.
* Hn nhanh 40 ÷50m/h gáúp 5÷10 láưn hn tay.
* Häư quang chạy dỉåïi låïp thúc nãn khäng gáy hải cho sỉïc khe thåü hn.

-Nhỉåüc: Chè hn âỉåüc nhỉỵng âỉåìng hn thàóng hồûc trn.
Ỉ Khàõ

c phủc : hn bạn tỉû âäüng (mạy hn di chuøn bàòng tay).
3.Hn xç:
- Ngun tàõc: Dng t
0
= 3200
0
C do âäút chạy oxy v axãtylen âãø nung nọng chy
kim loải hn.
- Âàûc âiãøm: Täúc âäü cháûm, nàng sút tháúp, thỉåìng dng âãø hn nhỉỵng táúm mng,
càõt thẹp.
1.3.Que hn:
- Cọ cạc loải ∋ 42, ∋ 42A, ∋50, ∋50 A
* Cạc chè säú l ỉïng sút bãưn ca mäúi hn khi kẹo âỉït (Vê dủ: R
b
= 4200
kg/cm
2
).
* Chỉỵ A: Cọ kim loải mu âãø tàng cháút lỉåüng, dng cho kãút cáúu chëu ti
trng âäüng.


cháút lỉåüng tháúp. Qụa lỉía, nhiãût âäü cao lm äxy khäng khê lt vo thẹp tảo äxêt khi âäút
chạy C,Mn.
Ỉ
gim âäü bãưn âỉåìng hn.)
* Chn trçnh tỉû hn håüp l âãø trạnh biãún hçnh v ỉïng sút hn quạ låïn.
* Khong cạch giỉỵa que hn v mäúi hn tỉì 1 ÷ 2mm v giỉỵ täúc âäü âãưu.
* Giỉỵ màût trãn ca âỉåìng hn phàóng âãưu, khäng läùi lm.
2.Kiãøm tra cháút lỉåüng âỉåìng hn:
- Kiãøm tra trong khi hn: Âỉåìng hn phàóng, tiãút diãûn âãưu, khäng rỉït rản.
- Sau khi hn : Dng bụa g, nãúu nghe âãưu thç täút.
- Phỉång phạp váût l: Ri bäüt kim loải trãn mäúi hn räưi cho tỉì trỉåìng âi qua, nãúu
cọ bäüt vủn táûp trung cọ thãø cọ rản nỉït. Hồûc dng mạy siãu ám, quang tuún... (Cäng
trçnh quan trng nhỉ bãø chỉïa, äúng cao ạp...)
1.5.ỈÏng sút hn - Biãún hçnh hn:
1.
Hiãûn tỉåüng:
Xẹt thanh thẹp AB âỉåüc ngm chàût bàòng 1 khung thẹp bãn ngoi, khi nung nọng
riãng thanh AB thç thanh AB gin ra, tàng chiãưu di, lm khung bãn ngoi biãún dảng.
Khi t
0
> 600
0
C: thanh AB hoạ do, khäng chëu lỉûc âỉåüc, khung bãn ngoi tråí vãư trảng

30thại ban âáưu, khi âọ cạc tinh thãø trong thanh AB sàõp xãúp lải. Sau âọ cho thanh AB
ngüi lải nhiãût âäü ban âáưu, thanh thẹp s co lải mäüt âoản ∆l, khung bãn ngoi giỉỵ lải
nãn xút hiãûn ỉïng sút kẹo trong thanh v khung bãn ngoi bë biãún dảng.

- Thiãút kãú âỉåìng hn vỉìa â u cáưu, trạnh cạc âỉåìng hn kên, táûp trung v càõt
nhau cn tråí biãún dảng tỉû do ca váût liãûu khi hn, khäng nãn dng âỉåìng hn quạ dy
lm tàng biãún hçnh hn.
- Trong chãú tảo v thi cäng: Chn qui trçnh hn håüp l hồûc chia nh cạc âoản
cáưn hn.

Hçnh 2.4: - Biãún hçnh ngỉåüc
- Dng biãún hçnh ngỉåüc âãø sau khi hn khäng
xút hiãûn biãún hçnh (hçnh 2.4).
- Dng biãún hçnh nọng nghéa l dng t
0
âãø cho
thẹp nåí càng theo phỉång ngỉåüc lải räưi måïi hn.
- Nung nọng vng xung quanh âỉåìng hn trỉåïc khi hn (gim båït sỉû phán bäú
khäng âãưu ca t
0
trong khu vỉûc hn v gim tháúp täúc âäü ngüi lải ca kim loải) Ỉ phán
bäø ỉïng sút âãưu hån.
- Hn nhiãưu låïp våïi nhỉỵng âỉåìng hn låïn âãø t
0
åí âỉåìng hn khäng quạ cao v åí
mäüt pháưn âỉåìng hn, ỉïng sút triãût tiãu láùn nhau båït.
- Dng khn cäú âënh cáúu kiãûn khi hn.

31ξ2.CẠC LOẢI ÂỈÅÌNG HN - CỈÅÌNG ÂÄÜ Â.HN:
2.1.Cạc loải âỉåìng hn:


Hçnh 2.7:- Âỉåìng hn gọc
Hai cáúu kiãûn cáưn hn âỉåüc âàût
chäưng lãn nhau hay thàóng gọc våïi nhau.
- Ty theo vë trê ca âỉåìng hn so
våïi phỉång ca lỉûc tạc dủng m chia ra:
* Âỉåìng hn gọc cảnh : Âỉåìng
hn gọc song song våïi phỉång ca lỉûc
tạc dủng.
* Âỉåìng hn gọc âáưu : Âỉåìng hn gọc vng våïi phỉång ca lỉûc tạc dủng. Hçnh 2.8: - Âh gọc cảnh, âh gọc âáưu 32
- Sổỷ laỡm vióỷc: Hổồùng cuớa õổồỡng lổỷc trong lión
kóỳt thay õọứi phổùc taỷp, ổùng suỏỳt phỏn bọỳ khọng õóửu ặ
khọng duỡng õổồỡng haỡn quaù daỡi. ổồỡng haỡn goùc caỷnh
chởu caớ ổùng suỏỳt cừt vaỡ uọỳn; õổồỡng haỡn goùc õỏửu chởu
caớ ổùng suỏỳt cừt, keùo, uọỳn ặ Khi tờnh toaùn, coi nhổ chố
chởu cừt, phaù hoaỷi theo mọỹt trong hai tióỳt dióỷn quy ổồùc:

hmax
= 1,2

min
õọỳi vồùi kóỳt cỏỳu chởu taới troỹng õọỹng.
h
h
25mm. (
min
: bóử daỡy nhoớ nhỏỳt cuớa cỏỳu kióỷn lión kóỳt ) .
* l
h min
= 4 h
h
vaỡ l
h
40mm : traùnh aớnh hổồớng lóỷch tỏm gỏy uọỳn .
* l
h
60.h
h.
; ổồỡng haỡn goùc caỷnh l
h
85.

h
.

h
h

âäü âỉåìng hn bo âm: R
k
h
= R.
- Dng phỉång phạp thäng thỉåìng, âån gin âãø kiãøm tra cháút lỉåüng
âỉåìng hn. Cỉåìng âäü âỉåìng hn khäng bo âm: R
k
h
= 0,85R.
2. Âỉåìng hn gọc:
Cỉåìng âäü âỉåìng hn gọc cảnh v gọc âáưu l nhỉ nhau.
Do âỉåìng hn gọc cọ thãø bë phạ hoải theo 2 tiãút diãûn khạc nhau âi qua hai miãưn
thẹp cọ âäü bãưn khạc nhau nãn cọ hai cỉåìng âäü tênh toạn chëu càõt (quy ỉåïc) nhỉ nhau.
Tỉång ỉïng våïi tiãút diãûn 1-1 (hçnh 2.9) cọ cỉåìng âäü tênh toạn chëu càõt ca thẹp
âỉåìng hn: R
g
h
(phủ thüc vo váût liãûu que hn);
Tỉång ỉïng våïi tiãút diãûn 2-2 (hçnh 2.9) cọ cỉåìng âäü tênh toạn ca thẹp cå bn trãn
biãn nọng chy: R
g
t
= 0,45.R
tcb
(R
tcb
: cỉåìng âäü tỉïc thåìi tiãu chøn ca thẹp cå bn).
Nãn chn que hn sao cho R
g
h

h
F
N
=
hh
l
N
δ
.
≤ γ. R
h
k
(2.1)
* Chëu nẹn: σ
n
=
h
F
N
=
hh
l
N
δ
.
≤ γ. R
h
n
(2.2)
Trong âọ: γ : Hãû säú âiãưu kiãûn lm viãûc (γ = 1)

h
= b.
2.Âỉåìng hn âäúi âáưu xiãn gọc våïi phỉång lỉûc:
Hçnh 2.12: - Âỉåìng hn âäúi âáưu xiãn gọc våïi phỉång chëu lỉûc

35 Duỡng õổồỡng haỡn xión goùc õóứ tng chióửu daỡi õổồỡng haỡn khi õổồỡng haỡn thúng goùc
khọng õuớ chởu lổỷc.
- ióửu kióỷn bóửn :
* Chởu keùo:
k
=
h
F
N
. sin =
hh
l
N

l
N

.
.cos . R
h
c
(2.5)
Trong õoù: = 1



2
sin
=
b
l
h
(: Goùc giổợa phổồng cuớa lổỷc doỹc va ỡ mọỳi haỡn)

h
=
min
Khi: tg = 2 ặ cổồỡng õọỹ õổồỡng haỡn gỏỳp õọi nón khọng cỏửn kióứm tra.
3.ổồỡng haỡn goùc:

Hỗnh 2.9: - tióỳt dióỷn laỡm
vióỷc cuớa õổồỡng haỡn goùc
- ổồỡng haỡn goùc caỷnh vaỡ goùc õỏửu tờnh nhổ nhau.
Phaù hoaỷi chuớ yóỳu laỡ do cừt trón hai tióỳt dióỷn quy ổồùc 1 vaỡ 2.


h
= 0,7;

t
=1 ặ thổồỡng bở phaù hoaỷi theo tióỳt dióỷn 1


l
h
: Tọứng chióửu daỡi õổồỡng haỡn goùc.
R
g
h
,R
g
t
: Cổồỡng õọỹ tờnh toaùn chởu cừt quy ổồùc cuớa theùp õổồỡng haỡn vaỡ theùp cồ baớn.
Khi thióỳt kóỳ, nóỳu choỹn trổồùc h
h
dổỷa vaỡo chióửu daỡy
min

ặ

=
h
l
()
hg

W
h
: Mọmen chọỳng uọỳn cuớa
õổồỡng haỡn: W
h
=
6
.
2
hh
l
36 2.ổồỡng haỡn goùc caỷnh:

Hỗnh 2.14: - h goùc caỷnh chởu M
Mọmen gỏy ra cỷp ngỏựu lổỷc:
N
M
=
h
M
.
ióửu kióỷn bóửn :
3. ổồỡng haỡn goùc õỏửu:

ặẽng suỏỳt trón õổồỡng haỡn laỡ ổùng suỏỳt
tióỳp phỏn bọỳ dổồùi daỷng ổùng suỏỳt phaùp do
mọmen taùc duỷng.
ióửu kióỷn bóửn :

1M
=
h
g
W
M
.R
g
h
(2.12)

2M
=
t
g
W
M
.R
g
t
(2.13)
W
g


3.3.ổồỡng haỡn chởu mọmen M, lổỷc cừt Q vaỡ lổỷc doỹc N:
- Nguyón từc: Tờnh ổùng suỏỳt cho mọựi loaỷi nọỹi lổỷc rọửi duỡng nguyón lyù cọỹng taùc
duỷng õóứ kióứm tra bóửn.
Hỗnh 2.16: - h õọỳi õỏửu chởu M,N,Q
Q
Q
1.ổồỡng haỡn õọỳi õỏửu:

N
=
h
F
NM
=
h
W
M
Q
=
h
F
Q


2
h
/6 37