1- Sù bïng næ d©n sè:
Ngày 11/7, thế giới kỷ niệm Ngày Dân số Thế giới, với chủ đề “Giới trẻ và sức
khỏe sinh sản”. Riêng chủ đề này cũng nói lên được mục tiêu trọng tâm cũng như niềm
kỳ vọng của thế giới dựa vào giới trẻ để cải thiện chất lượng dân số đang suy giảm
nghiêm trọng trên thế giới.
Hơn một nửa dân số thế giới ở độ tuổi dưới 25. Khoảng 3 tỷ trẻ em và những
người trẻ tuổi đang hoặc sẽ ở trong độ tuổi sinh đẻ nhưng do thiếu kiến thức, hiểu biết
nhất là ở các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, thanh thiếu niên hầu như
không được trang bị kỹ năng sống và biết cách tự bảo vệ mình. Một nửa số ca nhiễm
HIV mới rơi vào giới trẻ. Mỗi ngày có 6.000 người nhiễm HIV ở lứa tuổi này và hàng
triệu thành niên khác đang phải sống trong đói nghèo, bị bóc lột và sống trong tuyệt
vọng bị xâm hại cả về thể xác lẫn tinh thần nhất là trẻ em gái. Dù đã có nhiều biện pháp
được tiến hành, song hiện vẫn có tới 218 triệu lao động trẻ em trên thế giới.
Hiện mỗi năm, dân số thế giới tăng thêm khỏang 78 triệu người, và cứ theo đà hiện
nay, đến năm 2050, sẽ có khỏang từ hơn 7 tỷ đến hơn 10 tỷ người trên trái đất. Tuy
nhiên, lại có đến 90% lượng dân số gia tăng lại ở các quốc gia đang phát triển; khiến
thế giới ngày càng đối mặt với nghịch lý đáng buồn là: các nước phát triển đối mặt với
tình trạng dân số già; còn các nước nghèo lại càng nghèo hơn do các nguồn lực không
đủ đáp ứng với số dân ngày càng phình to.
Tình trạng bùng nổ dân số và cuộc sống nghèo khó ở các nước đang phát triển đã làm
nảy sinh một xu hướng phổ biến là di cư. Theo báo cáo của Tổng thư ký LHQ Kofi
Annan, hiện gần 200 triệu người hiện đang sinh sống bên ngoài quê hương của họ, tăng
khoảng 25% kể từ năm 1990. Phần lớn người nhập cư tìm đường đến các nước giàu,
đứng đầu là châu Âu rồi đến Bắc Mỹ, châu Á. Di cư một mặt giúp cân bằng sự chênh
lệch giữa phát triển dân số và tăng trưởng kinh tế.
Tuy nhiên, mặt trái của di cư đang là vấn đề khiến cả thế giới, đặc biệt là châu Âu và
Mỹ phải đau đầu. Các vụ bạo lực bùng nổ tại Pháp khiến cả thế giới phải bàng hoàng
trước vấn nạn nhập cư. Người nhập cư, đặc biệt là thế hệ con cháu của người nhập cư,
lâm vào tình trạng nghèo khổ, bị phân biệt đối xử, không được học hành, không có cơ
hội tìm việc làm… và kết cục là bùng nổ xung đột.
Cùng với nạn nhập cư trái phép, thiên tai, dịch bệnh, xung đột đã khiến chất lượng dân
Và sự bùng nổ dân số vào năm Đinh Hợi này là điều chắc chắn sẽ xảy ra. Trong khi đó,
một cuộc khảo sát khác trên trang web “China talent” lại thống kê có đến 66% các công
ty TQ không chuẩn bị gì cho hiện tượng sụt giảm nhân sự đột ngột này. Theo kết quả
khảo sát, hơn một nửa số phụ nữ mang thai muốn có con trong năm nay vì tin theo tử vi
TQ. Theo luật pháp TQ, phụ nữ sau khi sinh được nghỉ ít nhất 90 ngày cộng với một
tháng trước khi sinh để khám thai, kèm theo những ngày nghỉ phép thông thường khác.
Từ đó, khoảng 43% các giám đốc nhân sự được hỏi thừa nhận thách thức lớn nhất trong
năm nay là sự bùng nổ trẻ em. Tình hình còn tồi tệ hơn khi khoảng 10% các bà mẹ trẻ
đang xem xét nghỉ việc sau khi sinh. Điều nay sẽ là một bất lợi không nhỏ đối với các
doang nghiệp, nhà máy tại TQ khi mà lượng nhân công ngày càng giảm mà công việc
năm Đinh Hợi này lại tăng nhiều hơn trước
• Tình trạng dân số ở Việt Nam:
Theo thống kê của Uỷ ban Dân số, Gia đình và Trẻ em, mỗi năm, dân số Việt
Nam tăng thêm 1,3 triệu người, tức là tương đương dân số 1 tỉnh. Trong số các
nguyên nhân dẫn đến dân số tăng có việc tỷ lệ sinh con thứ ba đột nhiên tăng vọt.
Mấy năm trở lại đây, tỷ lệ sinh con thứ ba đột nhiên tăng vọt. Tính ra đã có tới 38
“điểm nóng” trong toàn quốc về việc phá rào, phá vỡ mô hình truyền thống “mỗi gia
đình chỉ dừng lại ở 2 con“ để sinh con thứ ba thậm chí thứ tư… chỉ với mong muốn
sinh được một cậu con trai nối dõi.
Phải chăng niềm vui có một đứa trẻ nối dõi từ bao đời nay vẫn tiếp tục ngự trị ở
mỗi người đàn ông như thể đó là một phần trách nhiệm của họ đối với dòng họ và
chính bản thân gia đình mình.
Thực ra mà nói đó cũng chỉ là một trong muôn vàn tình huống dẫn đến việc có đứa
trẻ thứ ba trong gia đình. Ở vùng biển, nếu nghề đi biển đòi hỏi những người đàn ông
mạnh khoẻ dầy dạn thì việc có con trai trong gia đình gần như bắt buộc. Đến đây vào
thăm những gia đình toàn con gái mới cảm nhận được gánh nặng đó, không phải chỉ về
mặt tâm lý mà chính là sức ép đối với miếng cơm, manh áo hàng ngày. Đành rằng phụ
nữ cũng có rất nhiều việc để làm, để kiếm sống nhưng nghề đi biển từ bao đời nay vẫn
là trọng trách không thể thay thế được của người đàn ông. Còn ở nông thôn nơi hơn
70% dân số đang sinh sống những năm trở lại đây khi kinh tế gía đình vươn lên chiếm
số, do đô thị hóa và công nghiệp hóa gây ra.
Manila (Philippin) do sự hoạt động của 900 nhà máy đã tạo ra một lượng chất thải
khổng lồ đổ vào hồ La-nu-ga hồ lớn nhất Đông Nam Á. Toàn bộ hồ bị ô nhiễm gây
chết cá hàng loạt. Năm 1964, sản lượng cá hàng năm của hồ này là 320.000 tấn, thì
năm 1982, sản lượng chỉ còn 128.000 tấn.
Băng-Cốc (Thái Lan) do hậu quả của gia tăng dân số và việc khai thác quá mạnh
nguồn nước ngầm trong lòng đất, đã dẫn đến việc lún đất ở thành phố. Chỉ trong vòng
26 năm, (1960 - 1986), mặt bằng của thành phố lún xuống 160cm.
Sự gia tăng dân số tất yếu dẫn tới sự cạn kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên, phá hủy các
trật tự môi trường.
• Rừng
Cũng như nhiều nước đang phát triển trên thế giới, rừng nước ta bị tàn phá một cách
nhanh chóng. Trong vòng 50 nǎm qua, diện tích rừng nước ta đã bị giảm hơn một nửa,
từ 19 triệu ha xuống còn 9 triệu ha, bình quân mỗi nǎm 200 ngàn ha. Nguyên nhân của
tình trạng trên, ngoài khai thác gỗ và các loại lâm sản một cách bừa bãi, còn do nhu cầu
lương thực cho số dân tǎng quá nhanh đòi hỏi phải phá rừng mở rộng diện tích canh
tác. Một số dân tộc ít người có tập quán du canh, du cư, rừng sau khi đốt phát thành
nương rẫy chỉ gieo trồng được vài ba vụ là lại phải di chuyển sang nơi khác phá rừng
làm nương rẫy mới.
• Khoáng sản
Nếu tài nguyên, khoáng sản không được khai thác hợp lý sẽ tàn phá môi trường, gây
hậu quả xấu đến sự phát triển kinh tế và đời sống sức khỏe con người. Tác động lớn
nhất của khai thác khoáng sản đến môi trường là của các mỏ, bãi thải, khí độc, bụi và
nước thải. Bãi thải không có các công trình xử lý đã làm trôi lấp ruộng, vườn, sông
suối, làm ô nhiễm nguồn nước, gây bụi. Gần một nửa số người bị bệnh bụi phổi (lao
silicosis) tập trung tại vùng khai thác than Quảng Ninh. Nồng độ bụi tại các nơi khảo
sát đều lớn hơn giới hạn cho phép 30-100 lần.
• Biển
Hệ sinh thái cửa sông ven biển là một vùng có ý nghĩa quan trọng và là đối tượng
chịu sự biến động của cả hai yếu tố tự nhiên và nhân tạo. Con người là nguyên nhân
• Tích cực tuyên truyền, vận động gia đình và mọi người xung quanh thực hiện tốt
“Luật hôn nhân và gia đình năm 2000” , chính sách dân số - kế hoạch hoá gia
đình của nhà nước.