KỲ THI KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG ĐẦU NĂM
Năm học: 2014 – 2015
Môn thi: Ngữ văn - Lớp: 9
Thời gian làm bài: 90 phút

TRƯỜNG THCS QUỲNH LẬP

Câu 1.( 2.0 điểm):
Giải thích nghĩa của các thành ngữ sau và cho biết những thành ngữ này liên quan đến
phương châm hội thoại nào?
a) Có một thốt ra mười.
b) Hứa hươu hứa vượn.
Câu 2.( 3.0 điểm): Nêu những biểu hiện về vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh trong
văn bản” Phong cách Hồ Chí Minh” của Lê Anh Trà.
Câu 3.(5.0 điểm): Em hãy giới thiệu danh lam thắng cảnh hoặc di tích lịch sử ở quê em?
ĐÁP ÁN
Câu 1 (2.0 điểm)
Câu a: – Nói quá so với sự thật.( Gấp mười lần sự thật) -> Vi phạm phương châm về chất
Câu b: – Hứa cho có, thực tế không thực hiện được. -> Vi phạm phương châm về chất
– Mỗi câu trả lời đúng được 1 điểm
Câu 2: (3.0 điểm) Bài làm đạt được các ý sau:
– Học sinh liệt kê được trên các phương diện như: nơi ở và nơi làm việc, trang phục, bữa
ăn, tài sản
Câu 3: (5 điểm)- bài làm của học sinh phải đạt các yêu cầu sau:
a) Yêu cầu về hình thức:
– Kiểu bài: Thuyết minh.
– Đối tượng thuyết minh: Danh lam thắng cảnh hoặc di tích lịch sử.
– Phạm vi thuyết minh: ở quê em.
– Nội dung: Phải giới thiệu được đặc điểm cấu tạo, ý nghĩa lịch sử, văn hóa, kinh tế,…
– Bài viết phải sử dụng các phương pháp thuyết minh và biết sử dụng một số biện pháp
nghệ thuật vào bài văn thuyết minh làm cho bài văn thuyết minh sinh động, hấp dẫn.

hóa nhiều nước, nhiều vùng trên thế giới, cả ở phương Đông và phương Tây. Trên những
con tàu vượt trùng dương, Người đã ghé lại nhiều hải cảng, đã thăm các nước châu Phi,
châu Á, châu Mĩ.
Bác hiểu rằng, muốn tìm hiểu về bất cứ dân tộc nào, quốc gia nào thì trước hết phải nắm
vững phương tiện giao tiếp là ngôn ngữ. Chính vì thế, Người khổ công luyện tập để nói
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí


và viết thạo nhiều thứ tiếng ngoại quốc như Pháp, Anh, Hoa, Nga…
Trong quá trình tìm hiểu và tiếp thu nền văn hóa của nhân loại, Bác Hồ có một mục đích
rõ ràng là để tạo cho mình một nhân cách, một lối sống mới, kết hợp hài hòa giữa tính
truyền thống và tính hiện đại.
Phương pháp học tập của Người cũng hết sức đặc biệt. Đó là học qua thực tế công việc
của nhiều nghề khác nhau và học từ trong hiện thực cuộc sống phong phú, sôi động xung
quanh.
Tác giả khẳng định: Có thể nói ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu nhiều về các dân tộc và
nhân dân thế giới văn hoá thế giới sâu sắc như Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đến đâu Người
cũng học hỏi, tìm hiểu văn hoá nghệ thuật đến một mức khá uyên thâm.
Điều quan trọng là Bác Hồ đã tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại một cách chủ động và
chọn lọc, rồi kết hợp hài hoà với vẻ đẹp truyền thông của nền văn hoá dân tộc Việt Nam
để tạo cho mình một bản sắc riêng:
Người cũng chịu ảnh hưởng của tất cả các nền văn hoá, đã tiếp thu mọi cái đẹp và cái hay
đồng thời với việc phê phán những tiêu cực của chủ nghĩa tư bản. Nhưng điều kì lạ là tất
cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái gốc văn hoá dân tộc không gì lay
chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam, một lối sống rất bình dị,
rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại…
Sau khi phân tích cốt lõi của phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà giữa tinh hoa
của dân tộc và nhân loại, tác giả giới thiệu nét đẹp hiếm có trong lối sống giản dị mà
thanh cao của Bác. Lối sống đó thể hiện qua căn nhà mà Người đang ở, qua đồ dùng và
bữa cơm hằng ngày. Đề cập đến vấn đề này, giọng văn của tác giả vừa xúc động vừa tự

tình cảm kính yêu chân thành mà người viết dành cho vị Cha già dân tộc:
Và Người sống ở đó, một mình, với một tư trang ít ỏi, một chiếc vali con với vài bộ áo
quần, vài vật kỉ niệm của cuộc đời dài. Tôi dám chắc không có một vị lãnh tụ, một vị tổng
thống hay vị vua hiền nào ngày trước lại sống đến mức giản dị và tiết chế như vậy.
Yêu Bác hiểu Bác nên tác giả đã có những nhận xét, phân tích rất chính xác về cội nguồn
bản chất đức tính giản dị của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đó là nét đẹp của lối sống dân tộc
Việt Nam kết tinh trong phong cách Hồ Chí Minh.
Bởi vì, suốt cuộc đời hoạt động cách mạng dài hơn sáu mươi năm, phong cách sống của
Hồ Chí Minh đã được tôi luyện trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng khỏi xiềng xích nô
lệ thực dân và hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ xâm lăng đầy đau thương mà
oanh liệt của dân tộc. Đó là đời sống thực sự văn minh mà Bác đã nêu gương sáng trong
thế giới ngày nay.
Phong cách của Bác cho ta thấy được vẻ đẹp của cuộc sống an bần lạc đạo, gắn với thú
quê đạm bạc mà thanh cao cua người xưa: Bất giác, ta nghĩ đến các vị hiền triết ngày xưa
như Nguyễn Trãi ở Côn Sơn hay Nguyễn Bỉnh Khiêm sống ở quê nhà với những thú quê
thuần đức:

VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí


Thu ăn măng trúc, đông ăn giá
Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao…
Hai câu thơ trên miêu tả cuộc sống ẩn dật của Nguyễn Bỉnh Khiêm sau khi ông tìm về
chốn núi rừng để vui thú lâm tuyền. Nguyễn Bỉnh Khiêm đã thi vị hoá cuộc sống thanh
bần của mình giữa thiên nhiên tuyệt đẹp.
Còn ngày nay, Chủ tịch Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ cách mạng đang lãnh đạo toàn dân
đánh Mĩ. Thú quê trong văn chương xưa nhiều khi chỉ là tượng trưng, nay hoàn toàn là sự
thật trong cuộc sống của Bác. Điều ấy thể hiện Hồ Chí Minh là con người giản dị nhưng
vô cùng vĩ đại.
Không phải là Bác bắt chước cảnh sống khắc khổ của những con người tự vui trong cảnh